CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

တရုတ်နိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ် မစ္စတာလီချန်နှင့် မြန်မာသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်တို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်က တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ 

ထိုနေ့မှာပဲ တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်နှင့်လည်းကောင်း၊ တရုတ်အမျိုးသားပြည်သူ့ကွန်ဂရက် (NPC) အမြဲတမ်းကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ ကျောက်လဲ့ကျိနှင့်လည်းကောင်း သီးခြားစီ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့သေးသည်။ 

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ တရုတ်နိုင်ငံသို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၅ ရက်မှ ၁၉ ရက်ထိ သွားရောက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ 

CNI News 

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

တရုတ်အမျိုးသားပြည်သူ့ကွန်ဂရက် (NPC) ဥက္ကဋ္ဌနှင့် မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်တို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်က တရုတ်နိုင်ငံ၊ ပေကျင်းမြို့မှာ တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် ဇွန်လ ၁၆ ရက် နံနက်ပိုင်းကလည်း တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်နှင့်တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေး ခဲ့ပြီး နှစ်နိုင်ငံ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ ၁၈ ခုကို လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

လက်ရှိတွင် သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ တရုတ်နိုင်ငံသို့ ဇွန်လ ၁၅ ရက်မှ ၁၉ ရက်ထိ သွားရောက်နေခြင်းဖြစ်သည်။

တရုတ်ခရီးစဉ်မတိုင်ခင်ကလည်း သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၃၀ ရက်မှ ဇွန်လ ၃ ရက်ထိ သွား‌ရောက်ခဲ့ပြီး အိန္ဒိယသမ္မတ၊ အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ်၊ အိန္ဒိယအမျိုးသားလုံခြုံရေးအကြံပေး၊ အိန္ဒိယပြည်ပရေးရာဝန်ကြီးတို့နှင့်တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့သေးသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

နိုင်ငံရေးပါတီကိုယ်စားပြု လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများနှင့် တွေ့ဆုံမည့် ကိစ္စရပ်များနှင့် စပ်လျဥ်း၍ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်(UEC)သို့ အကြောင်း ကြားရမည်ဟု သိရသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ မှတ်ပုံတင်ထားသော နိုင်ငံရေးပါတီများအနေဖြင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများနှင့် တွေ့ဆုံမည်ဆိုပါက ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်(UEC)သို့ အကြောင်းကြားရမည်ဟု နိုင်ငံရေး ပါတီများသို့ UEC က ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ သြဂုတ် ၁၁ ရက်တွင် စာပို့အကြောင်းကြားထားသည်။ 

ထို့‌နောက် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၁ ရက်တွင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကိုလည်း  နိုင်ငံခြား အဖွဲ့ အစည်းများနှင့် တွေ့ဆုံမည်ဆိုလျှင် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်(UEC) သို့ အကြောင်းကြား ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။  

လွှတ်တော်အမတ်များ နိုင်ငံခြားအဖွဲ့အစည်းများနှင့် တွေ့ဆုံလျှင် အသိပေးဖို့ စာထုတ်ပြန်ထားစဉ်

လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများ၊ သံတမန်များနှင့် တွေ့ဆုံလျှင် တင်ပြရမည်ဆိုခြင်းသည် ပုံမှန်ဆိုသော်လည်း လူပုဂ္ဂိုလ် တစ်ဦးချင်း တွေ့ဆုံသည့်အခါတွင် တင်ပြရမည် ဆိုခြင်းသည် လွှတ်တော်အမတ်များ၏ တစ်ကိုယ်ရည် လွတ်လပ်ခွင့်အား တင်းကြပ်သည့်သဘော ဖြစ်နေ သည်ဟု ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ(PPP)မှ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးကျော်မင်း ထက်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “တစ်ခုတော့ ရှိတာပေါ့နော်။ စာထုတ်တဲ့ အခါမှာတော့ သဘောတရားရှိတာက အဖွဲ့အစည်းတွေ သံတမန်တွေက ပြဿနာမဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမယ့် လူပုဂ္ဂိုလ်များနဲ့ တွေ့ဆုံတဲ့ အခါမှာဆိုတဲ့ ဟာမျိုးကျ တော့ ကျနော်တို့ ကိုယ်စားလှယ်တွေရဲ့ တစ်ကိုယ်ရည် လွတ်လပ်ခွင့်ပေါ့။ တစ်ကိုယ်ရည် လွတ်လပ်ခွင့် ဆိုတာက ကောင်းမွန်သော ကိစ္စတွေပါ။ သူတို့ကတော့ နိုင်ငံတကာနဲ့ ဆက်နွယ်ပြီးတော့ သူတို့ အဆင် မပြေတဲ့ နိုင်ငံတွေနဲ့ ဆက်နွယ်ပြီးတော့ ကိုယ်စားလှယ်တွေ အနေနဲ့လည်း ညှိနှိုင်းတာတွေ အ‌ထောက် အပံ့ ယူတာ‌တွေ ဘာတွေ စသဖြင့် ဒါတွေလုပ်မှာကို ကြောက်တယ်နဲ့တူပါတယ် သူတို့ကလေ။ ဒါပေမယ့် တစ်ခုရှိတာက အခုအချိန်ကလည်း နိုင်ငံတကာနဲ့ စီးပွားရေး လုပ်နေရတဲ့ အချိန်ဖြစ်တဲ့အခါမှာ ကိုယ်စား လှယ်တွေဆိုတာ တစ်ချိန်တုန်းက စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်တွေ ပါကြတာပေါ့နော်။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် တွေ အနေနဲ့ သူတို့စီးပွားရေး ကိစ္စတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ ပုံမှန်တွေ့ဆုံနေရတဲ့ လုပ်ငန်းကိစ္စတွေနဲ့ တွေ့ဆုံနေရတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေနဲ့ တွေ့ဆုံတဲ့ဟာကိုရော တင်ရမှာလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းကဝောာ့ ဟိုဟာ ဖြစ်တာပေါ့နော်။ လူပုဂ္ဂိုလ်ဆိုတဲ့ ဟာကြီးကျတော့ နည်းနည်းလေးတော့ ဆိုးတာပေါ့”ဟု ပြောသည်။

ထို့နောက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအား နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများနှင့် လွတ်လပ်စွာ တွေ့ဆုံခွင့် မရခြင်းက ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံကို တည်ဆောက်မည့် အနေအထားမှာ မဖြစ်သင့်ကြောင်း ဦးကျော်မင်းထက် က ဆက်ပြောသည်။

၎င်းက “နိုင်ငံတကာ သံတမန်တွေ၊ အစိုးရအဖွဲ့ မဟုတ်သော အရပ်ဘက် အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ တွေ့ဆုံတဲ့ အခါမှာ တင်ရမယ်ဆိုတာက သိပ်ပြဿနာ မဟုတ်ပေမယ့် လူပုဂ္ဂိုလ်များနဲ့ တွေ့ဆုံတဲ့အခါမှာ တင်ရမယ် ဆိုတဲ့ဟာကျတော့ နည်းနည်းလေးတော့ တင်းကြပ်သလိုတော့ ဖြစ်တာပေါ့။ သတင်း ပို့ရုံလောက်တော့ ပြဿနာမဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမယ့် ခွင့်မပြုတဲ့ ကိစ္စတွေ ဖြစ်လာရင်တော့ ပြဿနာကြီးနိုင်တာပေါ့ သတင်းပို့ မယ်၊ သတင်းပို့ပြီးတော့ သွားတွေ့တယ်ဆိုရင်တော့ ပြဿနာမဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ်စားလှယ်ကနေ ပြီး တော့မှ တင်ပြတဲ့ဟာပေါ်မှာ ခွင့်မပြုတဲ့ ကိစ္စမျိုးတွေ ဖြစ်လာရင်တော့ ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံမှာ ဒါမျိုးက ဖြစ်သင့်ရဲ့လားဆိုတဲ့ မေးခွန်းကတော့ ဖြစ်လာမှာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ 

ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ တစ်ဦးချင်း တွေ့ဆုံလျှင် UEC သို့ တင်ပြရမည်ဆိုပါက လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို ကန့်သတ်ခြင်းနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေး လွတ်လပ်မှုများကို ထိခိုက်လာနိုင်သည်ဟု  လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များက ထောက်ပြကြသည်။ 

ထို့နောက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့် ပြည်သူလူထု၏ အကျိုးစီးပွားကို တင်ပြ ဆွေးနွေးဖို့ ထက် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် လွတ်လပ်ခွင့်ရဖို့ အရင်ဆုံး ကြိုးပမ်းရမည် အနေအထားဖြစ်နေကြောင်း ပြည်သူ လူထုက ထောက်ပြကြသည်။

 ပြည်‌ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်နှင့် နိုင်ငံ‌ရေးပါတီများ တွေ့ဆုံစဉ်

ထုတ်ပြန်ချက်၏ အပိုဒ်ခွဲ(၃)တွင် လွှတ်တော်အမတ်များနှင့် နိုင်ငံခြားအဖွဲ့အစည်းများ တွေ့ဆုံမည်ဆိုပါ က သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ရုံးနှင့် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မိတ္တူပေးပို့ရမည် ဆိုသည် မှာ မရှင်းလင်းကြောင်း ပြည်သူ့ပါတီ(PP)မှ အမျိုးသား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးကြည်လင်းထက်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “တစ်ခု ပြောစရာလေးရှိတာ တစ်ခုက အပိုဒ် (၃) မှာပေါ့ အသုံးအနှုန်း တစ်ခုလေး သူ ဟိုဟာ ဖြစ်ထားတယ်ပေါ့။ အဲဒီမှာက ဘာပြောလိုက်လဲဆိုတော့ တခုဝန်ခံစရာတော့ရှိပါတယ် "လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းများ တွေ့ဆုံမည့် ကိစ္စရပ်များနှင့် စပ်လျဉ်း၍ တွေ့ဆုံမည့် လွှတ်တော်  ကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့် သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ရုံးသို့ တင်ပြဆောင်ရွက်ရန်" ဒီဟာက ပုံမှန် Normal ပါပဲ။ သို့သော် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မိတ္တူပေးပို့ရန် အကြောင်းကြား အပ်ပါသည်လို့ ရေးထားတဲ့ ဟာလေးတစ်ခုပေါ့။ ဒါကတော့ ကျနော်အ‌မြင်နဲ့ စိတ်ထဲမှာ ထင်တာကတော့ အပိုဒ်ခွဲ (၂) ကို ကြည့်လိုက် ရင်တော့ ရှင်းပါတယ်။ လိပ်မူထားတာကလည်း နိုင်ငံရေးပါတီ အားလုံးသို့ လိပ်မူထားတဲ့အတွက် လွှတ် တော်ကိုယ်စားလှယ်တွေကို လိပ်မူထားတာ မဟုတ်ဘူးပေါ့နော်။ ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် အနေနဲ့ က တော့ နိုင်ငံရေးပါတီကို ညွှန်ကြားချက်ပေးတာက ပုံမှန်ပဲပေါ့ ဥပဒေပုဒ်မ ၂၆ အရ အမိန့်ညွှန်ကြားချက် တွေ ထုတ်ခွင့်ရှိပါတယ် နံပါတ်တစ် အချက်ကတော့။ သို့သော် နံပါတ်သုံးမှာကျ‌တော့ နှစ်မှာရေးထားတာ က ရှင်းသွားပြီးတော့ နံပါတ်သုံးမှာ ရေးလိုက်တဲ့ စာလုံးကလေး တစ်လုံးက ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်သို့ မိတ္တူပေးပို့ရန် အကြောင်း ကြားအပ်ပါသည် ဆိုတဲ့ဟာလေးကတော့ ‌လောပြီးတော့ အသုံး အနှုန်း အားဖြင့် ကွာသွားတယ်လို့ပဲ ယူဆပါတယ်။ Intention လဲ ဘာမှ ရှိဟန်မတူပါဘူး။ ဒီဟာကတော့ ဘာမှဖြစ်တဲ့ဟာမဟုတ်ပါဘူး”ဟု ပြောသည်။

ပုံမှန်အားဖြင့် လွှတ်တော်ကို အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော် နာယကတို့က တိုက်ရိုက်ညွှန်ကြားလေ့ရှိကြောင်း၊ UEC အနေဖြင့် နိုင်ငံရေးပါတီများဆီက နေ မိတ္ထူတောင်းသင့်ကြောင်း သို့မဟုတ် လွှတ်တော်ရုံးနှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ပါက အဆင်ပြေနိုင် ကြောင်း အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးကြည်လင်းထက်က ပြောသည်။

လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းအရ ပြည်ပနိုင်ငံများမှ မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ဝင်ရောက် စွက်ဖက် မည်ကို စိုးရိမ်ခြင်းကြောင့် လိုအပ်ချက်အရ ထုတ်ပြန်ခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများ ထောက်ပြကြသည်။ 

သို့သော် တခြား တစ်ဖက်မှာတော့ အစိုးရနှင့် တပ်မတော်သည် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ အစည်းများကို တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးရာမှာ နိုင်ငံရေးပါတီထောင်၊ ရွေးကောက်ပွဲဝင်ပြီး လွှတ်တော်ထဲကနေ မိမိ၏ လိုအင်ဆန္ဒကို တောင်းဆိုရမည်ဟု ပြောနေချိန်မှာ နိုင်ငံရေးပါတီများကို ဖျက်သိမ်းနေခြင်း၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကို ပြည်ပ သံတမန်များနှင့် နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်း များဖြင့် တွေ့ဆုံရေးကို တင်းကြပ်နေခြင်းက ငြိမ်းချမ်းရေးအပေါ်မှာ သက်ရောက်လာနိုင်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

မြန်မာနိုင်ငံ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ နာဂဒေသ တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးအတွက် အရေးကြီးသည့် ကာလဖြစ်၍ နာဂလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကို နာဂရိုးရာစာပေနှင့်ယဉ်ကျေးမှု(ဗဟို)က တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်း ရေးကော်မတီကို ဖွဲ့စည်းကာ လိုက်လံ ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်။

နာဂရိုးရာစာပေနှင့်ယဉ်ကျေးမှု (ဗဟို)သည် နာဂ လက်နက်ကိုင်များဖြစ်သည့် NSCN-K/AM၊ NSCN-K/YA၊ ENDA၊ NNC၊ NSCN-IM အပါအဝင် ၆ ဖွဲ့ကို တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန်အတွက် အဖွဲ့ ၆ ဖွဲ့ခွဲ၍ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ် လျက်ရှိသည်။

သို့သော် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ ဖွဲ့စည်းမှုအပေါ် ဒေသခံပြည်သူများအကြား အမြင်အမျိုးမျိုး ထွက်ပေါ်နေပြီး ထိုကော်မတီ၏ ကြိုးပမ်းမှုလည်း သံသယရှိကြောင်း ဒေသခံများက ပြောကြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး နာဂဒေသတွင် တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ အဖွဲ့ အစည်းသည် နာဂသမိုင်း၌ မလုပ်ခဲ့ဖူးသည့် အရာဖြစ်ကြောင်း နာဂဒေသခံတစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြော သည်။

၎င်းက “အဓိက,ကတော့ အဖွဲ့ ၆ ဖွဲ့ ခွဲလိုက်တယ်ဆိုတဲ့ဟာက ကျနော်တို့ ဒီပိတ်ဆန်းနာဂလန်းမှာ အဖွဲ့ ၆ ဖွဲ့ ရှိတယ်ဆိုတဲ့ ဟာကို သက်သေ ပြလိုက်တဲ့သဘောပါပဲ။ အဓိက,ကတော့ ယုံးအောင် အဖွဲ့နဲ့ သွားတွေ့မယ်၊ ပြီးရင် အဖွဲ့နှစ်က တော့ အန်းမိုင် အဖွဲ့နဲ့တွေ့မယ်၊ အဖွဲ့သုံးကတော့ IM အဖွဲ့နဲ့တွေ့မယ် စသဖြင့်ပေါ့ဗျာ။ အဖွဲ့တွေ ခွဲပြီးမှ တွေ့ကြမှာ။ တွေ့ ပြီးရင် သူတို့ရဲ့သဘောထား မှတ်ချက်တွေကို ပြန်စုပြီး Group လုပ်ပြီးမှ ပြန်ပြီးဆွေးနွေးကြမှာ။ ဘယ်လို ဆုံးဖြတ်ကြမလဲတော့ အဲဒီရလဒ်ပေါ် မူတည်ပြီးမှပဲ အဖြေပေါ်မှာပေါ့။ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ အဓိက,က တော့ ဒီပိတ်ဆန်း (ပန်ဆောင်မြို့)မှာရှိတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေ အားလုံး စုစည်းဖို့အတွက်တော့ ဒါရည်ရွယ်ပြီး ဖွဲ့စည်း ထားတဲ့အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။ ရှင်းရှင်းပြောရင်တော့ ဒီပိတ်ဆန်း နာဂမှာက နာဂရိုးရာစာပေယဥ်ကျေးမှု ဗဟိုက အကြီးဆုံးပဲဖြစ်တယ်။ အကြီးဆုံး ဖြစ်တယ်ဆိုတော့ အားလုံးက ယုံကြည်ရတဲ့ အဖွဲ့အစည်းဖြစ်တယ်။ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်း တော်တော်များများကလည်း ဒီရိုးရာကိုတော့ ယုံကြည်ကြတယ်လို့တော့ ကျနော် မျှော် လင့်တယ်ပေါ့နော်။ အကျိုးသက်ရောက်မှုကတော့ အများကြီး ရှိလာမယ်လို့တော့ ကျနော်တို့ကတော့ မျှော်လင့် တာပေါ့လေ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ နာဂသမိုင်းမှာ မလုပ်ခဲ့ဖူးတဲ့ အရာဖြစ်တယ်။ အခု လောလောဆယ်ကတော့ ဘာပဲပြောပြော တည်ငြိမ်အေးချမ်းဖို့အတွက် အရေးကြီးတဲ့ ကာလဖြစ်တဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ ဒါတည်ငြိမ် အေးချမ်းဖို့ အတွက်ပဲ ဆောင်ရွက်နေတာ ဖြစ်တယ်”ဟု ပြောသည်။

တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ အဖွဲ့ဝင်တွေကို တွေ့ရစဉ်

နာဂရိုးရာစာပေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု(ဗဟို)သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ နာဂတိုင်းရင်းသားများ၏ ဓလေ့ထုံးစံများ၊ စာပေနှင့် အနုပညာများကို ထိန်းသိမ်းမြှင့်တင်ရန်နှင့် မျိုးဆက်သစ်များထံ လက်ဆင့်ကမ်းရန်အတွက် အဓိကအခြေခံ အုတ်မြစ်ဖြစ်သည်။

တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ အဖွဲ့အစည်းအား မိမိတို့ အဖွဲ့အစည်းမှ လက်ခံကြောင်း၊ ၎င်းတို့ ကမ်းလှမ်းသည့်အတိုင်း ထိုအဖွဲ့အစည်းတွင် ပါဝင်ရန်အသင့်ရှိကြောင်း NSCN-K/AM ၏ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်ရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ ဦးချင်းမောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ကျနော်တို့အနေနဲ့ သုံးသပ်ရအောင်တော့ သီးခြား သုံးသပ်စရာတော့ အကြောင်းမရှိဘူး။ လူထုကနေတော့ ကျနော်တို့ သွားနေတဲ့ လမ်းစဥ်ကိုတော့ ယုံကြည်မှုတော့ အများကြီးရှိတာပေါ့။ အများကြီးလည်း မျှော်ကိုးနေကြ တာပေါ့နော်။ လက်ရှိကတော့ နာဂရေးရာအဖွဲ့အစည်းနဲ့ ကျနော်တို့ ပေါင်းစပ်ပြီးတော့မှ အလုပ်လုပ်တာ။ ခုနက အဖွဲ့အစည်းတွေ တစ်ဖွဲ့နဲ့တစ်ဖွဲ့က ကြားထဲမှာ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးပြီးတော့မှ သွားခိုင်းတာရှိတယ်ဗျ။ ဟို YA အဖွဲ့ နဲ့တော့ သူတို့တွေ့ပြီလို့ ပြောတယ်ဗျ။ ဒါပေမယ့် YA ဥက္ကဋ္ဌကတော့ တွေ့ခွင့်မပေးဘူး။ ဒါပေမယ့် အောက်ခြေက အဖွဲ့နဲ့တော့ သူတို့တွေ့ပြီးတော့မှ စကားပြောခဲ့တယ်လို့ ပြောတယ်။ အခုကတော့ ကျနော်တို့ နာဂရိုးရာအဖွဲ့က တော့ ကျနော်တို့ ဥက္ကဋ္ဌနဲ့ စကား မနေ့ကနေ စပြီးတော့မှ၊ လူတွေ့ ပြီးတော့မှ သူတို့ ဒီရက်(ဇွန် ၁၅)အထိပေါ့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး နေကြတယ်။ အဓိကတော့ တစ်ဖွဲ့နဲ့တစ်ဖွဲ့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပြီးတော့မှ ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ကျနော်တို့ သမ္မတ ဦးအန်းမိုင်လည်း အဲဒီလမ်းကြောင်းကို သွားချင်နေတာ။ ကျနော်တို့ နာဂရိုးရာအဖွဲ့ကို သူတို့ဘက်ကနဲ့ သွားပြီးတော့မှ ဆောင်ရွက်ဖို့ဆိုပြီးမှ လုပ်ထားတာရှိတယ်။ အခုလည်းပဲ လက်ရှိတော့ ရိုးရာကနေ အကောင်အထည် စဖော်နေပြီပေါ့”ဟု ပြောသည်။

 NSCN-K/YA ကို တွေ့ရစဉ်

ထို့နောက် မိမိတို့ NSCN-K/AM အဖွဲ့သည် NSCN-K/YA နှင့်တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးနိုင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများရှိကြောင်း၊ သို့သော် NSCN-K/YA က တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုကို လက်မခံဘဲဖြစ်နေကြောင်း၊ တခြားတစ်ဖက်မှာတော့ NSCN-IM နှင့် မိမိတို့ အဖွဲ့ကြား ဆွေးနွေးမှုများရှိနေသလို အဆက်အသွယ်လည်း ရှိနေကြောင်း ဦးချင်းမောင်က ဆက်ပြောသည်။

၎င်းက “အဓိက,ကတော့ ကျနော်တို့ဘက် IM တို့ဘာတို့ ကျန်တဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေလည်းပဲ ကျနော်တို့က အမြဲတမ်း တွေ့ဆုံ ဖို့ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် YA တစ်ဖွဲ့နဲ့ပဲ တွေ့ဆုံဖို့ အဆင်မပြေဘူး ဖြစ်နေတာ။ အဓိက,ကတော့ YA ကို အခြေ ခံပြီးတော့မှ ကျနော်တို့ ဆောင်ရွက်နေတာ ရှိတယ်ဗျ။ သူတို့ကတော့ ဘယ်ချိန်မှာ ဘယ်လို စကားပြော ထားကြ လဲတော့ မသိ့ဘူးပေါ့နော်။ ဒါပေမယ့် IM အဖွဲ့ကတော့ သူတို့နဲ့ကတော့ ကျနော်တို့က နေ့တိုင်း တွေ့ဆုံတဲ့ အတိုင်း အတာလည်း ကျနော်တို့ ရှိတယ်ဗျ။ ပြီးရင် အမြဲတမ်းတော့ နောက်ဆုံး လူချင်း မတွေ့တောင်မှ ဖုန်းနဲ့ဖြစ်ဖြစ် အမြဲတမ်း အချိတ်အဆက်ရှိတယ်ဗျ။ ကျနော်တို့ အနေနဲ့ကတော့ ဒီအဖွဲ့အစည်းကို လက်ခံပါတယ်။ ကျနော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံ တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးကို အဓိက ဦးစားပေးပြီးတော့မှ သွားနေတာပေါ့။ ကျနော်တို့ အဖွဲ့အစည်း အနေနဲ့ကတော့ သူတို့ ကမ်းလှမ်းတဲ့အတိုင်း ကျနော်တို့ကလည်း ပါဝင်ပြီးတော့မှ ဒီအဖွဲ့အစည်းမှာ ပါဝင်ဖို့ အဆင်သင့် ရှိတယ်ဆိုတဲ့ အတိုင်းအတာကိုပဲ ဒါကိုပြောပြချင်တာပါ”ဟု ပြောသည်။

နာဂလူမျိုးအတွင်း ကာလရှည်ကြာ တည်ရှိနေသည့် မျိုးနွယ်စုစွဲ၊ ဒေသအလိုက် အကျိုးစီးပွားကွဲပြားမှုများနှင့် နိုင်ငံရေး သဘောထားအမြင် ကွာခြားမှုများသည် စည်းလုံးညီညွတ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုအတွက် အဓိက အတားအဆီး များဖြစ်နေကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူများက ထောက်ပြကြသည်။

နာဂဒေသတွင် NSCN-IM/HR၊ NPDF နှင့် ကသည်း လက်နက်ကိုင်များလည်း အခြေပြု လှုပ်ရှားလျက်ရှိနေသေး သည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းများကြား၌ သံတမန်ရေးရာပိုင်းနှင့်ပတ်သက်၍ သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ကလုပ်ပြီး စစ်ရေးတွင် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦးမှ လုပ်လာနိုင်ကြောင်း မြန်မာ့ပုံရိပ် ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့မှ အကြံပေး ဦးညိုအုန်းမြင့်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အဲဒီအတွက်ကြောင့်အခု ဒီအစိုးရအနေနဲ့ကတော့ ၂ ပိုင်းသွားမယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ သံတမန်ပိုင်းကတော့ သမ္မတကြီးက လုပ်မယ်။ အခု တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် အသစ်ဖြစ်လာတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး အနေနဲ့ လည်း လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခတွေကို ရပ်ရင်ရပ် မရပ်ရင် သူ့အနေနဲ့ အင်အားသုံးပြီးတော့ တိုက်မယ်။ အရင်တုန်း ကလို ညီမျှတဲ့အင်အားတို့၊ အနည်းဆုံးသုံးတာတို့ မသုံးတော့ဘဲနဲ့ ဒီအချိန်မှာတော့ သူသည် အချုပ်အခြာအာဏာနဲ့ နယ်မြေတွေ ဆုံးရှုံးသွားတဲ့ဟာတွေ အခုကျနော်တို့ ချင်းပြည်ရဲ့ မြောက်ပိုင်းဒေသတွေမှာပေါ့နော် တိုက်နေတာ တွေ၊ ရှမ်းပြည်ဘက်မှာ တိုက်နေတာတွေ ကြည့်လိုက်မယ်ဆိုရင် သူက သံတမန်ရေးအရရော နောက်တစ်ခုက သူတို့သည် အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနဲ့ တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ ကိုယ်ကျိုးစီးပွားကို အခြေခံတဲ့ စီးပွားရေးကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု ကြောင့် ဖြစ်ရတဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ပုံစံသစ်တစ်ခု ထွက်လာမယ်လို့ ကျနော်ထင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် ပထမဆုံး ပြည်ပခရီးစဉ်အဖြစ် အိန္ဒိယမှပြန်လာပြီးနောက် ဇွန်လ ၁၅ ရက်နေ့တွင် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ ဖိတ်ကြားချက်ဖြင့် တရုတ်ခရီးစဉ် သွားရောက်နေခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုခရီးစဉ်များအရ နိုင်ငံတကာနှင့် ဒေသတွင်း သံတမန်ရေးအရ အရေးပါသော အချိုးအကွေ့များဖြစ်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက သုံးသပ်ကြသည်။

တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်ကို တွေ့ရစဉ်

လက်ရှိ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးအရ ဖိအား ရင်ဆိုင်နေရချိန်၌ ထိုသို့ သွားရောက်ခြင်းကြောင့် တရားဝင်မှုနှင့် အင်အား ကြီး အိမ်နီးချင်းနှစ်နိုင်ငံကြား မျှခြေညှိသည့် သံတမန်ရေးဗျူဟာများ ဖြစ်နိုင်ကြောင်းလည်း ၎င်းတို့က သုံးသပ် ကြသည်။

အိန္ဒိယဘက်မှ မြန်မာနိုင်ငံမှာ တရုတ်သြဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ထိန်းညှိရန်နှင့် နယ်စပ်လုံခြုံရေးအတွက် ယခုကဲ့သို့ လက်ခံ တွေ့ဆုံခြင်း ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ တရုတ်ဘက်မှလည်း ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် ထွက်ပေါက် မဟာဗျူဟာနှင့် စီးပွားရေး အကျိုးအမြတ်များအတွက် ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုခိုင်မာအောင် တည်ဆောက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

ထိုခရီးစဉ် နှစ်ခုအရ နယ်စပ်ဒေသစိုးမိုးမှု ရယူထားသည့် EAO များအတွက် စစ်ရေးအရရော ရိက္ခာ၊ လက်နက် ထောက်ပံ့ရေး လမ်းကြောင်းများတွင် သိသာသော ဖိအားများ ဖြစ်လာစေနိုင်ကြောင်းလည်း ၎င်းတို့က သုံးသပ်ကြ သည်။
ထိုအခင်းအကျင်းများကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသည် အလားအလာ ကောင်းသည်ဟုလည်း မပြော နိုင်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အလားအလာ ကောင်းတယ်လို့တော့ မပြောနိုင်ဘူးပေါ့လေ။ ဒါပေမယ့် ရှေ့မှာ အခြေအနေတွေက ထိန်းမ နိုင် သိမ်းမရ။ ဘယ်နိုင်ငံကမှ တရုတ်တို့ ဘာတို့ဘက်ကလည်း ဝင်ပြီးတော့ တရုတ်နဲ့ အိန္ဒိယက တကယ်တမ်း တည့်တာ မဟုတ်ဘူးလေ။ သူတို့ရဲ့ ကိုယ်ကျိုးအစီးပွား အပေါ်မှာသာ အခြေခံပြီးတော့ မြန်မာနိုင်ငံကို ဆက်ဆံနေ တာ။ စစ်ရေးမှာလည်း ကျနော် ခုနကပြောသလိုပေါ့ အပြုတ်တိုက်ဆိုတဲ့ဟာမျိုး မဟုတ်တော့ဘူးပေါ့။ အရင်တုန်း ကလို ဒီအဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ပြုတ်သွားအောင်လို့ မဟုတ်တော့ဘဲနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး NCA လက်မှတ်ထိုးထားတဲ့ NCA စာချုပ်အတိုင်း ဆက်ပြီးတော့ ဆွေးနွေးဖို့ အဲဒါကိုပဲ ထပ်ပြီးတော့ လုပ်မှာပေါ့။ အဲဒီတော့ တစ်ခုပဲ ဒီမှာကတော့ အဖွဲ့အစည်းအသီးသီးရဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကတော့ သူတို့ချင်း ပြန်ညှိရမှာပေါ့နော်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ NCA လက်မှတ် ထိုးထားတဲ့ မူလ အဖွဲ့အစည်းတွေကတော့ ဖက်ဒရယ်စနစ်ကိုသွားဖို့၊ ဖက်ဒရယ်စနစ်ကို သွားတဲ့အခါမှာ လည်း လက်ရှိ ၂၀၀၈ အခြေခံဥပဒေကို ပြင်ဆင်ဖို့ပေါ့။ ဖက်ဒရယ်စနစ်နဲ့ ကိုက်ညီအောင် ပြင်ဆင်ဖို့ပေါ့ အဲဒီလို ရည်မှန်းချက် ထားပြီးတော့ သူတို့သဘောတူထားတာ။ ဒါပေမယ့် အခု AA တို့ ဘာတို့ကြ အဲဒီလို မဟုတ်ဘူး။ ဖက်ဒရယ်အဆင့်ထက် သာလွန်ပြီးတော့ ပိုပြီးလွတ်လပ်တဲ့ စနစ်မျိုးပေါ့နော်။ နိုင်ငံရေး အသုံးအနှုန်းတော့ သူက ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်းလို့ ခေါ်တာပေါ့” ဟု ပြောသည်။

 သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နဲ့ အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ်မိုဒီတို့ကို တွေ့ရစဉ်

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ ထိုခရီးစဉ်နှစ်ခုစလုံးသည် လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အပြောင်းအလဲ ကာလမှာ အိမ်နီး ချင်း နိုင်ငံများ၏ ထောက်ခံမှုနဲ့ တရားဝင်မှုကို ရယူပြီး ပြည်တွင်းစီးပွားရေး၊ နယ်စပ်လုံခြုံရေး အကျပ်အတည်း များကို ကျော်လွှားရန် ကြိုးစားသည့် သံတမန်ရေး အခင်းအကျင်းသစ်တစ်ခု ဖြစ်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များက သုံးသပ်ကြသည်။

အိမ်နီးချင်း အင်အားကြီး နှစ်နိုင်ငံလုံး၏ ခရီးစဉ်များသည် မြန်မာ့တပ်မတော်အတွက် စစ်ရေးအရ အသာစီးပြန်ရ ရန် သို့မဟုတ် စစ်မျက်နှာများကို ထိန်းချုပ်နိုင်ရန် သံတမန်ရေး နည်းလမ်းဖြင့် ဝိုင်းရံပိတ်ဆို့ပေးသည့် ဗျူဟာ မြောက် ခြေလှမ်းများ ဖြစ်နိုင်ကြောင်းလည်း သုံးသပ်မှုများရှိသည်။

သို့သော် မြေပြင်မှ EAO များနှင့် PDF များ၏ စစ်ရေးအရှိန်အဟုန်မှာ ပြင်းထန်နေဆဲဖြစ်ရာ တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယတို့ ၏ ကူညီမှုများက မြေပြင်စစ်ပွဲရလဒ်ကို အဆုံးအဖြတ်ပေးနိုင်မလား သို့မဟုတ် စစ်ရှိန်ကို ပိုမိုကြန့်ကြာသွားစေ မလားကိုမူ စောင့်ကြည့်ရမည့် အခြေအနေ ဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

တရုတ်နိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိနေသော မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် တရုတ်သမ္မတရှီကျင့်ဖျင်တို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်က တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးပြီးနောက် နှစ်နိုင်ငံ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ ၁၈ ခုကို လက်မှတ်ရေးထိုး ခဲ့ကြသည်။

မြန်မာသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၅ ရက်မှ ၁၉ ရက်အထိ တရုတ်ခရီးစဉ်ကို စတင်နေခြင်းဖြစ်သည်။

ထို့နောက် ဇွန်လ ၁၆ ရက်တွင် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်က The Great Hall ခန်းမမှာ နိုင်ငံတော်ဂုဏ်ပြု တပ်ဖွဲ့ဖြင့် အမြှောက် ၂၁ ချက် ပစ်ဖောက်၍ ကြိုဆိုခဲ့သည်။

အဆိုပါ ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုပြီးနောက် နှစ်နိုင်ငံ ခေါင်း‌ဆောင်များ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးပြီး နားလည်မှု စာချွန်လွှာ ၁၈ ခုကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။

အဆိုပါ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ ၁၈ ခုမှာ မြန်မာနှင့် တရုတ် နိုင်ငံတို့အကြား ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လုံခြုံရေးအစီအမံ (Global Security Initiative-GSI) ပူးတွဲမြှင့်တင်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ မြန်မာ-တရုတ် နှစ်နိုင်ငံအစိုးရများအကြား ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ယဉ်ကျေးမှုအစီအမံ (Global Civilization Initiative-GCI) ပူးတွဲမြှင့်တင်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ဦး ဆောင်ဦးရွက်ပြုမှု (Global Development Initiative-GDI) အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်ရေး နားလည်မှု စာချွန်လွှာတို့ ပါဝင်သည်။

ထို့နောက် လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်(၂၀၂၆)အတွက် ပူးတွဲ အကောင်အထည်ဖော်ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ အောင်ဆန်း အားကစားကွင်းသစ် ပြန်လည် တည် ဆောက်ခြင်း စီမံကိန်း ဆောင်ရွက်ရန်အတွက် အကူအညီပေး ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ မြန်မာနိုင်ငံမှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ တရုတ်တိုင်းရင်းဆေးဖက်ဝင် အပင်များ တင်ပို့ခြင်းဆိုင်ရာ အပင်ကျန်းမာရေး လိုအပ်ချက် သဘောတူစာချုပ်တို့ကိုလည်း လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

အလားတူ မြန်မာနိုင်ငံမှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ လတ်ဆတ်သော ငှက်ပျောသီးများ တင်ပို့ခြင်းဆိုင်ရာ အပင် ကျန်းမာရေး လိုအပ်ချက် သဘောတူစာချုပ်၊ မြန်မာနိုင်ငံမှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ စားသုံးရန် ရေထွက်တိရစ္ဆာန်များ တင်ပို့ခြင်းဆိုင်ရာ ကန့်သတ် စစ်ဆေးရေးနှင့် သန့်ရှင်းရေး လိုအပ်ချက်ဆိုင်ရာ သဘောတူစာချုပ်၊ မဟာမဲခေါင်ဒေသခွဲ နယ်စပ် ဖြတ် ကျော် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လွယ်ကူချောမွေ့စေရေး အကောင်အထည်ဖော်ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ကျန်းမာရေးကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာတို့လည်း ပါဝင်သည်။

ထို့အပြင် တရုတ်-မြန်မာ သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာ ပြည်သူချင်းဖလှယ်ရေး အစီအစဉ်ဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ကမ္ဘာ့တောင်ဘက်ခြမ်း မီဒီယာနှင့် တတ်သိပညာရှင်ဖိုရမ်ယန္တရား နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ရုပ်သံထုတ်လွှင့်ခြင်း၊ ရုပ်မြင်သံကြားနှင့် အွန်လိုင်း အသံ/ရုပ် ဝန်ဆောင်မှုများ နယ်ပယ်များတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ မြှင့်တင်ရန် နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ဉာဏပစ္စည်းမူပိုင်ခွင့်ကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ ယှဉ် ပြိုင်မှုကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ လွတ်လပ်သော ကုန်သွယ်မှုနှင့် နိုင်ငံစုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အထောက်အကူပြုခြင်းဆိုင်ရာ နားလည်မှုစာချွန်လွှာ တို့ကိုလည်း လက်မှတ်ထိုးခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက် မြေငလျင်ဘေး အရေးပေါ် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု နည်းပညာ အကူအညီ လွှဲပြောင်းပေးအပ် ခြင်းနှင့် လက်ခံရေးဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာ၊ မီဒီယာကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု၊ နည်းပညာနှင့် အသိပညာ ဖလှယ်ခြင်းဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု နားလည်မှု စာချွန်လွှာ စသည်တို့ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။

CNI News 

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆

မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်တို့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်း က ပေကျင်းမြို့ရှိ The Great Hall ခန်းမမှာ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

အဆိုပါ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှု မတိုင်ခင် သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ကို တရုတ်နိုင်ငံ ဂုဏ်ပြုတပ်ဖွဲ့က အမြှောက် ၂၁ ချက် ပစ်ဖောက်၍ ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုခဲ့သည်။

ထို့နောက် နှစ်နိုင်ငံ သမ္မတများ ဦးဆောင်သည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တို့ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးကြသည်။

CNI International News

ဂျာကာတာ၊ ဇွန်လ ၁၆

အာဆီယံအဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံအချို့မှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများသည် မြန်မာအစိုးရနှင့် ဆက်ဆံရေး လမ်းကြောင်းသစ်များ ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီးနောက် ဇွန်လ ၈ ရက်နေ့က အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆူဂီအိုနို (Sugiono) ၏ မြန်မာခရီးစဉ် ကြောင့် မြန်မာ့အရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး လက်တွေ့ကျသည့် ချဉ်းကပ်မှု တစ်ရပ်ကို ရှာဖွေရန် အာဆီယံ၏ ကြိုးပမ်းမှု အပေါ် ပိုမိုအာရုံစိုက်လာကြကြောင်း The Nation မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုခရီးစဉ်သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် တပ်မတော်က အာဏာကို လွှဲပြောင်း ရယူခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အင်ဒိုနီးရှားဝန်ကြီး တစ်ဦး၏ ပထမဆုံးအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံသို့ တရားဝင် လာရောက်သည့် ခရီးစဉ်ဖြစ်သည်။

အင်ဒိုနီးရှားအစိုးရသည် အာဆီယံအတွင်း မြန်မာ့အရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် သုံးသပ် ပြောဆိုခဲ့သည့် နိုင်ငံများထဲမှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်သောကြောင့် ထိုခရီးစဉ်သည် အာရုံစိုက်ခံခဲ့ရသည်။

“ဒီခရီးစဉ်ကို လက်တွေ့ကျကျ ပြန်လည်ချိန်ညှိမှု တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်နိုင်ပါတယ်။ အင်ဒိုနီးရှားရဲ့ ဒီလုပ်ဆောင်ချက် ဟာ မြန်မာနိုင်ငံကို အာဆီယံက ခွဲထုတ်ထားရုံနဲ့ ထိရောက်တဲ့ တိုးတက်မှုမျိုး မရရှိနိုင်ဘူးဆိုတဲ့ အချက်ကို သဘောပေါက်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်”ဟု ISEAS – Yusof Ishak အင်စတီကျုမှ အာဆီယံလေ့လာမှုဗဟိုဌာန၏ အကြီးတန်းသုတေသနအရာရှိနှင့် ညှိနှိုင်းရေးမှူး ဂျိုအန် လင်း (Joanne Lin) က ပြောကြားခဲ့သည်။

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နဲ့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး တွေ့ဆုံစဉ်

အင်ဒိုနီးရှားအနေဖြင့် အာဆီယံ၏ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ချက်ကို ဆက်လက် ထောက်ခံနေဆဲဖြစ်သော်လည်း မြန်မာ့အရေးကို ပိုမိုအလေးထားပြီး လုပ်ဆောင်လာကြောင်း ၎င်းက ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ချမှတ်ခဲ့သည့် အာဆီယံ၏ ငြိမ်းချမ်းရေး လမ်းပြမြေပုံဖြစ်သော ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ချက်ကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့သည်။

နေပြည်တော်သို့ သွားရောက်ခဲ့သည့် ခရီးစဉ်အတွင်း ဆူဂီအိုနိုသည် သမ္မတ ပရာဘိုဝို(Prabowo Subianto) က ပေးပို့သော သဝဏ်လွှာကို လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် ရေရှည်တည်တံ့မည့် ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ထွန်းလာစေရန် အင်ဒိုနီးရှားက ပံ့ပိုးကူညီ သွားမည်ဆိုသော ကတိကဝတ်ကို ထပ်လောင်း အတည်ပြုခဲ့ကြောင်း အင်ဒိုနီးရှား နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။

ပဋိပက္ခကို တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာ အဖြေရှာရေးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာစေရန် တိုက်တွန်း အားပေးနိုင်ရေး အတွက် မြန်မာနိုင်ငံရှိ သက်ဆိုင်သူ အားလုံးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် အင်ဒိုနီးရှားက အသင့်ရှိနေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဆွေးနွေးမှုများသည် ရင်းနှီးပွင့်လင်းပြီး အပြုသဘောဆောင်ကာ အကျိုးရှိခဲ့ကြောင်း ဆူဂီအိုနိုက ပြောကြားခဲ့သည်။

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နဲ့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး တွေ့ဆုံစဉ်

အင်ဒိုနီးရှားအပြင် အာဆီယံနိုင်ငံအချို့မှ ခေါင်းဆောင်များသည်လည်း မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများကို ယခင်ကတည်းက ပြုလုပ်ခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟာဆက် ဖူအန်ကတ်ကော (Sihasak Phuangketkeow) သည်လည်း ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလက နေပြည်တော်သို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အာဆီယံအကြား ပေါင်းကူးတံတား တစ်ခုအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးရန် လူသိရှင်ကြား ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်။

မလေးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မိုဟာမက် ဟာဆန် (Mohamad Hasan) သည်လည်း အာဆီယံအဖွဲ့၏ ချဉ်းကပ် ဆောင်ရွက်မှုများကို ပြန်လည်သုံးသပ်သည့် ကြိုးပမ်းမှုများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် ပြီးခဲ့သည့် မေလက မြန်မာနိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။

အင်ဒိုနီးရှားအတွက်မူ ယခုခရီးစဉ်သည် မြန်မာ့အရေး ဖြစ်ပေါ် တိုးတက်မှုများအပေါ် ၎င်း၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ရန် အထောက်အကူ ဖြစ်စေနိုင်သလို တစ်ဖက်တွင်လည်း အာဆီယံအတွင်း အင်ဒိုနီးရှား၏ အခန်းကဏ္ဍကို ပိုမိုခိုင်မာစေနိုင်ကြောင်း ဂျိုအန်လင်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: The Nation

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၅

တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ တရုတ်နိုင်ငံခရီးစဉ်ကို စတင်ခဲ့သော မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၅ ရက်တွင် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ပေကျင်းမြို့သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် ဇွန်လ ၁၅ ရက် မွန်းလွဲ ၂ နာရီတွင် ပေကျင်းမြို့ရှိ Capital International Airport သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။

ထို့နောက် တရုတ်နိုင်ငံအစိုးရအဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူများက ဂုဏ်ပြုတပ်ဖွဲ့နှင့်အတူ ကြိုဆိုခဲ့ကြသည်။

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် တရုတ်နိုင်ငံခရီးစဉ်ကို ဇွန်လ ၁၅ ရက်မှ ၁၉ ရက်အထိ သွားရောက်ခြင်းဖြစ်သည်။

ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် နစက အစိုးရလက်ထက်ကလည်း ယာယီသမ္မတ အနေဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၃၀ ရက်မှ စက်တင်ဘာ ၃ ရက်အထိ သွားရောက်ခဲ့ပြီး တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၊ ဒုသမ္မတ၊ ဝန်ကြီးချုပ် လီချန်တို့နှင့် တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့သည်။