CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၂

လာမည့် လွှတ်တော်တွင် အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) နှင့် နိုင်ငံရေးပါတီတို့ကြား ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေထဲမှ ပြင်ဆင်ရန် သဘောတူညီမှု ရရှိထားသည့် ၄၃ ချက်ကို ဦးစားပေးဆွေးနွေးလာနိုင်ကြောင်း တိုင်းလိုင် (ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်‌ရေးပါတီ (TNDP) မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ပြောသည်။ 

ထိုသို့ ဆွေးနွေးသည့်အခါတွင် တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ်များမှလည်း ကန့်ကွက်မှုနည်းပါးလိမ့်မည်ဟု မြင်ကြောင်း၊ လာမည့် ၅ နှစ်အတွင်း ၎င်း ၄၃ ချက်နှင့်ပတ်သက်၍ ဖော်ဆောင်လာနိုင်ခြေရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က “တောင်းဆိုချက်တွေဆိုတာထက်ကို သဘောတူညီထားချက်ကို အဓိကထားပြီး ပြောတယ်လို့ တော့ မြင်ပါတယ်။ ဒီဖွဲ့စည်းပုံနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ ဒါကတော့ တပ်မတော်ဘက်က နေပြီးမှ သဘောတူထားတဲ့ အပိုင်းတွေဖြစ်တာကို။ လွှတ်တော်မှာဆွေးနွေးမယ့်အခါကျရင် တပ်မတော်ကိုယ်စားလှယ်များကတော့ ကန့်ကွက်မှု နည်းပါး လိမ့်မယ်လို့တော့ မြင်ပါတယ်။ အဲဒီကိစ္စတွေကတော့‌လေ။ တောင်းဆိုချက်လို့တော့ မပြောလိုဘူး။ အဓိက Highlights ပြောတာကတော့ ၄၃ ချက်ကိုပြောတယ်လို့ပဲ ကျနော်မြင်တယ်။ ဦးစားပေးဆွေးနွေးတဲ့အဆင့်ထဲမှာ ရောက်လာပါလိမ့်မယ်။ ၄၃ ချက်စလုံးက တပ်မတော်ဘက်က သဘောတူထားပြီးသား ဖြစ်တယ်။ လွှတ်တော်ထဲမှာလည်း ပြန်တင်ပြမယ်။ လွှတ်တော်ဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေနဲ့အညီ လုပ်ပြီးမှ ဥပဒေပြင်ဆင်ရေး ကိစ္စတွေဖြစ်လာမယ်လို့တော့ မြင်တယ်။ ဒါကြောင့် ဒီ ၄၃ ချက်ကတော့ ဥပဒေပြင်ဆင်ရေး စလုပ်ပြီဆိုရင်တော့ ဦးစားပေးအဆင့်မှာ‌တော့ ရောက်လာမယ်လို့ မြင်တယ်။ ဖော်ဆောင်နိုင်မှာပါ အဲဒီငါးနှစ်အတွင်းမှာတော့။ ဘာလို့လဲဆိုတေ့ာ တပ်မတော်ဘက်က သဘောတူထားပြီးသား ဖြစ်တဲ့အခါကြတော့ ကျန်တဲ့တက်ရောက်လာတဲ့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်တွေက ဝိုင်း၀န်းဆွေးနွေးအကြံပြုပြီးမှ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေချနိုင်မှာပါ” ဟု ပြောသည်။ 

 ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေစာအုပ်ကိုတွေ့ရစဉ်

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် (EAO)များ၏ တောင်းဆိုချက်များ၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေး ဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များ၊ ဒေသနှင့်တိုင်းပြည်အတွက် လိုအပ်သည့် သ‌ဘောတူညီချက်များ၊ ဆွေးနွေးချက်များကို မကြာခင်ပေါ်ပေါက်လာမည့်လွှတ်တော်ထဲတွင် ပြန်လည်ဆွေးနွေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၀ ရက်နေ့က ပြုလုပ်သည့် နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ပြန်လည်သုံးသပ်ဆွေးနွေးသည့် အခမ်းအနားတွင် ပြောဆိုခဲ့သည်။

၄င်းက“တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ၏ တောင်းဆိုချက်များ၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်) ပြင်ဆင်ရေးကိစ္စရပ်များ၊ ဒေသနှင့် တိုင်းပြည်အတွက် အမှန်တကယ်လိုအပ်သော ဖြစ်သင့်ဖြစ်ထိုက်သည့် အချက်များကို အကျေအလည် ဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့ပါကြောင်း၊ ဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့သည့်အချက်များကို လာမည့် လွှတ်တော်တွင် ဆွေးနွေးသွားမည်ဖြစ်ပြီး လွှတ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် အညီ ဆက်လက် ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်သည်” ဟု ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

လွှတ်တော်တွင် အဆိုပါဆွေးနွေးချက်များကို ကန့်ကွက်ပယ်ချမှုများ ရှိခဲ့ပါက အစိုးရအဖွဲ့အစည်း၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများဖြင့် ပြန်လည်ဆွေးနွေးကာ လွှတ်တော်မှ အတည်ပြုနိုင်မည့် အချက်များကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရမည်ဟု လီဆူအမျိုးသား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ (ဒူး‌လေးပါတီ) မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးလီပေါ်ရဲ့က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၄င်းက “အခု ဒီနိုင်ငံရေးပါတီနဲ့ တပ်မတော်နဲ့ ကျနော်တို့လုပ်ထားတဲ့ (NSPNC) ကိစ္စပေါ့နော်။ အဲဒါကြတော့ ကျနော်တို့က မပြည့်စုံသေးဘူးလို့ သဘောရတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ (EAO) လဲမပါဘူးပေါ့။ လွှတ်တော်ဆိုလည်း မပါသေးဘူးပေါ့။ အဲဒီတော့ လွှတ်တော်မှာက လွှတ်တော်ပိုင်းက သူ့ဟာသူ ဆွေးနွေးတဲ့အပိုင်းလို့တော့ သဘောရတယ်။ အဲဒီတော့ ပယ်ချတာတွေ ဘာတွေက ရှိကောင်းရှိလာနိုင်တယ်။ ဒါကတော့ လွှတ်တော်ရဲ့ သူ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရ သူက သွားမှာပဲလေ။ ကျနော်တို့ဒီ NCA စာချုပ်အရ အဖွဲ့တွေမစုံတဲ့အတွက် လွှတ်တော်မှာ ပယ်ချလို့ရတယ်။ ဆွေးနွေးလို့ရတယ်ဆိုတဲ့ သဘောတော့သက်ရောက်တယ်။ လွှတ်တော်ထဲမှာပယ်ချရင်တော့ လွှတ်တော်က အတည်ပြုချက်မရှိရင်တော့ အကျုံးမ၀င်တဲ့ သဘောသက်ရောက်တာပေါ့။ အဓိကတော့ ကျနော်တို့ ဆိုလိုချင်တာက NCA စာချုပ်အတိုင်း သွားမယ်ဆိုရင်တော့ ဒါလွှတ်တော်က ပယ်ချလို့လည်းမရဘူး။ အတည်ပြုမှုပဲရှိတယ်ဆိုတာ ကျနော် အဲဒီလိုသဘောပေါက်တယ်။ နောက်NCA စာချုပ်ပါအတိုင်းပဲ နောက်ထပ် ပြည်ထောင်စု ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်ကို ထပ်ခေါ်ပြီးမှ EAO ရော နိုင်ငံရေးပါ‌တီတွေရော တတ်သိပညာရှင်တွေရော။  အခုက လွှတ်တော်ပေါ်လာပြီ အစိုးရလဲရှိလာပြီဆိုတော့ ဒီဟာတွေစုံညီပြီးမှ အဲဒီမှာ ပြန်လည်‌ပြီးမှ ပြန်ဆွေးနွေး ရမှာပေါ့။ ပြန်ဆွေးနွေးပြီးမှ ဒီဟာကန့်ကွက်တဲ့ကိစ္စကို အကောင်းဆုံး ဘယ်လိုပြန်ပြီးမှ သဘောတူညီနိုင်တဲ့ အချက်တွေ လွှတ်တော်က အတည်ပြုလို့ရမယ့် အချက်တွေ ဘယ်လိုပြင်ဆင်ရမယ်ဆိုတာကို ပြန်ဆွေးနွေး ရမှာပေါ့။ ပြန်ဆွေးနွေးရလိမ့်မယ်” ဟု ပြောသည်။ 

 ယခင်က ကျင်းပခဲ့သည့်လွှတ်တော်ကိုတွေ့ရစဉ်

‌မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်မှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်အထိ ရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်း (၃) ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပခဲ့သည်။

ထို့နောက် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် အစည်းအဝေးများကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၆ ရက်နှင့် ၁၈ ရက်များတွင် ခေါ်ယူကျင်းပမည်ဖြစ်ပြီး ဧပြီလမှာ အစိုးရသစ်ကို ဖွဲ့စည်း မည်ဖြစ်သည်။

NSPNC နှင့် နိုင်ငံရေးပါတီများ ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလက အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးခဲ့ရာတွင် ပြင်ဆင်ရန် အတည်ပြုခဲ့ကြသော အချက်များမှာ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အခန်း ၁ မှ ၁၀ ချက်၊ ဥပဒေပြု ရေးဘက်မှ ၇ ချက်၊ နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲများနှင့်ပတ်သက်၍ ၃ ချက်၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ၁၀ ချက်ခန့် ရှိကြောင်း သိရသည်။

၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် လွှတ်တော်ကာလတုန်းက NLD ပါတီသည် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ တစ်အုပ်လုံးနီးပါး ပြင်ဆင်နိုင်ရေး အဆိုတင်သွင်းခဲ့ကြသော်လည်း လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ထောက်ခံမှ ပြင်ဆင်နိုင်မည်ဖြစ်၍ ပြင်ဆင်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

လက်ရှိ မျက်မှောက်ခေတ်သည် နည်းပညာခေတ်ဖြစ်လာသလို လူငယ်များ၏ စဉ်းစားတွေးခေါ်ပုံများ၊ အိမ်နီးချင်း နိုင်ငံများ၏ ပထဝီနိုင်ငံရေး အခြေအနေများ၊ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ လူမှု-စီးပွား အခြေအနေများ စသဖြင့် အချက် များဖြင့် ကိုက်ညီသော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ တစ်ရပ်ဖြစ်အောင် ပြင်ဆင် ရေးဆွဲရန်လိုအပ်လာသည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ် ၁၂

အိန္ဒိယနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့အကြား သဘောတူညီချက်ရေးထိုးကာ လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည့် ကုလားတန် မြစ် စီမံကိန်းကို ၂၀၂၇ ခုနှစ်တွင် အပြီးလုပ်ဆောင်နိုင်ပါက ချင်းပြည်နယ်နှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်တို့၌ အေးချမ်းသွားမည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ချင်းပြည်သစ်ကွန်ဂရက်ပါတီ(NCC)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုးထက်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ကုလားတန် ပရောဂျက်ဆိုတာ အိန္ဒိယရဲ့ north east policy ပေါ့နော်။ အိန္ဒိယရဲ့ အရှေ့မြောက် ဖက်မှာရှိတဲ့ မီဇိုရမ်တို့၊ နာဂလန်းတို့၊ မဏိပူရ်တို့ အဲဒီဧရိယာဘက် ကနေပြီးတော့ ပင်လယ်ထွက်ပေါက် ပေါ့။ အဲဒါက မီဇိုရမ်- အိုက်ဇော ကနေပြီးတော့ လောက်ကလိုင်း မြစ်ကနေပြီးတော့ ပလက်ဝကို ကား လမ်း ဖောက်ပြီးတော့မှ ပလက်ဝ‌ ရေနက်ဆိပ်ကမ်းကနေပြီးတော့ စစ်တွေရေနက် ဆိပ်ကမ်းဆင်းပြီးမှ အိန္ဒိယဘက်ကို ကုန်စည်စီးဆင်းတာတို့၊ အရှေ့တောင်အာရှဘက်မှာ ကုန်စည်ပို့ဆောင်တာတို့ လုပ်ဖို့ အတွက် ၂၀၀၈ ကတည်းက နိုင်ငံတော်အစိုးရနဲ့ မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရနဲ့ အိန္ဒိယအစိုးရနဲ့ လုပ်နေတာ ရှိ တယ်။ ရှိတော့ အဲဒါက အိန္ဒိယရဲ့ ပင်လယ်ထွက်ပေါက်ပေါ့။ အိန္ဒိယနဲ့ ကျနော်တို့ ချင်းပြည်နယ်ရဲ့ ပင်လယ်ထွက်ပေါက်လည်း ဟုတ်တယ်။ ကျနော်တို့ အိန္ဒိယနိုင်ငံရဲ့ ကုန်းတွင်းပိတ် ပင်လယ် ထွက် ပေါက်လည်း ဖြစ်တယ်။ ကျနော်တို့ မြန်မာကိုဖြတ်ပြီးမှ တရုတ်ရဲ့ ထွက်ပေါက်ရှိသလို အိန္ဒိယကလည်း ကျနော်တို့ ချင်းပြည်နယ် ပလက်ဝက ပင်လယ်ထွက်ပေါက် စစ်တွေကနေတဆင့် အဲဒီလိုတွေ လုပ်နေ တာလေးတွေ ရှိတယ်။ အဲဒီအပေါ်မှာ သူတို့အချင်းချင်း ဘယ်လို ညှိနှိုင်းလဲမသိ။ ကျနော်တို့ ယုံကြည်တာ ကတော့ ကုလားတန် ပရောဂျက်က ၂၀၂၇ မှာ အပြီးလုပ်မယ်လို့ သိထားတယ်။ စလာတာလည်း ၂၀၀၈ ကတည်းက စတာ။ အခုက စစ်ရေးပဋိပက္ခတွေကြောင့်သာ မပြီးဘူး။ မပြီးတော့ ဒါတော့ မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရနဲ့ အိန္ဒိယအစိုးရတို့လုပ်တဲ့ ပရောဂျက်ဖြစ်တဲ့အတွက် ဒီပရောဂျက် အောင်မြင်သွားမယ် ဆိုရင် တော့ ကျနော်တို့ ကူးလူး ဆက်ဆံမှု၊ စီးပွားရေး အခွင့်အလမ်းတွေ ကျနော်တို့ ချင်းအတွက်လည်း ကောင်းမယ်၊ ရခိုင်အတွက်လည်း ကောင်းမယ်။ ဒေသခံအားလုံးကလည်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုရှိပြီးတော့ နယ်မြေလည်း အေးချမ်းသွားမယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

ကုလားတန်မြစ် ဘက်စုံသယ်ယူပို့ဆောင်ရေး စီမံကိန်းကို ၂ဝဝ၈ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနှင့် မြန်မာအကြား သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး စီမံကိန်း အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်မှုများအား ၂ဝ၁ဝ ပြည့် နှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် စတင်ခဲ့သည်။

ပလက်ဝမြို့ ကုလားတန်မြစ်စီမံကိန်းကို တွေ့ရစဉ်

အဆိုပါ စီမံကိန်းကို အိန္ဒိယနိုင်ငံက အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၈၄ သန်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားကြောင်း သိရသည်။

ထိုစီမံကိန်းသည် အိန္ဒိယ၏ အရှေ့မျှော်မူဝါဒ (Act East Policy) ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ပြီး ကိုးလ်ကတ္တားကို မြန်မာနိုင်ငံမှတဆင့် မီဇိုရမ်ပြည်နယ်နှင့် ချိတ်ဆက်ရန် ဖြစ်သည်။

ထိုလမ်းကြောင်းသည် ကိုးလ်ကတ္တားနှင့် မီဇိုရမ်ကြား အကွာအဝေးကို ၁၀၀၀ ကီလိုမီတာအထိ လျှော့ချ ပေးနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် ကြာချိန်ကိုလည်း ၃ ရက်မှ ၄ ရက်အထိ လျှော့ချ ပေးနိုင်မည် ဖြစ်သည်။

လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယအစိုးရနှင့် မြန်မာ့တပ်မတော်တို့အကြား ချစ်ကြည်ရေးကောင်းမွန်နေပြီး အိန္ဒိယ၏ မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ထားရှိသော သဘောထားမှာ ငြိမ်းချမ်းသည့် အသွင်ရှိသည်ဟု ယူဆကြောင်း ချင်းပြည်သစ်ကွန်ဂရက်ပါတီ (NCC)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုးထက်က CNI သတင်းဌာနသို့ပြောသည်။

ပလက်ဝမြို့က ဆိပ်ကမ်းတံတားကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ကျနော်တို့ အနောက်မြောက်ဒေသဆိုတာက ကျနော်တို့နဲ့ အိမ်နီးနားချင်းပေါ့နော်။ မဏိပူရ်တို့၊ မီဇိုရမ်တို့ဆိုတာ ကျနော်တို့ ချင်းတွေပဲ။ ချင်းတွေဖြစ်တဲ့အတွက် အိန္ဒိယအစိုးရကလည်း look east ပေါ်လစီနဲ့ အကောင်အထည်ဖော်ပြီးတော့ ဖွံ့ဖြိုးရေးတွေလည်း လုပ်တယ်။ သူတို့ပင်လယ်ထွက်ပေါက် အဲဒီဘက်က ရှိတဲ့လူတွေရဲ့ ပင်လယ်ထွက်ပေါက်တွေလည်း အခုလုပ်နေတော့ ဆက်ဆံရေးတော့ ကောင်းပါတယ်။ လက်ရှိကလည်း ကျနော်ထင်တယ်။ အိန္ဒိယအစိုးရနဲ့ မြန်မာအစိုးရနဲ့လည်း ချစ်ကြည် ရေး အနေအထား ကောင်းပါတယ်။ အိန္ဒိယအစိုးရရဲ့ ကျနော်တို့ မြန်မာပြည်အပေါ်မှာ ရပ်တည်တဲ့ ရပ်တည်မူလည်း ကောင်းပါတယ်။ ရန်ကုန်မှာရှိတဲ့ အိန္ဒိယသံအမတ်ကလည်း ကျနော်တို့ အစိုးရနဲ့ မကြာ မကြာ ညှိနှိုင်းတာလေးတွေရှိတယ်။ ၂၀၂၇ မှာ ကုလားတန် ပရောဂျက်ကြီးကို ပြီးအောင် သူတို့လုပ်ချင် တဲ့ ဆန္ဒနဲ့ ဆွေးနွေးနေတာလေးတွေ ကျနော်တို့ ကြားသိနေရပါတယ်။ ဆိုတော့ အိန္ဒိယအစိုးရရဲ့ ကျနော် တို့ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ဆိုရင်တော့ အနောက်မြောက်ဘက်က ဆက်ဆံရေးနဲ့ သူတို့ရဲ့ ကျနော်တို့အပေါ်မှာ ထားတဲ့ သဘောထားတွေကတော့ ငြိမ်းချမ်းတဲ့ အသွင်ရှိတယ်လို့ ယူဆပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

ကုလားတန်မြစ်ကြောင်း စီမံကိန်းသည် ၂၀၂၇ ခုနှစ်မှာ လည်ပတ်နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း အိန္ဒိယအစိုးရ ဆိပ်ကမ်း-သင်္ဘောတင်ပို့ရေးနှင့် ရေကြောင်းသွားလာရေးဆိုင်ရာ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဆာဘန်နမ်ဆို နိုဝဲလ်က ပြောဆိုခဲ့ကြောင်း အိန္ဒိယ RAW ထောက်လှမ်းအဖွဲ့၏ သတင်းပြန်ကြားရေးဌာနဖြစ်သည့် “IDRW” က ၂ဝ၂၅ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လက ‌ဖော်ပြထားသည်။

ကုလားတန်မြစ်ကြောင်း ဘက်စုံသုံး ဖြတ်သန်းသယ်ယူပို့ဆောင်ရေး စီမံကိန်းတွင် စစ်တွေဆိပ်ကမ်း တိုးချဲ့ဆောက်လုပ်ရေး၊ နိုင်ငံတကာ သင်္ဘောများ သွားလာနိုင်ရေးအတွက် ကုလားတန်မြစ်ကို တိုးချဲ့ တူးဖော်ရေးနှင့် ချင်းပြည်နယ်၊ ပလက်ဝမြို့မှ တစ်ဆင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်အထိ ကားလမ်း ဖောက်လုပ်ရေးများ ပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။

အိန္ဒိယမှ ကုန်ပစ္စည်းများကို ကုလားတန်မြစ်ကိုဖြတ်ကာ စစ်တွေ မြို့မှတစ်ဆင့် ပလက်ဝသို့ ရေလမ်း ကြောင်းက ပို့ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှ ကုန်ပစ္စည်းများအား ပလက်ဝမှ မီဇိုရမ်အထိ ကုန်တင်ကားဖြင့် တင်ပို့ရန် စီစဉ်ထားခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

ကုလာတန်းဘက်စုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး စီမံကိန်းသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ဘက်ရှိ ပြည်နယ်များ နှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ်တို့နှင့် အပြန်အလှန် ကုန်သွယ်မှုများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေမည် ဖြစ်သည်။ 

CNI News 

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၂

မြန်မာနိုင်ငံ ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ပြည်သူလူထု အကျိုးကိုရှေးရှု၍ ဖြစ်ချင်သည်ထက် ဖြစ်သင့်သည်ကိုသာ ဆောင်ရွက်ကြရန် နိုင်ငံတော်လုံခြုံ‌ရေးနှင့်အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် က ပြောသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၀ ရက်က နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံတော်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် စေရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ပြန်လည်သုံးသပ် ဆွေးနွေးပွဲတွင် ၎င်းက အထက်ပါအတိုင်း  ပြောကြားခဲ့ ခြင်းဖြစ်သည်။ 

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က “ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်ပတ်သက်၍ မဖြစ်မနေ တိုးတက်မှုရှိအောင် ဆောင် ရွက်သွားမည်ဖြစ်ပြီး ပြည်သူလူထု အကျိုးကိုရှေးရှု၍ ဖြစ်ချင်သည်ထက် ဖြစ်သင့်သည်ကို ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ် ကြောင်း၊ တပ်မတော်အနေနှင့် တစ်နိုင်ငံလုံး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုရပ်စဲရေး သဘောတူစာချုပ် (NCA) လမ်းကြောင်း ပေါ်တွင် ခိုင်ခိုင်မာမာဖြင့် ဆက်လက် လျှောက်လှမ်းလျက်ရှိပြီး ငြိမ်းချမ်းရေးကို တိုးမြင့်ဆောင်ရွက်နိုင်‌ရေးအတွက် လည်း ၂၀၂၂ ခုနှစ်ကို ငြိမ်းချမ်းရေးနှစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြောင်း၊ ငြိမ်းချမ်းရေးအကျိုးဆောင်များနှင့် (၁၃) ကြိမ်၊ စုစုပေါင်း (၁၄၉) ကြိမ် တွေ့ဆုံညှိနှိုင်း ဆွေးနွေးနိုင်ခဲ့ကြောင်း ” ပြောသည်။

ပြည်သူလူထု အကျိုးကိုရှေးရှု၍ ဖြစ်ချင်တာထက် ဖြစ်သင့်တာကို ဦးစားပေးပြီး ဖြေလျှော့မှုများ လုပ်ပေးလျှင် ပိုပြီးတိုးတက်လာမည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ပြည်သူ့‌ရှေ့ဆောင်ပါတီ(PPP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစောဟန်အေးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကိုတွေ့ရစဉ်

၎င်းက “အဲ့ဒါကတော့ အရမ်းကျယ်ပြန့်တယ် လူတွေရဲ့ ဖြစ်ချင်စိတ်တွေကတော့ အများကြီးပဲလေ။ တစ်ယောက် တစ်မျိုး တူကြမှာ မဟုတ်ဘူး။ သို့သော်လည်း လက်ရှိတိုင်းပြည်ရဲ့ အခြေအနေအရ ဖြစ်သင့်တယ်ဆိုတဲ့ စကားလုံး သည် စကားကတော့ အများကြီး အရမ်းတာသွားတာပေါ့နော်။ အကြောင်းအရာ တစ်ခုခြင်းပေါ်မှာပဲ ပြန်သုံးသပ် ရမှာပေါ့။ ဖြစ်သင့်တယ်ဆိုတဲ့ဥစ္စာက အားလုံးခြုံပြီး ပြောလို့မရဘူး။ အကြောင်းအရာ တစ်ခုပေါ်မှာပဲ ဒီဟာကိုဖြစ် သင့်လား မဖြစ်သင့်လားဆိုတာ ပြန်ပြီးတော့ သုံးသပ်ရမှာပေါ့။ ပြည်သူလူထု အကျိုးဆိုတာ ဥပမာ နိုင်ငံရေး အရလား၊ စီးပွားရေးအရလား၊ လူမှုရေးအရလား ကဏ္ဍပေါင်းစုံရှိတာကို။ အဓိက,ကတော့ လူတိုင်းမှာ ဖြစ်ချင်စိတ် တွေက အများကြီး တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် မတူကြဘူးလေ။ ဒါပေမယ့် တိုင်းပြည်ရဲ့ အခြေအနေပေါ်မှာ မူတည်ပြီးတော့ ဖြစ်သင့်ဖြစ်ထိုက်တာကိုပဲ အရင်လုပ်ဖို့ သူကအဲဒီလိုပဲ ဆော်သြတဲ့သဘောလို့ အန်ကယ်တော့ အဲ့ဒီလိုပဲ မြင်တယ်။ စီးပွားရေးအရ ဆိုရင်တော့ ဒီစီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဖို့ လိုတာပေါ့နော်။ လိုတဲ့အခါကြတော့ ဒီလက်ရှိ ရှိနေတဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေ၊ ဥပဒေတွေ တချို့လည်း ပြင်ဆင်သင့်တာတွေ ပြင်ဆင်မှာပေါ့။ ဒါအခု လွှတ်တော်လည်း ပေါ်လာတော့မှာလေ။ အဓိကတော့ ဖြေလျှော့မှုတွေပေါ့။ စီးပွားရေးဆိုရင်တော့ ဖြေလျော့မှုတွေ လုပ်ပေး ရမယ်လို့ မြင်တယ်။ တက်နိုင်သလောက် လုပ်ပေးခဲ့တယ်။ ဒါရှေ့ဆက်ပြီးတော့လည်း ဒီထက်ပိုပြီးတော့ ဖြစ်ချင်တာထက် ဖြစ်သင့်တာကို ဦးစားပေးပြီးတော့ ဖြေလျှော့မှုတွေ ထက်လုပ်ပေးရင်တော့ ဒီထက်ပိုပြီးတော့ အခြေအနေကောင်းရင် တိုးတက်လာမယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်”ဟု ပြောသည်။ 

၂၀၂၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ လက်ထက်တွင် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် လုံခြုံရေး မတည်ငြိမ်မှုများကြားမှ နိုင်ငံတော် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို ဦးတည်ဆောင်ရွက်ခဲ့သော်လည်း စိန်ခေါ် မှုများစွာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရပြီး အဓိကအားဖြင့် GDP တိုးတက်ရန် မျှော်မှန်းခြင်း၊ ရွေးကောက်ပွဲလုပ်ငန်းစဉ်နှင့် ငြိမ်း ချမ်းရေး ကြိုးပမ်းမှုများကို ဦးစားပေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

လက်ရှိ တိုင်းပြည်တွင် တကယ်ဖြစ်သင့်သည်က အောက်ခြေလူတန်းစား၊ တောင်သူလယ်သမားများအတွက် စီးပွားရေးကို အရင်ဖြေရှင်းရမည်ဟု ကရင်ပြည်သူ့ပါတီ(KPP)မှဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်နန့်ခင်အေးဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြော သည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကိုတွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ဖြစ်ချင်တာတိုင်းက ကောင်းချင်မှလည်း ကောင်းမှာပေါ့နော်။ ဒါပေမယ့်လည်း အခုလောလောဆယ် အခြေအနေနဲ့ မဖြစ်နိုင်သေးဘူးဆိုရင်တော့ ဖြစ်ချင်တာကို အရင်မလုပ်ပဲ ဖြစ်သင့်တာ ဘာလဲပေါ့၊ တိုင်းပြည် အတွက် တကယ် လိုအပ်နေတဲ့ဟာက ဘာလဲ၊ အဲဒီလိုအပ်နေတဲ့ဟာကို ဖြစ်သင့်တဲ့ဟာကိုပဲ အရင်လုပ်ရမယ်လို့ ဆရာမတော့ အဲဒီလို ယူဆတယ်။ ပြည်သူလူထု အတွက်ကတော့ အဓိက စားဝတ်နေရေး ချောင်လည်ဖို့က အရေး ကြီးတယ်။ ဒါတွေကို အရင်လုပ်ရမယ့်ဟာတွေပေါ့နော်။ အောက်ခြေလူတန်းစား ဆရာမမြင်တာကတော့ လူထုရဲ့ တကယ် ဖြစ်သင့်တဲ့ဟာကတော့ အောက်ခြေ လူတန်းစားတွေအတွက် နောက်ပြီးတော့ တောင်သူလယ်သမားတွေ အတွက်ပေါ့။ ဒီနှစ်ဆို တောင်သူလယ်သမားတွေ ဆန်လည်း တော်တော်ရှုံးကြတယ်ပေါ့နော်၊ အဲ့ဒါတွေကိုတော့ အရင် ဖြေရှင်းရမယ်လို့ စီးပွားရေးက အရင်ဖြေရှင်းရမယ်လို့ ဆရာမတော့ မြင်တယ်။ အဲ့ဒါကို မဖြေရှင်းနိုင်ရင် တော့ သိပ်မလွယ်ဘူး။ ဘာလို့ဆိုတော့ အခုဝင်တဲ့ပိုက်ဆံ အဝင်နှုန်းနဲ့ အထွက်နှုန်းတွေက မမျှဘူးဖြစ်နေတော့ လေ။ ငြိမ်းချမ်းရေးလည်း လုပ်ရမှာပဲ ဒါပေမယ့် ငြိမ်းချမ်းရေးကတော့ အလှမ်းတော့ ကွာပါသေးတယ်။ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ အခြေအနေကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့်၊ ဆရာမတော့ ကြိုးစားကြည့်ရမယ်လို့ ထင်တယ်”ဟု ပြောသည်။

ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များအပေါ် အမျိုးသားအဆင့် အားလုံးပါဝင်သည့် အခင်း အ ကျင်း တစ်ရပ် ဖြစ်ပေါ်လာစေရေးအတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးစကားဝိုင်း၊ ငြိမ်းချမ်းရေးကို အထောက်အကူပြုသည့် နည်းဗျူဟာများ ဖော်ထုတ်နိုင်ရေးအတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်နှင့် နိုင်ငံတစ်ဝန်းတွင်ရှိသည့် လူငယ်များ ငြိမ်းချမ်း ရေး တည်ဆောက်မှု လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် စိတ်ပါဝင်စားမှု ရှိလာစေရေးအတွက် လူငယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်များကို လည်း ကျင်းပပေးခဲ့ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောသည်။

အဆိုပါ ဖိုရမ်များမှ ရရှိသည့် ဆွေးနွေးချက်များသည် ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအတွက် များစွာ အထောက်အကူပြု စေမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ နိုင်ငံ့အရေးကို ဆောင်ရွက်ရာ၌ လူငယ်များ ပါဝင်မှုကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း ဖြင့် နိုင်ငံ၏အနာဂတ် ပိုမိုကောင်းမွန်လာအောင် ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင် က ပြောကြားခဲ့သည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁

မြန်မာနိုင်ငံတွင် လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ် ချုပ်ငြိမ်းရေး ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များ အောင်မြင်စေရန်အတွက် စီးပွားရေးနှင့်ပညာရေးကို မြှင့်တင်ရန်လိုအပ်သည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ၂၀၂၁ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့ပြီး လူငယ်များကြား လက်နက်ကိုင် နည်းလမ်းဖြင့် ဖြေရှင်းရန် စိတ်အား ထက်သန်မှု ပြင်းထန်လျက်ရှိနေသည်။

ထို့နောက် လက်နက်ကိုင်ထားကြသည့် မြန်မာ့တပ်မတော် အပါအဝင် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်(EAO)များ၊ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့(PDF)များသည် လူသစ်စုဆောင်၍ တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်နေ ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ပညာရေးသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်စပ်မှုရှိနေကြောင်း၊ ငြိမ်းချမ်းရေး လိုအပ်သလို စီးပွား‌ရေးနှင့် ပညာရေး အခန်းကဏ္ဍကိုလည်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း မြှင့်တင်ရန်လိုအပ်ကြောင်း၊ လက်ရှိတွင် ပညာရေး အင်မတန် ချို့တဲ့သည့်အတွက် အကြမ်းဖက်မှုများ များစွာဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်ဟောင်း ဒေါ်စန္ဒာမင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

အခြေခံလူတန်းစားများကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ကျမတို့ NLD အစိုးရ လက်ထက်တုန်းက ပထမတုန်းကတော့ ငြိမ်းချမ်းရေး အရေးကြီးပါတယ်ဆိုပြီးတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို အရင်လုပ်တယ်။ တကယ်တမ်းတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ စီးပွားရေးက တစ်ပြိုင်နက်ထဲ လုပ်ရမယ် ဆိုတာ သဘောပေါက်တဲ့ အခါကျတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးရော၊ စီးပွားရေးရော တစ်ပြိုင်နက်ထဲ လုပ်ပါမယ်ဆိုပြီးတော့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်က ပြောတာပေါ့နော်။ စီးပွားရေး အဆင်မပြေတဲ့အတွက် နောက်ဆက်တွဲ ပညာရေး‌မှာ အခက်အခဲ ဖြစ်လာတာတွေ ပညာမတတ်မှုတွေ ဖြစ်လာတယ်။ ဒါကြောင့် စီးပွားရေး အခက်ခဲတွေ ဖြစ်လာတယ်။ အားလုံးကတော့ လုံးလည်ချာလည် လိုက်နေကြတယ်။ အားလုံးက တကယ်တမ်းတော့ ဆက်စပ်မှု ရှိနေတယ်။ (Nation Building) တည်ဆောက်ရမယ့် ကာလဖြစ်တဲ့အတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးလည်း လိုအပ်သလို စီးပွားရေးနဲ့ ပညာရေး အခန်းကဏ္ဍကိုလည်း တစ်ပြိုင်နက်တည်း မြှင့်တင်ပေးဖို့ လိုအပ်တယ်။ ဒါတွေက အဆက်အစပ် ရှိနေ တယ်။ ပညာရေးချို့တဲ့တာ ဖြစ်တဲ့အတွက်လည်း အကြမ်းဖက်မှုတွေက စဉ်းစား ဆင်ခြင်ဉာဏ်နဲ့ မလုပ်နိုင်ဘူး ဖြစ်တဲ့အတွက် အကြမ်းဖက်မှုတွေ တိုးလာတယ်။ ဥပဒေ လက်လှမ်း မမှီတာတွေ ဖြစ်လာတယ်။ ဒါကြောင့် ဒါတွေအားလုံးက တစ်ပြိုင်နက်တည်း လုပ်ရမှာပါလို့ ကျ‌မကတော့ ပြောချင်တယ်။ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ စီးပွားရေး၊ပညာရေးတို့က တစ်ပြိုင်နက်တည်း လုပ်ရမှာဖြစ်တယ်” ဟု ပြောသည်။

မြန်မာနိုင်ငံသည် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ ပညာ‌ရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ လူမှုဘဝ စသည့် ကဏ္ဍများတွင် နိမ့်ပါးခဲ့ပြီး နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် နိုင်ငံသားများ၏ ပညာရေးကဏ္ဍ မြင့်မားနေရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ လက်ရှိ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် နိုင်ငံရေး မတည်ငြိမ်မှု၊ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများသည် မိမိတို့နိုင်ငံ၏ ပညာရေး အားနည်းချက် ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု စစ်‌ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။ 

လာမည့် ၅ နှစ်တာ ကာလအတွင်း လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ် အပြီးသတ် ချုပ်ငြိမ်းသွားရန်အတွက် အင်မတန် ခက်ခဲ ကြောင်း၊ ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဥ်တွင် လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ် ချုပ်ငြိမ်းသွားသည်နှင့်လည်း ငြိမ်းချမ်းရေး ရမှာ မဟုတ်သေးဘူးဟု ရန်ကုန်စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ တည်ထောင်သူ ဒေါက်တာညိုညိုသင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြော သည်။ 

ပညာသင်ကြားနေတဲ့ ကျောင်းသား/သူများကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ငြိမ်းချမ်းရေး တည်ဆောက်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်ဟာ လက်နက်ကိုင်လမ်းစဉ် ချုပ်ငြိမ်းသွားတာနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ရမှာမဟုတ်ဘူး။ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်က အင်မတန်ကျယ်ပြန့်တယ်။ လက်နက်ကိုင်တွေ မရှိတော့တာနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖြစ်လာတယ်လို့လည်း ပြောလို့မရဘူး။ ဒါကြောင့်မို့လို့ လက်နက်ကိုင်လမ်းစဉ် ဒီနိုင်ငံမှာ လုံးဝဥုံသုံ ချုပ်ငြိမ်းသွားဖို့ ဆိုတာကတော့ လာမယ့် ငါးနှစ်အတွင်းမှာ ဖြစ်ဖို့ အင်မတန် ခဲယဉ်းတယ်။ ခဏတာ အပစ်ခတ် ရပ်စဲမှုတွေ ရှိလာနိုင်တယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ငါးနှစ်အတွင်းမှာ လက်နက်ကိုင်လမ်းစဉ် ချုပ်ငြိမ်းသွားဖို့ မျှော်လင့် တယ်ဆိုရင် အဲဒါ စိတ်ကူးယဉ်တာ တစ်ခုပဲဖြစ်မယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ လက်နက်ကိုင်လမ်းစဉ် ချုပ်ငြိမ်းရေးဟာ လာမယ့် ငါးနှစ်အတွင်းဖြစ်ဖို့ အင်မတန် ခဲယဉ်းတဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ နိုင်ငံတော်တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းတွေ ကိုလည်း ပစ်ထားလို့မရဘူး။ ကျန်တဲ့ လုပ်ငန်း‌တွေကိုပါ အတူတကွ လုပ်ရမှာဖြစ်တယ်လို့ အန်တီ ခုနက ပြောခဲ့ တာ” ဟု ပြောသည်။ 

လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများသည် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း ဖြစ်ပေါ်နေပြီး ပြည်သူလူထု ၃ သန်းကျော် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် နေကြရသလို လူနေအိမ်များနှင့် အဆောက်အအုံများ သိန်းချီ မီးလောင် ပျက်စီးလျက်ရှိသည်။ 

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် ဖွဲ့စည်းမည့် အစိုးရသစ်နှင့် လွှတ်တော်သည် ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဥ်များကို အားသွန် ခွန်စိုက် ဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်သလို နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ ပညာရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရန်အတွက် ကဏ္ဍပေါင်းစုံကို ခြုံငုံကြည့်ရှုတတ်ရန်လည်း လိုအပ်သည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။ 

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁

၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်ရသည့် လွှတ်တော်အမတ်များ ပါဝင်သည့် မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်ကို မြန်မာ့ပုံရိပ်ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့ (Myanmar Narrative)က ဦးဆောင်၍ နေပြည်တော်မှာ ကျင်းပသွားမည်ဖြစ်သည်။

အဆိုပါ ဖိုရမ်ကို နေပြည်တော်ရှိ မြန်မာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာကွန်ဗင်းရှင်းဗဟိုဌာန-၁ (MICC-1)တွင် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၃ ရက်မှ ၁၄ ရက်ထိ ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။

မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ် ကျင်းပခြင်းသည် ကောင်းမွန်ကြောင်း၊ လွှတ်တော် အတွေ့အကြုံ မရှိသူများအတွက် အတွေးသစ် အမြင်သစ်များရရှိနိုင်သည်ဟု တိုင်းလိုင် (ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ(TNDP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင် က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အဲ့ဒီဖိုရမ်ကတော့ ကျနော်တို့ ပါတီက ကိုယ်စားလှယ်တွေ တက်ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်ဗျ။ သူတို့ အဖွဲ့အစည်းက တော့ ပါတီကိုယ်စားလှယ်ကို ဖိတ်တာပါ။ အမှန်တကယ်ကျတော့ ဒီဖိုရမ်လေး လုပ်တာကောင်း ပါတယ်ဗျ။ လွှတ်တော် မတက်ခင်မှာ ကျနော်တို့ ဒါဟိုတုန်းက လွှတ်တော် အတွေ့အကြုံရှိခဲ့တဲ့လူရှိမယ်၊ အတွေ့ အကြုံမရှိတဲ့လူလည်း ရှိလိမ့်မယ်။ အဲ့ဒါလေးတွေကို အခုလိုမျိုး ဖိုရမ်လေး ၂ ရက်၊ ၁၃၊ ၁၄ လုပ်ပေးတယ်ဆိုတဲ့အခါ ကြတော့ လွှတ်တော်ထဲမှာ တွေ့ကြုံရမယ့် ကိစ္စတွေ၊ ပြောဆိုဆွေးနွေး ကြမယ်ဆိုရင်တော့ လွှတ်တော်ထဲ အတွေ့ အကြုံမရှိတဲ့ လူတွေလည်း ပိုပြီးမှ ကောင်းသွားမယ်လို့တော့ မြင်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံကတော့ စာမျက် နှာအသစ် ဖွင့်ရတော့မှာလေ။ အခု ဒီရွေးကောက်ပွဲပြီးနောက်ပိုင်းမှာ ရွေးချယ်ခံရတဲ့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် တွေကတော့ ဒါမျက်နှာစာသစ်မှာ ပထမဦးဆုံး မြည်းစမ်းကြရမယ့် ပုဂ္ဂိုလ်တွေ ဖြစ်တဲ့အခါကြတော့ စနစ်ကျဖို့ တော့ အရေးကြီးတာပေါ့နော်။ လွှတ်တော်မစခင်လေးမှာ ဒီဖိုရမ်လေး ကျင်းပပေးခြင်းအားဖြင့် အတွေးသစ်၊ အမြင် သစ်တွေ ပိုပြီးမှ ရလာမယ်လို့ မြင်ပါတယ်”ဟု ပြောသည်။

မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ် ကျင်းပမည့် ကြော်ငြာကို တွေ့ရစဉ်

မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်မှာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် အမတ်များကို သီးသန့် ဖိတ်ကြား ထားပြီး တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ မပါကြောင်း၊ နိုင်ငံရေးပါတီ ခေါင်းဆောင် များလည်း မပါ‌ကြောင်း တိုင်းလိုင် (ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ(TNDP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင် က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “သူတို့ ဆွေးနွေးခြင်းအားဖြင့် လွှတ်တော် အတွေ့အကြုံတွေကို အခု လွှတ်တော် မတက်ရသေးတဲ့ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်တွေကလည်း ဒါပိုပိုပြီးမှ ဗဟုသုတတွေ၊ ကိုယ်လုပ်ဆောင်ချက်တွေကို ဒီကနေပြီးမှ ပိုပြီးမှ ရလာမယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ ဒါလွှတ်တော် မစခင် ကျင်းပတဲ့အတွက် မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်ဆိုတာက လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်တွေကြီးပဲ လွှတ်တော်ထဲမှာ ဆွေးနွေးဖို့ အရေးကိစ္စပေါ့။ ဒါပေမယ့် အားနည်းချက် ကတော့ ဘာဖြစ်သွားလဲဆိုတော့ နိုင်ငံရေးပါတီက ခေါင်းဆောင်တွေပါ ဖိတ်ခဲ့မယ်ဆိုရင် အဲ့ဒီ လွှတ်တော်ထဲမှာ ပြောတဲ့လူပြော၊ နိုင်ငံရေးပါတီခေါင်းဆောင် လွှတ်တော်ပြင်ပ လှုပ်ရှားတဲ့လူ လှုပ်ရှား၊ ဒါဆို ဟန်ချက်ညီညီ လှုပ်ရှားသွားနိုင်ရင်တော့ ဒါမြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ကို၊ ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ မျက်နှာစာသစ်ကို ပိုရောက်သွား နိုင်မယ်လို့ မြင်ပါတယ်”ဟု ပြောသည်။

နေပြည်တော်မှာ ကျင်းပမည့် မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်တွင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် စုစုပေါင်း ၅၀၀ ကျော် တက်ရောက်မည်ဖြစ်ပြီး အများစုမှာ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ(USDP)မှဖြစ်ကြောင်း၊ တပ်မတော် သား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ ပါ/မပါကိုတော့ သေချာမသိရသေးပေ။

အလားတူ နိုင်ငံရေးပါတီ ခေါင်းဆောင်များကို ဖိတ်ကြားခြင်းမရှိကြောင်း၊ ရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်မရ၍ နိုင်ငံရေးပါတီ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည့်တိုင် အဖိတ်ကြား မခံရသူများမှာ ဦးကိုကိုကြီး၊ ဒေါက်တာအေးမောင်၊ ဦးဘရှိန်၊ စိုင်းဋ္ဌေး အောင်၊ ဦးကျော်စွာစိုး၊ စိုင်းအိုက်ပေါင်းတို့ ပါဝင်ကြသည်။

တပ်မတော်သား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်

မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်သည် တချို့ပါတီဥက္ကဋ္ဌများ၊ ပါတီခေါင်းဆောင်များက ရွေးကောက်ခံ မဟုတ်သော် လည်း ဖိတ်စရာမလိုဘူးလား သို့မဟုတ် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကိုသာ သီးသန့် ရွေးချယ် ဖိတ်ကြား၍ သင်ခန်းစာမည့် ပုံစံမျိုးက လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ အထက်က အဖွဲ့အစည်းလားဟု မေးခွန်းထုတ်စရာဖြစ် လာကြောင်း ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ(AFP)ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာအေးမောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “နိုင်ငံရေးအားဖြင့် ဆွေးနွေးကြတယ် အခမ်းအနားတွေ ကျင်းပတယ်ဆိုတဲ့အခါမှာ ကျင်းပတဲ့၊ ဦးဆောင်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ရည်ရွယ်ချက် ရည်မှန်းချက်ရှိမှာပေါ့။ ဘာကြောင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အရွေးချယ်ခံရတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေကို ဖိတ်တယ်၊ အဲဒီထဲမှာတော့ တချို့ပါတီ ခေါင်းဆောင်တွေ ပါမှာပေါ့။ အဲဒီတော့ တချို့ပါတီဥက္ကဋ္ဌ တွေ၊ ပါတီခေါင်းဆောင်တွေက ရွေးကောက်ခံ မဟုတ်ဘူး။ အဲဒီတော့ ဖိတ်စရာမလိုဘူးလားပေါ့။ အဲဒီတော့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ဖိတ်ရတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က ဘာလဲပေါ့။ သူတို့ဘာကြောင့် အဲဒီလိုမျိုး ဩဝါဒ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ပေးဖို့လိုအပ်တာလဲပေါ့။ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်တွေဆိုတာက တစ်ခုခု တော့ တွေ့ဆုံသွားပြီ၊ တွေ့ဆုံပြီးပြီလို့ သတ်မှတ်လို့ ရတာပေါ့။ လွှတ်တော်ကပဲ သူတို့ကိုဖိတ်ပြီး၊ လွှတ်တော်မှာပဲ ဆွေးနွေးရမယ့်ဟာကို ဘာကြောင့် အခုလို အခမ်းအနား၊ မျက်နှာစာသစ်ဆိုတာကို သင့်လျှော်ပါ၏လားဆိုတာ ပေးမယ့် ပုဂ္ဂိုလ်တွေဘက်က လိုအပ်ပါတယ်။ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အထက်က အဖွဲ့အစည်းလားပေါ့ ဒါလေး တွေက မေးခွန်းပေါ်လာမှာပေါ့။ လွှတ်တော်ကလည်း ကျင်းပတော့မယ် အဲဒီလို ကျင်းပဖို့အတွက်၊ အဲဒီလိုဖိတ်ဖို့ အဲဒီလို အခမ်းအနားဟာ လိုအပ်သလားပေါ့။ ကျောင်းတက်သလို သင်ခန်းစာပေးတာလားပေါ့”ဟု ပြောသည်။

မြန်မာ့မျက်နှာစာသစ်ဖိုရမ်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၃ ရက်မှ ၁၄ ရက်နေ့အထိ နေပြည်တော်၌ ကျင်းပမည်ဖြစ် ပြီး မကြာခင် တက်လာမည့် အစိုးရသစ် အုပ်ချုပ်မည့် ကာလနှင့် အနာဂတ်အတွက် ယုံကြည်မှု တည်ဆောက်ရေး ဆိုင်ရာ အစီအစဉ် တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ဆိုကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁

တပ်မတော်ကို အရပ်သားအစိုးရအောက်မှာ တည်ရှိနိုင်ရေး ကြိုးပမ်းရာမှာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စံနှုန်းနှင့် လက်တွေ့ကို နားလည်ပြီးမှသာ တပ်မတော်ကို ချဉ်းကပ်သင့်ကြောင်း ရန်ကုန်စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ တည်ထောင်သူ ဒေါက်တာညိုညိုသင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းအရဆိုလျှင် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ တပ်မတော်သည် အရပ်သားအစိုးရ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက် တွင် ရှိရသော်လည်း ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအသီးသီး၏ ဒီမိုကရေစီ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများအရ ထိုစံနှုန်းသည် အမြဲ တမ်း ဖြစ်မနေကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

နိုင်ငံတစ်ခုစီ၏ သမိုင်းကြောင်း၊ လူ့စွမ်းအား အရင်းအမြစ်နှင့် လက်တွေ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေများကို ထည့်သွင်း စဉ်းစားရသည့် အခါမျိုး၌ တပ်မတော်သည် အရပ်သားအစိုးရ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် လုံးဝ မရှိနေသည့် နိုင်ငံများလည်းရှိကြောင်း ရန်ကုန်စောင့်ကြည့်အဖွဲ့တည်ထောင်သူ ဒေါက်တာညိုညိုသင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်ကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ဒါကြောင့် စံနှုန်းအရပြောရင်တော့ ဟုတ်တယ်၊ မှန်တယ်။ စစ်တပ်သည် အရပ်သားအစိုးရရဲ့ အောက်မှာ ရှိရတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ လက်တွေ့မှာ ဒီတိုင်းဖြစ်နေကြ သလားဆိုတော့ နိုင်ငံအသီးသီး မှာ အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်မနေတာ များတယ်ပေါ့။ ဒီမိုကရေစီ အတွေ့အကြုံ ရင့်ကျက်တဲ့ နိုင်ငံကြီးတွေပေါ့ နှစ် ၂၀၀ ကျော် အတွေ့အကြုံ၊ နှစ် ၁၀၀ အဲဒီလို နှစ်ရာချီတဲ့ နိုင်ငံတွေမှာတော့ ဒါဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင် တယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီမိုကရေစီ နုနယ်တဲ့ နိုင်ငံတွေမှာတော့ အဲဒီကိစ္စဟာ ဖြစ်ဖို့ အချိန်အကြာကြီး စောင့်ရ တယ်ပေါ့။ ဘယ်အခါမှာ စစ်တပ်ဟာ အရပ်သားအုပ်ချုပ်မှု အစိုးရအောက်ကို ရောက်လာသလဲဆိုတော့ နိုင်ငံထဲမှာ ရှိတဲ့ပြည်သူတွေရဲ့ ဒီမိုကရေစီစံနှုန်းပေါ်မှာ နားလည်နိုင်မှု မြင့်မားလာတဲ့ အခါမျိုးတွေပေါ့။ နိုင်ငံတွင်းမှာ ပညာတတ်နှုန်းများပြားလာ၊ မြင့်လာတဲ့အခါမျိုးတွေ၊ နိုင်ငံအတွင်းမှာ လူ့စွမ်းအား အရင်း အမြစ်တွေက တခြားနိုင်ငံတွေနဲ့ယှဉ်ရင် ထိပ်တန်းကို ရောက်လာတဲ့ အခါမျိုးတွေမှာ ဆိုရင်တော့ စစ်တပ်ဆိုတာက အရပ်သားအစိုးရရဲ့ အုပ်ချုပ်မှုအောက်မှာ ရှိသွားတတ်တဲ့ သဘာဝရှိတယ်။ အဲဒီလို အခြေအနေမျိုးတွေ မရှိသေးသမျှ ဥပမာ တိုင်းပြည်မှာ ပညာတတ်တွေ တအားနည်းနေမယ်၊ လူ့စွမ်းအား အရင်းအမြစ်က မရှိသလောက် ရှားနေမယ်။ အဲဒီတိုင်းပြည်က အိမ်နီးချင်း ဒီမိုကရေစီ၊ အိမ်နီးချင်း နိုင်ငံ ကြီးတွေက ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံကြီးတွေ ဖြစ်မနေဘူးဆိုရင်ပေါ့။ အဲဒီလို အခါမျိုးဆိုရင်တော့ စစ်တပ်ဟာ အရပ်သားအုပ်ချုပ်မှုအောက်မှာ ရှိဖို့မလွယ်ဘူး” ဟု ပြောသည်။

ကမ္ဘာပေါ်တွင် စစ်တပ်က အရပ်သားအစိုးရ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်မှာ အပြည့်အဝမရှိဘဲ သီးခြား အာဏာ တည်ရှိနေခြင်း သို့မဟုတ် အစိုးရကို လွှမ်းမိုးထားသည့် နိုင်ငံအချို့လည်းရှိသည်။

ပါကစ္စတန်နိုင်ငံသည် ရွေးကောက်ခံ အစိုးရရှိသော်လည်း နိုင်ငံခြားရေးနှင့် လုံခြုံရေး မူဝါဒများတွင် စစ်တပ်ကသာ အဓိကဆုံးဖြတ်ချက် ချသူဖြစ်ကာ အာဏာသိမ်းမှုပေါင်းများစွာ ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသည်။

အလားတူ ထိုင်းနိုင်ငံတွင်လည်း စစ်တပ်သည် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍတွင် အမြဲရှိနေကာ အာဏာ သိမ်းမှု အကြိမ်‌ပေါင်းများစွာ ရှိခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်။

ထို့ပြင် အီဂျစ်နိုင်ငံသည် စစ်တပ်က အစိုးရကို ထိန်းချုပ်ထားရုံသာမက နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးကဏ္ဍ အများစု ကို ပိုင်ဆိုင်ထားကာ လက်ရှိသမ္မတ အာဘဒယ် ဖာတာ အယ်လ်စီစီ (Abdel Fattah el-Sisi) ကိုယ်တိုင် ကလည်း စစ်တပ် အကြီးအကဲဟောင်းဖြစ်သည်။

အာဖရိကနိုင်ငံအချို့ဖြစ်သည့် မာလီ၊ ဂီနီနှင့် ဘာကီးနားဖားဆို အစရှိသော နိုင်ငံတို့သည် မကြာသေးမီ နှစ်များအတွင်း စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့ပြီး လက်ရှိတွင်လည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအောက်မှာ ရှိနေကာ အရပ်သားအစိုးရဆိုတာ မရှိတော့ဘဲ စစ်တပ်က တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်မှ ဗိုလ်ချုပ်များကို တွေ့ရစဉ်

မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံသည်မူ အနည်းငယ်ကွဲပြားပြီး စစ်တပ်သည် ပါတီနှင့် ခေါင်းဆောင်မှုအောက်တွင် ရှိသော်လည်း နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ အဓိက အသက်သွေးကြောဖြစ်ကာ နိုင်ငံ၏ အရင်းအမြစ် အားလုံးကို စစ်တပ်အတွက် ဦးစားပေးထားခြင်းဖြစ်သည်ကို လေ့လာတွေ့ရှိရသည်။

နိုင်ငံတစ်ခုတွင် စစ်တပ်သည် အရပ်သား အစိုးရအောက်တွင် ရှိရမည်ဆိုသည်မှာ မှန်ကန်သော်လည်း စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများက သမ္မတဖြစ်သည့် နိုင်ငံများလည်း ရှိကြောင်း၊ ထိုသို့ သမ္မတ ဖြစ်လာသည့်အခါတွင် နိုင်ငံကို စစ်တပ်လိုမျိုး မအုပ်ချုပ်ကြောင်း ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်မှာ ပါဝင်လုပ်ဆောင်နေသူ ဦးခွန်းဆိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ကျနော်တို့ ဂျော့ဖ်ဝါရှင်တန် (George Washington) တောင် သမ္မတဖြစ်လာတာပဲ။ ကျနော်တို့ ဆီမှာလည်း မဖြစ်ရဘူးလို့ မဆိုလိုပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ဂျော့ဖ်ဝါရှင်တန် သမ္မတ ဖြစ်လာတော့ သူက အမေရိကန်နိုင်ငံကို စစ်တပ်အုပ်ချုပ်သလို သူမအုပ်ချုပ်ဘူးပေါ့။ ဒါကိုလည်း အမှတ်ယူသင့်ပါတယ်။ ဒီဥစ္စာကတော့ ကျနော်တို့ လူကြီးသူမတွေရဲ့ ဆိုရိုးဆိုထုံးတွေနဲ့ မကိုက်ညီတဲ့ အခါကြတော့ ဒါဟာ ရေရှည်သွားဖို့ မလွယ်ဘူးလို့ ပြောလို့ရမှာပေါ့။ ကျနော်တို့နိုင်ငံ ဒီလောက်တောင်မှ အသုံးမကျ ဖြစ်လာ တာဟာ အဓိက,ကတော့ စစ်တပ်က အထက်စီးကနေ နေခဲ့တော့ ၁၉၆၂ ခုကတည်းက အထက်စီးကနေ နေခဲ့တဲ့အခါကြတော့ ကျနော်တို့နိုင်ငံဟာ အင်မတန်ချမ်းသာတဲ့ ဘဝကနေ အင်မတန် ဆင်းရဲတဲ့ဘဝကို ရောက်ခဲ့တယ်ဆိုတာ ကျနော်တို့ မေ့ဖို့မသင့်ပါဘူး” ဟု ပြောသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် ပါတီစုံဒီမိုကရေစီ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း ၃ ပိုင်းလုံးကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး ယခု မတ်လတွင် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် လွှတ်တော်များကို စတင် ကျင်းပ၍ လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌများ ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် သမ္မတရွေးချယ်ခြင်းတို့ကို လုပ်ဆောင်မည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၀

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရသစ် လက်ထက်၌ လုံခြုံရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဖက်ဒရယ်အရေး၊ ဒီမိုကရေစီအရေးကို တပြိုင်တည်း လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြ ကြသည်။

၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်မှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်အထိ အပိုင်း-၃ ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပပြီးစီးခဲ့ပြီးနောက် ဧပြီလမှာ အစိုးရသစ်ကို ဖွဲ့စည်းမည်ဖြစ်သည်။

ယခုပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရအသစ် အနေဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဖက်ဒရယ်အရေး၊ ဒီမိုကရေစီအရေး အားလုံးက တဆက်ထဲ လုပ်ရမည့် ကိစ္စဖြစ်ကြောင်း၊ ပြည်သူလူထုသည် တိုင်းပြည်ကြီး၏ တကယ့် အရှင်သခင်ဖြစ်ကြောင်း ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဥ်တွင် ပါဝင်လုပ်ဆောင်နေသူ ဦးခွန်းဆိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “လုံခြုံရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဖက်ဒရယ်အရေး၊ ဒီမိုကရေစီအရေးဆိုတာ အားလုံးက ဆက်စပ် နေတာပဲလေ။ တစ်ခုပြီးတစ်ခု လုပ်မယ်ဆိုတာတော့ လက်တွေ့ မကျဘူးထင်တယ်။ အားလုံးက အတူတူလုပ်ရမယ့်ကိစ္စတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ ဒီကျနော်တို့ Focus(အာရုံစူးစိုက်မှု)က ဘယ်မှာထားမလဲဆိုတာ ပိုအရေးကြီးတယ် ပေါ့နော်။ တကယ်လို့ ဥပမာ လုံခြုံရေးကို ကျနော်တို့ Focus ထားတယ်ဆိုပါစို့၊ အဲ့ဒီလိုဆိုလို့ရှိရင် လုံခြုံရေးဆိုတာ ငြိမ်းချမ်းရေး မရှိဘဲနဲ့  စိတ်ချရပါ့မလား။ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာလည်း ဒီမိုကရေစီ မပါလို့ရှိရင်ရမလား၊ ဒီမိုကရေစီ ချည်းပဲ ဖက်ဒရယ် မပါဘူးဆိုရင်ရောရမလား၊ သူကအဲ့ဒီလိုမျိုး ရှိတယ်။ အဲ့ဒါကြောင့်မို့လို့ အခု လောလောဆယ် တော့ ဘယ်ဥစ္စာကို ကျနော်တို့ ဦးစားပေးရမယ်ဆိုတာမျိုး မပြောနိုင်သေးဘူးပေါ့ဗျာ။ အဓိက,ကတော့ အခု သူတို့ က ငါတို့ဟာ ရွေးကောက်ပွဲကလာတယ်၊ ရွေးကောက်ပွဲဆိုတာ ပြည်သူလူထုက ရွေးတာဖြစ်တယ်၊ ပြည်သူလူထု က ဒီတိုင်းပြည်ကြီးရဲ့ တကယ့် ပိုင်ရှင်ဖြစ်တယ်၊ တကယ့် အရှင်သခင် ဖြစ်တယ်၊ ငါတို့က အရှင်သခင် မဟုတ်ဘူး၊ ငါတို့လုပ်သမျှကို ငါတို့ ဒီအရှင်သခင်ရဲ့ သဘောတူညီချက်ကို ရယူရမယ် ဒီလိုမျိုး ခံယူချက်မျိုး ရှိဖို့လိုပါတယ်။ ဒီလိုမျိုး ခံယူချက်မျိုးရှိ တယ်ဆိုလို့ရှိရင် ကျနော်တို့နိုင်ငံဟာ ပထမပိုင်းမှာ အခက်အခဲတွေ တွေ့ကြုံနိုင်ပေမယ့်  ရေရှည်မှာတော့ သူက အင်မတန် လုံခြုံတဲ့၊ ငြိမ်းချမ်းတဲ့၊ ဒီမိုကရေစီလည်းကျတဲ့၊ ဖက်ဒရယ်လည်း ဖြစ်တဲ့နိုင်ငံကို ကျနော်တို့ ရမှာပေါ့ဗျာ။ ဒီလိုမျိုး အခြေခံ မဟုတ်ဘဲနဲ့ တိုင်းပြည်ကို ငါတို့သာ ပိုင်ဆိုင်တယ်၊ ငါတို့ သဘောအတိုင်း လုပ်မှာကို ပြည်သူတွေ အားလုံးက လက်ခံရမယ်၊ မလက်ခံလို့ မရဘူးဆိုတဲ့ ခံယူချက်မျိုးနဲ့ လုပ်မယ်ဆိုရင်တော့ မဖြစ်နိုင်ဘူးပေါ့ဗျာ။ ဒါကိုအခု အုပ်ချုပ်နေတဲ့ နိုင်ငံခေါင်းဆောင်တွေကလည်း သဘောပေါက်ကြလိမ့်မယ်လို့ မျှော် လင့်ပါတယ်”ဟု ပြောသည်။

Peace Talk ကျင်းပစဉ်

လာမည့် အစိုးရသစ် အနေဖြင့် ၅ နှစ်တာ ကာလအတွင်း ပထမဆုံး ၂ နှစ်ခွဲတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် ဖက်ဒရယ်အရေး ကို ဦးစားပေး တည်ဆောက်သင့်ပြီး ကျန် ၂ နှစ်ခွဲ၌ လူမှုစီးပွားရေးအား ဦးစားပေး တည်ဆောက်သင့်သည်ဟု ထောက်ပြသူများလည်း ရှိနေသည်။

သို့သော် တချို့သော စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များကတော့ အစိုးရသစ် အနေဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်တပြိုင် တည်း စီးပွားရေးနှင့် ပညာရေးကို တည်ဆောက်ရန် လိုအပ်ကြောင်း ထောက်ပြသူများလည်း ရှိနေပြန်သည်။

အစိုးရသစ် အနေဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြိုးစားမည်ဆိုလျှင် ဖက်ဒရယ်ကိစ္စများကို အဓိက ဆွေးနွေးရမှာ ဖြစ် ကြောင်း တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ(TNDP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

နိုင်ငံရေးသဘောတူညီချက်များ ရယူကြစဉ်

၎င်းက “အဲ့ဒါ ဒီမိုကရေစီနဲ့၊ ဖက်ဒရယ်နဲ့၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ဟာက ကျနော်တို့က ဒွန်တွဲနေတာဗျ။ ခေါင်းနဲ့ပန်းလိုပဲ ဒွန်တွဲနေတဲ့အတွက် တစ်ခုပြီးမှတစ်ခု လုပ်မယ်ဆိုတဲ့ ကဏ္ဍကတော့ သိပ်အဆင်မပြေဘူးလို့ ကျနော် မြင်ပါတယ်။ ဘာလို့ဆိုတော့ ပထမ ၂ နှစ်ခွဲမှာ ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြိုးစားမယ်ဆိုတော့ ဒီငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ကြိုးစားရင်း နဲ့ ဒီဖက်ဒရယ် ကိစ္စတွေကိုပဲ အဓိက ဆွေးနွေးရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ တိုင်းရင်းသားတွေ လိုချင်တဲ့ ဖက်ဒရယ်ဆိုတာ လွတ်လပ်ရေး ရစဉ်အခါတည်းက တောင်းဆိုခဲ့ကြပါတယ်။ အဲ့ဒီအခါကြတော့ ဒီငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ဖက်ဒရယ်ကိစ္စမှာ အတူတူ ဒွန်တွဲပြီးမှ ဖက်ဒရယ်လစ်ဇင်ရယ် အပြိုင်သွားမှာပါ။ နည်းလမ်းတွေကတော့ တချို့ ချပြသင့်တဲ့ကိစ္စ ရှိ တယ်၊ မချပြသင့်တဲ့ကိစ္စ ရှိတယ်၊ ပြည်သူကို ချပြသင့်တာတော့ ပိုပြီးမှ ကောင်းပါတယ်။ မချပြသင့်တဲ့ လုပ်ငန်း တွေကျတော့ ဆက်လက် အကောင်အထည် ဖော်ပေါ့နော်။ ဒါအခု ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတဲ့ အခါကြတော့ ဒီ NCA စာချုပ်ရှိတယ်။ NCA စာချုပ်ရဲ့ အားနည်းချက်၊ အားသာချက်ကို ပြန်သုံးသပ်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပြန်လည် သုံးသပ်ပြီးမှ တကယ်လို့ ဒီလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းကတိုက်ရင် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းရဲ့ NCA စာချုပ်က ဒါတွေအားနည်းတယ်၊ ဒါတွေ အားနည်းတယ်။ ပြည်သူကို ဒီကိစ္စ အချက်အလက်တွေက ပြည်သူတွေကို အကျိုးပြုတယ်ဆိုရင်တော့ ဒီဘက်က ပြင်ဆင်ချက်တွေကို လက်ခံပေးဖို့တော့ ကျနော် ပြောချင်ပါတယ်။ အဲ့ဒီခါ ကျတော့ ကျနော်တို့ ဒီငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ NCA သွားမယ်။ NCA မှာကျတော့ ဖွဲ့စည်းပုံပြင်ဆင်ရေးတွေပါတယ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံ အပါအဝင် အခြားဥပဒေများကိုလည်း ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက် ပေးနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ဟာကိုတော့ NCA စာချုပ် အပိုဒ် ၂၆ မှာ ရေးသားထား ပြီးသားဖြစ်တဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ ဒါလွှတ်တော်ထဲမှာလည်း ပြောမယ်၊ ဒီ NCA လမ်းကြောင်းက တဖက်က ဖော်ဆောင်ကြရမှာပေါ့”ဟု ပြောသည်။

ရွေးကောက်ပွဲအလွန် ပေါ်ပေါက်လာမည့် အစိုးရကို အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရပုံစံ ဖွဲ့စည်းပြီး နိုင်ငံရေးတွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှုများအား အရှိန်မြှင့်တင်ရန် လိုအပ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးပါတီများက ထောက်ပြကြသည်။

သို့သော် လာမည့် အစိုးရသစ်သည် ဦးသန်းရွှေ၊ ဦးသိန်းစိန်၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် စသည့် ခေတ်အဆက်ဆက်က ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော အုပ်ချုပ်ရေး အခြေအနေ အရပ်ရပ်ကို သင်ခန်းစာယူ၍ အစိုးရ၊ လွှတ်တော်၊ တရားရေးကို ကိုင် တွယ်၍ အုပ်ချုပ်လာနိုင်ကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် အစိုးရသစ်၏ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် လူမှုစီးပွားရေး ပေါ်လစီများကို စောင့် ကြည့်ရအုံးမည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ် ၁၀

ပင်လုံစာချုပ်သဘောတူညီချက်အရ အားလုံးနှင့်သက်ဆိုင်သည့် ကိစ္စဆိုပါက စုပေါင်း၍ စီမံခန့်ခွဲပြီး ကိုယ့်ပြည်နယ်နှင့် သက်ဆိုင်သည့် ကိစ္စဖြစ်ပါက ထိုပြည်နယ်ရှိ တာဝန်ရှိသူကပဲ စီမံခန့်ခွဲမည့် သဘော တရားကို လက်ခံကျင့်သုံးပါက စိတ်ပူစရာမလိုကြောင်း ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွင် ပါဝင်လုပ်ဆောင် နေသူ ဦးခွန်းဆိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုင်ငံရေး အပြောင်းအလဲ ဖြစ်ပြီးနောက် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၏ ရည်မှန်းချက် များမှာ ဖက်ဒရယ်ထက်ကျော်လွန် စဉ်းစားနေမှုများရှိပြီး ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်း အဆင့်ကိုလည်း လိုလားနေ ကြသည်။

အဆိုပါ ရလိုမှုများအပေါ် အစိုးရဘက်က ဖက်ဒရယ်ကို လက်ခံသော်လည်း ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်းကိုတော့ လက်မခံကြောင်း၊ ဖက်ဒရယ်ဆိုသည့် နေရာမှာလည်း ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု အားနည်းသည့် လက္ခဏာကို အစိုးရက လက်ခံနိုင်ခြေ နည်းကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

လက်ရှိတွင် ပင်လုံဟု ပြောလိုက်လျှင် ခွဲထွက်ရေးဟုသာ သဘောပေါက် နားလည်ကြပြီး တကယ့် ပင်လုံစာချုပ် သဘောတူညီချက် အစစ်အမှန်မှာ ထိုသို့ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်ပြည်နယ်ကို ကိုယ်သီးသန့် အုပ်ချုပ်နိုင်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွင် ပါဝင်လုပ်ဆောင်နေသူ ဦးခွန်းဆိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

လက်နက်ကိုင်၊ တပ်မတော်၊ အစိုးရ ခေါင်းဆောင်များကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ပင်လုံစာချုပ်နဲ့ နောက်ဆက်တွဲ သဘောတူညီချက်တွေ အရဆိုရင် အားလုံးနဲ့သက်ဆိုင်တဲ့ ကိစ္စ တွေကို ဗဟိုအစိုးရက ကိုင်မယ်ပေါ့။ ဒါပေမယ့် သူ့ပြည်နယ်နဲ့သူ သက်ဆိုင်တဲ့ ကိစ္စတွေကတော့ သူ့ ပြည်နယ်က ကိုင်မယ်။ အဲဒီလို ပြောလိုက်တဲ့ အခါကြတော့ အားလုံးနဲ့ ဆိုင်တဲ့ကိစ္စကို ဗဟိုက ကိုင်မယ် ဆိုတော့  ဗမာအစိုးရက ကိုင်ပြီးတော့မှ ဗမာမဟုတ်တဲ့ လူမျိုးတွေကတော့ ကိုယ့်ပြည်နယ်နဲ့ ကိုယ်ပဲ လားလို့ အဲဒီလိုမျိုး အဓိပ္ပါယ်‌ပေါက်နိုင်တယ်။ အဲဒီလိုမျိုးလည်း သဘောပေါက်ကြတယ်။ တကယ်တမ်း ကြတော့ ဒီကျနော်တို့ ပင်လုံစာချုပ်ကို ရေးဆွဲပြီးတော့မှ လုပ်ဆောင်ခဲ့တဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေက အဲဒီလို မမှတ်ကြဘူးပေါ့။ ဒါဗမာ အပါအဝင်ပါပဲ။ ဗဟိုအစိုးရမှာက ဗမာပဲရှိမှာ မဟုတ်ဘူး။ တိုင်းရင်းသား ခေါင်း ဆောင်တွေ၊ လူမျိုးစု ခေါင်းဆောင်တွေလည်း ရှိမယ်၊ တူတူရှိမယ်လို့ ဆိုလိုတာ။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ ပင်လုံစာချုပ်ကို ကြည့်လိုက်ပါ။ နံပါတ် ၁ ကနေ ၄ အထိက ဗဟိုအစိုးရနဲ့ ပတ်သက်တာ ဖြစ်တယ်။ ဒီဗဟိုအစိုးရနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ နေရာမှာ တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်တွေကလည်း ပါဝင်နေတယ်ဆိုတာ တွေ့ရတယ်။ ဒီတော့ ဒီတိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်တွေ သူတို့ကိုယ်တိုင် ပါနေတယ်ဆိုတော့ ပြည်နယ် တွေမှာ သူတို့ သီးသန့်အုပ်ချုပ်နေပေမယ့် ဗဟိုအစိုးရက ဘာမှပူစရာမလိုဘူး။ ဘာလို့မပူရလဲ။ အခု အများအားဖြင့်ကတော့ ပင်လုံလို့ ပြောလိုက်တယ်ဆိုရင် ဟာ ခွဲထွက်‌ရေးပဲ၊ ဒီကောင်တွေ လွတ်လပ်ရေး ယူချင်တယ် အဲဒီလိုမျိုး သဘောပေါက်တယ်။ တကယ်တမ်းတော့ ပင်လုံက လုပ်ခဲ့တာ ဒါမျိုးအတွက် မဟုတ်ဘူး။ သူက ကိုယ့်ပြည်နယ်ကို ကိုယ်သီးသန့် အုပ်ချုပ်နိုင်တယ်” ဟု ပြောသည်။

၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၂ ရက်တွင် ချုပ်ဆိုခဲ့သော ပင်လုံစာချုပ်သည် တောင်တန်းဒေသနှင့် ပြည်မတို့ ပူးပေါင်း၍ လွတ်လပ်ရေးယူရန်နှင့် တိုင်းရင်းသား စည်းလုံးညီညွတ်ရေးအတွက် အဓိက သဘောတူညီ ချက် ၅ ချက် အပါအဝင် စုစုပေါင်း ၉ ချက် ပါဝင်သည်။

တိုင်းရင်းသား လူငယ်များကိုတွေ့ရစဉ်

အဓိက သဘောတူညီချက် ၅ ချက်မှာ တောင်တန်းဒေသများမှ ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော ကောင်စီသည် ပြည်မအစိုးရတွင် ပါဝင်ရန်နှင့် အုပ်ချုပ်ရေးတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန်၊ တောင်တန်း ဒေသများအတွက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်နှင့် ပြည်တွင်းရေးရာများတွင် အုပ်ချုပ်ပိုင်ခွင့်ရှိစေရန်၊ ကချင် တောင်တန်း ဒေသများအတွက် သီးခြားပြည်နယ်တစ်ခု ထူထောင်ရန်၊ တောင်တန်းဒေသများ အနေဖြင့် ပြည်မနည်းတူ ဘဏ္ဍာရေး အခွင့်အရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ တန်းတူအခွင့်အရေးများ ရရှိရန်၊ တောင်တန်းဒေသနှင့် ပြည်မတို့ အတူတကွ ပူးပေါင်း၍ လွတ်လပ်ရေး ယူပြီးနောက် စည်းလုံးညီညွတ်စွာ နေထိုင်ရန်တို့ ဖြစ်သည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုင်ငံရေး အပြောင်းအလဲ ဖြစ်ပြီးနောက် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းတွင် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း ပိုမို များပြားလာသကဲ့သို့ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများသည်လည်း ပိုမိုကြီးမား ကျယ်ပြန့်လာ လျက်ရှိသည်။

ထို့ပြင် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များနှင့် NUG-PDF တို့ ပူးပေါင်းကာ နယ်မြေများ သိမ်းပိုက်ရရှိရေး ဆိုသည့် စစ်ဆင်ရေးကို ဆင်နွှဲနေကြသည်။

ထိုအခင်းအကျင်း၌ အချို့ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များတွင် ယခင်ရရှိထားသည့် ကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများကို ကျော်လွန်၍ နယ်မြေများကို သိမ်းပိုက် ရရှိထားကြသည်။

၎င်းတို့ သိမ်းပိုက် ရရှိထားသည့် နယ်မြေများအတိုင်း နိုင်ငံတော်မှ ခွင့်ပြု‌ပေးလိုက်မည်ဆိုပါက အချို့ ပြည်နယ်ဒေသများတွင် ပြဿနာရှိလာနိုင်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူတစ်ဦးက CNI သတင်း ဌာနသို့ ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များ ညီလာခံကျင်းပနေစဉ်

၎င်းက “အခု သူတို့ သိမ်းထားတဲ့အတိုင်း ပေးလိုက်မယ်ဆိုပြန်ရင်လည်း ကျန်တဲ့ တိုင်းရင်းသားတွေက SSA တို့ အဖွဲ့လို၊ ရှမ်းပြည်နယ်မှာရှိတဲ့ တခြားအဖွဲ့တွေ၊ နောက် ရခိုင်မှာဆိုရင်လည်း ချင်းနဲ့သူတို့ ပြဿနာ ရှိတယ်။ ချင်းပြည်နယ်နဲ့ ပလက်ဝ ကိစ္စလားမသိဘူး အဲဒီလို ပြဿနာလေးတွေရှိတော့ အဲဒါ လက်ခံဖို့ ခဲယဉ်းတယ် တခြားတိုင်းရင်းသားက။ ကောင်းတာကတော့ ဒီဟာကို Referendum အဲဒီဒေသ က ပြည်သူလူထုပေါ့။ သက်ဆိုင်ရာ ဒေသက ပြည်သူလူထုရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်နဲ့ သတ်မှတ်မယ်ဆိုတဲ့ဟာ မျိုး သူတို့လက်ခံလာအောင် ဆွေးနွေးဖို့ လိုတယ်။ အဲဒါက ကိုယ်က တင်ပြရမှာ ဗဟိုအစိုးရကနေပြီးမှ တင်ပြရမှာ။ တင်ပြပြီးတော့ တရုတ်ကလည်း အဲဒါကို သဘောကျတယ်၊ သဘောတူတယ်ဆိုရင် အဲဒီက ဟာကို အကောင်အထည်ဖော်ပြီးတော့ နယ်မြေတွေကို အဲဒီလို သတ်မှတ်ပေးလိုက် ” ဟု ပြောသည်။

NLD အစိုးရ ဖြုတ်ချခံရပြီးနောက်ပိုင်း ဖြစ်ပေါ်လာသော မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းတွင် တိုင်းရင်း သား လက်နက်ကိုင်များ၏ ရည်မှန်းချက်များ မတူညီကြတော့ဘူးဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များ အကြား သုံးသပ်မှုများ ရှိနေကြသည်။

EAO များ၏ နဂိုရည်မှန်းချက်ဖြစ်သည့် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးမှာ တူညီပြီး ပြည်နယ် များမှာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် အခွင့်အရေးများ အပြည့်အဝ ရရှိရေးမှာလည်း တူညီကြကြောင်း၊ သို့သော် စစ်ရေးအရ အသာစီး ရလာသည့် အဖွဲ့အစည်းများကြားတွင် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုထက် အဆင့်မြင့် သည့် ရည်မှန်းချက်များ ရှိလာကြကြောင်း ၎င်းတို့က ထောက်ပြကြသည်။

CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၉

၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ(USDP)ကိုယ်စားပြု ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည့် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့်အမျိုးသားလွှတ်တော်မှ အနိုင်ရ ကိုယ်စားလှယ်များ တွေ့ဆုံပွဲ အခမ်း အနားကို နေပြည်တော်မှာ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၉ ရက်က ကျင်းပခဲ့သည်။ 

အဆိုပါ တွေ့ဆုံပွဲသို့ ဝန်ကြီးချုပ် ဦးညိုစော၊ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေး‌ကောင်စီရုံး အမှုဆောင်ချုပ် ဦးအောင်လင်းဒွေး၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးများဖြစ်သည့် ဦးမြထွန်းဦး၊ ဦးမောင်မောင်အုန်း၊ ဒေါက်တာသက်ခိုင်ဝင်း၊ ဦးတင်အောင်စန်း၊ ဦးထွန်းအုံ၊ ဦးမောင်မောင်တင့်တို့ တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။

အလားတူ နေပြည်တော်မြို့တော်ဝန် ဦးသန်းထွန်းဦး၊ နစကအဖွဲ့ဝင်နှင့် အကြံပေး တာဝန်ယူခဲ့သူ ဒေါ်ဒွဲဘူတို့ လည်း တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။