CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၇

မြန်မာနိုင်ငံရှိ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်း အသီးသီးကို ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးအတွက် ဖိတ်ခေါ်ရာ တွင် ၎င်းတို့အတွက် လက်နက်စွန့်ရလျှင်လည်း အကျိုးစီးပွားခံစားခွင့် ယုတ်လျော့မသွားဘူးဆိုသည့် အမြင်မျိုး မြင်ရန် လိုအပ်နေကြောင်း တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ(တစည)မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဒေါက်တာကျော်ဆွေက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဆောင်ရွက်စရာတွေကတော့ အများကြီးပဲ။ အဓိက,ကတော့ အဖွဲ့အစည်း အသီးသီးကြားမှာ ယုံကြည်မှုမရှိဘူး ဖြစ်နေတယ်လို့ ကျနော်တို့က မြင်တာပေါ့။ အဓိက အရေးကြီးတာက ယုံကြည်မှု၊ အစိုးရဘက်က ငြိမ်းချမ်းရေး ဖိတ်ခေါ်တာကိုလည်း လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းဘက်က ယုံကြည်မှု၊ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းဘက်ကလည်း အစိုးရဘက်က ကတိကဝတ်တွေ၊ ပေးတဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ယူပြီးတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို တကယ်လိုလားပြီးတော့ လိုက်နာဆောင်ရွက်မယ်ဆိုတဲ့ ယုံကြည်မှုပေါ့။ နှစ်ဖက်ယုံကြည်မှု ပျောက် နေတဲ့ အခြေအနေလို့ မြင်တယ်။ အဓိက ပြောချင်တာကတော့ လက်နက်စွန့်လွှတ်ရလို့ သူတို့ရဲ့ အကျိုး စီးပွား ခံစားခွင့်တွေ ယုတ်လျော့ မသွားဘူး။ ငြိမ်းချမ်းရေးကသာ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေးကို ပိုမို အထောက်အကူ ပြုတယ် ဆိုတဲ့ အမြင်ကို လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းအသီးသီးက မြင်ဖို့တော့ လိုအပ်နေတာ” ဟု ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် အစိုးရအဖွဲ့ အနေဖြင့် ရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်း ဆောင်ရွက် ပေးသွားမည့် ကိစ္စရပ်များအနက် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေး အခန်းကဏ္ဍလည်း ပါရှိသည်။

လက်နက်ကိုင် ခေါင်းဆောင်များကို တွေ့ရစဉ် 

ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့မှ ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့ မတိုင်မီအထိ ရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်း PDF များ၊ NCA ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် မထိုးရသေးသည့် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ အားလုံးကို ငြိမ်းချမ်းရေး အတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် ဖိတ်ခေါ်ထားကာ ဇူလိုင် ၃၁ ရက်နေ့မတိုင်မီ နောက်ဆုံးထား၍ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး ကြဖို့ သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင်က ပြောကြားထားသည်။

NCA ကို လက်မှတ်ရေးထိုးထားသည့် အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ အနေဖြင့် မိမိတို့ လက်မှတ် ရေးထိုးထားသည်ကို အကောင် အထည် ဖော်သည်အထိ လုပ်သွားချင်သည့် ဆန္ဒရှိကြောင်း၊ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကြမည်ဆိုပါက မည်သည့်ခေါင်းစဉ် ကို စတင် ဆွေးနွေးမည်မှာ စဉ်းစားစရာရှိကြောင်း ရခိုင်ပြည်လွတ်မြောက်ရေးပါတီ(ALP)ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်စောမြရာဇာ လင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ဘယ်လိုခေါင်းစဉ်မျိုးနဲ့ ကျမတို့ကို စပြီး ဆွေးနွေးချင်တာလဲပေါ့။ အဲဒါလည်း စဉ်းစားစရာ တစ်ခုတော့ ရှိပါတယ်။ လက်မှတ် ရေးထိုးထားကြတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေ အနေနဲ့ကတော့ ရေရှည် တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးကို ဦးတည် ပြီးတော့ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှု ရှိရမယ်။ ပွင့်လင်းမြင်သာမှုကို အခြေခံပြီးတော့မှ NCA မှာပါတဲ့ သဘောတူ ညီချက်တွေကို ပြီးဆုံးသည်အထိ အကောင်အထည်ဖော်သွားဖို့။ ပြီးဆုံးအောင် အကောင်အထည် ဖော်သည် သာမက ကျမတို့ရဲ့ အာသီသသည် ဒီတိုင်းပြည်ကြီး တစ်ခုလုံးကို ဒီမိုကရေစီနဲ့ ဖက်ဒရယ်စနစ်ကို အခြေခံတဲ့ ပြည်ထောင်စုကို ဒီလောက် ဒုက္ခခံလာကြပြီးမှ ကျမတို့ဟာ ကိုယ်လက်နဲ့ အုတ်တစ်ချပ် သဲတစ်ပွင့် ပါဝင်ပြီးတော့မှ တည်ဆောက်ချင်တဲ့ ရည်ရွယ်ချက် အပြည့်ရှိတယ်။ အဲဒါကြောင့် လက်မှတ်ရေးထိုးထားတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေထဲမှာ ကျမ ရဲ့ သ‌‌ဘာထားကို ပြောရမယ်ဆိုရင် ကိုယ်တို့ လက်မှတ် ရေးထိုးထားတာကို ကိုယ်ကတော့ အကောင်အထည် ဖော် အောင်အထိ လုပ်သွားချင်တဲ့ ဆန္ဒရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် ကျမနဲ့အတူ တခြားသော ပုဂ္ဂိုလ်တွေက တူချင်မှ တူလိမ့် မယ်။ အဲဒါကြောင့် လူပုဂ္ဂိုလ်အမျိုးမျိုး၊ အဖွဲ့အစည်းအမျိုးမျိုး အပေါ် မူတည်ပြီးတော့မှ ပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့ သွားရမယ်။ ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ရှိရမယ်။ နောက်ပြီး စေတနာနဲ့ ဂရုဏာရှိဖို့ လိုအပ်တယ်။ အဲဒါလည်း ကျမ ထည့်ပြောချင်ပါ တယ်” ဟု ပြောသည်။

AA-MNDAA-TNLA ခေါင်းဆောင်များကို တွေ့ရစဉ်

၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ ပိုမိုကြီးမား ကျယ်ပြန့်လာနေသည့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်း အကျင်းတွင် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များနှင့် အခြားသော လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များ ရာနှင့်ချီ များပြားလာခဲ့ သည်။

ထို့ပြင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း အများစုသည်လည်း ယခင်ကထက် ပိုမို အင်အားကြီး ထွားလာခဲ့ ကာ စစ်ရေးအရ သိမ်းပိုက်ထားနိုင်မှုလည်း အများအပြား ရှိကြသည့် အနေအထားဖြစ်သည်။

မြန်မာ့တပ်မတော်သည် ၅ နှစ်အတွင်း တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များကြောင့် လက်လွှတ် ဆုံးရှုံးထားရသည့် နယ်မြေဒေသ အများအပြား ရှိနေသည်။

လက်ရှိတွင် အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များအနက် မြောက်ပိုင်းအဖွဲ့များ ဖြစ်ကြသည့် ကိုးကန့်တပ် (MNDAA) နှင့် ပလောင်တပ် (TNLA) တို့သည် မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို သဘောတူထားကြ သည့် အဖွဲ့များဖြစ်သည်။

CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၅

တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာ ဝမ်ယိ မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်၍ နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်အား တွေ့ဆုံ၍ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၅ ရက်က ဆွေးနွေးခဲ့သည်။

နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က မိမိတို့ အစိုးရအဖွဲ့ တာဝန်ယူချိန်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတို့၏ ဆက်ဆံရေးနှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုတိုးတက်ကောင်းမွန်အောင် ဆက်လက် ဆောင်ရွက်သွားမည်ဟု ပြောသည်။

ထို့နောက် မစ္စတာ ဝမ်ယိက အဆွေတော်၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် ရေရှည်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် သည့် နိုင်ငံတော်ကြီး ဖြစ်လာမည်ဟုလည်း ယုံကြည်ပါကြောင်း၊ နှစ်နိုင်ငံအကြား နိုင်ငံတော်နှင့် ပြည်သူလူထုတို့ ၏ လူမှုစီးပွားဘဝ အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည့် ကိစ္စရပ်များကို အရှိန်အဟုန် မြှင့်တင်၍ ဆက်လက် ဆောင်ရွက်သွား မည်ဖြစ်ပါကြောင်း၊ တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် နိုင်ငံတကာ မျက်နှာစာတွင် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ဆက်လက် ရပ်တည် ထောက်ခံ ဆောင်ရွက်ပေးသွားမည်ဟု ပြောသည်။

ထို့နောက် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အချုပ်အခြာ အာဏာနှင့် နယ်မြေလုံခြုံရေး၊ တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးကိုလည်း စွဲစွဲမြဲမြဲ ထောက်ခံအားပေးလျက်ရှိမှု၊ နိုင်ငံတော်တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ တိုင်းရင်းသား ရင်းကြားစေ့ရေးနှင့် လူ့ဘောင် အဖွဲ့အစည်း သဟဇာတဖြစ်မှုကိုလည်း အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နိုင်စေရန် စွဲစွဲမြဲမြဲ ထောက်ခံ အားပေးလျက်ရှိမှုအခြေအနေများကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

အလားတူ နယ်စပ်‌ဒေသ တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ ကုန်စည်ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုများ လွယ်ကူလျင်မြန် ချောမွေ့ စေရေး၊ ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေး ရရှိရေး စသည့် ကိစ္စရပ်များတွင် နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ညှိနှိုင်း ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှု များကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်သွားမည့် အခြေအနေများအား ဆွေးနွေးခဲ့ကြကြောင်း သိရသည်။

ထို့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေး နယ်ပယ်နှင့် အာဆီယံ အသိုက်အဝန်းတို့အတွင်း ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကို မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်သွားနိုင်မည့် အခြေအနေများ၊ မြန်မာနိုင်ငံတွင် လွတ်လပ်ပြီး တရားမျှတသည့် ပါတီစုံဒီမိုကရေစီ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ပြီး ပြည်သူ များက ရွေးချယ်သည့် အစိုးရအဖွဲ့အနေဖြင့် နိုင်ငံတော်အား ဒီမိုကရေစီလမ်းကြောင်းပေါ်၌ ခိုင်ခိုင်မာမာဖြင့် ဆက် လက် လျှောက်လှမ်း လျက်ရှိသည့်အတွက် အာဆီယံအဖွဲ့အတွင်း ပါဝင် ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုမြှင့်တင် ဆောင်ရွက်သွားမည့် အခြေအနေများကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်၏ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးအတွက် ပြောကြား ထားသည့် အကြံပြုချက် ၄ ချက် အပေါ်တွင်လည်း ထောက်ခံလျက်ရှိမှု အခြေအနေများ၊ နှစ်နိုင်ငံနယ်စပ်ဒေသ ကုန်သွယ်မှု၊ စွမ်းအင်နှင့်သတ္တုကဏ္ဍ၊ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် နည်းပညာကဏ္ဍတို့တွင် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကို မြှင့် တင်ဆောင်ရွက်သွားနိုင်မည့် အခြေအနေများ၊ အွန်လိုင်း လိမ်လည်လောင်းကစားမှု တိုက်ဖျက်ရေး လုပ်ငန်းများ ကို ပူးပေါင်းတိုက်ဖျက် ဆောင်ရွက်သွားမည့် အခြေအနေများ စသည့် ကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း နေပြည် တော်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မစ္စတာဝမ်ယိနှင့်အတူ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ တရုတ်သံအမတ်ကြီး မစ္စမာကျား၊ တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ဒုဝန်ကြီးနှင့် ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူများ တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက် မြန်မာဘက်က သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့်အတူ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ၊ သမ္မတရုံးဝန် ကြီး ဦးခင်မောင်ရီ၊ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးညွန့်ဝင်းဆွေ၊ NSPCC ဥက္ကဋ္ဌ ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးရာပြည့်တို့ တက်ရောက်ကြသည်။

CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၅

ချင်းပြည်နယ်၊ ဖလမ်းမြို့ကို မြန်မာ့တပ်မတော်က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် ပြန်လည် ထိန်းချုပ်လိုက် ကြောင်း သိရသည်။

လက်ရှိတွင် ဖလမ်းမြို့ရှိ ဆူရ်ဘုန်လေဆိပ်ကို ထိန်းချုပ်ထားသော ဓာတ်ပုံများလည်း ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။

ချင်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ ဖလမ်းမြို့ကို ချင်းညီနောင်နှင့် ပူးပေါင်းတပ်များက ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၇ ရက်က သိမ်းပိုက်ထားသည်။

ချင်းညီနောင်အဖွဲ့က ဖလမ်းမြို့ရှိ တပ်စခန်းကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရစဉ်

ထို့နောက် မြန်မာ့တပ်မတော်က ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်လျက်ရှိရာ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် ဖလမ်းမြို့ကို ပြန်လည် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၄

မြန်မာနိုင်ငံ၏ အသွင်ကူးပြောင်းရေး အစိုးရအနေဖြင့် တစ်နိုင်ငံလုံးပစ်ခတ် တိုက်ခိုက်မှုရပ်စဲရေး သဘောတူ စာချုပ်(NCA) အပြည့်အဝ ပြန်လည်အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ပြီး ကင်းကွာနေသော အာဆီယံကို တက်လှမ်း မည်ဆိုပါက ဖြစ်လာနိုင်သည်ဟု NCA ထိုးထားသည့် ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်(PNLO-NCA/S)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

အာဆီယံက မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကို ပြန်လွှတ်ပေးရန်၊ အကြမ်းဖက်မှုများ ရပ်တန့်ရန်၊ သက်ဆိုင်သူအားလုံးပါဝင်သည့် ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများ ဖော်ဆောင်ရန်၊ လူသားချင်း စာနာထောက်ထားမှု အကူအညီများ အဟန့်အတားမရှိ ပေးအပ်ခွင့်ပြုရန် အပါအဝင် အချက် ၅ ချက်ကို ဖော်‌ဆောင်ရန် တောင်းဆို ထားသည်။

အဆိုပါ အချက်များကို အစိုးရနှင့်တပ်မတော်က ဖော်ဆောင်မှု မရှိခြင်းကြောင့်ဟုဆိုကာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးများတွင် မြန်မာကို မဖိတ်ကြားဘဲ ကိုယ်စားလှယ်အလွတ်ထား၍ ၂၀၂၁-၂၀၂၅ ခုနှစ်အထိ ကျင်းပခဲ့ ကြသည်။

အစိုးရသစ်သည် NCA ကို အပြည့်အဝ ဖော်ဆောင်ပါက အာဆီယံမှ တောင်းဆိုသည့် အချက်များကို အကောင် အထည် ဖော်ဆောင်ပြီးသား ဖြစ်သွားမည်ဖြစ်၍ အာဆီယံ အစည်းအဝေးများသို့ ပြန်လည် တက်လှမ်းလာနိုင်မည် ဟု NCA ထိုးထားသည့် ပအိုဝ်းအမျိုး သားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်(PNLO-NCA/S)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာ က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အာဆီယံကတော့ အာဆီယံမူ ၅ ချက် ရှိနေတာပဲ။ အဲဒီ ၅ ချက်ကို လိုက်ပါ လုပ်ဆောင်နိုင်ရင်တော့ အာဆီယံလမ်းကြောင်း ပြန်တည့်မှာပေါ့။ အဲဒါကို သူလုပ်ဆောင်နိုင် မနိုင်ပေါ့။ အခုလက်ရှိပေါ့ ဒီအာဆီယံမူ ၅ ချက်ကို လုပ်ဆောင်နိုင်တယ်လို့ ပြောတာတော့ မကြားသေးဘူး။ အာဆီယံနဲ့ ပြန်လည်သင့်မြတ်အောင်တော့ လုပ်မယ်ဆိုတာတော့ ပြောတယ်။ ၅ ချက်ကို ထည့်မပြောသေးဘူး။ ထည့်မပြောသေးတဲ့အတွက် မမြင်ရသေးဘူး ကျနော်တို့ ဘာမှ၊ နောက်တစ်ခုက အာဆီယံ ၅ ချက်ထဲမှာ ပါတာက အာလုံးပါဝင်သော နိုင်ငံရေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေး ပွဲလို့ ပြောတာပေါ့။ အားလုံးပါဝင်သော နိုင်ငံရေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲဆိုတာက NCA စာချုပ်မှာလည်းပါတယ်။ ဒါကြောင့် NCA ကို အကောင်အထည်ဖော်ရင် အာဆီယံ ၅ ချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်တာနဲ့ တစ်ထပ်ထဲ ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ NCA နဲ့ တစ်ထပ်ထဲ ဖြစ်နိုင်မယ့်ဟာ အချက် ၂ ခုရှိပါတယ်။ တစ်ခုကတော့ အားလုံးပါဝင် သော နိုင်ငံရေး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲ၊ နောက်တစ်ခုကတော့ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အထောက်အကူပေးရေး အာဆီယံ မှာ ပါတယ်။ ကျနော်တို့ NCA မှာလည်း ပါတယ်။ အဲဒီနှစ်ခုကို ပေါ်ပေါ်တင်တင်နဲ့ လွတ်လွတ်လပ်လပ် လုပ်ခွင့်ရ လာမယ်ဆိုရင် အာဆီယံကို အကောင်အထည် ဖော်ပြီးသားလည်း ဖြစ်တယ်၊ NCA ကိုလည်း အကောင်အထည် ဖော်ပြီးသား ဖြစ်တယ်။ အဲဒီလို သွားမယ်ဆိုရင်တော့ တစ်ချက်ခုတ် နှစ်ချက်ပြတ်ပေါ့လေ။ ဒီရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်းမှာ အကောင်အထည် ဖော်လာနိုင်ပါတယ် ဒီနိုင်ငံက”ဟု ပြောသည်။ 

အာဆီယံ အစည်းအဝေးမှာ လွှတ်နေတဲ့ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်နေရာကို တွေ့ရစဉ်

မြန်မာနိုင်ငံတွင် အသွင်ကူးပြောင်းရေးအစိုးရအဖွဲ့ ပေါ်ပေါက်လာသော်လည်း သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် အနေဖြင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ပြမှ မြန်မာကို အာဆီယံက ပြန်လည် လက်ခံလာနိုင်ခြေရှိသည်ဟု နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံး သပ်သူများက ထောက်ပြကြသည်။

NCA စာချုပ်သည် အခန်း(၇)ခန်း၊ အပိုဒ်ခွဲပေါင်း ၃၃ ပိုဒ် ပါဝင်သည်။

ထိုစာချုပ်သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပြင်ဆင်ရန် မလွယ်တော့သည့် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ပြင်ဆင်နိုင် သည့် တစ်ခုတည်းသော ထွက်ပေါက်ဖြစ်နေသလို ဒီမိုကရေစီနှင့်ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စုကို တည်ဆောက်ရေး အတွက်လည်း ဆွေးနွေး အဖြေရှာနိုင်သည့် စာချုပ်ဖြစ်သည်။

အာဆီယံသည် နိုင်ငံရေး၊ လုံခြုံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု၊ လူမှုရေးဆိုင်ရာ ကောင်းမြတ်သော အစဉ်အလာ များဖြင့် နှစ်ပေါင်း ၄၀ ကျော်ကြာမြင့်အောင် တည်မြဲခဲ့ပြီး ကမ္ဘာအဖွဲ့အစည်းများ၏ လေးစားမှုကို ရရှိခဲ့သော အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် NCA ကို ကောင်းကောင်း ဖော်ဆောင်နိုင်သောကြောင့် အာဆီယံနှင့် ပြန်ချိတ်ဆက်သည်ဆိုခြင်း မျိုးကတော့ ဆင့်ပွား အကျိုးကျေးဇူးပဲ ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု သေနင်္ဂမဟာဗျူဟာလေ့လာရေးအဖွဲ့မှ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ ဦးသိန်း ထွန်းဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ဦးမင်းအောင်လှိုင် NCA လက်မှတ်ထိုးနေစဉ် 

၎င်းက “မြန်မာနိုင်ငံအနေနှင့် ဒီ Five-Point Consensus ထွက်လာကတည်းက မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လက်ရှိ အခြေအနေ နဲ့ ဖြစ်နိုင်၊ လုပ်နိုင်တဲ့ ကိစ္စရပ်တွေ လုပ်သွားမယ်လို့ ပြောထားပြီးသား။ အဲဒီတော့ လုပ်သွားမယ့် ကိစ္စရပ်တွေက အရင်တုန်းက လုပ်ပြီးသား ကိစ္စရပ်တွေနဲ့ ချိတ်ဆက်တာတွေရှိမယ်၊ သဘောသဘာဝ တူတာတွေရှိမယ်၊ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်လို့ ရတာလေးတွေရှိမယ်။ အဲဒါတွေ လုပ်သွားရင်တော့ တစ်ဖက်က ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီးတော့ ကျေနပ် တယ်၊ သဘောကျတယ်ဆိုရင်တော့ Join တာမျိုးတော့ ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်တာပေါ့။ အဓိက အရေးကြီးဆုံး တစ်ချက် သိထားရမှာက မြန်မာနိုင်ငံသည် အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံဖြစ်တယ်။ ကိုယ့်ရဲ့နိုင်ငံနဲ့ လိုက်လျော ညီထွေဖြစ်တဲ့၊ ကိုက်ညီတဲ့၊ လှုပ်ရှားမှုမျိုး၊ ဆောင်ရွက်မှုမျိုး၊ မူဝါဒလမ်းစဥ် ဒါမျိုးတွေနဲ့သွားရမှာ အာဆီယံကို သဘောကျဖို့၊ အာဆီယံမှာပြန်ပြီးတော့ Join နိုင်ဖို့၊ အာဆီယံ စိတ်ကြိုက်သဘောကျ အကုန်လုံး လိုက်လုပ်ပေးရ မယ်ဆိုတဲ့ သဘောကိုတော့ မသက်ရောက်ဘူး။ NCA ကို ကောင်းကောင်း ဖော်ဆောင်နိုင်လို့ အာဆီယံနဲ့ ပြန်ချိတ် ဆက်တယ် ဆိုတာမျိုးကတော့ ဒါဆင့်ပွား အကျိုးကျေးဇူးပဲ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။ သို့သော် အာဆီယံနဲ့ချိတ်ဆက်နိုင်ဖို့ အတွက် NCA ကို အတင်းကြီး မဖြစ်မနေ အကောင်အထည်ဖော်တာမျိုး ဖြစ်မလားဆိုတဲ့ အတွေးမျိုးတွေးရင် လည်း ဒါကတော့ မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ပြောရလိမ့်မယ်။ ဒါသည် NCA ကို အဓိကကြည့်ရမှာ။ NCA ကို အကောင် အထည် ဖော်နိုင်ပြီ၊ အဆင်ပြေပြေလည်း ဖြစ်သွားပြီ၊ အားလုံး ငြိမ်းချမ်းသွားပြီဆိုတာနဲ့ ကျန်တဲ့ကိစ္စတွေက သိပ် အထွေအထူး မရှိပါဘူး”ဟု ပြောသည်။

NCA ဆိုသည်မှာ တစ်နိုင်ငံလုံး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုရပ်စဲရေး သဘောတူစာချုပ်ကို ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရ၊ တပ်မတော်နှင့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များအကြား ငြိမ်းချမ်းရေးရရှိရန် ချုပ်ဆိုထားသော ကတိ ကဝတ်နှင့် နိုင်ငံရေး သဘောတူ စာချုပ်ဖြစ်သလို ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်၏ အခြေခံအုတ်မြစ်လည်း ဖြစ်သည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၄

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် အသွင်ကူးပြောင်းရေး အစိုးရအဖွဲ့က ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များ အကောင်အထည်ဖော်မည့် NSPCC-NSPWC-NSPNC ကို ပြန်လည် ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာမှာ လွှတ်တော်အခန်းကဏ္ဍ မပါ လာခြင်းက ဘယ်လိုဖြစ်လာနိုင်လဲ စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များကြား သုံးသပ်နေကြသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၁၁ ရက်တွင် အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်‌ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုဗဟိုကော်မတီ (NSPCC)၊ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်‌ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကော်မတီ(NSPWC)၊ အမျိုးသား စည်းလုံးညီညွတ်‌ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ (NSPNC) တို့ကို ပြန်လည် ဖွဲ့စည်း ကြောင်း အစိုးရက ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။

အဆိုပါ ဖွဲ့စည်းမှုတွင် လွှတ်တော် အခန်းကဏ္ဍ ပါဝင်ခြင်း မတွေ့ရှိရ၍ လွှတ်တော်သည် ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များနှင့် မသက်ဆိုင်သည့်သဘော သက်ရောက်သလား ဆိုသည်ကို စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များကြား မေးခွန်းထုတ်မှုများ ရှိနေကြသည်။

လက်ရှိ NSPNC စုဖွဲ့မှုတွင် လွှတ်တော် မထည့်ရသည့် ကိစ္စရပ်သည် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့အချင်းချင်း ဦးစွာ ဆောင်ရွက်မည့် ရည်မှန်းချက် ရှိပုံပေါက်ကြောင်း၊ လွှတ်တော်ကဏ္ဍ မပါဝင်သည့်အတွက် ပြည်သူလုထု၏ ကိုယ်စားပြုမှု လျော့နည်းသွားသည့် သဘောရှိသည်ဟု နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဒေါက်တာအမ်ကောန်လက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

NSPCC ဖွဲ့စည်းကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့စဉ်

၎င်းက “လွှတ်တော်မထည့်တာ ကျနော် မြင်တာကတော့ တပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကိစ္စ‌တွေ သူတို့ အရင် စကားပြောပြီးမှ ဘာလို့ဆို သူတို့ အခု‌ဖိတ်ခေါ်တာ EAO တွေနဲ့ PDF တွေကို ဖိတ်ခေါ်တာကို။ ဖိတ်ခေါ်တယ်ဆိုတာ အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး ဆိုင်ရာကို အရင်လုပ်ချင်လို့ ဒီကိစ္စသွားတာ။ ဘာလို့ဆိုတော့ အခုဖိတ်ခေါ်တဲ့ထဲမှာ နိုင်ငံရေးလုပ်မယ့် သူတွေ တခြား Incentive ပေးတာပေါ့၊ မျှော်လင့်ချက် ပေးတာပေါ့နော်။ ဘာကို ကျနော်တို့ လုပ်ပါမယ်ဆိုတဲ့ ကတိကဝတ်တွေ မပါဘူးလေ။ နိုင်ငံရေး ကတိကဝတ်တွေ မပါသေးဘူး။ ကျနော် ထင်တာတော့ ဖြတ်သန်းခဲ့တဲ့ အတွေ့အကြုံ အရဆိုရင် စကားပြော‌ရင်းနဲ့မှ ညှိနှိုင်းရင်းနဲ့မှ ဘာကို ကတိကဝတ် ပြုကြမယ်ဆိုတာ ထွက်လာမှာ။ အဲဒါမှ နိုင်ငံရေး Process ကို ရောက်လာမှာ။ အဲဒီရောက်တဲ့အခါကျမှ လွှတ်တော်ကို ဟိုဟာကနေ သွားမယ်ထင် တယ်။ ပုံစံက အဲ့ဒီ အတိုင်းသွားမယ်။ ဘာလို့ဆို သူတို့ အခုလုပ်တဲ့ပုံစံကတော့ လွှတ်တော်ကို နောက်မှဆိုတဲ့ဟာ ပါတယ်။ သူတို့အရင် ဆောင်ရွက်အုံးမယ် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တွေ အချင်းချင်း အရင် ဆောင်ရွက်အုံးမယ်ဆိုတဲ့ ရည်မှန်းချက် ရှိပုံပေါ်တယ်။ ကျနော်ကတော့ အဲ့ဒီလိုပဲ မြင်ပါတယ်။ အားသာချက်ကတော့ အလုပ်ကတော့ မြန်မြန်ပြီးမယ်ပေါ့နော် Policy ချိန်းပြီး လုပ်နိုင်ရင်တော့ မြန်မြန်ရွှေ့နိုင်မယ်ပေါ့။ အားနည်းချက်ကတော့ လူထု ကိုယ်စားပြုမှုက နည်းနေတယ်။ အခြေခံဥပဒေ ပြဿနာဆိုတာ လူထုရဲ့ (Backup) ပါတယ်၊ (Mandate) ပါတယ်။ (Political dialogue) က ပိုပြီးတော့မှ (Representative) ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။ ကိုယ်စားပြုမှု ပိုကောင်းတယ်။ အဲဒါ လေးတော့ ကျန်နေတယ်။ အားနည်းချက်က အဲဒါပေါ့ လွှတ်တော် မပါတဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့။ ဒါပေမယ့် နောက်ပိုင်း ရှေ့ဆက်ပြီး ပါလာလိမ့်မယ်လို့ ကျနော်တော့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်လာမယ်လို့ ယူဆပါ တယ်” ဟု ပြောသည်။  

NSPNC သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေး‌နွေးမှု လုပ်ငန်းများကို တာဝန်ယူ‌ဆောင်ရွက်ရသော ကော်မတီ ဖြစ်ပြီး အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှု ဗဟိုကော်မတီ (NSPCC)မှ ချမှတ်ပေးသော လုပ်ငန်းတာဝန်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရခြင်း ဖြစ်သည်။

ယခင် ဦးသိန်းစိန် အစိုးရလက်ထက်က ဖွဲ့စည်းခဲ့သော UPCC နှင့် NLD အစိုးရလက်ထက် NRPC တို့တွင် လွှတ်တော်အခန်းကဏ္ဍ ပါဝင်ခဲ့သည်။

ထို့နောက် ၂၀၂၁ -၂၀၂၅ ခုနှစ်အထိ တပ်မတော်က နိုင်ငံတော်အာဏာ ရယူထားသည့် ကာလ NSPCC ဖွဲ့စည်းရာ တွင် လွှတ်တော် မရှိသည့် အချိန်ကာလဖြစ်၍ မပါဝင်နိုင်ခဲ့ပေ။ သို့သော် ၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပ ပြီးနောက် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၁၁ ရက်တွင် NSPCC ကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းရာမှာ လွှတ်တော်ရှိနေသော်လည်း ပါဝင်ခဲ့ ခြင်းမရှိပေ။

လက်ရှိတွင် NSPNC သည် တစ်နိုင်ငံလုံးပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ် (NCA) ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများဖြင့် တွေ့ဆုံ၍ ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဥ်များ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရေး ပြင်ဆင်လျက်ရှိသည်။

ကာ/လုံ အစည်းအဝေးမှာ အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်လင်းဒွေး ဆွေးနွေးနေစဉ်

လက်ရှိ ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းမှုသည် ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးမှု ပူးတွဲကော်မတီ (UPDJC) ကဲ့သို့ မဟုတ်ဘဲ ပုံစံအသစ် စုဖွဲ့မှုကို မြင်တွေ့ရကြောင်း၊ ဝန်ကြီးဌာန စုံလင်စွာ ပါရှိခြင်းကြောင့် တင်ပြချက်များကို အချိန်တို အတွင်း အကောင်အထည်ဖော်နိုင်သည့် အားသာချက်ကို မြင်တွေ့ရသည်ဟု တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီမှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “ပုံစံတစ်မျိုးနဲ့ သွားမှာလား။ အကောင်းဆုံး ဖြစ်အောင်တော့ သူတို့ စီစဉ်ထားတာလားဆိုတဲ့ဥစ္စာ တစ်ချက် ရှိတာပေါ့နော်။ ဒါ UPDJC သည် (NCA) စာချုပ်အရပေါ်လာတဲ့ (UPDJC) ပုံစံမျိုး မဟုတ်ဘဲနဲ့ အခုအသစ်တစ်ဖန် ပြန်ပြီးမှ ဆန်းသစ်မှာလားဆိုတဲ့ ဥစ္စာကတော့ သူတို့ပဲ သိမှာပေါ့။ ဒါပေမယ့်လည်း အခုဖွဲ့စည်းတဲ့ အဖွဲ့အတွင်းမှာ လွှတ်တော်ကလူတွေ ပါမလာဘူး။ အစိုးရနဲ့ တပ်မတော်နဲ့ပဲ ပါလာတယ်ဆိုတဲ့ အကြောင်းကို တွေ့ရတယ်ပေါ့လေ။ အခုက အစိုးရက ဝန်ကြီးဌာန တော်တော်များများလည်း ပါလာတဲ့အခါကျတော့ ဆွေးနွေးပွဲ လုပ်ငန်းစဉ်တွေ လုပ်ကြပြီဆိုရင်တော့ ဆုံးဖြတ်ချက်တော့ မြန်မြန်ဆန်ဆန် ချနိုင်မှာပါ အခုဖွဲ့စည်းပုံအရ ဆိုရင်တော့လေ။ ဆုံးဖြတ်ချက် မြန်မြန်ဆန်ဆန် ချနိုင်မယ်။ အထက်ကို မြန်မြန်ဆန်ဆန် တင်နိုင်မယ်ပေါ့။ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်းဖွဲ့တဲ့ ပုံစံအတိုင်း ဖွဲ့လာတယ်လို့ ကျနော်တော့ မြင်တယ်။ ဦးသိန်းစိန် လက်ထက်တုန်းက ဖွဲ့တာရယ်၊ NLD လက်ထက် တုန်းက ဖွဲ့တာရယ်နဲ့ ပုံစံမတူပဲနဲ့ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်းပေါ့။ (UPDJC) ပုံစံမျိုး မဟုတ်ဘဲနဲ့ ပုံစံအသစ်နဲ့ သွားတယ်လို့ မြင်တယ်။ အားသာချက်ကတော့ ဝန်ကြီးဌာနတွေ စုံတဲ့ အခါကျတော့ တင်ပြချက်တွေကို ချက်ချင်း အကောင် အထည် ဖော်နိုင်မယ်လို့တော့ မြင်တယ်။ အကောင်အထည် ဖော်တဲ့အခါ မြန်ဆန်မယ်လို့တော့ မြင်တယ်။ အားနည်းချက်ကတော့ လွှတ်တော်တွေ မပါဘူးဆိုတဲ့အခါကတော့ လွှတ်တော်တင်ပြဖို့ ကိစ္စတွေကြုံလာခဲ့ရင် တစ်ဆင့်ပြီးတစ်ဆင့် ပြောရမယ် ဆိုတဲ့အခါကျတော့ တိုက်ရိုက် မဟုတ်တဲ့ အခါကျတော့ အဲဒါတွေတော့ အားနည်းချက် တွေ့လိမ့်မယ်လို့တော့ ကျနော်မြင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ 

UPDJC ကို အစိုးရ၊ လွှတ်တော်နှင့် တပ်မတော်ကိုယ်စားလှယ် ၁၆ ဦး၊ NCA ထိုးထားသည့် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့ အစည်းများမှ ကိုယ်စားလှယ် ၁၆ ဦး၊ နိုင်ငံ‌ရေးပါတီများ အစုအဖွဲ့မှ ကိုယ်စားလှယ် ၁၆ ဦးတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းရန် NCA စာချုပ်တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ 

NSPCC,NSPWC,NSPNC ကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းရာတွင် လွှတ်တော်ကဏ္ဍ မပါဝင်သည့်အတွက် အခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် များစွာ အခက်အခဲ ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း၊ လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခင်း အကျင်း ကြည့်မည်ဆိုလျှင် တပ်မတော်၏ လွှမ်းမိုးမှု၊ ပါဝင်မှုသည် ဆက်ရှိနေအုံးမည့်သဘော မြင်တွေ့ရသည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။ 

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၄

မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်(လပခ)သို့ ဆက်သွယ်၍ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့(PDF) ၅၁၇ ဦးသည် လက်နက်ချ အလင်းဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။

PDF ၅၁၇ ဦး လက်နက်ချ အလင်းဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် မိသားစုများထံ ပြန်လည် အပ်နှံခြင်း အခမ်းအနားကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၄ ရက်က အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်(လပခ)နယ်မြေ မန္တလေးမြို့မှာ ကျင်းပခဲ့ကြသည်။

အဆိုပါ လက်နက်ချ အလင်းဝင်ရောက်သည့် ၅၁၇ ဦးတွင် အမျိုးသမီး ၄၇ ဦးနှင့် အမျိုးသား ၄၇၀ ဦးတို့ပါဝင်သည်။

အလားတူ သေနတ် ၃၁ လက်၊ ရှော့တိုက်ဒုံးများနှင့် ခဲယမ်းများလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၄

မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် လက်နက်ကိုင်အင်အားစုများကြား ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် အပစ်ရပ်စဲရေး  တွေ့ဆုံဆွေးနွေး ကြရာ တွင် နှစ်ဖက်တပ်များ ရောက်သည့်နေရာ၌ ရပ်စဲရေးသည် နေရာတိုင်းတွင် လက်ခံရန် မလွယ်ကြောင်း NCA ထိုးထားသည့် ပအိုဝ်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ် (PNLO-NCA/S) မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

နှစ်ဖက် အဖွဲ့အစည်းများ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး ကြရာတွင် ရောက်သည့် နေရာ၌ တပ်များအား ထားရသည်မှာ အစဉ် အလာမရှိဘဲ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး လုပ်ပြီဆိုပါက နယ်နိမိတ်ကို မျဉ်းတစ်ခု ဆွဲရကြောင်း၊ ထိုသို့ ဆွဲလိုက်သည့် မျဉ်းကြောင်းအရ နောက်ပြန်ဆုတ်ရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာက “ကျနော်တို့ သမ္မတကြီး ဦးသိန်းစိန်နဲ့ လက်မှတ်ရေးထိုးတဲ့ ပွဲအားလုံးမှာ အဲဒါပါတယ်။ ဥပမာ ကျနော်တို့ PNLO/PNLA တွင် ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရန်ကုန်မှာ ၂၀၁၃ မတ်လမှာ လက်မှတ်ထိုးပါတယ်။ ထိုးပြီးတော့ မောက်မယ်မြို့နယ်၊ ကဒူးကြီးကျေးရွာအုပ်စု ၉၃ ရွာ အဲဒီမှာ ကျနော်တို့ရဲ့ တပ်တွေ ရပ်တည်လှုပ်ရှား သွားလာဖို့အတွက် လိုင်းဆွဲပေးပါတယ်။ အဲဒီလို သူဆွဲပေးတဲ့ လိုင်းပေါ်မှာ ကျနော်တို့က တပ်တွေကို စုဖွဲ့ပြီးတော့ အဲဒီကနေ အခြေပြုရပါတယ်။ အဲဒီကနေမှ တပ်ပြင်ထွက်ပြီးတော့ စည်းရုံးရေးလုပ်မယ်၊ တခြားနိုင်ငံရေးကိစ္စ သွားလာမယ်ဆိုရင် ကျနော်တို့က အဲဒီကနေ ထွက်ရပါတယ်။ ဒါကြောင့် gridline လို့ခေါ်တဲ့ မိမိတပ်တွေရဲ့ ထိန်းချုပ်နယ်မြေကို သတ်မှတ်ပေးပါတယ်။ ထိန်းချုပ်နယ်မြေတွေ သတ်မှတ်ပေးမှ အဲဒီအတိုင်းလည်း လိုက်နာမှ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးက တရားဝင်မှာ။ ရောက်တဲ့နေရာ ရပ်ပြီးတော့ အဲဒီလိုရပ်တဲ့ နည်းကတော့ တကယ်တော့ လက်တွေ့မှာ မလုပ်ကြပါဘူး။ လက်တွေ့မှာ မလုပ်ပါဘူး။ ပလောင်‌ တောင်းဖူးပါတယ်။ ရောက်တဲ့နေရာမှာ ရပ်ဖို့ မပေးဖူးပါဘူး။ ရောက်တဲ့နေရာရပ်ဆို အဲဒီလို အပစ်အခတ် မရပ်ခင်မှာ ဟိုးမန္တလေးမှာ တပ်ပေါင်းစုံ ထိုင်နေတယ် လေ မပြန်ဘဲနေလို့ရတာပေါ့။ အဲဒါမျိုး လုပ်လို့မရပါဘူး။ ဒါကြောင့် ရောက်တဲ့နေရာ ရပ်တာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ တောင်းတော့ တောင်းလေ့ရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် နေရာတိုင်း လက်ခံဖို့တော့ မလွယ်ဘူး” ဟု ပြောသည်။

နွေဦးတော်လှန်ရေး ချင်းလက်နက်ကိုင်များကို တွေ့ရစဉ်

၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အပြောင်းအလဲများကြား မြန်မာ့တပ်မတော်သည် ၅ နှစ်အတွင်း တိုင်းရင်း သားလက်နက်ကိုင်များနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များကြောင့် လက်လွှတ် ဆုံးရှုံးထားရသည့် နယ်မြေဒေသ အများအပြား ရှိနေသည်။

ထိုထဲတွင် မြောက်ပိုင်းအဖွဲ့များ ဖြစ်ကြသည့် ကိုးကန့်တပ် (MNDAA) နှင့် ပလောင်တပ် (TNLA) တို့သည် မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို သဘောတူထားကြသည့် အဖွဲ့များဖြစ်သည်။

လက်ရှိ နယ်မြေ သိမ်းပိုက်ထားသည့် အခင်းအကျင်းများအရ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကြရာတွင် ရောက်သည့် နေရာ၌ တပ်များအား ရပ်ထားရေးကို အစိုးရဘက်မှလည်း ခွင့်ပြုပေးရန် မလွယ်ကူကြောင်း တိုင်းရင်းသား စည်းလုံး ညီညွတ်ရေးပါတီ(တစည)မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ‌ဒေါက်တာကျော်ဆွေက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “မလွယ်ကူဘူး။ ဖွဲ့စည်းပုံဥပဒေမှာ တိုင်းရင်းသား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ပေးပြီးသား နယ်နိမိတ်တွေ ရှိတယ်လေ။ အဲဒီနယ်နိမိတ်တွေရဲ့ ဘောင်ကျော်ပြီးတော့ သွားပေးရင် သူက ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ချိုးဖောက်မှု၊ တကယ်ကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက် ပါမယ်ဆိုတဲ့ အဖွဲ့ကကို ချိုးဖောက်မှု ဖြစ်သွားမှာလေ။ ရောက်တဲ့နေရာ ရပ်ဆို တာက တကယ်တမ်း ပြောရင်တော့ လက်ရှိ မြေနေရာ အသာစီး ရထားပြီးသား ပုဂ္ဂိုလ်တွေက အဓိက,ကတော့ စီးပွားရေး အခွင့်အလမ်း အသာစီးရထားတဲ့ အခြေအနေတွေကို လက်လွှတ်ဆုံးရှုံး မခံနိုင်လို့ ရောက်တဲ့နေရာ ရပ် ဆိုတဲ့ စကားလုံးတွေ သုံးတာ။ တကယ်တမ်း ပြောရင်တော့ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ဘယ်လိုမှကို ခွင့်ပြုလို့မရ တဲ့ အခြေအနေမှာ ရှိတာလေ” ဟု ပြောသည်။

KIA-PDF ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ကို တွေ့ရစဉ်

လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များသည် တစ်ဖွဲ့နှင့်တစ်ဖွဲ့ ဒေသ၊ လူပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ခံယူချက်များ မတူညီကြသည့်အတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကြသည့် အခါမျိုးတွင် တစ်ဖွဲ့နှင့်တစ်ဖွဲ့ သွားသည့်ပုံစံများ တူမည်ဟု အတိအကျ ပြော၍မရကြောင်း၊ ဆွေးနွေးမှု ရလဒ်အပေါ်တွင် အများကြီး မူတည်ကြောင်း ရခိုင်ပြည်လွတ်မြောက် ရေးပါတီ(ALP)ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်စောမြရာဇာလင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ဆွေးနွေးပွဲရဲ့ အခြေအပေါ်မှာ အများကြီး မူတည်ပါတယ်။ တိုက်ပွဲဖြစ်နေကြတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေက ဘယ်လို ဆွေးနွေးကြလဲ၊ ဘယ်လို အဖြေထွက်ကြလဲ။ သူတို့က ဘယ်လို သဘောတူညီချက်တွေ ရကြလဲ။ အဲဒီအပေါ်မှာပဲ အများကြီး မူတည်ပါလိမ့်မယ်။ ဘယ်လိုပုံစံမျိုး ကောင်းပါတယ်လို့ ကျမတို့ကတော့ တိုက်ရိုက် မပြောလိုဘူး။ ငြိမ်းချမ်းရေးသွားတာကတော့ တစ်ဖွဲ့နဲ့တစ်ဖွဲ့ကို သွားတာ ပုံစံအားလုံး တူလိမ့်မယ်လို့ ကျမတို့ တပ်အပ်ပြောလို့ မရဘူး။ ဒေသမတူသလို လူပုဂ္ဂိုလ် မတူဘူး၊ ခံယူချက်မတူဘူး။ အများကြီး ကွဲပြားနိုင်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် ငြိမ်းချမ်းရေးကို သွားတဲ့အခါမှာ ပုံစံမျိုးစုံနဲ့ လုပ်ဆောင်တတ်ဖို့က အင်မတန်မှ အရေးကြီးပါတယ်။ လုပ်ဆောင် တတ်ဖို့ဆိုတာ ဘယ်ဘက်ကိုမှ ကျမ မပြောဘူး။ ပါဝင်သင့်တဲ့ပုဂ္ဂိုလ်တွေက အားလုံးက စိတ်စေတနာ အမှန် တကယ် ရှိဖို့လိုတယ်။ အမှန်တကယ် စေတနာသန့်သန့်နဲ့ အလုပ်လုပ်ကြဖို့ လိုပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် အစိုးရအဖွဲ့ အနေဖြင့် ရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်း ဆောင်ရွက် ပေးသွားမည့် ကိစ္စရပ်များကို ထုတ်ဖော်ပြောကြားထားရာ ထိုထဲတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေး ရန်လည်း ပါရှိသည်။

ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့မှ ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့ မတိုင်မီအထိ ရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်း PDF များ၊ NCA ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် မထိုးရသေးသည့် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ အားလုံးကို ငြိမ်းချမ်းရေး အတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် ဖိတ်ခေါ်ထားသည်။

CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၃

တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် ၉ ခုမှ မြို့နယ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်ကို အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာကြောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၃ ရက်တွင် ထုတ်ပြန် ကြေညာခဲ့သည်။

လက်နက်ကိုင် အကြမ်းဖက် သောင်းကျန်းမှုများ ချုပ်ငြိမ်းစေရန်နှင့် နယ်မြေ‌ဒေသ တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေး တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးတို့ကို ထိရောက်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရန်အတွက် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် ၉ ခုမှ မြို့နယ် ပေါင်း ၅၀ ကျော်ကို အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အဆိုပါ မြို့နယ်များမှာ ကချင်ပြည်နယ်ထဲမှ ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့နယ်၊ ရွှေကူမြို့နယ်၊ အင်ဂျန်းယန်မြို့နယ်၊ ဆော့ လော်မြို့နယ်၊ ချီဖွေမြို့နယ်၊ ကယားပြည်နယ်မှ ရှားတောမြို့နယ်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်၊ မယ်စဲ့မြို့နယ်၊ ကရင်ပြည် နယ်မှ ကော့ကရိတ်မြို့နယ်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ချင်းပြည်နယ်မှ ကန်ပက်လက်မြို့နယ်၊ ထန်တလန်မြို့ နယ်၊ ပလက်ဝမြို့နယ်၊ တွန်းဇံမြို့နယ်၊ မင်းတပ်မြို့နယ်၊ မတူပီမြို့နယ်၊ ဖလမ်းမြို့နယ်တို့ ဖြစ်သည်။

ထို့နောက် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးထဲမှ ကောလင်းမြို့နယ်၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ အင်းတော်မြို့နယ်၊ ပုလဲမြို့နယ်၊ ဝက်လက်မြို့နယ်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်၊ ကနီမြို့နယ်၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီးမှ ပေါက်မြို့နယ်၊ မြိုင်မြို့ နယ်၊ ဆောမြို့နယ်၊ ထီးလင်းမြို့နယ်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးထဲမှ ငါန်းဇွန်မြို့နယ်တို့ပါသည်။

အလားတူ ရခိုင်ပြည်နယ်ထဲမှ ရမ်းဗြဲမြို့နယ်၊ ပေါက်တောမြို့နယ်၊ ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်၊ ရသေ့တောင်မြို့နယ်၊ ဂွ မြို့နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ်၊ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်၊ ကျောက်တော်မြို့နယ်၊ မင်းပြားမြို့နယ်၊ မြေပုံမြို့နယ်၊ မြောက်ဦးမြို့နယ်၊ သံတွဲမြို့နယ်၊ အမ်းမြို့နယ်၊ တောင်ကုတ်မြို့နယ်တို့ ပါသည်။

ထို့အပြင် ရှမ်းပြည်နယ်ထဲမှ နမ္မတူမြို့နယ်၊ မဘိမ်းမြို့နယ်၊ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ သိန္နီမြို့နယ်၊ ကွမ်းလုံ မြို့နယ်၊ နမ့်ဆန်မြို့နယ်၊ မန်တုံမြို့နယ်၊ ဟိုပန်မြို့နယ်၊ လောက်ကိုင်မြို့နယ်၊ ကုန်းကြမ်းမြို့နယ်၊ မိုးမိတ်မြို့နယ်၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်၊ သီပေါမြို့နယ်၊ မိုင်းလားမြို့နယ်တို့ ပါသည်။

အဆိုပါ အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာချက် အမိန့်သည် ယနေ့မှစ၍ ရက်ပေါင်း ၉၀ အထိ အတည်ဖြစ်သည်ဟု ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

အရေးပေါ် အခြေအနေ ကြေညာခဲ့သော မြို့နယ် ၅၀ ကျော်ထဲမှာ တိုက်ပွဲမရှိသလို အမျိုးသားဒီမိုကရေစီမဟာမိတ် တပ်မတော်(NDAA-မိုင်းလား) ထိန်းချုပ်ထားသည့် မိုင်းလားမြို့ ပါဝင်နေပြီးတော့ မြန်မာ့တပ်မတော်ကို တိုက်ခိုက် နေသည့် KIA ထိန်းချုပ်ထားသော ပန်ဝါ၊ ကန်ပိုက်တည်၊ မိုးမောက်နှင့် ဖားကန့်မြို့နယ်တို့ မပါဝင်ပေ။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၃

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သည့် အသွင်ကူးပြောင်းရေး အစိုးရအနေဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖိတ်ခေါ်ရာတွင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်(EAO)များ လာရောက် ဆွေးနွေးခြင်းမရှိပါက မည်ကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်မလဲဆိုသည်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်းရှိရမည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၂၀-၂၁ ရက်နေ့များက NCA လက်မှတ်‌ရေးထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များ အပြင် လက်မှတ် မရေးထိုးထားရသေးသည့် အဖွဲ့များအနေဖြင့် ဇူလိုင် ၃၁ ရက်နေ့ နောက်ဆုံးထားပြီး ငြိမ်းချမ်း‌ ရေး ဆွေးနွေးကြရန် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ဖိတ်ခေါ်ထားသည်။ 

NCA လက်မှတ် ‌ရေးထိုးထားပြီး ၅ နှစ်အတွင်း တွေ့ဆုံခြင်း မရှိသည့် အဖွဲ့များဖြစ်သော KNU၊ CNF၊ ABSDF အဖွဲ့များကိုလည်း ဖိတ်ခေါ်ထားသည်။ 

အစိုးရအနေဖြင့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ငြိမ်းချမ်း‌ရေး ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးမှု အဆင်ပြေခဲ့ ခြင်း မရှိခဲ့ပါက အမြစ်ပြတ် ချေမှုန်းရန် လိုအပ်သည်ဟု တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်‌ရေးပါတီမှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “အခုပြောနေကြဝာာရှိပါတယ်။ တစ်ဖက်ကနေ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမယ်။ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းလို့မရရင် အစိုးရ အနေနဲ့ အပြုတ်တိုက်ဖို့တော့ လိုအပ်တာပေါ့နော်။ ဘာကြောင့်လို့လဲဆိုတော့ အခါကျတော့ အခုလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတွေကလည်း ဒီမိုကရေစီ ဖက်ဒရယ်လို့ ပြောနေကြတယ်။ ဟိုဘက်ကလည်း ပြောနေကြတယ်။ အဲဒီကိစ္စအပေါ်မှာ ညှိနှိုင်းလို့ မရဘူးလား။ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းကြလို့မှ Time Frame အနေနဲ့ချထားမယ်။ ဘယ်လထိ ကို ဆွေးနွေးမယ်။ မရရင် ပြုတ်အောင်တိုက်မယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုးနဲ့ အစိုးရမှာ ပြတ်ပြတ်သားသား ချမှတ်ထားတဲ့ မူဝါဒတော့ ရှိသင့်တယ်။ အခုတက်လာတဲ့ အစိုးရက ပျော့ပျောင်းညင်သာစွာနဲ့ ပြတ်ပြတ်သားသား လုပ်ရတဲ့အစိုးရ ဖြစ်ဖို့တော့ လိုအပ်တယ်ဆိုတာ အဲဒီကိစ္စကို ပြောဖြစ်ပါတယ်။ အခု နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းအရ ကျနော်တွေး ကြည့် သလောက်ပေါ့လေ။ ဒီဘက်ကနေပြီးမှ ခေါ်မယ် ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဆွေးနွေးမယ်။ တစ်ဖက်က စစ်ရေးဖိအား ပေးမယ်လို့တော့ ကျနော်မြင်တယ်ဗျ။ ဒါကြောင့်မို့ သူတို့အနေနဲ့ မလာခဲ့ဘူးဆိုရင် စစ်ရေးအခြေအနေ မြင့်သွား လိမ့်မလား ကျနော်တို့ စဉ်းစားရတာပေါ့။ အခု KIA ကလည်း ဖားကန့်လမ်းကို အပြီးအပိုင် ပိတ်သိမ်းတယ်တို့ ဘာတို့ဖြစ်လာတယ်။ စစ်ရေးတင်းမာ‌မှုတွေ ဖြစ်လာတာပေါ့နော်။ လတ်‌တလောတော့ ဒီပုံစံတော့ ဖြစ်ကြအုံးမှာပဲ။ အခုအစိုးရဘက်ကလည်း ပျော့ပျောင်းညင်သာစွာနဲ့ ပြတ်ပြတ်သားသား ကိုင်တွယ်ဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ ပြောချင် တာ။ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု မလာဘူးဆိုရင်တော့ အစိုးရဘက်ကတော့ စစ်ရေးနည်းနဲ့ ဖြေရှင်းသွားလိမ့်မယ်လို့တော့ မြင်တယ်။ ကျနော်အမြင်ကတော့ သူတို့ အခု ဖိတ်ခေါ်လိုက်တယ် မလာဘူး ဆွေးနွေး‌ညှိနှိုင်းမှုတွေ မရှိဘူး။ ‌ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု လုံးဝမလာဘူး ဆိုရင်တော့ အဲဒီဒေသကိုတော့ စစ်ရေးကတော့ ပိုမိုပြီးမှ ပြင်းထန်လာမယ်လို့ တော့ ကျနော်မြင်တယ်” ဟု ပြောသည်။

NCA နှစ်ပတ်လည် အခမ်းအနားမှာ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်နဲ့ တခြားသော ကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်

ထို့အပြင် အစိုးရအနေဖြင့်လည်း NCA စာချုပ်မှ ချမှတ်ထားသည့် မူဘောင်များကို လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ ထိုမှသာ တစ်ဖက်နှင့် တစ်ဖက် ယုံကြည်မှု ပြန်လည် ရရှိလာနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း စိုင်းဋ္ဌေးအောင် က ဆက်ပြောသည်။ 

၎င်းက “ပြတ်သားမှု မရှိလို့ပါ။ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းကြတယ် ဟန်ပြတွေ လုပ်နေကြသလို ဖြစ်နေတယ်။ ဒါကမ္ဘာကြီးကို ပြစားနေတဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်စားပွဲကြီးလို ဖြစ်နေတယ်။ အဆက်ဆက် လုပ်ခဲ့တဲ့ ပုံစံမျိုးတွေက။ NCA ထဲမှာ ချမှတ်ထားတဲ့ မူဘောင်အတိုင်းကို သူတို့တလွဲမသွေ ဒီဘက်က ဆုပ်ကိုင်ပြီးမှ လုပ်မယ်ဆိုရင် သူတို့ ယုံကြည်မှု တွေ ရှိလာနိုင်တယ်ပေါ့နော်။ အခုတော့ NCA ထဲက ချမှတ်ထားတဲ့ မူဘောင်အတိုင်းကို နည်းနည်းလေး လမ်းချော် သွားတာနဲ့ ဟိုက ထောက်စရာ ဖြစ်လာတာပေါ့။ ထောက်စရာ ဖြစ်လာတယ်ဆိုတာ သူတို့ယုံကြည်မှုတွေ လျော့ နည်း သွားတာပေါ့‌ဗျာ။ သူတို့ယုံကြည်မှု ရအောင်လို့ ဒီကလုပ်နေတာ မဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမယ့် NCA မှာ ချမှတ်ထား တဲ့ မူဘောင်အတိုင်းကို လက်ရှိအစိုးရ အကောင်အထည် ဖော်နေတယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုးကို ဖြစ်စေချင်တာပါ။ အဲဒီ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ ဒီဘက်ကနေပြီးမှ တသွေမတိမ်း ဘယ်လိုပဲ မင်းတို့ပြောပြော ငါတို့က NCA လမ်းကြောင်း အတိုင်း လုပ်နေပါတယ်ဆိုတဲ့ဥစ္စာကို သက်သေပြဖို့တော့ လိုအပ်တယ်လို့တော့ ကျနော် ပြောချင်တယ်”ဟု ပြော သည်။ 
လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခသည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နောက်ပိုင်း နိုင်ငံရေး အခင်း အကျင်း၌ ပိုမိုကြီးမား ကျယ်ပြန့်လာကာ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများလည်း အများအပြား ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ သည်။

ထို့နောက် မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် အစိုးရသည် နယ်မြေ လက်လွတ် ဆုံးရှုံးမှုများ ရှိနေသလို တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များကလည်း နယ်မြေထိန်းချုပ်နိုင်ရေးကို အဓိကထား ကြိုးပမ်းလာကြသည်။

အဆိုပါ အခြေအနေများနှင့်အတူ လက်နက်ကိုင် အင်အားစုများသည် ဖက်ဒရယ်ထက် ကျော်လွန်ပြီး ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်း အဆင့်မှသည် လွတ်လပ်ရေးအထိ မျှော်မှန်း၍ တည်ဆောက်လာမှုများ ရှိနေသည်။

 NCA နှစ်ပတ်လည် အခမ်းအနားမှာ အလွှာအသီးသီးက ခေါင်းဆောင်များကို တွေ့ရစဉ်

သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်မည့် အစိုးရသစ် လက်ထက်တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များ၊ ငြိမ်းချမ်ရေးဆိုင်ရာ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများ ပေါ်လာနိုင်ဖွယ်ရှိကြောင်း၊ တစ်ဖက်တွင်လည်း စစ်ရေးအခြေအနေ သည် ပိုမို တင်းမာလာနိုင်မည့် အနေအထားမျိုး မြင်တွေ့ရနိုင်သည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။ 

အားလုံးပါဝင်သည့် ငြိမ်းချမ်းရေး လက်ခံဆွေးနွေးရာတွင် ကြိုတင်သတ်မှတ်ထားသည့် စည်းကမ်းချက်များအား မထားလျှင် ကောင်းမွန်မည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဦးသိန်းစိန် လက်ထက် ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဥ်များ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် အချိန်ထက် လက်ရှိအစိုးရသည် စိန်ခေါ်မှု ပိုများနိုင်ကြောင်း ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဥ်တွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်နေသူ ဦးခွန်းဆိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “အခုလောလောဆယ်ကတော့ ကြိုတင် စည်းကမ်းသတ်မှတ်ချက် မရှိဘဲနဲ့ တွေ့နိုင်ရင် အကောင်းဆုံးပေါ့။ ပထမအဆင့်မှာပေါ့နော်။ တကယ်လို့ စည်းကမ်း သတ်မှတ်ဖို့ ရှိတယ်ဆိုရင်လည်း နှစ်ဖက်သဘောတူ သတ်မှတ် နိုင်လို့ရှိရင်လည်း ပိုကောင်းတာပေါ့နော်။ ကြိုတင် စည်းကမ်း သတ်မှတ်ချက်ဆိုတာ ခင်ဗျားတို့ ၂၀၀၈ ကို လက်ခံ ရမယ်။ NCA ကို လက်ခံရမယ် ဆိုပြီးတော့မှ အဲဒါမျိုး စပြီးတော့မှ ပြောတာမျိုးပေါ့နော်။ ဘယ်လောက်ပဲ အရင် တုန်းက တရားဝင် အတည်ပြုထားတယ်ပဲဖြစ်ဖြစ် ချက်ချင်းစတွေ့တယ်။ တွေ့တွေ့ချင်း ဒါမျိုးပြောရင် မရဘူး။ ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်အတွင်း ရက်ပေါင်း ၁၀၀ အတွင်းပါဖို့ ပြောတာကို။ ဦးသိန်းစိန်တုန်းက ဩဂုတ်လ ၁၈ ရက်နေ့မှာ သူက ဖိတ်ခေါ်တယ်။ အဲဒီတုန်းကတော့ ရက်မသတ်မှတ်သေးဘူးပေါ့။ ဖိတ်ခေါ်တဲ့ အခါကျတော့ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့လဲ ဘယ်သူမှ မလာဘူး အောက်တိုဘာ ၁၈ လည်း တို့ကနန်း ဆိတ်ကနန်းပဲ လုပ်ရတာ။ နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့ကျတော့မှ စတင်ဆွေးနွေးရတာ။ အဲဒီတော့ ဦးသိန်စိန် ခေတ်တုန်းက ဒီလောက်တောင်မှ ခက်ခဲတယ် ဆိုလို့ရှိရင် အခုဆိုရင် အဲဒီ ဦးသိန်းစိန် ခေတ်ထက် အနည်းဆုံး နှစ်ဆလောက် ပိုခက်မယ်။ နှစ်ဆလောက် ပိုကြာ မယ်လို့ ဒါကို အဆင်သင့်ဖြစ်ဖို့ လိုပါတယ်လို့ အကြံပေးစေချင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် အားလုံးပါဝင်နိုင်သည့် ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်နိုင်ရန်အတွက် ယုံကြည်မှု ပြန်လည် တည်ဆောက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဥ်များ ဆောင်ရွက်ရာတွင် အဓိကအားဖြင့် တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှု ရှိရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုအခင်းအကျင်း မရှိပါက ငြိမ်းချမ်းရေး ဖြစ်စဥ်တစ်ရပ် အောင်မြင်ရန် မလွယ်ကူ ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။