CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၁

လာမည့် ရွေးကောက်ပွဲအလွန် နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းသစ်နှင့်အတူ မြန်မာ့တပ်မတော်ထဲမှာလည်း ထိပ်ပိုင်းခေါင်းဆောင်များကြား ရာထူးအပြောင်းအလဲ မည်ကဲ့သို့ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သလဲ ဆိုသည့်အပေါ်  စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များကြားမှာ အမျိုးမျိုး သုံးသပ်လျက် ရှိနေကြသည်။

ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရသစ်အဖွဲ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် အနေဖြင့် တရားဝင် သမ္မတလုပ်နိုင်မည့် အလားအလာရှိနိုင်ကြောင်း ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပက ယူဆထားသည်များ လည်း ရှိကြသည်။ 

နိုင်ငံတော်သမ္မတ တာဝန်ကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် လက်ခံခဲ့ပါက တပ်မတော် ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ် တာဝန်ကနေ ရပ်နားပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရသူကို တပ်ချုပ်ရာထူး လွှဲပြောင်း ပေးရမည်ဖြစ် ကြောင်း၊ ထိုသို့ လွှဲပြောင်းပေးအပ်ရာတွင် တပ်မတော်သည် မည်သို့ ပြောင်းလဲသွားနိုင်သလဲ ဆိုသည့် အပေါ် မေးခွန်းထုတ်မှုများလည်း ရှိနေကြသည်။

တပ်မတော်အတွင်း ရာထူး အပြောင်းအလဲများတွင် မျိုးဆက်သစ် လူငယ်များအား အင်မတန် အရေးကြီး သည့် ရာထူးများ ပေးအပ်ထားသည်ကို မြင်တွေ့ရကြောင်း ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ(AFP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာ အေးမောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်နဲ့ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစိုးဝင်းကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “အတိုင်ပင်ခံနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဖွင့်ထားတဲ့ ပုဒ်မတစ်ခုရှိတာကို အဲဒီကာလ အခြေခံဥပဒေမှာလေ ပထမအကြိမ် အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလမှာ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ဦးသန်းရွှေ၊ ဦးမောင်အေးတို့က အဲဒီပုဒ်မ နဲ့ ရုံးအမှတ် ၂၇ မှာ ရုံးထိုင်ကြမယ် ဆိုတာလည်း ကျနော်တို့ ပထမအကြိမ် လွှတ်တော်သက်တမ်းမှာ ကြားဖူးပါတယ်။ နောက်ပိုင်းမှာတော့ ပျက်ပြယ်သွားတာပေါ့။ အခြေခံဥပဒေမှာ ခုနကပြောတဲ့ ဝင်ပေါက် တစ်ပေါက်ရှိတာပေါ့။ အဲဒီဝောာ့ အားလုံးသိတဲ့ ၁၉၅၃ ထင်တယ်ဗျ။ မြန်မာနိုင်ငံ မြန်မာ့တပ်မတော်နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဥပဒေကလည်း ရှိတာကို။ အဲဒါ‌ကြောင့်လည်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သက်တမ်းက အသက်ကန့်သတ်မှုမရှိဘူး ဖြစ်သွားတာပေါ့။ လာမယ့်ကာလမှာ တပ်မတော်ပိုင်းဆိုင်ရာ တည်ရှိမှု ကလည်း လက်ရှိ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများတဲ့ နိုင်ငံမို့လို့ အရေးကြီးတာပေါ့။ အဲဒါ‌ကြောင့်လည်း ကျနော်တို့ တပ်တွင်း ရာထူး အပြောင်းအလဲတွေကို ကျနော်တို့ဘက်က ကြည့်တဲ့အခါမှာ မျိုးဆက်သစ် လေးတွေ အများကြီးကို အင်မတန် အရေးကြီးတဲ့ ရာထူးတွေ ပေးထားကြတာ တွေ့တာပေါ့။ ဥပမာ နောက်ဆုံးပြောကြတဲ့ စစ်ရေးချုပ်တို့၊ တပ်ထောက်တို့ပေါ့ဗျာ။ စစ်ဦးစီး အရာရှိချုပ်တို့၊ ကြည်း၊ရေ၊လေ ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူးတို့ရဲ့ အနေအထားတွေပေါ့ဗျာ” ဟု ပြောသည်။

ထို့ပြင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် အနေဖြင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးအဖြစ် အသွင်ပြောင်းပြီးကာမှ နိုင်ငံရေး-စစ်ရေးကို ဦးဆောင်နိုင်သည့် အနေအထားမျိုး သို့မဟုတ် လက်ရှိ နိုင်ငံရေး-စစ်ရေး အကျပ် အတည်း ကာလမှာ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် အနေဖြင့်ပဲ ဆက်ရှိနိုင်မှာလား အမျိုးမျိုး သုံးသပ်၍ ရနိုင်သည်ဟု ဒေါက်တာအေးမောင်က ဆက်ပြောသည်။ 

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်နဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးကျော်စွာလင်းကို တွေ့ရစဉ် 

၎င်းက “အဲဒီတော့ သုံးသပ်ရရင် မြန်မာ့တပ်မတော်ဘက်က ဘယ်လိုသွားမှာလဲ။ အများပြောကြတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးက နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီး တာဝန်ယူသွားရင် အခြေခံဥပဒအရကတော့ဖြင့် ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ် ရာထူးကို စွန့်ရမှာကို။ အဲဒီတော့ အခြေခံဥပဒေအရ ကာကွယ်ရေး ဦးစီးချုပ်အနေနဲ့ သမ္မတကြီး ဘက်က အခြေခံဥပဒေအရ လာမယ့်ကာလမှာ ပြောင်းမှာလား။ အဲသလိုမျိုး အရေးကြီးတဲ့ ပုဒ်မတွေကို ပြောင်းမယ်ဆိုရင်တောင်မှ referendum လုပ်ရမယ့်သဘော အခြေခံဥပဒေမှာ ပြဋ္ဌာန်းထားတဲ့ အခါကျ တော့ ‌တော်တော်များများ ပြောင်းဖို့က ခက်ပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီတော့ အနေအထားတွေအားလုံးနဲ့ လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အကျပ်အတည်း၊ စစ်ရေး အကျပ်အတည်းကာလမှာ ဦးမင်းအောင်လှိုင် အနေနဲ့ ဗိုလ်ချုပ် မှူးကြီး အနေနဲ့ပဲ ဆက်ရှိမှာလား သို့မဟုတ် နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးအဖြစ် အသွင်ပြောင်းပြီးကာမှ မြန်မာ့ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးကို ဦး‌ဆောင်တဲ့ အနေအထား ဖြစ်အောင် သွားမှာလား။ တစ်နည်းအားဖြင့် လက်ရှိ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး နှစ်ဦးထဲက တစ်ဦးက ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရဲ့ အထက်မှာ နေပြီးမှ ကောင်စီနဲ့ နေမှာလားပေါ့ဗျာ။ အခြေခံဥပဒေမှာ ပေးထားချက် အတိုင်းပေါ့။ သမ္မတကြီးအဖြစ် ကတော့ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က သမ္မတကြီး လုပ်မှာလားပေါ့။ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ကတော့ဖြင့် ခုနကလို ရုံးအမှတ် ၂၇ လိုဟာမျိုးမှာ နေမှာလားပေါ့ဗျာ။ ကာကွယ် ရေးဦးစီးချုပ် အသစ်ကတော့ဖြင့် တစ်ဦးပေါ်ထွန်းလာမှာလား မပြောတတ်ဘူးပေါ့။ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းနဲ့ လက်ရှိ နိုင်ငံရေးစစ်ရေး အနေအထားပေါ်မှာ ဘယ်လို  ဖြတ်သန်းသင့်သလဲဆိုတာကို တပ်မတော်ကိုယ်၌ကိုက သုံးသပ်ပြီးပြီ၊ ဆုံးဖြတ်ပြီးပြီလို့ ထင်ပါတယ်ဗျ” ဟု ပြောသည်။  

ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ထွက်ပေါ်လာမည့် အစိုးရအဖွဲ့ကို နိုင်ငံတော်အာဏာအား လွှဲပြောင်းပေးမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ တပ်မတော်သည် နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေး တာဝန်ကိုသာ ထမ်းဆောင်တော့မည်ဖြစ် ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောကြားထားသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်တွင် အနာဂတ် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်အဖြစ် လူစိတ်ဝင်စားမှုခံနေရ သူများကတော့ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစိုးဝင်း၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးကျော်စွာလင်းတို့ ဖြစ်သည်။ 

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၁

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကျင်းပနေသော ရွေးကောက်ပွဲသည် အင်အားကြီးသူက အင်အားနည်းသူကို အနိုင်ကျင့်သည့် ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်နေသည်ဟု တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်‌ရေးပါတီဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်း(၃)ပိုင်း ခွဲ၍ ကျင်းပနေရာ အပိုင်း(၁)ကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်ကလည်းကောင်း၊ အပိုင်း(၂)အား ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်ကလည်းကောင်း ကျင်းပ ထားပြီးဖြစ်သည်။

အဆိုပါ ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၁-၂) ကျင်းပခဲ့ရာတွင် ကြိုတင်မဲဖြင့် USDP အနိုင်ရရှိအောင် သက်ဆိုင်ရာက ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ ရှိကြောင်းနှင့် USDP ကို မထောက်ခံသော မဲဆန္ဒရှင်များ မဲထည့်ခွင့်မရအောင်လည်း မဲစာရင်းများ ရှုပ်ထွေးအောင် လုပ်ဆောင်ထားကြောင်း နိုင်ငံရေးပါတီတချို့နှင့် နိုင်ငံရေးလေ့လာစောင့်ကြည့် သူများက ထောက်ပြနေကြသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်က ကျင်းပခဲ့သော ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၂)ကို မြို့နယ် ၁၀၀ တွင် ကျင်းပမည်ဖြစ် ကြောင်း၊ ထိုကျင်းပမည့် မြို့နယ် ၁၀၀ ထဲတွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၌ ကလေးဝ၊ မင်းကင်း၊ ဝန်းသို၊ ကျွန်းလှ၊ မြင်းမူ၊ ချောင်းဦး၊ ဘုတလင်၊ အရာတော်၊ ဖောင်းပြင်၊ မော်လိုက်၊ ရေဦးတို့ ပါဝင်ကြောင်း UEC က ထုတ်ပြန်ခဲ့ သည်။

သို့သော် ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၂)တွင် အနိုင်ရရှိသော ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများ စာရင်ကို UEC က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၈ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာမှာတော့ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းမှာ ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပခဲ့သလို ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည့် မြို့နယ်စာရင်းထဲ မပါသော ဗန်းမောက်၊ ကောလင်း၊ ထီးချိုင့်၊ ကလေး၊ အင်းတော်၊ ပင် လည်ဘူး စသည့် မြို့နယ်များကနေ USDP နှင့် တစညပါတီ အနိုင်ရသည်ဟုဆိုသော အနိုင်ရစာရင်းများ ပါလာခဲ့ သည်။

ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း-၂ ကျင်းပမည့် စစ်ကိုင်းတိုင်းထဲက မြို့နယ် စာရင်းကို တွေ့ရစဉ်

ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည့် မြို့နယ်များ စာရင်းတွင် မပါသော်လည်း လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း စာရင်း တင်ထားပါက အနိုင်ရနေမှုများ ရှိနေကြောင်း၊ ဗန်းမော်၊ မိုးမောက်၊ မန်စီကို ရွေးကောက်ပွဲ မည်သို့ ကျင်းပမလဲ မေးခဲ့သော်လည်း ကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌက ၎င်းတို့ စီစဥ်တာ မဟုတ်ကြောင်း၊ ဝန်ကြီးချုပ်၏ တင်ပြချက်ပေါ် မူတည်ပြီး လုပ်ရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြန်ပြောလာသည်ဟု တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်‌ရေးပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ အဲ့ဒီဒေသတွေကတော့ ကြားရသလောက်ဆိုရင်တော့ ရွေးကောက်ပွဲ မလုပ်ဖြစ်ဘူး ဖြစ်နေတာပေါ့။ အဲ့ဒါ လည်း သူတို့ပြည်ခိုင်ဖြိုးက နိုင်သွားတယ်ဆိုတဲ့ ဥစ္စာကလည်း၊ အဲ့ဒီဒေသ ဘာနဲ့ အလားသဏ္ဍာန်တူလဲဆို ပါဝင် ယှဥ်ပြိုင်ကြတဲ့ ကချင်ပြည်နယ်ထဲက ဗန်းမော်ခရိုင်ထဲမှာပါတဲ့၊ ဗန်းမော်၊ မိုးမောက်၊ မန်စီရဲ့ ရွှေကူရယ်၊ အဲ့ဒီ အခါ ကြတော့ သူတို့ ဒီရွေးကောက်ပွဲ မလုပ်ဖြစ်ပေမယ့်လည်း သူတို့က လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း တင်ထား တယ်ဆိုတဲ့ အခါကြတော့ သူတို့တစ်ပါတီထဲ တင်ထားတဲ့ ရွှေကူလို ပြည်နယ်လွှတ်တော်မျိုး သူတို့ရသွားတယ်။ နောက် မန်စီ ပြည်သူ့လွှတ်တော်မျိုး သူတို့ရသွားတာပေါ့။ ဟို သူတို့ဆုံးရှုံးမခံချင်လို့ ရွေးကောက်ပွဲကို လုပ်ဖြစ်တယ်လို့ သူတို့လုပ်တာလားလို့ မပြောတက်တော့ဘူး။ ဒါကတော့ ‌ရွေးကောက်ပွဲရဲ့ အခြေအနေကတော့ အုပ်ချုပ်သူတွေရဲ့ စီမံခန့်ခွဲမှုပေါ်မှာလည်း မူတည်တယ်ပေါ့။ ဗန်းမော်၊ မိုးမောက်၊ မန်စီကို ရွေးကောက်ပွဲ ဘယ်လို ကျင်းပမလဲဆိုတာ ဇန်နဝါရီလ ၅ ရက်နေ့ အစည်းအဝေးတုန်းက မေးခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ကိစ္စကတဲ့ ကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဖြေကြားတဲ့ပုံစံပေါ့ နော်၊ အဲ့ကိစ္စကတဲ့ ကျနော်စီစဥ်တာ မဟုတ်ဘူး။ ဝန်ကြီးချုပ်ရဲ့ တင်ပြချက်ပေါ် မူတည်ပြီး ကျနော်တို့က လုပ်ရ တာ ဖြစ်တယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်း ပြောပါတယ်”ဟု ပြောသည်။

ဗန်းမော်၊ ၊ မိုးမောက် စသည့် ဒေသများသည် KIA ထိန်းချုပ်ထားပြီး ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်နိုင်သည့်နေရာ တစ်ခုမှ မရှိကြောင်း၊ မြန်မာပြည်၏ ရွေးကောက်ပွဲ တော်တော်များများသည် အင်အားကြီးသူက အင်အားနည်းသူကို အနိုင်ကျင့်သည့် ရွေးကောက်ပွဲလို ဖြစ်နေကြောင်း တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်‌ရေးပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း-၂ အနိုင်ရစာရင်းမှာ ရွေးကောက်ပွဲမလုပ်ဘဲ အနိုင်ရတဲ့ မြို့နယ်စာရင်းကို တွေ့ရစဉ် 

၎င်းက “အမှန်တကယ်ကျတော့ မိုးမောက်ရော၊ ဗန်းမော်ရော၊ မန်စီရောက KIA ထိန်းချုပ်ထားတာ။ သူတို့ ရွေး ကောက်ပွဲ လုပ်နိုင်တဲ့နေရာ တစ်ခုမှ မရှိဘူးလို့ ကျနော်တို့ တွေ့ရတယ်။ ဒါပေမယ့်လည်း အဲ့ဒီထဲက ကိုယ်စား လှယ်လောင်းတွေကတော့ တင်ထားပြီးကြပြီ၊ ကျနော်တို့ အပါအဝင်ပေါ့။ ကိုယ်စားလှယ် တင်ထားတယ်။ ပြည်ခိုင်ဖြိုးကတော့ မန်စီမြို့နယ်မှာတော့ သူက ပြည်သူ့လွှတ်တော်မှာ ပြိုင်ဘက် မရှိရထားတဲ့ အခါကြတော့ အဲ့ဒါ တွေကို သူတို့ အသိအမှတ်ပြုချင်လို့ ဒီရွေးကောက်ပွဲကို ဖြစ်တယ်လို့ လုပ်တာလားတော့ မပြောတက်တော့ဘူး။ ကျနော်လည်း ဒီကိစ္စကို သူတို့ကို ထဲထဲဝင်ဝင် မေးတော့လည်း သူတို့ ကောင်းကောင်း မဖြေဆိုတော့။ သူတို့က တိတိကျကျ မဖြေဘူး ဝန်ကြီးချုပ်ကိုပဲလွှဲတာ။ ဝန်ကြီးချုပ်ရဲ့ တင်ပြချက်ပေါ် မူတည်ပြီးမှ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပ ခြင်း မကျင်းပခြင်းကို လုပ်ရပါတယ်ဆိုပြီးမှ ပြောတဲ့အခါကျတော့၊ ဝန်ကြီးချုပ်က ဘာအချက်တွေကို တင်ပြတာ လဲဆိုတာလည်း ပြောရခက်တာပေါ့နော်။ အဲ့ဒီအပေါ် နိုင်ငံရေးအရ အခွင့်ရေး တစ်ရပ်ယူပြီးမှ သူတို့လုပ်သွားမယ်ဆိုရင် လည်း ဒါသူတို့ရဲ့  လုပ်ဆောင်ချက်ပေါ်မှာ သံသရာ အကျိုး သက်ရောက်မှုတော့ ရှိလာမှာပေါ့။ တစ်နေ့နေ့ ကျရင် တော့။ မြန်မာပြည်ရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေ တော်တော်များများကလည်း ကျနော်တို့ အင်အားကြီးတဲ့သူက အင်အား နည်းတဲ့ သူကို အနိုင်ကျင့်တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲလို ဖြစ်နေကြတယ်။ ကျနော်တို့ကတော့ ဘယ်လိုနည်းနဲ့ဖြစ်ဖြစ် နိုင်ငံ ရေးလမ်းနဲ့ ဖြေရှင်းရင်တော့ လူထု သက်သာမယ်ဆိုပြီးတော့ ဒီရွေးကောက်ပွဲကို ပါဝင်ယှဥ်ပြိုင် ကြတာဖြစ်တယ်” ဟု ပြောသည်။

၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း(၃)ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်တွင် မြို့နယ် ၆၃ မြို့နယ်မှာ ဆက်လက် ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။ 

ထို့နောက် မတ်လတွင် လွှတ်တော်ခေါ်၍ ဧပြီလ၌ အစိုးရသစ် ဖွဲ့စည်းမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်ရ ရှိသည့် ပါတီကို နိုင်ငံတော်အာဏာ လွှဲပြောင်းပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် USDP ပါတီက တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာ အနေဖြင့် အများဆုံး အနိုင်ရထားပြီး တစညပါတီက ဒုတိယ၊ ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်၊ နာဂအမျိုးသားပါတီ၊ မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ၊ ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီတို့က တတိယ အများဆုံး အနိုင်ရထားကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၁

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်း(၁-၂) ကျင်းပပြီးနောက် ထွက်လာသည့် မဲရလဒ် အခြေအနေ များအရ တက်လာမည့် အစိုးရသစ်သည် တပ်မတော်ကိုယ်တိုင် ကြီးစိုးဦးစီးသည့် အစိုးရဖြစ်နေဦးမည်ဟု နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ စိုင်းမိဏ်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အမှန်တော့လေ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ ခေတ်တုန်းကတောင်မှ တကယ့် တပ်ကနေ ယူနီဖောင်းချွတ် ပြီးတော့မှ ရွေးကောက် တင်မြှောက်တယ်ဆိုတဲ့ အနေထားပေါ့။ ဒါပေမယ့် အဲဒီတုန်းက ဘယ်သူက သမ္မတဖြစ်မလဲ ဆိုတဲ့ဟာက ကြိုတင်ခန့်မှန်းပြီးတော့ သိနေတယ်။ ဒါပေမယ့် လက်ရှိ အနေအထားအရ အခုအခြေအနေ အထိကတော့ အများသုံးသပ်ချက်အရ သွားနေတဲ့ game ကတော့ စစ်ခေါင်းဆောင် ကိုယ်တိုင်ပဲ သမ္မတ တက်လုပ်မလား၊ စစ်ခေါင်းဆောင်ကိုယ်တိုင်ပဲ စစ်သေနာပတိချုပ် လုပ်ပြီးတော့မှ တပ်ကို ဆက်လက်  ပြီးတော့မှ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်မလားဆိုတဲ့ဟာပဲ စဉ်းစားတဲ့ လမ်းကြောင်းပဲ တွေ့ တယ်။ လာမယ့် ၂၀၂၆ မှာ ဖြစ်ပေါ်လာမယ့် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အစိုးရကတော့ ရှင်းရှင်းပြောရရင် တပ်မတော် ရဲ့ အလိုကျ အစိုးရဖြစ်နေဦးမှာပဲ။ ဘယ်လောက်ပဲ စုပေါင်းပြီးတော့မှ ဘယ်လောက်ပဲ ဖွဲ့စည်းပါလိမ့်စေ ဒါကတော့ တပ်ရဲ့ အလိုကျ၊ တပ်ကိုယ်တိုင်ပဲ ကြီးစိုး ဦးစီးတဲ့ အစိုးရပဲဖြစ်နေမယ်” ဟု ပြောသည်။

ရွေးကောက်ပွဲအပြီး ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရအဖွဲ့ကို တပ်မတော်နှင့် USDP က ဦးဆောင် ဖွဲ့စည်းကြ မည်ဖြစ်ပြီး ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု အားကောင်းသည့် အစိုးရတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာမည်ကို နိုင်ငံရေးပါတီများက စိုးရိမ်နေကြသည်။

တပ်မတော် ခေါင်းဆောင်များကို တွေ့ရစဉ်

ထိုသို့ စိုးရိမ်ကြခြင်းသည် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် USDP ပါတီသို့ တပ်မတော်မှ အရာရှိကြီး အချို့ကို ထည့်သွင်း၍ ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင် စေခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

တပ်မတော် အရာရှိကြီး အချို့နှင့် USDP ပါတီတို့အကြား သဘောထား ကွဲလွဲမှုများ ရှိနိုင်သော်လည်း လွှတ်တော်ထဲ သမ္မတရွေးချယ်မှုများ ပြုလုပ်ရာတွင် ပါတီ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့်သာ သွားလိမ့်မည်ဟု ထင်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “USDP ထဲမှာတော့ သဘောထား ကွဲလွဲမှုရှိတယ်ဆိုပေမယ့် ခေါင်းဆောင်ပိုင်းက သဘောတူ ထားချက် တစ်ခုရှိရင်တော့ သူတို့ အဲဒီအတိုင်းပဲ လိုက်ပြီးတော့ မဲထည့်လိမ့်မယ်လို့ ထင်တယ်။ ဥပမာ ဆိုကြပါစို့ ကျနော်တို့ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်တွေဟာ ကိုယ့်သဘောအလျောက် ဆုံးဖြတ်နိုင်တယ် လို့ ‌ယေဘူယျအားဖြင့်ပေါ့ ပြီးခဲ့တဲ့ ပထမကြီး(အကြိမ်) လွှတ်တော်က မဲခွဲတဲ့အချိန်မှာ ပြောကြပေမယ့် လွှတ်တော်ရဲ့ နောက်ပိုင်းမှာ အဲဒီလို ပြောကြပေမယ့်လို့ အရေးကြီးတဲ့ ကိစ္စတွေကြတော့ ဘယ်သူ့ကို မဲထည့်မှာဆိုတဲ့ ညွှန်ကြားချက်တို့ ရှိတယ်။ ရှိတော့ ကျနော်ပြောတဲ့ သဘောက သူတို့ခေါင်းဆောင်ပိုင်းမှာ သဘောတူ ထားချက်ရှိလို့ ရှိရင်တော့ သမ္မတရွေးတဲ့ အချိန်မှာ အစုအဖွဲ့ကတင်တဲ့ သမ္မတပေါ့။ ပြည်သူ့လွှတ်တော် အစုအဖွဲ့ကတင်တဲ့ ဒုသမ္မတလား၊ တပ်ကတင်တဲ့ သမ္မတကို မဲထည့်မှာလား အဲဒါက သူတို့ဆုံးဖြတ်ချက် နဲ့ သူတို့ လုပ်ကြမှာ။ ဆိုတော့ ပြောချင်တာက ဒီဟာက အရေးကြီးတဲ့ ကိစ္စဖြစ်တော့ ပါတီရဲ့ ဆုံးဖြတ် ချက်နဲ့ပဲ သွားလိမ့်မယ်လို့ပဲ ထင်ပါတယ်။ လွှတ်တော်ထဲရောက်မှ တိုင်ပင်ပြီးတဲ့ အခါကြမှ ဘယ်သူ့ကို သမ္မတ တင်မယ်ဆိုတာမျိုး အဲဒီလိုဖြစ်လိမ့်မယ်လို့ ထင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို တွေ့ရစဉ် 

နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က တရား မျှတမှု၊ မြင့်မားသော ဆန္ဒမဲခွဲဝေမှုနှင့် ပေါင်းစပ်တည်ငြိမ်မှုကောင်းသော အစိုးရအဖွဲ့များ ဖွဲ့စည်းဆောင် ရွက်သွားမည်ဟု ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၄ ရက်က ကျရောက်ခဲ့သော (၇၈)နှစ်မြောက် လွတ်လပ်ရေးနေ့ အခမ်းအနားသို့ ပေးပို့သော သဝဏ်လွှာတွင် ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။

၎င်းက “မဲအများဆုံးရသူ အနိုင်ယူစနစ်(FPTP)နှင့် ရောနှောထားသော ကိုယ်စားလှယ် အချိုးကျစနစ် (MMP)များ ကျင့်သုံးပြီး တရားမျှတမှု၊ မြင့်မားသော ဆန္ဒမဲခွဲဝေမှုနှင့် ပေါင်းစပ်တည်ငြိမ်မှု ကောင်းသော အစိုးရအဖွဲ့များ ဖွဲ့စည်း ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကာ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်များအရ ပေါ်ထွက်လာမည့် အစိုးရအား ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းများနှင့်အညီ နိုင်ငံတော် တာဝန်များကို လွှဲအပ်သွားမည်” ဟု ပြောကြား ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

အချို့တိုင်းရင်းသား လူနည်းစု ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများသည် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်နှင့် ဝင်ပြိုင် ကြရာ ပြိုင်ဘက်ပါတီ မရှိဘဲ အနိုင်ရရှိကြသလို အစိုးရအဖွဲ့အတွင်း ၎င်းတိုင်းရင်းသား လူနည်းစုများ ပါဝင်ရုံဖြင့် လူထုအတွက် လက်တွေ့ကျသည့် နိုင်ငံရေး ဖြေရှင်းချက်မျိုး မဖြစ်နိုင်သေးကြောင်း နိုင်ငံရေး လေ့လာသုံး သပ်သူများက ထောက်ပြကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၁

တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်း(EAO)အချို့ လက်ရှိအချိန်တွင် အွန်လိုင်းလိမ်လည်လောင်းကစားမှုများ (ကျားဖြန့်)နှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်ခြင်း လုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်လာကြသည်ဟု နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၀ ရက်တွင် ရှမ်းပြည်နယ်၊ ခိုလမ်မြို့ရှိ အရှေ့အလယ်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ်ရှိ အရာရှိ၊ စစ်သည်၊ မိသားစုများဖြင့် တွေ့ဆုံစဉ် ၎င်းက ပြောကြားလိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က “ အရှေ့အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နယ်မြေအတွင်း နယ်မြေဒေသ တည်ငြိမ် အေးချမ်းရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေး လုပ်ငန်းများကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်သွားရန်လိုကြောင်း၊ တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နယ်မြေအတွင်း ယခင်ကတည်းကပင် EAO အဖွဲ့အချို့ နယ်မြေကျော်လွန် ဝင်ရောက်ခြင်း၊ တိုက်ပွဲဖော်ဆောင်ခြင်းများ လုပ်ဆောင်တတ်သည့် အလေ့အထရှိကြောင်း၊ ထို့ပြင် လက်ရှိအချိန်၌ အွန်လိုင်းလိမ် လည် လောင်းကစားမှုများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်ခြင်း လုပ်ငန်းများကိုပါ လုပ်ဆောင်လာကြသည်ကို တွေ့ရှိ ရသည်”ဟု ပြောသည်။ 

ထို့ကြောင့် တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နယ်မြေအတွင်း အွန်လိုင်း လိမ်လည်လောင်းကစားမှုများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ် လုပ်ခြင်း လုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်မှုမရှိစေရေး အမျိုးသားရေးတာဝန် တစ်ရပ်အဖြစ် တိုက်ဖျက်ဆောင်ရွက်သွား ရန် အလေးထားရမည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သည် EAO အချို့ဟုသာ ပြောသွားပြီး မည်သည့် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းဆို သည်ကိုတော့ ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့ခြင်း မရှိပေ။

မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ သီပေါမြို့နယ်နှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်အတွင်းက မူးယစ်ဆေးဝါးချက် လုပ်ရာ တွင် အသုံးပြုသည့် ပစ္စည်းများ အပါအဝင် ကျားဖြန့်လုပ်ငန်းသုံး ပစ္စည်းများကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ကြောင်း ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်က နေပြည်တော်မှ သတင်းထုတ်ပြန်ထားသည်။ 

အဆိုပါ နေရာတွင် ရှမ်းပြည်တိုးတက်ရေးပါတီ(SSPP/SSA) တပ်ဖွဲ့ဝင် တချို့နှင့် ဘက်တံဆိပ်ပါ အသုံးအဆောင် များကိုလည်း ဖမ်းမိခဲ့ကြောင်း နေပြည်တော်ဘက်မှ ထုတ်ပြန်ထားသည်။

အလားတူ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး စသည့် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များအတွင်းမှာလည်း အာရက္ခတပ်တော်(AA) အပါအဝင် ပြည်သူ့ကာကွယ် ရေး တပ်ဖွဲ့(PDF)များ၏ မူးယစ်ဆေးဝါးများကိုလည်း ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ကြောင်း နေပြည်တော်က သတင်းထုတ်ပြန် ထားသည်။

ထို့ပြင် ကရင်ပြည်နယ်အတွင်းမှာလည်း ဒီမိုကရေစီအကျိုးပြုကရင်တပ်မတော်(DKBA)၊ နယ်ခြားစောင့်တပ်(BGF)၊ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU) တို့ ထိန်းချုပ်ထားသော နယ်မြေအတွင်းမှာ အွန်လိုင်း လိမ်လည်လောင်း ကစားမှု(ကျားဖြန့်)များ ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၀

လာမည့် အစိုးရအဖွဲ့သစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် သမ္မတလုပ်လာပါက တပ်မတော်ကို မည်ကဲ့သို့ ထိန်းချုပ်မလဲဆိုသည့်အပေါ် အားလုံးက စိတ်ဝင်တစား လေ့လာစောင့်ကြည့်နေကြသလို မေးခွန်းထုတ်မှုများလည်း ရှိနေသည်။

ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ပေါ်ပေါက်လာမည့် နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် အနေဖြင့် တရားဝင် သမ္မတလုပ်မည့် မူလရည်မှန်းချက် ရှိနိုင်ကြောင်း၊ တစ်ဖက်တွင်လည်း တပ်မတော် ၏ အာဏာကို ဆက်လက် ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် ပုံစံတစ်မျိုးဖြင့် ပွဲထုတ်လာနိုင်ကြောင်း NCA ထိုးထားသည့် ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ် (PNLO- NCA/S) မှဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီး ခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက“သူသမ္မတလုပ်ဖို့တော့ မူလရည်မှန်းချက် ရှိတယ်ထင်တယ်။ ဒါကြောင့် သမ္မတလည်းဖြစ် နောက် ပြီးတော့ တခြား တပ်ရဲ့ အုပ်ချုပ်ပိုင်ခွင့်ကိုလည်း ထိန်းနိုင်‌တဲ့ ပုံစံတစ်မျိုးနဲ့တော့ ပွဲထုတ်လာနိုင်တဲ့ သဘောရှိပါတယ်။ အားလုံး သုံးသပ်နေတာကျတော့ လုပ်ခြင်း၊ မလုပ်ခြင်း မဟုတ်ပဲနဲ့ လုပ်ကိုလုပ်မယ်။ သို့သော် တခြား ဘေးထွက် ဆိုးကျိုးတွေကိုလည်းရအောင် ထိန်းမယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံတော့ ရှိနိုင်တယ်။ ‌ဒါကြောင့် အခင်းအကျင်း အသစ်လို့ ပြောနိုင်တာပေါ့ဗျာ။ ဒါပေမယ့် သမ္မတကြီး တရားဝင်ဖြစ်ဖို့တော့ အစီအစဉ် ရှိတယ်လို့တော့ ခန့်မှန်းပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် အဲဒီလိုဖြစ်လို့ တပ်နဲ့ကင်းကွာမလား ဘာညာ စိုးရိမ်ကြတာတော့ ရှိတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ အဲဒါကလည်း ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ပြန်ပြင် ဆင်ပြီးတော့ ကိစ္စနှစ်ရပ်ကို ထိန်းထိန်းသိမ်းသိမ်း လုပ်နိုင်တဲ့ အခြေအ‌နေလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် မတ်လမှာ လွှတ်တော်ပေါ်လာမယ့် လွှတ်တော်ရဲ့ ပထမဆုံးတာဝန်က ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပ‌ဒေကို အရေးကြီးတဲ့ ပုဒ်မတွေကို ပြင်မလား အဲဒါတွေကို စောင့်ကြည့်ရမှာပေါ့ အကယ်၍ ပြင်ခဲ့သည် ရှိသော် ဒီအခင်းအကျင်းကတော့ အဲဒါမျိုး ဖြစ်သွားနိုင်တာပေါ့၊ အဲဒီလိုမြင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ 

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို တွေ့ရစဉ်

ထို့ပြင် လွှတ်တော် ပေါ်ပေါက်လာသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ၎င်းကိစ္စရပ်များနှင့်ပတ်သက်သည့် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအဆို တက်လာနိုင်သည့် အနေအထားမျိုး ယူဆလို့ရနိုင်သည်ဟု ဗိုလ်မှူးကြီး ခွန်ဥက္ကာမှ ဆက်ပြောသည်။ 

၎င်းက “တရားဝင်ပဲ လွှတ်တော်က ရွေးကောက် အတည်ပြုပေးတဲ့ သမ္မတကြီး အနေနဲ့ပဲ တရားဝင် လမ်းကြောင်းအတိုင်းပဲ ပြတ်ပြတ်သားသား လုပ်သွားမယ်လို့ ယူဆပါတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ တပ်နဲ့ ကင်းကွာသွားနိုင်တဲ့ အချက်ကတော့ ၂၀၀၈ က ပြဋ္ဌာန်းချက်ဖြစ်တာကို အဲဒါကို ပြင်လိုက်ရင်လည်း ဥပမာ- အမေရိကန်သမ္မတက စစ်သေနာပတိချုပ် ဖြစ်တယ်ဆိုတဲ့ ဟာရှိတယ်လေ။ ထို့အတူပဲ ဖက်ဒရယ် တိုင်းပြည်တွေမှာလည်း လုပ်သွားတာရှိတယ်၊ သမ္မတရဲ့ အခွင့်အာဏာက တပ်နဲ့ပါ ပတ်သက်နိုင်တယ် ဆိုတဲ့ဟာက အမေရိကန်ပုံစံတွေ ဘာတွေ အဲ့တာမျိုး ပြဋ္ဌာန်းလိုက်ရင်တော့ လွှတ်တော်က ပထမဦးဆုံး အနေနဲ့ ပြဋ္ဌာန်းရင်တော့ အကျုံးဝင် သွားနိုင်တာပေါ့။ ဒါကြောင့် ခန့်မှန်းရခက်ပါတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို အခုလက်ရှိ အတိုင်းကတော့ မလွယ်ဘူးပေါ့။ နှစ်နေရာလုံးထိန်းဖို့က မလွယ် ဘူး။ သို့သော် ပြင်လိုက်ရင်တော့ လွယ်သွားမယ်။ အဲဒါကြောင့် လွှတ်တော် ပေါ်ပေါက်ပြီးတာနဲ့ တစ်ပြိုင် နက် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပ‌ဒေ ပြင်ဆင်ရေးအဆို တက်လာနိုင်တယ်လို့ ကျနော်တို့က ယူဆပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ 

လက်ရှိတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သည် ယာယီသမ္မတ၊ ကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ၊ တပ်မတော်ကာကွယ် ရေးဦးစီးချုပ် စသည့် တာဝန်များကို ရယူထားသည်။

ထို့ကြောင့် ၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအလွန် ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရသစ် လက်ထက်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် သမ္မတတာဝန် ရယူလာနိုင်သည်ဟု ပြည်တွင်း/ပြည်ပက ယူဆထား သည်။

ထိုသို့ သမ္မတ တာဝန်ကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် လက်ခံခဲ့ပါက တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီး ချုပ် တာဝန်ကနေ ရပ်နားပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရသူကို တပ်ချုပ်ရာထူး လွှဲပြောင်းပေးရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့နောက် တပ်မတော်ကို ဆက်လက် ကိုင်တွယ်ထားနိုင်ရန်အတွက် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ သို့မဟုတ် ကကနကောင်စီကနေ ကော်မတီ/ကော်မရှင် တစ်ရပ် ဖွဲ့စည်း၍ ဆောင်ရွက်လာနိုင်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို တွေ့ရစဉ်

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် သမ္မတ လုပ်ခြင်း မလုပ်ခြင်းသည် နိုင်ငံပေါ် ထူးခြားသည့် အကျိုးသက်‌ ရောက်မှု ရှိလာမည်ဟု မထင်ကြောင်း၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ကိုင်စွဲပြီး တရားသေ ဆွဲယူလို့မရသည့် အတွက် အချိန်မရွေး ပြန်လည်ပြင်ဆင်လိုက ပြင်နိုင်သည်ဟု ရန်ကုန်စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ တည်ထောင်သူ ဒေါက်တာညိုညိုသင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။   

၎င်းက “အန်တီတစ်ဦးထဲ အမြင်နဲ့ ပြောမယ်ဆိုလို့ရှိရင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် သမ္မတလုပ်ခြင်း၊ မလုပ်ခြင်းဟာ နိုင်ငံ‌ပေါ်မှာ ထူးခြားပြီးတော့ အကျိုးသက်ရောက်မှုတွေ ရှိလာမယ်လို့တော့ မထင်ဘူး။ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အနေနဲ့ကပေါ့နော်၊ သမ္မတဖြစ်ချင်ရင် ဖြစ်နိုင်ဖို့ အခွင့်အရေး အခုရှိနေပြီလေ။ အဲဒီလို အခွင့်အရေးကို လက်လွှတ်ပြီးတော့ သမ္မတ မလုပ်ပဲနဲ့ နေလိုက်မယ်ဆိုလို့ရှိရင် ဒါအထင်းသား ပေါ်လွင် နေတာက ဘာလဲဆိုတော့ တက်လာတဲ့အစိုးရကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးက လုံးဝ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း နီးပါး ထိန်းချုပ်နိုင်တယ်ဆိုတဲ့ ယုံကြည်မှု သူ့မှာ ရှိနေလို့ပေါ့နော်။ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဆိုင်ရာ အခက်အခဲ အတား အဆီးတွေ ဆိုတာကပေါ့နော်၊ ကျော်လွှားတဲ့ လူလုပ်ထားတာတွေ ဖြစ်တဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့ လူကပဲ ဖန်တီးပြီးတော့ အလွယ်တကူ ကျော်လွှားနိုင်တဲ့ ကိစ္စတွေ ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို ကိုင်စွဲပြီးတော့ ဟာ ဒါကြီးက ဒီလိုဖြစ်နေလို့ ဒါတော့ မဖြစ်ဘူးဆိုတာမျိုး တရားသေ ဆွဲယူလို့ မရပါဘူးပေါ့နော်။ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေဆိုတာက လူတွေ ရေးဆွဲထားတာ ဖြစ်တယ်။ လူ တွေရေးဆွဲထားတဲ့ဥပဒေ ဖြစ်တဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့ လူတွေက အချိန်မရွေး ပြင်လိုက ပြင်နိုင်တယ်။ ဥပဒေကြီးကို ပြင်ဆင်တာမျိုး မဟုတ်ရင်တောင်မှ ဥပဒေတိုင်းမှာ ထွက်ပေါက်ဆိုတာက ရှိတယ်ပေါ့နော်။ ဒါကြောင့် ထွက်ပေါက်တွေကို အသုံးချပြီးတော့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးက ဖြစ်ချင်တယ်ဆိုရင် ဖြစ်သွားနိုင်တဲ့ သူလိုချင်တဲ့ အခင်းအကျင်း ပုံစံမျိုးကို ဖြစ်သွားနိုင်တဲ့ အနေအထားမှာရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် သူဖြစ်ချင်ရင် တော့ ခုနကပြောသလို နေရာနှစ်နေရာ စလုံးကို ထိန်းချုပ်နိုင်တဲ့ အနေအထားမျိုးလည်း ဖန်တီးလို့ရပါ တယ်” ဟု ပြောသည်။ 

ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ထွက်ပေါ်လာမည့် အစိုးရအဖွဲ့ကို နိုင်ငံတော်အာဏာအား လွှဲပြောင်းပေးမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ တပ်မတော်သည် နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေး တာဝန်ကိုသာ ထမ်းဆောင်တော့မည်ဖြစ် ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောကြားထားသည်။

ထို့ကြောင့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သည် ရွေးကောက်ပွဲအလွန် သမ္မတ မလုပ်ဘဲ တခြားသူကို သမ္မတတင်၍ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် တာဝန်ကနေ အစိုးရအဖွဲ့ကို ထိန်းကြောင်းသူ လုပ် မလား သို့မဟုတ် ကိုယ်တိုင် သမ္မတလုပ်ကာ တပ်မတော်ကို ထိန်းကြောင်းသူ လုပ်မလားဆိုကိုတော့ စောင့်ကြည့်ရမည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များက ပြောသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၀

သမားရိုးကျစစ်နည်းဗျူဟာများကို ခေတ်နှင့်အညီ မွမ်းမံနိုင်ရေးနှင့် အထူးစစ်နည်းဗျူဟာများအား ခေတ်နှင့်အညီ ကျင့်သုံးနိုင်ရေး ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့်အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူး ကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ပြောသည်။

ရှမ်းပြည်နယ်(အရှေ့ပိုင်း)၊ ကျိုင်းတုံမြို့ရှိ အရာရှိ၊ စစ်သည်၊ မိသားစုများဖြင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၉ ရက်က တွေ့ဆုံစဉ် ၎င်းက ပြောကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ 

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က “ ယနေ့ခေတ်သည် နည်းပညာခေတ် ဖြစ်သဖြင့် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲတိုး တက်လာနေသည့် စစ်ဘက်အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းများအပေါ် မူတည်၍ စစ်နည်းဗျူဟာများကိုလည်း ပြောင်းလဲ ကျင့်သုံးနိုင်ရေး သုတေသနပြု ဆောင်ရွက်နေရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ သမားရိုးကျစစ်နည်းဗျူဟာများကို ခေတ်နှင့်အ ညီ မွမ်းမံနိုင်ရေးနှင့် အထူးစစ်နည်းဗျူဟာများကို ခေတ်နှင့်အညီ ကျင့်သုံးနိုင်ရေး ဆောင်ရွက်ရမည်”ဟု ပြော သည်။

နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေး အခန်းကဏ္ဍသည် အလွန်ကျယ်ပြန့်သည်ဖြစ်၍ လေ့ကျင့်ရေး တာဝန်များကို အလေးအနက်ထား ဆောင်ရွက်သွားကြရန် ၎င်းက ပြောသည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို တွေ့ရစဉ် 

မြန်မာ့တပ်မတော်သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာ အနေဖြင့် လက်နက်ကိုင်များနှင့် စစ်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေပြီး နယ်မြေ လက်လွတ် ဆုံးရှုံးရမှုများ ရှိနေသည်။

ထို့နောက် မြန်မာ့တပ်မတော်သည် နယ်မြေများ ပြန်လည် သိမ်းပိုက်နိုင်ရေးအတွက် ဒရုန်း၊ လေကြောင်း နည်းပညာများနှင့် ကြည်းတပ်ကြား ပေါင်းစပ်၍ ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်မှုများ ပြန်လည် ပြုလုပ်လျက်ရှိနေသည်။

၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက်နောက်ပိုင်း ဆုံးရှုံးခဲ့ရသော နယ်မြေများဖြစ်သည့် လားရှိုး၊ သီပေါ၊ ကျောက်မဲ၊ နောင်ချို၊ သပိတ်ကျဉ်း၊ မတ္တရာ၊ စဉ့်ကူး၊ မိုးကုတ်၊ မိုးမိတ် တို့ကို ပြန်လည် ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ပြီဖြစ်သည်။

လက်ရှိတွင်လည်း မြန်မာ့တပ်မတော်သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ်၊ ကချင်ပြည်နယ်၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ ကယား ပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ တနင်္သာရီတိုင်း ဒေသကြီး၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးတို့မှာ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ပေါင်းစုံဖြင့် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသည်။

CNI International News

ရီးယာ့ဒ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၀

ယီမင်နိုင်ငံတွင် ယူအေအီးနိုင်ငံက ထောက်ခံပေးထားသည့် တောင်ပိုင်းခွဲထွက်ရေးအုပ်စု၏ အဖွဲ့ ဖျက်သိမ်း ခဲ့ပြီးနောက် ယီမင်နိုင်ငံရေးသမားများသည် ဆော်ဒီနိုင်ငံ၊ ရီးယာ့ဒ် (Riyadh) မြို့တော်တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် လူသိရှင်ကြား အစည်းအဝေး ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု အေပီမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဆော်ဒီက အဆိုတင်သွင်းခဲ့သည့် ညီလာခံမတိုင်မီ ပြုလုပ်သည့် ထိုအစည်းအဝေးတွင် ယီမင်တောင်ပိုင်း၏ အနာဂတ်ကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

ယီမင်တောင်ပိုင်းရှိ ခွဲထွက်ရေးဝါဒီများ၏ တောင်းဆိုမှုများသည် အီရန်က ထောက်ခံပေးထားသည့် ဟူရ်သီအဖွဲ့က ဆန်နာမြို့တော်ကို ထိန်းချုပ်ခဲ့သော ၂၀၁၄ ခုနှစ်ကတည်းက စတင်ခဲ့သည့် ယီမင်ပြည်တွင်းစစ်တွင် အဓိက အစိတ်အပိုင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။

ထိုအချိန်က ဟူရ်သီအဖွဲ့သည် ဆန်နာမြို့တော်ကို ထိန်းချုပ်ခဲ့သဖြင့် နိုင်ငံတကာ အသိအမှတ်ပြု အစိုးရအဖွဲ့သည် ယီမင်တောင်ပိုင်းသို့ တိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ဆော်ဒီသို့ ရွှေ့ပြောင်းခဲ့သည်။

ယီမင်ပြည်တွင်းစစ်တွင် များပြားရှုပ်ထွေးလှသည့် ဂိုဏ်းဂဏများ၊ လူမျိုးစု မကျေနပ်ချက်များနှင့် ဒေသတွင်း အင်အားကြီးနိုင်ငံများ၏ ပါဝင်မှုများကြောင့် ယနေ့အထိ တိကျပြတ်သားသည့် အဖြေကို ရှာဖွေနိုင်ခြင်း မရှိ သေးပေ။

ခွဲထွက်ရေးအုပ်စုများကို တွေ့ရစဉ် 

“ဒီတွေ့ဆုံမှုဟာ လူမှုအလွှာပေါင်းစုံနဲ့ ပြည်နယ်အသီးသီးက တောင်ပိုင်းခေါင်းဆောင်တွေ စုပေါင်းဖော်ပြလိုက်တဲ့ တောင်ပိုင်းသားတွေရဲ့ ညီညွတ်တဲ့ ဆန္ဒဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ရဲ့ အရေးကိစ္စအတွက် တရားမျှတပြီး ဘေးကင်း လုံခြုံကာ အာမခံချက်ရှိတဲ့ ဖြေရှင်းချက် တစ်ခုကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ရီးယာ့ဒ်တွင် ပြုလုပ် သည့် ယီမင်နိုင်ငံရေးသမားများ၏ အစည်းအဝေးအပြီး ထုတ်ပြန်ချက်၌ ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။

ယခင်က တည်ရှိခဲ့သော တောင်ပိုင်း အသွင်ကူးပြောင်းရေးကောင်စီ (Southern Transitional Council - STC) သည် ဒီဇင်ဘာလအတွင်းက ထိုးစစ်ဆင် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် တောင်ပိုင်းနယ်မြေများမှ ပြန်လည် ဆုတ်ခွာပေးရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ပြီးနောက် ဆော်ဒီသည်  STC ၏ အခြေစိုက် စခန်းများကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။

သိမ်းပိုက်ခံခဲ့ရသည့် နယ်မြေများထဲတွင် ဆော်ဒီနယ်စပ်ရှိ ဟာဒရာမော့တ် (Hadramout) ဒေသလည်း ပါဝင်ပြီး ယခုအခါ၌ ဆော်ဒီက ကျောထောက်နောက်ခံ ပြုထားသော ယီမင်အစိုးရတပ်ဖွဲ့များသည် ဟာဒရာမော့တ်နှင့် မာဟ်ရာ (Mahra) ပြည်နယ်များကို ပြန်လည် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။

Source: အေပီ

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၉

မြန်မာရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားများအနေဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံသားများနှင့် ပဋိပက္ခများ ပိုမို ဆိုးရွားလာခဲ့မည်ဆိုလျှင် ထိုင်းရောက် မြန်မာရွှေ့ပြောင်းများ မည်သည့် အခြေအနေ ရင်ဆိုင်လာရနိုင်ခြေ ရှိလဲဆိုသည်ကို ထိုင်းရောက် မြန်မာအလုပ်သမား‌အရေး ဆောင်ရွက်နေသူများက သတိပေးလာကြသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ရက်ပိုင်း၌ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် မြန်မာလုပ်သားတချို့နှင့် ထိုင်းလူငယ်တချို့ ခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားသည့် ကိစ္စရပ် များသည် ဆက်တိုက်ဆိုသလို ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်ပေါ်လာမည်ကို ထိုင်းရောက် မြန်မာ ရွှေ့ပြောင်းများ စိုးရိမ်မှုများ ရှိနေကြသည်။ 

မြန်မာများ အနေဖြင့် ပဋိပက္ခအသွင်ဆောင်သည့် အချင်းပွားမှုများ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်လာခဲ့မည်ဆိုလျှင် ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံ၌ နေထိုင်ခွင့်မပြုသည့် ဆန့်ကျင်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း၊ အစွန်းရောက် အမျိုးသားရေး လှုပ်ရှားနေ သည့် ထိုင်းမျိုးချစ်များကလည်း ရှိနေ၍ မြန်မာများ ပါးနပ်စွာ ဆင်ခြင်နေထိုင်ကြရန် လိုအပ်သည်ဟု ရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားအရေး ဆောင်ရွက်ပေးနေသူ ဦးအောင်‌ကျော်မှ CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

 ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားများကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ဒါကတော့ ကျနော်တို့ ပါးစပ် ထိန်းထိန်းသိမ်းသိမ်း နေရမယ့် အခြေအနေ  ဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ ဆယ်စုနှစ် ပေါင်းများစွာ ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားအဖြစ် ကျနော်တို့ နေထိုင်ခဲ့ကြတဲ့အခါမှာ ဒီလို ပဋိပက္ခ အသွင်ဆောင်တာတွေက သိပ်မဖြစ်ဘူး။ အခုချိန်မှာမှ ဒါတွေ ထပ်ဖြစ်လာတယ် ဆိုတာကလည်း  တော် တော် သတိထားရမှာ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ထိုင်းနိုင်ငံမှာလည်း အစွန်းရောက် အမျိုးသားရေး လှုပ်ရှားတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေကလည်း ပေါ်ပေါက်လာတယ်။ ဟိုးတချိန် ကျနော်တို့ နေထိုင်တုန်းက အဲဒီလိုမျိုး မရှိကြဘူး။ အခုချိန်မှာ သူတို့က ကမ္ဘောဒီးယား ကိစ္စနှင့်ပတ်သက်လို့ စပြီးမှ သူ့နိုင်ငံထဲ နေထိုင်ခွင့် မပြုတို့ ဘာတို့ ညာတို့က ဟစ်ကြွေးနေတာတွေက တအားများလာတဲ့ အချိန်မှာ အခု ဒုတိယတစ်ဖန် မြန်မာနိုင်ငံသားက အခုလိုမျိုးစပြီး ဖြစ်လာတယ်ဆိုရင် သူတို့က အုံလိုက်ကျင်းလိုက်ပေါ့ဗျာ။ ကျနော်တို့ကို ဆန့်ကျင်ပြီးမှ ဒီနိုင်ငံမှာ နေခွင့်မပြုဘူးတို့ ဘာတို့ ဖြစ်လာရင် ကျနော်တို့ရဲ့ တည်ငြိမ်အေးချမ်းနေတဲ့ အလုပ်အကိုင်တွေဟာ လုံးဝပျက်စီးပြီးမှ အခုချိန်မှာ ကိုယ့်တိုင်းကိုယ့်ပြည်မှာ ပြန်ပြီး ကောင်းရာကောင်းဝယ် လုပ်ကိုင်စားဖို့ဆိုတာလည်း အခြေအနေက မပေးသေး ဘူးလေ အဲဒါကြောင့် တစ်ဦးတစ်ယောက် အတွက်ကြောင့် အများကိုလာပြီး ဆန့်ကျင်မှုတွေဖြစ်မှာ စိုးရိမ်တယ်။ ဒီထက် ပိုမိုပြီးမှ ဒီလိုဖြစ်မှုတွေ အကြိမ်ကြိမ် အခါခါ ဖြစ်လာမယ်‌ဆိုရင်တော့ ဆိုးဝါးတဲ့ အနေအထားတွေ ရင်ဆိုင် ရနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ကျနော့်အနေနဲ့ အဓိက ပြောချင်တာ‌တော့ ဧည့်သည်နိုင်ငံသားတွေ ဖြစ်တဲ့အတွက် ကြောင့် မိမိရဲ့ ဦးတည်ချက် အလုပ်အကိုင်မှအပ ကျန်တဲ့ဟာတွေကို စိတ်ဝင်တစားမရှိဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ သုံးသပ် ချင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

ထိုပဋိပက္ခဖြစ်စဥ် နောက်ပိုင်း၌ ထိုင်းနိုင်ငံသားများသည် ကမ္ဘောဒီးယားကဲ့သို့ မြန်မာရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမား များအပေါ် အမြင်စောင်း သွားနိုင်ကြောင်း၊ မြန်မာများ အနေဖြင့် ၎င်းတို့၏ ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ကိုက်ညီမှုရှိအောင် နေထိုင် ဆင်ခြင်သင့်သည်ဟု ပညာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဖောင်ဒေးရှင်းမှ အလုပ်သမား‌ရေးတာဝန်ခံ ဦးမင်းဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

 ထိုင်းရောက် မြန်မာရွှေ့ပြောင်းများကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ဒီဖြစ်စဥ် နောက်ပိုင်းမှာပေါ့နော် ထိုင်းနိုင်ငံသားတွေအနေနဲ့ ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမား မြန်မာတွေအပေါ်  အမြင် ဆိုးသွားမှာပေါ့ အမြင်စောင်းသွားမှာပေါ့ အဲ့ဒါဆိုးရတယ်။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ ကမ္ဘောဒီးယား ဖြစ်စဥ် တုန်းကဆိုရင် ကြည့်ပေါ့နော်။ ကမ္ဘောဒီးယား ဖြစ်စဥ်တုန်းကဆိုရင် နယ်စပ်မှာ တစ်ဖက်နဲ့တစ်ဖက် ပစ်ကြခတ်ကြ နောက်ပိုင်းမှာကျတော့ ဒီအတွင်းထဲက ထိုင်းနိုင်ငံက ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေ လာပြီးတော့ ရိုက်ခတ်တာပဲ။ နောက်ဆုံးဗျာ သူတို့လမ်းမှာ တွေ့တယ်ဆိုလို့ရှိရင် ရိုက်ပြီး ပြဿနာရှာတာတို့ ရိုက်တာ ပုတ်တာ အဲဒီလောက်ထိ တောင် ဖြစ်လာတာပေါ့နော်။ အဲဒါတွေကတော့ အဲလိုမျိုး အသွင်ဖြစ်သွားမှာကို ကိုယ်တွေက စိုးရိမ်ရတာပေါ့နော်။ ဒါပေမယ့် ဘာပဲပြောပြော ကိုယ်တွေက ဒီမှာနေနေတာဆိုတော့ ထိုင်းနိုင်ငံထဲမှာဆိုတော့ ကိုယ်ကတော့ ဂရုစိုက်ရ မှာပဲ။ ဂရုစိုက်သင့်တာပေါ့နော် ကိုယ်ရဲ့ အပြောအဆိုအမူ(အယာ) အားလုံးက တစ်ဦးထဲအတွက် မဟုတ်ဘူးပေါ့ နော်။ အဲဒီလိုမျိုး စဥ်းစားဆင်ခြင်သင့်တယ်လို့ ကျနော်ကတော့ ထင်တယ်။ ဒီအထူးသဖြင့်‌ ‌ရွှေ့ပြောင်းအလုပ် သမားတွေ အနေနဲ့ ပြောတာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ 

ထိုင်းနှင့် မြန်မာများအကြား ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားမှုကြောင့် ယခုရက်ပိုင်းတွင် စစ်ဆေးမှုများ မူလထက် ပိုမိုများပြား နေကြောင်း၊ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် မြန်မာနိုင်ငံသားများ တရားဝင် ၆ သန်းရှိပြီး တရားမဝင် ၄ သန်းရှိကြောင်း လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး စာရင်းများနှင့် အလုပ်သမားအရေး ဆောင်ရွက်နေသူများထံမှ သိရသည်။ 

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၉

လက်ရှိတွင် လွှတ်တော်နေရာ အများစု အနိုင်ရရှိထားသည့် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP) နှင့် မြန်မာ့တပ်မတော်တို့ကြား ရွေးကောက်ပွဲပြီးနောက် အစိုးရအဖွဲ့အား ဘယ်လိုဖွဲ့စည်း မလဲဆိုသည့်အပေါ် စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များကြား သုံးသပ်မှုများရှိနေကြသည်။

ရွေးကောက်ပွဲပြီးနောက် သမ္မတနှင့် အစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းရာတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ဦးခင်ရီတို့ကြား ညှိနှိုင်းသဘောတူထားမှု မရှိပါက လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ အဆုံးအဖြတ်ကို ခံယူရမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုမဲခွဲဆုံးဖြတ်မှုသည် စိတ်ဝင်စားဖို့ ကောင်းမည်ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ရွေးကောက်ပွဲမတိုင်ခင်မှာ သူ့ဆီက သူ့ဘက်က ဗိုလ်ချုပ် တော်တော်များများကို တာဝန်ရှိတဲ့သူ တော် တော်များများကို ရွေးကောက်ပွဲဝင်ဖို့ ပြည်ခိုင်ဖြိုးကို စေလွှတ်‌လိုက်တာ၊ နောက်တစ်ခါ တစညကိုလည်း တချို့ စေလွှတ်တယ်လို့ သတင်းတွေ ထွက်လာတာ။ အဲဒါတွေကို ကြည့်ရင်တော့ သူက ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်က အခု ယာယီသမ္မတက နောင်ပေါ်လာမယ့် လွှတ်တော်မှာ သူ့ကို သမ္မတအဖြစ် ထောက်ခံဖို့၊ သူကတော့ သေချာပေါက် ကတော့ တပ်က ရွေးချယ်တဲ့ သမ္မတလောင်းကတော့ ဖြစ်မှာပဲပေါ့။ သမ္မတလောင်းဖြစ်မယ် သို့တည်းမဟုတ် ဒုသမ္မတတော့ သေချာတယ်ပေါ့။ သမ္မတလောင်းဖြစ်ဖို့အတွက် စိတ်မချနိုင်လို့ ထည့်တယ်လို့ ကျနော်က ယူဆ တယ်။ အဲဒါကြောင့်မို့လို့ သူတို့ ညှိနှိုင်းထားမှု မရှိဘူးလို့ ယူဆရတာပေါ့။ အဲဒါကြောင့် အဲဒီလိုတကယ်ပဲ ညှိနှိုင်း ထားတာ မရှိဘူး။ လွှတ်တော်ရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ကိုပဲ ခံယူမယ်လို့ သူတို့က သဘောတူထားတယ် ဆိုရင်တော့ လွှတ်တော်အတွင်းမဲခွဲမှုက တော်တော် စိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်းမှာပေ့ါ” ဟု ပြောသည်။

ပါတီစုံဒီမိုကရေစီ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအား ၂၀၂၅  ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့မှ စတင်ကာ အပိုင်း ၃ ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပနေခြင်းဖြစ်ပြီး ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်နေ့အထိ အပိုင်း ၂ ပိုင်း ကျင်းပပြီးစီး သွားခဲ့ပြီဖြစ်သည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို တွေ့ရစဉ် 

လက်ရှိ အချိန်အထိ လွှတ်တော်နေရာ အများစုသည် USDP ပါတီမှ အနိုင် ရရှိနေခြင်းဖြစ်ကာ ဒုတိယအများဆုံး သည် တစညပါတီဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

USDP ပါတီအနေဖြင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်နေရာ မည်မျှပင် အနိုင်ရရှိထားစေကာမူ တပ်နှင့် ဒွန်တွဲပြီးမှသာ အစိုးရဖွဲ့အသစ်ကို သွားမည့်ပုံစံဖြစ်ပြီး ပါတီထဲမှ တပ်ခေါင်းဆောင်များအား အစိုးရအကြီးအကဲတွင် ပါဝင်နိုင် စေရင်း USDP ဘက်မှလည်း ရွေးချယ်သွားမည့်ပုံဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ စိုင်းမိဏ်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အဓိကကတော့ USDP က အားကောင်းတယ်ဆိုတဲ့ ဟာကတော့ ကြိုတင်မဲတွေ တော်တော်များများက အဲဒါနဲ့ပဲ သူများကို အနိုင်ယူတာပေါ့နော်။ ဒါကြောင့် အနိုင်ရတဲ့ USDP ကလည်း ဒါ ရိုးသားပွင့်လင်းတဲ့ အနိုင်ရလဒ် တော့ မဟုတ်ဘူး။ တစ်ဖက်ကလည်း ကြည့်မယ်ဆိုရင် USDP က ဘယ်လောက်ပဲ သူတို့က ကြိုတင်မဲတွေကြောင့် မကျေနပ်ချက်တွေပဲ ပြောနေပါစေ ဒါက မကျေနပ်ချက်ပဲပေါ့။ ဒါက တပ်ကို ခုခံနိုင်တဲ့ ပြောစကားတွေတော့ မဟုတ်ဘူး။ အဲဒါကြောင့်မို့လို့ USDP ရဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာမှုက တပ်ရဲ့ ကျောထောက် နောက်ခံပဲလေ။ ဒါကြောင့် ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် တပ်နဲ့ USDP ကတော့ ဒွန်တွဲပြီးတော့မှ သွားမယ့်ပုံပါပဲ။ တခြားနည်းလမ်းတော့ မရှိနိုင်ပါဘူး။ ဘယ်လောက်ပဲ ညှိဖို့ လိုအပ်နေပါလိမ့်စေ။ သူတို့ရဲ့ ဖြစ်တည်လာမှုက အတူတူပဲဆိုတော့ ဒါက လက်ဝါးချင်း ရိုက်တဲ့ပုံစံပဲ ဖြစ်နေမှာပဲ။ USDP ကလည်း တပ်ရဲ့ လိုအပ်ချက်တွေကို ဖော်ဆောင်ပေးနေမှာပဲ။ တပ်ကလည်း USDP ကို ပံ့ပိုးပေးနေမှာပဲ။ USDP မနိုင်နိုင်အောင် USDP ထဲက တပ်ခေါင်းဆောင်တွေကို အစိုးရအကြီးအကဲမှာ ပါဝင်အောင် USDP ကလည်း ရွေးချယ်သွားမယ့်ပုံပဲ။ အခုက သိရှိချက် အရဆိုရင်တော့ လက်ဖဝါးနဲ့ လက်ဖမိုး ပဲ ဖြစ်နေမှာပဲ USDP နဲ့ တပ်က” ဟု ပြောသည်။

ဦးခင်ရီကို တွေ့ရစဉ်

တပ်မတော်၏ ကျောထောက်နောက်ခံပြု ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP)သည် နောက်ဆုံး ပိုင်း ရွေးကောက်ပွဲ မတိုင်ခင်အထိ တပ်မတော်သား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အမတ် ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းနှင့်အတူ အစိုးရတစ်ခု ဖွဲ့စည်းရန် လုံလောက်သော အမတ်နေရာ ရရှိထားသည်ကို တွေ့ရသည်။

အစိုးရတစ်ရပ် ဖွဲ့စည်းရန်အတွက် ပါတီ တစ်ခုသည် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ၅၈၈ နေရာတွင် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း (၂၉၄ နေရာ) ရရှိရန် လိုအပ်ပြီး USDP သည် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း ၂ ပိုင်းတွင် ၁၉၄ နေရာရထားကြောင်း သိရသည်။

ထို့ပြင် တပ်မတော်သား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အမတ် ၁၆၆ နေရာနှင့် ပေါင်းလိုက်ပါက USDP ပါတီသည် လက်ရှိတွင် လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၃၆၀ ကို ရရှိထားပြီး အစိုးရဖွဲ့ရန် လိုအပ်သည့် အများစု ၂၉၄ နေရာထက် ကျော်လွန်နေပြီလည်း ဖြစ်သည်။