CNI International News

ဘန်ကောက်၊ ဧပြီ ၂၂

မြန်မာနိုင်ငံတွင် သမ္မတဟောင်း ဦးဝင်းမြင့် အပါအဝင် အကျဉ်းသား ၄၀၀၀ ကျော်အား လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ပေး သည့် ဆုံးဖြတ်ချက်က အမျိုးသားပြန်လည် သင့်မြတ်ရေးအတွက် အပြုသဘောဆောင်သော ခြေလှမ်းဖြစ်သည်ဟု ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့‌ကြောင်း Thai PBS World မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့ပြင် မြန်မာအစိုးရ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ကို ကြိုဆိုကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ဧပြီလ ၁၇ ရက် မြန်မာနှစ်သစ်ကူးဖြစ်သည့် နှစ်ဆန်းတစ်ရက်နေ့တွင် ကြေညာခဲ့သော အဆိုပါ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာ ခွင့်သည် နိုင်ငံအတွင်း တင်းမာမှုများ လျော့ကျစေရန် ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နေသည့် ကြိုးပမ်းမှုများကို အထောက်အကူဖြစ်စေသော တိုးတက်မှုတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါ လုပ်ဆောင်ချက်သည် သက်ဆိုင်သူ အားလုံးကြား ယုံကြည်မှု တည်ဆောက်ရာတွင် အထောက်အကူ ဖြစ်စေပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၌ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေး ပြန်လည်ရရှိစေရန် ကြိုးပမ်းမှုများကို ပံ့ပိုးပေးလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်ကြောင်း ဝန်ကြီးဌာနက ဖော်ပြခဲ့သည်။

သမ္မတဟောင်း နှစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ဦးထင်ကျော်နဲ့ ဦးဝင်းမြင့်ကို တွေ့ရစဉ်

ထိုင်းနိုင်ငံသည် အာဆီယံဦးဆောင်သည့် ကြိုးပမ်းမှုများနှင့်အညီ သက်ဆိုင်သူများအကြား အပြုသဘော ဆောင် သော ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုနှင့် ဆွေးနွေးမှုများကို ပံ့ပိုးကူညီရန် အသင့်ရှိကြောင်းလည်း ထပ်လောင်း အတည်ပြု ပြောကြားခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်က တပ်မတော်မှ အာဏာကို လွှဲပြောင်း ရယူခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း ပဋိပက္ခများ ကျယ်ပြန့် လာခဲ့ကာ နိုင်ငံရေး မတည်ငြိမ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံသည် သံတမန်ရေးရာ လမ်းကြောင်းများမှတဆင့် ဆွေးနွေးမှုများကို မြှင့်တင်ရန်နှင့် အကြမ်းဖက်မှုများ ကို လျော့ပါးစေရန် ကြိုးပမ်းလျက်ရှိသည်။

ထို့ပြင် ထိုင်းအစိုးရက ၎င်းတို့အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကျပ်အတည်းကို ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းနိုင်ရေး တိုးတက်မှု များ ရရှိစေရန် အာဆီယံနှင့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းတို့နှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ထပ်လောင်း အတည်ပြု ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: Thai PBS World

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဧပြီ ၂၁

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှာ အီရန်အလံလွှင့်ထားသည့် ကုန်တင်သင်္ဘောတစ်စင်းကို အမေရိကန်က ထိန်းချုပ်လိုက် ခြင်းကြောင့် အမေရိကန်နှင့် အီရန်ကြား ထိပ်တိုက်တွေ့မှုဖြစ်ကာ စိုးရိမ်မှုမြင့်တက်လာကြသည်ဟု The Nation မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

သို့သော် အမေရိကန်က ၎င်းတို့၏ ပိတ်ဆို့မှုကို ဖောက်ဖျက်ရန် ကြိုးပမ်းသည့် အီရန်ကုန်တင်သင်္ဘော တစ်စင်းကို ဖမ်းဆီးလိုက်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီးနောက် အီရန်ဘက်ကလည်း လက်တုန့်ပြန်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်လာသဖြင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်း အပစ်အခဲရပ်စဲရေး၏ အနာဂတ်အတွက် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ပိုမိုမြင့်တက်လာစေခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ပါကစ္စတန်တွင် အမေရိကန်နှင့် ပြုလုပ်ရန် စီစဉ်ထားသည့် ဒုတိယအကြိမ် ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲကို ပါဝင်မည် မဟုတ်ကြောင်း အီရန်က ပြောကြားခဲ့သဖြင့် ပဋိပက္ခများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာမည့် အခြေအနေအပေါ် စိုးရိမ်စေခဲ့သည်။

အီရန်စစ်ပွဲ၏ အဓိကဗဟိုချက်မှာ ကမ္ဘာ့ရေနံနှင့် ဓာတ်ငွေ့ ထောက်ပံ့မှု စုစုပေါင်း၏ ၅ ပုံ ၁ ပုံခန့် ဖြတ်သန်း သွားလာသည့် မဟာဗျူဟာမြောက် ရေလမ်းကြောင်းဖြစ်သည့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားဖြစ်သည်။

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို တွေ့ရစဉ်

အမေရိကန်သည် အီရန်ဆိပ်ကမ်းများကို ဆက်လက် ပိတ်ဆို့ထားသဖြင့် အီရန်ကလည်း ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြားမှ သင်္ဘောများ သွားလာမှုကို ကန့်သတ်ခြင်း၊ ဖြေလျှော့ခြင်း စသဖြင့် အလျှော့၊အတင်း လုပ်နေသဖြင့် ကမ္ဘာ့စွမ်းအင် ဈေးကွက်များတွင် မတည်ငြိမ်မှုများ ပိုမိုမြင့်တက်လာစေသည်။

သို့သော် ဧပြီ ၁၉ ရက်က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို သင်္ဘောအစင်းရေ ၂၀ ကျော် အောင်မြင်စွာ ဖြတ်သန်း မောင်းနှင်ခဲ့သည်။

ထိုအရေအတွက်သည် မတ်လ ၁ ရက်နေ့ နောက်ပိုင်း ထိုရေလက်ကြားမှ သင်္ဘောအများဆုံး ဖြတ်သန်းမှု ဖြစ်ကြောင်း ကုန်သွယ်သင်္ဘောများ လေ့လာရေးကုမ္ပဏီ Kpler ၏ မှတ်တမ်းများအရ သိရသည်။

ထိုရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းခဲ့သည့် သင်္ဘောများထဲတွင် ရေနံထွက်ပစ္စည်းများနှင့် သတ္တုများ အပါအဝင် အီရန်နိုင်ငံမှ ကုန်စည်များ တင်ဆောင်ထားသော သင်္ဘော ၅ စင်း ပါဝင်သည်။

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို တွေ့ရစဉ်

တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံများသို့ ဦးတည်သွားမည့် ရေနံဓာတ်ငွေ့ရည် (LPG) တင်သင်္ဘော ၃ စင်းကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။

အခြားသင်္ဘောများတွင် ယူအေအီးမှ အင်ဒိုနီးရှားသို့ LPG တင်ဆောင်လာသည့် ပနားမားအလံတင် ကုန်တင် သင်္ဘော Crave နှင့် ဘာရိန်းနိုင်ငံမှ မိုဇမ်ဘစ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ သန့်စင်ပြီး ရေနံထွက်ပစ္စည်းများ တင်ဆောင်လာ သည့် Akti A နှင့် Athina အမည်ရှိ ကုန်တင်သင်္ဘောနှစ်စင်း ပါဝင်သည်။

ထို့ပြင် ယူအေအီးနိုင်ငံထုတ် နက်ဖ်သာဆီ (naphtha) စည်ပေါင်း ၅၀၀,၀၀၀ ခန့်ကို တင်ဆောင်ပြီး တောင်ကိုရီးယားသို့ ဦးတည် မောင်းနှင်နေသည့် လိုက်ဘေးရီးယားအလံတင် Navig 8 Macallister သင်္ဘောနှင့် ဆော်ဒီရေနံစိမ်း စည် ၂ သန်းခန့် တင်ဆောင်ပြီး ထိုင်ဝမ်သို့ ဦးတည်မောင်းနှင်သည့် သင်္ဘောတစ်စင်းလည်း ပါဝင်သည်။

Source: The Nation

CNI International News

ဘန်ကောက်၊ ဧပြီ ၂၀

ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဖြစ်သည့် အနူတင် ချန်ဗီရာကူလ် (Anutin Charnvirakul) က နာရာသီဝပ် (Narathiwat) ခရိုင်အတွင်း မှောင်ခိုကူးမှု၊ တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်မှုနှင့် မငြိမ်သက်မှုများကို ထိန်းချုပ်ရန်အတွက် ဗဟိုဘတ်ဂျက်မှ ရန်ပုံငွေဖြင့် နယ်စပ်ခြံစည်းရိုး ကာရံမည့် စီမံကိန်းကို မူဝါဒပိုင်းအရ အတည်ပြုခဲ့သည်ဟု ဘန်ကောက်ပို့စ်မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုစီမံကိန်းသည် တောင်ဘက်အစွန်ဆုံးရှိ တာ့ခ်ဘိုင် (Tak Bai) နှင့် ဝါအမ်း (Waeng) ခရိုင်တို့ကို လွှမ်းခြုံထားပြီး တောင်ဘက် နယ်စပ်တစ်လျှောက် လုံခြုံရေးကို မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်ကြောင်း အနူတင်က ဧပြီ ၁၈ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်မှုများကို တားဆီးရန်၊ ဥပဒေစိုးမိုးရေး ထိရောက်မှု ရှိစေရန်၊ မငြိမ်သက်မှုများကို လျှော့ချရန်နှင့် ဒေသခံ လူထုအတွင်း ယုံကြည်မှု တည်ဆောက်ရန် ရည်ရွယ်ပြီး နယ်စပ်စည်းရိုး ကာရံမည့် အစီအစဉ်ကို အကောင်အထည် ဖော်နေခြင်းဖြစ်သည်။

လုပ်ငန်း မစတင်မီ အသေးစိတ် ဒီဇိုင်းနှင့် စည်းရိုးကာရံမည့် လမ်းကြောင်းကို အပြီးသတ် သတ်မှတ်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း အာဏာပိုင်များက ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုင်းခြံစည်းရိုးခတ်နေစဉ်

ပထမအဆင့်အတွက် ရန်ပုံငွေကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဗဟိုအစိုးရဘတ်ဂျက်မှ ရရှိရန် မျှော်လင့်ထားပြီး လုပ်ငန်းပြီးစီး သည်အထိ နောက်ထပ် အဆင့်များကို ဆက်လက် လုပ်ဆောင်သွားမည်ဟု ဆိုသည်။

ပြည်တွင်းလုံခြုံရေး စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာန (ISOC) ၏ ညွှန်ကြားရေးမှူး တာဝန်ကိုပါ ထမ်းဆောင်နေသည့် ဝန်ကြီးချုပ် အနူတင်က ရေရှည်တည်တံ့သော ငြိမ်းချမ်းရေး ရရှိရန်အတွက် နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေးဆိုင်ရာ ကြိုးပမ်း အားထုတ်မှုများကို အတူတကွ ပူးပေါင်း လုပ်ဆောင်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများကို ဥပဒေအရ အရေးယူနိုင်ရန်အတွက် ထောက်လှမ်းရေးကို ဦးတည်သည့် စစ်ဆင်ရေး များနှင့် အထောက်အထားများအပေါ် အခြေခံသည့် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး၏ အရေးပါမှုကို ၎င်းက အလေးပေး ပြောကြားခဲ့သည်။

အမှတ် ၄ စစ်ဒေသ တပ်မှူး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး နာရာသစ် ဖိုနော့ (Narathip Phoynok) ကလည်း လုပ်ငန်း ဆောင်ရွက်မှုများကို စောင့်ကြည့်ရန်နှင့် မူဝါဒဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်များပေးရန် သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။

ထို့နောက် နာရာသစ်က ခက်ခဲကြမ်းတမ်းသော အခြေအနေများအောက်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေကြသည့် ဝန်ထမ်းများကို ချီးကျူးခဲ့ပြီး၊ ဒေသတွင်း စီးပွားရေးကို အထောက်အကူ ပြုစေရန်အတွက် နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး တွင် ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိပြီး တရားမျှတစေရေး ဆောင်ရွက်ရန်နှင့် ပြည်သူ့အကျိုးစီးပွားကို ဦးစားပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

Source: ဘန်ကောက်ပို့စ်

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဧပြီ ၂၀

အမေရိကန်နှင့် အီရန်ကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူကာလ မကုန်ဆုံးမီ ရက်ပိုင်းအလိုတွင် မတိုးသာ မဆုတ်သာ ဖြစ်နေသည်ဟု ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့နောက် ကမ္ဘာ့စွမ်းအင် ထောက်ပံ့ရေးအတွက် အဓိကကျသော ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို အီရန်က ပြန်လည် ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီးနောက် ဧပြီ ၁၉ ရက်တွင် ထိုရေကြောင်းလမ်း၌ သင်္ဘောသွားလာမှုများ ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။

အီရန်၏ ထိပ်တန်းညှိနှိုင်းရေးမှူးက အမေရိကန်နှင့် မကြာသေးမီက ပြုလုပ်ခဲ့သော ဆွေးနွေးပွဲများတွင် တိုးတက် မှုရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ တစ်ဖက်တွင်လည်း သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) က တီဟီရန်နှင့် အလွန်ကောင်းမွန်သော ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

သို့သော် နှစ်ဖက်စလုံးက မည်သည့် အသေးစိတ် အချက်အလက်ကိုမျှ ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

 ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို တွေ့ရစဉ်

အီရန်၏ အဓိကညှိနှိုင်းရေးမှူး မိုဟာမက် ဘာကာ ကာလီဘက်ဖ် (Mohammad Baqer Qalibaf) ကလည်း နျူကလီးယားကိစ္စနှင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ကိစ္စတို့သည် အဓိက အငြင်းပွားဖွယ်ရာ အချက်နှစ်ချက်ဖြစ်ပြီး ထိုကိစ္စရပ် နှစ်ခုနှင့် ပတ်သက်၍ နှစ်ဖက် သဘောထားမှာ အလှမ်းဝေးကွာ နေဆဲဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်သည် ဧပြီ ၁၈ ရက်က ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြားမှတဆင့် သင်္ဘောများ ဖြတ်သန်းခွင့်ပြုမည်ဟု ကြေညာခဲ့ သော်လည်း အီရန်ဆိပ်ကမ်းများကို အမေရိကန်က ဆက်လက် ပိတ်ဆို့ထားသဖြင့် အမေရိကန်သည် အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်ကို ချိုးဖောက်နေကြောင်း အီရန်က စွပ်စွဲခဲ့ပြီး ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ပြန်ပိတ်ခဲ့ ခြင်း ဖြစ်သည်။

ဧပြီ ၁၈ ရက်က အိန္ဒိယအလံတင်သင်္ဘော နှစ်စင်းသည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းရန် ကြိုးပမ်းစဉ် တိုက်ခိုက်ခံရကြောင်း သတင်းများ ထွက်ပေါ်ခဲ့ပြီးနောက် ဧပြီ ၁၉ ရက် အစောပိုင်းတွင် ထိုရေကြောင်းလမ်း၌ သင်္ဘောသွားလာမှုများ ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှာ သင်္ဘောကို တွေ့ရစဉ်

ဧပြီ ၁၉ ရက် နံနက် အစောပိုင်းတွင် တရုတ်နိုင်ငံပိုင် ရေနံတင်သင်္ဘော တစ်စင်းနှင့် အိန္ဒိယပိုင် ဓာတ်ငွေ့တင် သင်္ဘောတစ်စင်းတို့ အရှေ့ဘက်သို့ ဖြတ်သန်းသွားလာသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။

သို့သော် Marine Traffic သင်္ဘောခြေရာခံ အချက်အလက်များအရ ထိုသင်္ဘော ၂ စင်းကို အီရန်က ပြန်လှည့်ခိုင်းခဲ့ ပုံရပြီး ညသန်းခေါင်ယံ နောက်ပိုင်းတွင် အခြားမည်သည့် သင်္ဘောမျှ ပင်လယ်ကွေ့အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ထွက်ခွာခြင်း မရှိတော့ပေ။

ယခုအခါ သီတင်းပတ် ၈ ပတ်မြောက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီဖြစ်သော အီရန်စစ်ပွဲအတွင်း ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ပိတ်ဆို့ခံထားရမှုကြောင့် ကမ္ဘာ့ရေနံ ဈေးနှုန်းများကို အဆမတန် မြင့်တက်စေခဲ့ပြီး သမိုင်းတစ်လျှောက် ကမ္ဘာ့ စွမ်းအင်ထောက်ပံ့မှုအပေါ် အပြင်းထန်ဆုံး စိုးရိမ်ထိတ်လန့်မှုကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

တိုင်ပေ၊ ဧပြီ ၂၀

ထိုင်ဝမ်အနေဖြင့် ဖြစ်လာနိုင်သည့် ပိတ်ဆိုမှုများကို ကြံ့ကြံ့ခံ ရပ်တည်နိုင်ရန် အရပ်ဘက် ကာကွယ်ရေးကို အရေးပေါ် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရန် လိုအပ်နေကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများက စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုတစ်ခုတွင် သတိပေးခဲ့သည်ဟု South China Morning Post မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ထိုင်ဝမ်သည် စွမ်းအင်နှင့်ပတ်သက်သည့် ဗျူဟာကိုလည်း ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း ၎င်းတို့က ထောက်ပြသည်။

ထိုင်ဝမ်၏ အရပ်ဘက် ကာကွယ်ရေးတွင် လက်ရှိ ပြင်ဆင်ထားမှုများသည် လက်တွေ့ကမ္ဘာ၌ ဖြစ်ပွားနေသည့် အကျပ်အတည်းနှင့် ကိုက်ညီမှုမရှိဘဲ စိတ်ကူးယဉ်ဆန်လွန်းနေသည်ဟု ကျွမ်းကျင်သူများက သုံးသပ်ခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်က တိုင်ပေရှိ အမျိုးသားချန်ချီတက္ကသိုလ်တွင် နှစ်ရက်ကြာ ပြုလုပ်ခဲ့သည့်  နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ စစ်ရေးနှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စားပွဲဝိုင်း လေ့ကျင့်ခန်းတွင် ၂၀၃၀ ခုနှစ်၌ ကမ္ဘာ့မဟာမိတ် အဖွဲအစည်းများ ပြောင်းလဲခြင်းနှင့် ဒေသတွင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် ထိုင်ဝမ်၏ စွမ်းအင်နှင့် လူမှုရေးစနစ်များ အကြီးအကျယ် ထိခိုက်နိုင်ခြေရှိသည့် အခြေအနေကို စမ်းသပ်သရုပ်ပြခဲ့သည်။

ထိုင်ဝမ် လေကြောင်းရန် ကာကွယ်ရေး စနစ်ကိုတွေ့ရစဉ်

စားပွဲဝိုင်း လေ့ကျင့်ခန်းဆိုသည်မှာ ကွင်းဆင်း လေ့ကျင့်ခန်းများနှင့်မတူဘဲ အနာဂတ်တွင် ဖြစ်လာနိုင်ခြေရှိသည့် အခြေအနေများကို အချက်အလက်များ၊ အစီအစဉ်များ၊ ဖြေရှည်းနည်းများဖြင့် စားပွဲဝိုင်းပေါ်၌ သုံးသပ်ဆွေးနွေးမှု ဖြစ်သည်။

ထိုဆွေးနွေးမှု ပါဝင်သည့် နာမည်ကြီး လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ပညာရှင်နှင့် အဓိက တာဝန်ခံ အလက်ဇန္ဒား ဟွမ်ချီချန် (Alexander Huang Chieh-cheng) က ထိုင်ဝမ်သည် အကျပ်အတည်းများ၏ ရိုက်ခတ်မှုဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည် မရှိသည့် အခြေအနေနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုင်ဝမ်သည် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ လက်နက်ကိရိယာများကို အားဖြည့်ရန် ဆယ်စုနှစ်များစွာ အချိန်ပေးခဲ့သော်လည်း ငြိမ်းချမ်းရေး ပျက်ပြားသွားပါက လူမှုရေးနှင့် အရေးပါသော အခြေခံ အဆောက်အအုံများသည် အားနည်းချက် ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း ဟွမ်က မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။

အရပ်သားများ ကယ်ဆယ်ရေး လေ့ကျင့်နေစဉ်

“ကျနော်တို့မှာ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှု မရှိတဲ့အတွက် ထိုင်ဝမ်ဟာ စိတ်အေးလက်အေးရှိတဲ့ လူ့အဖွဲအစည်းကနေ ထိတ်လန့်နေတဲ့ လူ့အဖွဲအစည်း တစ်ခုအဖြစ် ချက်ချင်း ပြောင်းလဲသွားနိုင်ပါတယ်”ဟု တစ်နိုင်ငံလုံး အတိုင်း အတာဖြင့် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုအကြောင်း ဆွေးနွေးသည့် အစည်းအဝေး တစ်ခုတွင် ဟွမ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

နှစ်စဉ်ပြုလုပ်နေကျ Wan An လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေး လေ့ကျင့်ခန်း ကဲ့သို့သော လက်ရှိ အရပ်ဘက် ကာကွယ်ရေး လေ့ကျင့်ခန်းများသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းရ လွယ်ကူပြီး အမှန်တကယ် ပဋိပက္ခ ဖြစ်လာနိုင်မည့် အခြေအနေနှင့် ကိုက်ညီမှု မရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ထိုလေ့ကျင့်ခန်းများ၏ လေးနက်မှုကို ပိုမိုအားကောင်းလာစေရန် လက်ရှိ ဒေသအလိုက် ဇုန်များခွဲပြီး လုပ်ဆောင် နေသည့် လေ့ကျင့်မှုပုံစံအစား ကျွန်းတစ်ကျွန်းလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် မိနစ် ၃၀ ကြာ ပိတ်ဆိုလေ့ကျင့်မှု ပြုလုပ်ရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။

“လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်တဲ့ ဒေသမှာနေတဲ့ လူတွေက မိနစ် ၃၀ လောက် ပုန်းပြီး လေ့ကျင့်နေကြချိန်မှာ လေ့ကျင့်ခန်း မလုပ်တဲ့ ဒေသမှာ နေတဲ့လူတွေက ဘောလုံး ကစားနေကြတယ်။ အဲဒါဟာ အရပ်ဘက် လေကြောင်းရန် ကာကွယ်ရေး လေ့ကျင့်ခန်းမဟုတ်ဘူး” ဟု ဟွမ်က ဆိုသည်။

Source: South China Morning Post

CNI International News

တဲလ်အဗစ်၊ ဧပြီ ၁၀

ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် နာအင်မ် ကာဆမ် (Naim Qassem) ၏ ထိပ်သီး လက်ထောက်တစ်ဦးကို ဧပြီ ၈ ရက် ညပိုင်းက ဘေရွတ် (Beirut) မြို့တော်တွင် ပြုလုပ်သည့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ချေမှုန်းနိုင်ခဲ့ ကြောင်း အစ္စရေးစစ်တပ်က ဧပြီ ၉ ရက်၌ ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်ကြောင်း AA သတင်းဝက်ဘ်ဆိုက်မှာ ဖော်ပြထားသည်။

ဟစ်ဇ်ဘိုလာ အတွင်းရေးမှူးချုပ် နာအင်မ် ကာဆမ်၏ ကိုယ်ရေးအရာရှိနှင့် တူဖြစ်သူ အလီ ယူဆွဖ် ဟာရှီ (Ali Yusuf Harshi) ကို ရှင်းလင်းနိုင်ခဲ့သည်ဟု ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

ဟာရှီသည် ကာဆမ်၏ ရင်းနှီးသော လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်နှင့် အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပြီး သူသည် ရုံးလုပ်ငန်းများကို စီမံခန့်ခွဲခြင်းနှင့် လုံခြုံရေးအတွက် အဓိကကျသော အခန်းကဏ္ဍတွင် ပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်ကြောင်း အစ္စရေးစစ်တပ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

အစ္စရေးစစ်တပ်၏ ထုတ်ပြန်ချက်နှင့်ပတ်သက်ပြီး ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ဘက်မှမူ အတည်ပြုချက် တစ်စုံတစ်ရာ ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပေ။

လေကြောင်းတိုက်ခိုက်နေစဉ်

ဧပြီ ၈ ရက် ညပိုင်းတွင် အစ္စရေးတိုက်လေယာဉ်များသည် ဘေရွတ်မြို့တောင်ပိုင်းရှိ လိုင်လာကီ-ကာဖတ် (Lailaki-Kafaat) ဧရိယာကို တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ မြို့တော်တစ်ခွင်၌ ပေါက်ကွဲသံများကို ကြားခဲ့ရကြောင်း လက်ဘနွန် အမျိုးသားသတင်းအေဂျင်စီက ဖော်ပြခဲ့သည်။

လက်ဘနွန် လူထုကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့၏ ပြောကြားချက်အရ ဘေရွတ် အပါအဝင် လက်ဘနွန်တစ်ဝန်း အစ္စရေး၏ တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် အနည်းဆုံး လူပေါင်း ၂၅၄ ဦး သေဆုံးကာ ၁၁၆၅ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

မတ်လ ၂ ရက်နေ့မှစပြီး ဧပြီ ၈ ရက်ညပိုင်းအထိ လက်ဘနွန်တွင် အစ္စရေး၏ တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် သေဆုံးသူ စုစုပေါင်း အရေအတွက်မှာ ၁၇၃၉ ဦးအထိ မြင့်တက်လာပြီး ၅၈၇၃ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း လက်ဘနွန် ကျန်းမာ ရေး ဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်နှင့် အီရန်ကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် ရရှိထားသော်လည်း အစ္စရေးက လက်ဘနွန် ကို ဆက်လက် တိုက်ခိုက်နေဆဲဖြစ်သည်။

နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင် အချို့ကမူ အမေရိကန်နှင့် အီရန်ကြား ရရှိထားသည့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးတွင် လက်ဘနွန်ကိုလည်း ထည့်သွင်းရန် တိုက်တွန်းနေကြသည်။

၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် အစ္စရေးနှင့် ဟစ်ဇ်ဘိုလာကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် ရရှိခဲ့သော် လည်း မတ်လ ၂ ရက်နေ့က ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့၏ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် တိုက်ခိုက်မှုအပြီး၌ အစ္စရေးသည် လက်ဘနွန်တောင်ပိုင်းမှာ လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုများနှင့် မြေပြင်ထိုးစစ်များကို ဆင်နွှဲလျက်ရှိသည်။

Source: AA

CNI International News

ပြုံယမ်း၊ ဧပြီ ၁၀

မြောက်ကိုရီးယားသည် ယခုသီတင်းပတ်အတွင်း ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်တွင် တပ်ဆင်သည့် ကလပ်စတာဗုံး ထိပ်ဖူး အသစ် တစ်ခုနှင့် လျှပ်စစ်သံလိုက် လက်နက် (Electromagnetic weapon) တစ်ခုကို စမ်းသပ်ခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့ပြင် နိုင်ငံ၏ ကာကွယ်ရေးသိပ္ပံ အကယ်ဒမီနှင့် ဒုံးကျည် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာနတို့သည် ကာဗွန်ဖိုက်ဘာ ဗုံးများနှင့် လေကြောင်းရန် ကာကွယ်ရေး ဒုံးကျည်စနစ်များကိုလည်း စမ်းသပ်ခဲ့ကြကြောင်း မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံပိုင် KCNA သတင်းအေဂျင်စီက ဧပြီ ၉ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

လျှပ်စစ်သံလိုက် လက်နက်စနစ်နှင့် ကာဗွန်ဖိုက်ဘာ ဗုံးများသည် မြောက်ကိုရီးယား စစ်တပ်အတွက် အထူး အဖိုးတန် ပစ္စည်းများဖြစ်ကြောင်း ထိုလက်နက်စနစ်များ စမ်းသပ်မှုကို ကြီးကြပ်ခဲ့သည့် ဗိုလ်ချုပ် ကင်ဂျုံဆစ် (Kim Jong Sik) က ပြောကြားခဲ့သည်။

တောင်ကိုရီးယား ပူးတွဲစစ်ဦးစီးချုပ်များအဖွဲ့ (JCS) ကလည်း မြောက်ကိုရီးယားသည် ပြီးခဲ့သည့် ရက်ပိုင်းအတွင်း ဒုံးကျည် အမြောက်အမြားကို စမ်းသပ်ပစ်ခတ်ခဲ့ကြောင်း ဧပြီ ၈ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

မြောက်ကိုရီးယား ခေါင်းဆောင် ကင်မ်ဂျုံအန်နဲ့ သမီးဖြစ်သူကိုတွေ့ရစဉ်

နျူကလီးယားလက်နက် ပိုင်ဆိုင်ထားသော မြောက်ကိုရီးယား၏ ယခုစမ်းသပ်မှုများသည် ၎င်းတို့၏ ရန်သူများနှင့် မဟာမိတ်များအတွက် လက်နက်အင်အား ပြသခြင်းဖြစ်နိုင်ကြောင်း လေ့လာသူများက သုံးသပ်ထားသည်။

မြောက်ကိုရီးယားသည် ၎င်း၏ လက်နက်စနစ်များကို ခေတ်သစ်စစ်ပွဲနှင့် ကိုက်ညီသည့် နောက်ဆုံးပေါ် နည်းပညာ များဖြင့် အဆင့်မြှင့်တင် နေပုံရကြောင်း တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၊ ကျောင်းနမ် (Kyungnam) တက္ကသိုလ်မှ ပါမောက္ခ လင်အီလ်ချူး (Lim Eul-chul) က ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုအချိန်အတောအတွင်း တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဝမ်ယိ (Wang Yi) သည် မြောက်ကိုရီးယားသို့ နှစ်ရက်ကြာ ခရီးစဉ်အဖြစ် သွားရောက်ရန် စီစဉ်ထားသည်။

ထို့ပြင် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) သည် မေလတွင် သွားရောက်မည့် ၎င်း၏ တရုတ် နိုင်ငံ ခရီးစဉ်အတွင်း မြောက်ကိုရီးယားခေါင်းဆောင် ကင်မ်ဂျုံအန် (Kim Jong Un) နှင့် ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခု ကျင်းပရန် ကြိုးပမ်းနိုင်ခြေ ရှိသည်ဟုလည်း ခန့်မှန်းချက်များ ထွက်ပေါ်နေသည်။ 

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

နယူးဒေလီ၊ ဧပြီ ၁၀

အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နှင့် ထိစပ်နေသည့် အရှေ့ဘက်နယ်စပ်ဒေသ တစ်လျှောက်ရှိ အချို့နေရာများတွင် နယ်စပ်စည်းရိုးများ တည်ဆောက်မည့်အစား အစားထိုး နည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် နယ်စပ်ဒေသရှိ မြစ်များအတွင်းသို့ အဆိပ်ရှိမြွေများနှင့် မိကျောင်းများကို လွှတ်ရန် စဉ်းစားနေကြာင်း The Independent မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နယ်စပ်မှတဆင့် တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ဝင်ရောက်မှုများကို တားဆီးရန်အတွက် ထိုအစီအစဉ်ကို စဉ်းစားနေခြင်း ဖြစ်သည်ဟု သတင်းများ ထွက်ပေါ်နေသည်။

အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ (Narendra Modi) ၏ အမျိုးသားရေးပါတီသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နှင့် ထိစပ်နေသော ကီလို မီတာ ၄၀၉၆ ရှည်လျားသည့် နယ်စပ်တစ်လျှောက် ခြံစည်းရိုးခတ်ရန် အရင်းအမြစ်များစွာ အသုံးပြုခဲ့သော်လည်း နယ်စပ်ဒေသ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်မှာ ပွင့်နေဆဲဖြစ်သည်။

ခြံစည်းရိုး မခတ်ရသေးသည့် ကီလိုမီတာ ၈၅၀ အနက် ၁၇၅ ကီလိုမီတာခန့်မှာ ရွှံ့နွံထူထပ်သော မြေမျက်နှာ သွင်ပြင်နှင့် ရေကြီးနိုင်ခြေရှိသောကြောင့် နယ်စပ်ခြံစည်းရိုးများ တည်ဆောက်ရန် မဖြစ်နိုင်ကြောင်း ယူဆထား ကြသည်။

ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး အမစ်ရှားကို တွေ့ရစဉ်

ထို့ကြောင့် နယ်စပ်ခြံစည်းရိုးများ တည်ဆောက်ရန် ခက်ခဲသည့် ဒေသများတွင် အန္တရာယ်ရှိသော တွားသွား သတ္တဝါများကို လွှတ်ထားမည့် အကြံဥာဏ်ကို အိန္ဒိယနယ်ခြားစောင့်တပ်(BSF)၏ အစည်းအဝေးများနှင့် အတွင်းရေး မှတ်တမ်းများ၌ ဆွေးနွေးလျက်ရှိကြောင်း ဒေသခံမီဒီယာများက ဖော်ပြခဲ့သည်။

မတ်လ ၂၆ ရက်စွဲဖြင့် ထုတ်ပြန်ထားသော ပြည်တွင်း အရာရှိကြီးများ၏ မှတ်တမ်းတစ်စောင်ကို BSF ဌာနချုပ်မှ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နယ်စပ်ရှိ ကွင်းဆင်းတပ်ဖွဲ့များထံ ပေးပို့ခဲ့ကြောင်း မီဒီယာများက ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုမှတ်တမ်းတွင် တွားသွားသတ္တဝါများကို အသုံးပြုခြင်းသည် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး အမစ်ရှား (Amit Shah) ၏ လမ်းညွှန်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီသည်ဟု ဖော်ပြထားကြောင်း The Hindu သတင်းစာက ရေးသားခဲ့သည်။

အမစ်ရှားသည် ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ၏ ရင်းနှီးသော လက်ထောက်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယအရှေ့ဘက် ပြည်နယ်များရှိ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဆိုင်ရာ နှိမ်နင်းမှုများကို အဓိက ဦးဆောင်နေသူတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။

မိုဒီ အစိုးရသည် တရားမဝင် ရွှေ့ပြောင်းများအပေါ် သဘောထား တင်းမာသည့် ရပ်တည်ချက်ကို ကိုင်စွဲထားပြီး အထူးသဖြင့် အထောက်အထားမဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နိုင်ငံသားများနှင့် ရိုဟင်ဂျာများကို ပစ်မှတ်ထားလျက်ရှိကြောင်း သတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

Source: The Independent

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဧပြီ ၁၀

အီရန်နိုင်ငံအနီးတွင် ဖြန့်ကြက်ထားသော အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များသည် ထိုဒေသ၌ပင် ဆက်လက် အခြေစိုက် နေမည်ဟု အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) က ပြောကြား ခဲ့သည်ဟု Straits Times သတင်းစာက ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့နောက် အီရန်ဘက်က အမေရိကန်နှင့်ရရှိထားသည့် သဘောတူညီချက်ကို အပြည့်အဝ မလိုက်နာပါက တိုက်ခိုက်မှုများ ပြန်လည်စတင်မည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

“အင်အား အလွန်ကျဆင်းသွားပြီဖြစ်တဲ့ ရန်သူကို သေကြေ ပျက်စီးစေဖို့အတွက် လိုအပ်တဲ့ ခဲယမ်းမီးကျောက်၊ လက်နက်တွေနဲ့ အခြားစစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အင်အား ဖြည့်တင်းမှုတွေ အားလုံးဟာ အီရန်နိုင်ငံအတွင်းနဲ့ ပတ်ဝန်း ကျင်မှာ ဆက်ရှိနေမှာပါ။ ရရှိထားတဲ့ အစစ်အမှန် သဘောတူညီချက်ကို အပြည့်အဝ လိုက်နာတဲ့အထိ စစ်အင်အား တွေဟာ အဲဒီနေရာမှာပဲ ရှိနေမှာပါ”ဟု ထရမ့်က ဧပြီလ ၈ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် ၎င်း၏ Truth Social လူမှု မီဒီယာမှတဆင့် ပြောကြားခဲ့သည်။

“တကယ်လို့ အကြောင်းပြချက် တစ်ခုခုကြောင့် မလိုက်နာခဲ့ရင်တော့ အဲဒီအခါကျရင် ဘယ်သူမှ တစ်ခါမှ မမြင်ဖူးသေးတဲ့ ပိုကြီးမား၊ ပိုကောင်းမွန်ပြီး ပိုမိုအားကောင်းတဲ့ ပစ်ခတ်မှုတွေ စတင်ပါလိမ့်မယ်။ လောလော ဆယ်မှာတော့ ကျနော်တို့ရဲ့ ခိုင်မာတဲ့ စစ်တပ်ဟာ အင်အားဖြည့်တင်းပြီး အနားယူနေပါတယ်။ တကယ်တော့ နောက်ထပ် အောင်ပွဲတစ်ခုအတွက် မျှော်လင့်စောင့်စားနေကြတာပါ။ အမေရိကန် ပြန်လာပါပြီ” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

သေဆုံးသွားပြီးဖြစ်တဲ့ အလီခါမေနီနဲ့ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ကို တွေ့ရစဉ်

အီရန်နှင့် အမေရိကန်ကြား ရရှိထားသော ကျိုးပျက်လွယ်သည့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်သည် ဧပြီလ ၉ ရက်နေ့တွင် ပြိုလဲမည့် လက္ခဏာများ ပြသလာပြီး အစ္စရေးက လက်ဘနွန်ကို အပြင်းအထန် တိုက်ခိုက် နေချိန်တွင် အီရန်ဘက်ကလည်း ရန်လိုသည့် တိုက်ခိုက်မှုများ ပြန်လည်စတင်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်လာခဲ့သည်။

အမေရိကန်နှင့် အီရန် နှစ်ဖက်စလုံးက နှစ်ပတ်ကြာ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးနှင့် စစ်ပွဲအဆုံးသတ်ရန် ရည်ရွယ်သည့် ဆွေးနွေးမှုများကို သဘောတူညီပြီးနောက် ၎င်းတို့ကိုယ်စီ အောင်ပွဲရရှိခဲ့သည်ဟု ကြေညာခဲ့ကြသည်။

အီရန်စစ်ပွဲကြောင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်းတစ်ခွင်တွင် လူပေါင်းထောင်ချီ သေဆုံးခဲ့ရပြီး ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးကိုလည်း ကမောက်ကမ ဖြစ်စေခဲ့သည်။

သို့သော် အီရန် ကျောထောက်နောက်ခံပြု ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ စစ်ပွဲအတွင်း ပါဝင်လာခဲ့သည့် မတ်လ အစောပိုင်း နောက်ပိုင်းမှာတော့ အစ္စရေးက အိမ်နီးချင်း လက်ဘနွန်နိုင်ငံကို လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်နေသဖြင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်၏ အက်ကြောင်းများမှာ လျင်မြန်စွာ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။

Source: Straits Times