CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၄

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်တွင် ကျင်းပပြီးစီးခဲ့သည့် ‌ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၂) ၌ ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်) သွေးစည်း ညီညွတ်ရေးပါတီ(SSP)၏ မဲရလဒ်အခြေအနေ မည်ကဲ့သို့ ရှိသလဲဆိုသည့်အပေါ် ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသားများကြား စောင့်ကြည့်နေကြသည်။

လက်ရှိတွင်  မြန်မာနိုင်ငံ၌ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်က ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၁) နှင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၂) ကို ကျင်းပပြီးစီးခဲ့ပြီး ကျန်ရှိနေသည့် ‌ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၃) ကို ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်တွင် ဆက်လက် ကျင်းပသွားမည်ဖြစ်သည်။

ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း(၂)တွင် ကျားမင်းပါတီ အနေဖြင့် (FPTP)စနစ်၌ ဖောင်းပြင်မြို့နယ် တစ်ခုတည်းထဲသာ ဝင်ရောက် ယှဥ်ပြိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ မြေပြင် အချက်အလက်အရ ဖောင်းပြင်မြို့နယ်၌ နေရာအားလုံး ရှုံးနိမ့် သွားသည့် အနေအထားရှိကြောင်း ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်)သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ(SSP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုင်းနိုင်နိုင်ကျော် က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်) သွေးစည်း ညီညွတ်ရေးပါတီ(SSP) ထောက်ခံသူများကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၂) မှာတော့ အစ်ကိုတို့ ရှမ်းနီပါတီ အနေနဲ့ကတော့ ဖောင်းပြင်မြို့နယ် တစ်ခုထဲ ဝင်ပြိုင်တာ ဖြစ်ပါတယ် (FPTP) မှာပေါ့နော်။ အမျိုးသားလွှတ်တော် (FPTP) ကတော့ ရှုံးသွားတဲ့ သဘောပေါ့နော်။ အပိုင်း (၂) ပြီးသွားတဲ့ အချိန်မှာ ထွက်ပေါ်လာတဲ့ ရလဒ်အရပေါ့။ ဖောင်းပြင်မှာတော့ အစ်ကိုတို့ ရှမ်းနီပါတီအနေနဲ့ နေရာအားလုံး ရှုံးသွားတဲ့ သဘောပဲဗျ။ ရှုံးသွားတဲ့ အနေအထားပါ။ ကျနော်သိတဲ့ အချက်အလက်တွေအရ ဆိုရင် တော့ ဖောင်းပြင်မှာတော့ ပြည်ခိုင်ဖြိုးက အားလုံးနိုင်သွားတဲ့ သဘောပေါ့နော်။ နိုင်သွားတဲ့ သဘောမျိုးရှိပါတယ်။ ဖောင်းပြင် အနေအထားကတော့ ကျနော်တို့ ရှမ်းနီပါတီဟာ ဒုတိယတော့ မလိုက်ဘူးဗျ။ တတိယ နေရာလောက် မှာ ရှိနေတယ်။ ဒုတိယက ကျနော်သိတဲ့ အချက်အလက်တွေ အရဆိုရင်တော့ တစညက ဒုတိယ‌လောက် ပြေးနေ တယ်ဗျ ဖောင်းပြင် ဧရိယာမှာလေ။ ဒါပေမယ့် စာရင်းဇယားတွေကို သုံးသပ်ကြည့်ရင်တော့ ဖောင်းပြင် အနေ အထား မျိုးဆိုရင် မဲလာပေးတဲ့ မဲဆန္ဒရှင်က (၇၀) ရာခိုင်နှုန်းလောက် ကျော်မယ့် သဘောထင်တယ်။ အစ်ကိုတို့ သုံးသပ်ချက်အရ ရှမ်းနီပါတီ အနေနဲ့က ဖောင်းပြင်တစ်ခုတည်း ပြောရရင်တော့ တစညရဲ့ သုံးပုံတစ်ပုံလောက်ပဲ ရပြီးတော့  ပြည်ခိုင်ဖြိုးရဲ့ ဆယ်ပုံတစ်ပုံလောက်ပဲ ရတာကို တွေ့ရတယ်” ဟု ပြောသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်တွင် ကျင်းပပြီးစီးခဲ့သည့် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၁)၌ ပါတီအများစုသည် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်‌‌ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီကို ကြိုတင်မဲများဖြင့် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ကြသည်။ 

အလားတူ ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၁) ကျင်းပပြီးနောက် ကြိုတင်မဲပေးမှု ကိစ္စရပ်များနှင့်ပတ်သက်၍ ပွင့်လင်း မြင်သာမှု အားနည်းသည်ဟုဆိုကာ နိုင်ငံရေးပါတီများမှ ထောက်ပြ ပြောဆိုခြင်းမျိုးများလည်း ရှိနေကြသည်။ 

 ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်) သွေးစည်း ညီညွတ်ရေးပါတီ(SSP)ကို တွေ့ရစဉ်

ကြိုတင်မဲ ကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်၍ မိမိတို့ ဝင်ရောက်ယှဥ်ပြိုင်ခဲ့သည့် ဟုမ္မလင်း၊ ဖောင်းပြင် စသည့် မြို့နယ် များတွင် ပြဿနာ ကြီးကြီးမားမား ရှိသည်ဟု မမြင်ရကြောင်း ရှမ်းနီ (တိုင်းလျန်) သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ (SSP) မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုင်းနိုင်နိုင်ကျော်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “ကြိုတင်မဲနဲ့ ပတ်သက်လို့တော့ ဖြစ်ပျက်သွားတဲ့ သတင်းအချက်အလက်တွေနဲ့ပဲ အွန်လိုင်းကနေပဲ သိ လိုက်ရတယ်ပေါ့နော်။ ဒါပေမယ့် အစ်ကိုတို့ ဟုမ္မလင်း ပတ်ဝန်းကျင်မှာတော့ ကြိုတင်မဲနဲ့ပတ်သက်ပြီး ပြဿနာ ကြီးကြီးမားမား မရှိပါဘူး။ အစ်ကိုတို့ ကိုယ်တိုင်ကလည်း ဟုမ္မလင်းမှာ နေတာဆိုတော့ ဖောင်းပြင်ရဲ့ မြေပြင်အနေအထား ကိုတော့ အတိအကျတော့ ပြောဖို့ခက်တယ်။ ဒါပေမယ့် ကြိုတင်မဲနဲ့ ပတ်သက်လို့လည်းပဲ ဖောင်းပြင် အနေအထား က တအားကြီးတော့ ပြဿနာအကြီးကြီး မရှိဘူးပေါ့နော်။ အဲ့ဒီလိုပဲ ပြဿနာကြီးကြီးမားမား ရှိတယ်လို့ မမြင်ရ ဘူး” ဟု ပြောသည်။ 

ကျားမင်းပါတီဟုလည်း ဒေသတွင်း‌ ခေါ်ဝေါ်ကြသည့် ရှမ်းနီပါတီသည် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၁) ၌ ဟုမ္မလင်းမြို့ နယ်အတွင်းရှိ ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော် နေရာများတွင် အနိုင်ရရှိ ထားသည်။  

ကျားမင်းပါတီ (SSP) အနေဖြင့် ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်နေရာအား စိုင်းနိုင်နိုင် ကျော်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်နေရာအား စိုင်းစံလှစိုးတို့က ဝင်‌ရောက်ယှဥ်ပြိုင်၍ အနိုင်ရခဲ့ ကြောင်း သိရသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၄

မြန်မာနိုင်ငံ၊ နေပြည်တော်မှာ ကျင်းပနေသည့် လူငယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ် ဒုတိယနေ့ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၄ ရက်က မြင်တွေ့ရသည်။

လူငယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃ ရက်မှ ၁၅ ရက်အထိ ကျင်းပနေခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုဖိုရမ်ကို အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ(NSPNC)က ဦးဆောင် ကျင်းပနေခြင်းဖြစ်ပြီး တိုင်း‌ဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် အသီးသီးမှ လူငယ် ကိုယ်စားလှယ်များ တက်ရောက် ခဲ့ကြသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃

မြန်မာနိုင်ငံကို လူမျိုးသုဥ်း သတ်ဖြတ်မှု ကျူးလွန်သည်ဟု ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)မှာ တရားစွဲဆိုမှုအား ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းရန် ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သော မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ရောက်ရှိနေ ခြင်းက မြန်မာ့တပ်မတော်အား နိုင်ငံတကာမှ လက်ခံအသိအမှတ်ပြုခြင်းလား မေးခွန်းထုတ်လျက်ရှိနေသည်။

နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိဂ်မြို့၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)တွင် မြန်မာနိုင်ငံ အနေဖြင့် ဘင်္ဂါလီအရေးကိစ္စ လူမျိုးသုဉ်း သတ်ဖြတ်မှု စွပ်စွဲချက်ကို သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန(၂) ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့က လျှောက်လဲချက် တင်မည်ဖြစ်သည်။ 

ICJ တရားရုံးကြားနားပွဲကို ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ ပြုလုပ်မည်ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံက ဇန်နဝါရီ ၁၆ ရက်မှ ၂၀ ရက်အထိ တစ်ကြိမ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ တစ်ကြိမ် စုစုပေါင်း ၂ ကြိမ် လျှောက်လဲမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ) အနေဖြင့် တပ်မတော်ကို တရားခံဖြစ်နိုင်ခြေ၊ သံသယရှိသောကြောင့် ခေါ်ယူ စစ်ဆေးခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း၊ သံသယရှိသူ တရားခံအနေဖြင့် ခေါ်ယူစစ်ဆေးခြင်းကို အသိအမှတ်ပြုသည်ဟု ပြောဆိုခြင်းက လွဲချော်နေသည်ဟု ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်(PNLO- NCA/S)မှဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို တွေ့ရစဉ်

၎င်းက “တပ်ကို အသိအမှတ်ပြုလို့ ခေါ်တာမဟုတ်ဘူးဗျ။ တရားခံ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိလို့ ကျူးလွန်တဲ့သူဖြစ်လို့ သံသယ ရှိလို့ ခေါ်စစ်တာ။ အဲဒီဟာကို မခွဲနိုင်ဘူး ဖြစ်နေတယ်ဗျ လူတွေက။ နိုင်ငံရေးအရ အသိအမှတ်ပြုလို့ ခေါ်တာ မဟုတ်ဘူး။ သံသယရှိလို့ ခေါ်နေတာ သံသယရှိလို့ ခေါ်နေတဲ့ဟာကို ကျနော့်ကိုလည်း သံသယရှိပါဆိုပြီးတော့ NUG က ဝင်ပြောသလို ဖြစ်နေတယ်။ အခုက အမှုကို ခဲယဥ်းတယ်။ နိုင်ငံရေးပွဲလည်း မဟုတ်ဘူး။ ကုလသမဂ္ဂ ပွဲလည်း မဟုတ်ဘူး။ နိုင်ငံရေးပွဲ မဟုတ်ပဲနဲ့ ဒီအမှုအခင်းဖြစ်လို့ သံသယရှိတဲ့ တရားခံကို ခေါ်စစ်တဲ့ဟာကို ကျနော့် လည်း စစ်ပါလို့ ပြောသလို ဖြစ်နေတယ်၊ NUG က ဘုမသိဘမသိနဲ့။ နည်းနည်းလေး‌တော့ မှားနေတယ်။ ဒါကြောင့် သံသယရှိလို့ ခေါ်စစ်တဲ့နေရာမှာ သံသယရှိတဲ့ လူတွေက  ဒီကိစ္စမှာ ဒေါ်စုပြောသလိုပေါ့ Genocide Intention မရှိ တာကို သွားဖြေဖျောက်ရတာကို။ Genocide Intention မရှိရင် Genocide မဖြစ်ဘူးပေါ့ဗျာ။ သံသယရှိသူ တရားခံ အနေနဲ့ ခေါ်စစ်တဲ့ဟာကို အသိအမှတ် ပြုတယ်လို့ ပြောတာက လွဲနေတယ်ထင်တယ်ဗျ။ အသိအမှတ် ပြုတယ်ဆို တာ ကုလသမဂ္ဂက ခေါ်ရင် ဟုတ်တာပေါ့။ လုံခြုံရေးကောင်စီက ခေါ်ရင်တော့ ဟုတ်တာပေါ့။ အာဆီယံက ခေါ်ရင် တော့ ဟုတ်‌တာပေါ့။ အခု အာဆီယံက မခေါ်ဘူး။ ကုလသမဂ္ဂကလည်း မခေါ်ဘူး။ လုံခြုံရေးကောင်စီကလည်း အထူး မဖိတ်ကြားဘူး။ အဲတာဆိုရင်တော့ နိုင်ငံရေးအရ မဟုတ်ဘူး အမှုခင်းအရ ဖြစ်တယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီတစ်ပတ် တော့ ချနိုင်မယ့်ပုံ မပေါ်ဘူးလို့ ကျနော် ယူဆတယ်” ဟု ပြောသည်။ 

ICJ အမှုသည် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(NLD) အစိုးရလက်ထက် ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၂၅ ရက်က ရခိုင် ပြည်နယ်အတွင်းက နယ်ခြားစောင့်တပ် ကင်းစခန်း ၃၀ ကို အာဆာ (ARSA) အကြမ်းဖက်အဖွဲ့က တစ်ပြိုင်တည်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာမှ စတင်ခဲ့သော လူမျိုးသုဥ်း သတ်ဖြတ်မှု စွပ်စွဲချက်ဖြစ်သည်။

ထိုစွပ်စွဲချက်ကို ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက မြန်မာနိုင်ငံကို လူမျိုးသုဉ်း သတ်ဖြတ်မှုဖြင့် ICJ တရားရုံးမှာ တရားစွဲဆိုခဲ့ခြင်း ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံမှ ပြန်လည် ဖြေရှင်းနေရခြင်းဖြစ်သည်။

ဦးကိုကိုလှိုင် ICJ မှာလျှောက်လဲချက် တင်နေစဉ်

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး (ICJ) အနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် အစပိုင်းကတည်းက ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ထား ခြင်း ဖြစ်သည့်အတွက် မည်ကဲ့သို့ အမိန့်ချမလဲ ဆိုသည်ကို ကြိုတင်ပြီး သုံးသပ်၍ ရနိုင်သည်ဟု နိုင်ငံရေးလေ့လာ သုံးသပ်သူ ဦးထက်အောင်ကျော်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “ဒါကတော့ သူ့ဟာနဲ့သူ ပြောနေတဲ့ ကိစ္စပေါ့နော်။ သူကတော့ တရားဝင်ဖြစ်တယ်၊ ကျနော်ကတော့ တရား ဝင် ဖြစ်တယ်ဆိုတာ ဒါပေမယ့် တကယ့် တကယ်တမ်း ရှင်းတော့ရှင်းတာပေါ့။ ဒီဟာတွေက စကားထဲ ထည့်ပြော စရာတော့ မလိုပါဘူး။ လက်တွေ့မှာကိုက တွေ့ရပြီးသားပဲ။ ကျနော်ကတော့ သိပ်တော့မထင်ဘူး။ ဒီဟာကတော့ နဂိုတည်းက ရည်ရွယ်ချက် ရှိရှိနဲ့ လုပ်ထားတာ ဖြစ်တဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့ အဖြေက ဘာထွက်မလဲဆိုတာ သိပြီး သားပေါ့။ ဒါပေမယ့် လုပ်စရာရှိတာကို လုပ်တယ်လောက်ပဲ မြင်ပါတယ်။ သူတို့ဘက်ကလည်း ဒီလိုပဲ အမိန့်က တော့ ဘာအမိန့် ချမလဲဆိုတာတောင် ကျနော်တို့က ကြိုသိပြီးသားလို့တောင် ပြောလို့ရပြီ။ ဒါပေမယ့်လည်း ဒီ ဘက်ကတော့ ကိုယ်ပြောစရာရှိတာ ပြောတယ်ဆိုတဲ့ အနေအထားမျိုးတော့ လုပ်တဲ့သဘောရှိမှာပေါ့လေ။ အပြစ် ရှိတယ်ပေါ့ ဒါပဲနေမှာပေါ့  ဒါဖြစ်ချင်လို့ ဒါလုပ်တဲ့ကိစ္စပဲလေ မြင်နေရတာပဲ။ ဒီအပေါ်မှာ မဟုတ်ပါဘူး မဖြစ်ပါဘူး ပြောလည်း ကျနော်မြင်တာတော့ ဒီလိုပဲလာပါလိမ့်မယ်ထင်တယ်။ မြန်မာနိုင်ငံက မှန်တဲ့အတွက်၊ ဂမ်ဘီယာက မဟုတ်ဘူး သူ့ဟာသူ လျှောက် ဟိုဟာဖြစ်တဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်လာဖို့ကတော့ တကယ့်ကို မလွယ်လောက်ဘူး ထင်တာ ပဲ” ဟု ပြောသည်။ 

ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့် အဖွဲ့သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတုန်းကလည်း ICJ မှာ မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စား လျှောက်လဲခဲ့သေးသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃

မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးမြို့တော် နေပြည်တော်မှာ “လူငယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်”ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃ ရက်မှ ၁၅ ရက်အထိ မြန်မာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကွန်ဗင်းရှင်းစင်တာ (MICC-2) တွင် ကျင်းပလျက်ရှိသည်။

အဆိုပါ ဖိုရမ်ကို ယာယီသမ္မတ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က တက်ရောက် ဖွင့်လှစ်ကာ မိန့်ခွန်း ပြောကြားခဲ့သည်။

လူငယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဖိုရမ်ကို တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်အသီးသီးမှ လူငယ်ကိုယ်စားလှယ်များကိုဖိတ်ကြားခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ အဆိုပါ ဖိုရမ်ကို အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့်ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ(NSPNC)က ဦးဆောင်ကျင်းပခြင်း ဖြစ်သည်။

CNI International News

တိုကျို၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃

ဂျပန်နိုင်ငံ၏ သတ္တုတူးဖော်ရေး သင်္ဘောတစ်စင်းသည် မြေရှားသတ္တုများ ကြွယ်ဝသည့် ရွှံ့ညွန်များကို စူးစမ်း ရှာဖွေရန် ဝေးလံခေါင်သီသော သန္တာကျွန်းတစ်ခုသို့ ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်တွင် ထွက်ခွာသွားခဲ့ကြောင်း South China Morning Post မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဂျပန်အစိုးရသည် အရေးပါသော တွင်းထွက် သတ္တုများအတွက် တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် မှီခိုနေရမှုကို လျှော့ချရန် ကြိုးပမ်းနေပြီး တရုတ်နိုင်ငံဘက်ကလည်း သတ္တုများ တင်ပို့ရောင်းချမှုကို တင်းကျပ်ထားချိန်တွင် ဂျပန်က ကမ္ဘာ့ ပထမဆုံးအဖြစ် ရေနက်ပိုင်း၌ သတ္တုစမ်းသပ် တူးဖော်မှုကို စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

တိုကျို (Tokyo) မြို့တော်၏ အရှေ့တောင်ဘက် ၁,၉၀၀ ကီလိုမီတာ (၁,၂၀၀ မိုင်) အကွာရှိ မီနာမီတိုရီ (Minamitori) ကျွန်းအနီးတွင် ချီကျူး (Chikyu) အမည်ရှိ ထိုသင်္ဘောသည် တစ်လကြာ လေ့လာမှုများ ပြုလုပ်သွားမည်ဖြစ်သည်။

ထိုသင်္ဘောသည် ပင်လယ်ရေအောက် ၆ ကီလိုမီတာအနက်မှ မြေရှားသတ္တုများ ပါဝင်နေသည့် ရွှံ့ညွန်များကို သင်္ဘောပေါ်သို့ အဆက်မပြတ် ဆွဲတင်ရန် ကမ္ဘာ့ပထမဆုံး ကြိုးပမ်းသည့် စမ်းသပ်ချက် ဖြစ်လာမည်ဖြစ်သည်။

ရေနက်ပိုင်း မြေရှားသတ္တု ရှားဖော်နေစဉ်

ဂျပန်နိုင်ငံသည် ၎င်း၏ အနောက်နိုင်ငံ မဟာမိတ်များကဲ့သို့ပင် ကားများ၊ စမတ်ဖုန်းများနှင့် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ကိရိယာများ ထုတ်လုပ်ရာတွင် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော မြေရှားသတ္တုများအတွက် တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် မှီခိုနေရမှုကို လျှော့ချလျက်ရှိသည်။

ထိုင်ဝမ် အရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး ဂျပန်နှင့် တရုတ်ကြား သံတမန်ရေးရာ အငြင်းပွားမှုများ ပြင်းထန်နေသည့် အချိန် တွင် ယခုကြိုးပမ်းမှုသည် ဂျပန်အတွက် အရေးတကြီး လုပ်ဆောင်ရမည့် ကိစ္စရပ်တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

“ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ ရည်မှန်းချက်တွေထဲက တစ်ခုကတော့ စက်မှုလုပ်ငန်းတွေအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ သတ္တုတွေကို တည်ငြိမ်စွာ ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ဖို့အတွက် မြေရှားသတ္တု ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် တစ်ခုကို ထူထောင်ဖို့ ဖြစ်ပါ တယ်” ဟု ဂျပန်အစိုးရက ထောက်ပံ့ပေးထားသည့် စီမံကိန်း၏ အကြီးအကဲဖြစ်သူ ရှိုအီချီ အီရှီအီ (Shoichi Ishii) က သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံသည် ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်က အရပ်ဘက်-စစ်ဘက် နှစ်မျိုးစလုံးတွင် အသုံးပြုနိုင်သော တွင်းထွက် သတ္တုများ အပါအဝင် ဂျပန်စစ်တပ်အတွက် ရည်ရွယ်သည့် ပစ္စည်းများ တင်ပို့မှုကို ပိတ်ပင်ခဲ့သည်။

ထို့ပြင် တရုတ်အစိုးရသည် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ မြေရှားသတ္တု တင်ပို့မှုများကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ကန့်သတ်ရန် စတင်နေပြီ ဖြစ်ကြောင်း Wall Street Journal က ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဂျပန်နိုင်ငံသည် တရုတ်၏ ပိတ်ပင်မှုကို ရှုတ်ချခဲ့သော်လည်း  Wall Street Journal ၏ ဖော်ပြချက်နှင့် ပတ်သက်ပြီး မှတ်ချက်ပေးရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ 

တရုတ်နိုင်ငံဘက်ကလည်း ထိုသတင်းကို အတည်ပြုခြင်း သို့မဟုတ် ငြင်းဆိုခြင်း မရှိသေးပေ။  

Source: South China Morning Post

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃

နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိတ်ဂ်မြို့ရှိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)သို့ သွားရောက် လျှောက်လဲမည့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ကျွနှ်ပ်တို့ အပြည့်အဝ ထောက်ခံအားပေးပါသည်ဟု မြန်မာ့ပုံရိပ်ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့ (Myanmar Narrative)က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိဂ်မြို့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)တွင် ပြုလုပ်မည့် ဘင်္ဂါလီအရေးကိစ္စ တရားရုံး ကြားနာပွဲကို မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန(၂) ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့က ဦးဆောင် လျှောက်လဲမည်ဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင်နှင့်အတူ ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ဒေါက်တာသီတာဦး လည်း လိုက်ပါသွားကြောင်း၊ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်က နယ်သာလန်နိုင်ငံ သို့ ထွက်ခွာသွားပြီဖြစ်သည်။

ICJ တရားရုံးကြားနားပွဲကို ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ ပြုလုပ်မည်ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံက ဇန်နဝါရီ ၁၆ ရက်မှ ၂၀ ရက်အထိ တစ်ကြိမ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ တစ်ကြိမ် စုစုပေါင်း ၂ ကြိမ် လျှောက်လဲမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

မြန်မာ့ပုံရိပ်ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့၏ ထုတ်ပြန်ချက်ကို တွေ့ရစဉ်

မြန်မာ့ပုံရိပ်ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့က “ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ ICJ သို့ တင်ပြချက်များသည် ငြိမ်းချမ်းရေး၊ တည်ငြိမ်ရေးနှင့် အမှန်တရားကို မြတ်နိုးတန်ဖိုးထားကြသည့် မြန်မာပြည်သူပြည်သားများ၏ ဆန္ဒသဘောထား များနှင့် တစ်ထပ်တည်း ကျလျက်ရှိပါသည်။ နိုင်ငံတော်၏ အချုပ်အခြာ အာဏာနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ရန် အတွက် အမှန်တရားဘက်မှ ရပ်တည်ဆောင်ရွက်နေသည့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ ကြိုးပမ်းမှုများကို ကျွနှ်ပ်တို့ အပြည့်အဝ ထောက်ခံ အားပေးပါသည်”ဟု ပြောသည်။

ထို့နောက် မြန်မာနိုင်ငံသည် မိမိ၏ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့် ချစ်ကြည်ရင်းနှီးစွာ အတူတကွ ယှဉ်တွဲနေထိုင်သည့် ခိုင်မာသော အစဉ်အလာ ကောင်းများကို အစဉ်တစိုက် ထိန်းသိမ်းခဲ့သည့်နိုင်ငံ ဖြစ်ပါသည်ဟု ၎င်းအဖွဲ့က ပြော သည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံးရှိ ဂုဏ်သရေရှိ တရားသူကြီးများ အနေဖြင့်လည်း မိမိတို့၏ မွန်မြတ်လှသော တရား စီရင်ရေးဆိုင်ရာ ကျင့်ဝတ်သိက္ခာကို ထိန်းသိမ်းလျက်၊ မည်သည့် အစွဲအလမ်းမျှ မပါဘဲ အခြေအနေမှန်နှင့် အဖြစ် မှန်များကို ဘက်လိုက်မှုကင်းစွာဖြင့် ဝေဖန်ဆန်းစစ် သုံးသပ်နိုင်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်ယုံကြည်ပါကြောင်း၊ နိုင်ငံ တကာဥပဒေနှင့် မြေပြင်တွင် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပျက်နေသည့် အခြေအနေများအပေါ် အပြန်အလှန် လေးစား လိုက်နာမှုရှိသော အဖြေတစ်ခု ထွက်ပေါ်လာရေးအတွက် အဖြစ်မှန်များကို မျှတစွာ သုံးသပ်ဆုံးဖြတ်ရန်မှာ အလွန် ပင် အရေးကြီးကြောင်း မြန်မာ့ပုံရိပ်ဖော်ညွှန်းရေးအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

 ICJ မှာ ကြားနားနေကြစဉ်

အဆိုပါ ICJ အမှုသည် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(NLD) အစိုးရလက်ထက် ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၂၅ ရက်က ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းက နယ်ခြားစောင့်တပ် ကင်းစခန်း ၃၀ ကို အာဆာ(ARSA) အကြမ်းဖက်အဖွဲ့က တစ်ပြိုင် တည်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာမှ စတင်ခဲ့သော လူမျိုးသုဥ်း သတ်ဖြတ်မှု စွပ်စွဲချက်ဖြစ်သည်။

ထိုစွပ်စွဲချက်ကို ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက မြန်မာနိုင်ငံကို လူမျိုးသုဉ်း သတ်ဖြတ်မှုဖြင့် ICJ တရားရုံးမှာ တရားစွဲဆိုခဲ့ ခြင်းကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံမှ ပြန်လည် ဖြေရှင်းနေရခြင်းဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတုန်းကလည်း ICJ မှာ မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စား လျှောက်လဲခဲ့သေးသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃

အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရအဖွဲ့(NUG)အနေဖြင့် အခြားအဖွဲ့အစည်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ်များအား မတရားဥပဒေကိုင်စွဲ၍ အပြစ်မရှိလျှင် အပြစ်ရှာ ဖမ်းဆီးနှိပ်ကွပ်ရန် ကြိုးစားအားထုတ်နေပါက ဗိုလ်ကျခြယ်လှယ်ရေး လုပ်ဆောင်နေ သည့် အဖွဲ့အစည်းအသွင် ဆောင်သွားနိုင်သည်ကို သတိပြုရန် လိုအပ်သည်ဟု BNRA ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်နဂါးက သူ၏ လူမှုကွန်ရက် စာမျက်နှာမှတဆင့် ပြောကြားခဲ့သည်။ 

စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုလဲမြို့နယ်ထဲက ဗိုလ်နဂါး ဦးဆောင်သည့် ဗမာအမျိုးသားတော်လှန်‌ရေးတပ်မတော် (BNRA)၏ စစ်ဆင်ရေး ဂိတ်နှစ်ခုကို NUG ၏ ယင်းမာပင်ခရိုင် ကွပ်ကဲရေးတပ်များက ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်တွင် ဝင်ရောက် စီးနင်းခဲ့သည်ဟု နှစ်ဖက် အဖွဲ့အစည်းများက အတည်ပြုထားသည်။

BNRA အဖွဲ့အစည်းမှာ ထိပ်ပိုင်းခေါင်းဆောင်များမှအစ ရဲဘော်အဆုံး တော်လှန်ရေးအား အကြောင်းပြ၍ ကိုယ် ကျိုးရှာခြင်း မရှိကြောင်း၊ လက်ရှိ အခြားတပ်ဖွဲ့များ ရဲဘော်များနည်းတူ စားနပ်ရိက္ခာနှင့် အခြားသော လိုအပ်ချက် များကြောင့် ၂၀၂၆ တစ်လပိုင်းမှ စတင်ကာ အခွန်ကောက်ခံရန် ဆုံးဖြတ် လုပ်ကိုင်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ဗိုလ်နဂါး က ရေးသား ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ဗိုလ်နဂါး ရေးတဲ့ စာကိုတွေ့ရစဉ်  

ထိုသို့ လုပ်ဆောင်နေခြင်းကို  NUG ဘက်မှ ပြည်သူက တိုင်ကြားလာသောကြောင့် ဥပဒေစိုးမိုးရေးအတွက်ဟု အကြောင်းပြ၍ ကြိုတင်အကြောင်းကြားခြင်း၊ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ခြင်းမျိုး မရှိဘဲ အင်အားသုံး ဝင်ရောက်စီးနင်း ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

NUG အဖွဲ့အစည်း အနေဖြင့် ပြည်သူများ၏ တိုင်ကြားမှုများကို အလေးထား ဆောင်ရွက်၍ တကယ် အရေးယူ တော့ မည်ဆိုပါက BNRA အဖွဲ့အစည်းအနေဖြင့် အပြည့်အဝ ဝန်းရံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ပေးရန် အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက်အရ သိရသည်။ 

ဗိုလ်နဂါးက “မိမိ BNRA တပ်ဖွဲ့ ကျူးလွန်ပြစ်မှု ရှိပါကလည်း အရေးယူခံခြင်းဖြင့် ပူးပေါင်း နိုင်ပါတယ်။ ဒီလို မဟုတ်ဘဲ NUG လက်အောက်ခံ အဖွဲ့အစည်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှ မည်မျှ ကြီးလေးသည့် အပြစ်ကျူးလွန်ပါစေ ကင်း လွတ်စေပြီး အခြားအဖွဲ့အစည်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ်များကိုတော့ အပြစ်မရှိလျှင် အပြစ်ရှာ ဖမ်းဆီး နှိပ်ကွပ်ရန် ကြိုးစား အားထုတ်နေပါမူ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး မဟုတ်ဘဲ မတရားဥပဒေကိုင်စွဲ၍ ဗိုလ်ကျခြယ်လှယ်ရေး လုပ်ဆောင်နေ သည့် အဖွဲ့အစည်းအသွင် ဆောင်သွားနိုင်သည်ကို သတိပြုစေလိုပါတယ်”ဟု သူ၏ လူမှုကွန်ရက် စာမျက်နှာမှ တဆင့် ပြောသည်။ 

BNRA တပ်ဖွဲ့ကို တွေ့ရစဉ်

ထို့ပြင် NUG အနေဖြင့် ခရိုင်တွင်း အကောက်ခွန် မျှဝေသုံးစွဲခြင်း လုံးဝ မရှိပါလျှက်နှင့် ထိုသို့ BNRA အဖွဲ့အစည်း အပေါ် ပြုမူခြင်းသည် ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း၊ ထိုကျူးလွန်မှုအပေါ် တာဝန်ခံ‌‌ပေးရန် လိုအပ်သည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။ 

၎င်းတို့၏ ကျူးလွန်မှု ပြုမှုခြင်းများအပေါ် တာဝန်ခံမှုမရှိခဲ့ပါက NUG အစိုးရ အဖွဲ့အစည်း အနေဖြင့် တော်လှန်ရေး ရဲဘော်များ၏ တိုင်းပြည်နှင့်လူထုအပေါ် ချစ်စိတ်၊ ဘဝကိုရင်း၍ ခက်ခဲစွာ လျှောက်လှမ်းခဲ့ကြမှုများအပေါ် အနိုင် ကျင့် ကျူးကျော်စော်ကားသည့် လုပ်ရပ်အသွင် ဆောင်နေခြင်း ဖြစ်သည်ဟု သတိပေး ထုတ်ပြန်ထားသည်။ 

ဗိုလ်နဂါးသည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ပုလဲဒေသမှာ အဓိက လှုပ်ရှားခဲ့သော နွေဦးတော်လှန်ရေး အင်အားစုမှ ပေါ်ပေါက်လာသည့် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းဖြစ်ကာ ဒေသတွင်း လူထုထောက်ခံမှုကို ရရှိထားကြောင်း သိရ သည်။ 

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၂

နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိဂ်မြို့၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)တွင် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အာဆာ(ARSA) အကြမ်းဖက်မှုကို အသုံးချပြီး လူမျိုးသုဥ်း သတ်ဖြတ်မှု မကျူးလွန်ကြောင်း လျှောက်လွှဲချက်ပေးနိုင်သည်ဟု NCA ထိုးထားသော ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ် (PNLO- NCA/S)မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီး ခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။ 

နယ်သာလန်နိုင်ငံ၊ သည်ဟိဂ်မြို့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာတရားရုံး(ICJ)တွင် ပြုလုပ်မည့် ဘင်္ဂါလီအရေးကိစ္စ တရားရုံး ကြားနာပွဲကို မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန(၂) ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့က ဦးဆောင် လျှောက်လဲမည်ဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင်နှင့်အတူ ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ဒေါက်တာသီတာဦး လည်း လိုက်ပါသွားကြောင်း၊ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်က နယ်သာလန်နိုင်ငံ သို့ ထွက်ခွာသွားပြီဖြစ်သည်။

ICJ တရားရုံးကြားနားပွဲကို ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ ပြုလုပ်မည်ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံက ဇန်နဝါရီ ၁၆ ရက်မှ ၂၀ ရက်အထိ တစ်ကြိမ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈ ရက်မှ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်အထိ တစ်ကြိမ် စုစုပေါင်း ၂ ကြိမ် လျှောက်လဲမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

 ဦးကိုကိုလှိုင်နဲ့ ‌ဒေါက်တာသီတာဦးကို လေဆိပ်မှာ တွေ့ရစဉ်

ICJ သို့ ထိုကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်ပြီး သွား‌ရောက်ကြားနာမည့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့် လျှောက်လွှဲ သည့်နေရာ နှစ်မျိုးရှိနိုင်ကြောင်း၊ အာဆာ(ARSA) အကြမ်းဖက်မှုကို အသုံးချ၍ လူမျိုးသုဉ်း သတ်ဖြတ်လိုသည့် ရည်ရွယ်ချက် မရှိကြောင်း ခုခံနိုင်သည်ဟု ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး အဖွဲ့ချုပ် (PNLO- NCA/S) မှ ဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီးခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာန သို့ ပြောသည်။ 

၎င်းက “ကျနော်သိတာတော့ သူတို့ နှစ်မျိုးပေါ့။ လျှောက်လွှဲတဲ့နေရာမှာ နှစ်မျိုးရှိတယ်၊ ဥပဒေအရ ပြောရင်လေ။ တစ်က ဒီအကြမ်းဖက် အဖွဲ့အစည်းတွေပေါ့။ အဲဒီတုန်းက အာဆာလို အဖွဲ့အစည်းတွေက ရဲစခန်းတွေကို ဝင် တိုက်တဲ့အခါ အဲဒီဟာကို ဖြေရှင်းရင်းနဲ့ အကြမ်းဖက် အဖွဲ့အစည်းကို နှိမ်နင်းတဲ့ နေရာမှာ လူအခွင့်အရေး ဖောက် တဲ့ သဘောမျိုးတွေ ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။ သို့သော်လည်းပဲ Genocide Intention မရှိဘူး။ တစ်ဖက်က ခုခံနိုင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ 

ထို့ပြင် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံဘက်မှ စွပ်စွဲသည့် သက်သေ အချက်အလက်များကို ခိုင်လုံအောင် အပြည့်အစုံ တင်ပြနိုင်မလားဆိုသည့် မေးခွန်းမျိုးဖြင့် မြန်မာကိုယ်စားလှယ်များ ချဥ်းကပ်နိုင်သည်ဟု ဗိုလ်မှူးကြီး ဦးခွန်ဥက္ကာက ဆက်ပြောသည်။ 

 ဦးကိုကိုလှိုင် ICJ မှာ လျှောက်လွှဲချက် တင်နေစဉ်

၎င်းက “နောက်တစ်ခုက စွပ်စွဲတဲ့လူက လုံလောက်သော သက်သေပြရတယ်။ သက်သေ ခိုင်လုံချက်တွေကို လုံလောက်အောင် ပြနိုင်ရဲ့လား။ လုံလောက်အောင် မပြနိုင်ပဲနဲ့ အမှုစွဲလို့က မရဘူး။ ဒါကြောင့် Material Breach ကို ဂမ်ဘီယာက ပြနိုင်သလား ဒါ next one question ပေါ့။ ဒုတိယ Question က Genocide Intention မရှိဘူး။ အကြမ်းဖက် နှိမ်နင်းရင်းနဲ့ ဖြစ်သွားတာ ဖြစ်တယ်။ ဒါကြောင့် Genocide Intention မရှိတဲ့အတွက် Genocide လို့ သံသယဝင်စရာတော့ ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် Genocide မဖြစ်ဘူး။ Genocide ဖြစ်လိမ့်မယ်လို့ သံသယ ဝင်တာ‌ပေါ့။ အဲဒီလို သံသယ ဝင်တယ်ဆိုတည်းကိုက Genocide ဖြစ်တယ် မဖြစ်ဘူးဆိုတာ သံသယ ဝင်စရာရှိတယ်ဆိုရင် အဲဒီ သံသယရဲ့ အကျိုးဆက်က တရားခံကပဲ ခံစားရတာ ဥပဒေမှာ။ ဒါကြောင့် သံသယ အကျိုးဆက်ကို ကျ‌နော်တို့ တိုင်းပြည်က ခံစားရမယ်ဆိုရင် Genocide မမြောက်ဘူး ဖြစ်သွားတာပေါ့။ စွပ်စွဲတဲ့ဘက်က အပြည့်အစုံ တင်ပြ နိုင်ရဲ့လားပေါ့၊ အဲဒီလို မေးခွန်းနှစ်ခုနဲ့ သွားတယ်လို့ ချဥ်းကပ်တယ်လို့ ကျနော် ယူဆပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ 

ICJ အမှုသည် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(NLD) အစိုးရလက်ထက် ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၂၅ ရက်က ရခိုင် ပြည်နယ်အတွင်းက နယ်ခြားစောင့်တပ် ကင်းစခန်း ၃၀ ကို အာဆာ(ARSA) အကြမ်းဖက်အဖွဲ့က တစ်ပြိုင်တည်း တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာမှ စတင်ခဲ့သော လူမျိုးသုဥ်း သတ်ဖြတ်မှု စွပ်စွဲချက်ဖြစ်သည်။

ထိုစွပ်စွဲချက်ကို ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက မြန်မာနိုင်ငံကို လူမျိုးသုဉ်း သတ်ဖြတ်မှုဖြင့် ICJ တရားရုံးမှာ တရားစွဲဆိုခဲ့ခြင်း ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံမှ ပြန်လည် ဖြေရှင်းနေရခြင်းဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလှိုင် ဦးဆောင်သည့်အဖွဲ့သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတုန်းကလည်း ICJ မှာ မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စား လျှောက်လဲခဲ့သေးသည်။

CNI News

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၂

မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ သီပေါမြို့နယ်နှင့် မိုင်းရယ်မြို့နယ်အတွင်းက မူးယစ်ဆေးဝါးချက် လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ပစ္စည်းများ အပါအဝင် ကျားဖြန့်လုပ်ငန်းသုံး ပစ္စည်းများကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ကြောင်း ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်က နေပြည်တော်မှ သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း သီပေါမြို့နယ်၊ နားလင်းကျေးရွာ၏ အနောက်မြောက်ဘက် မီတာ ၉၀၀၀ ခန့်အကွာတွင် အွန်လိုင်းလိမ်လည် လောင်းကစားလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် အလျား ၄၀ ပေ၊ အနံ ၃၀ ပေရှိ သွပ်မိုးသွပ်ကာ လူနေ အဆောက်အအုံ ၂ လုံးအတွင်းမှ ကွန်ပျူတာ(Laptop)၁၈ လုံး၊ ကွန်ပျူတာ(Desktop) ၃၅ လုံး၊ ဖုန်းမျိုးစုံ ၁၁ လုံး၊ Star Link ၅ လုံး တို့ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၉ ရက်က လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့က သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

ထိုနေ့ ညနေ ၄ နာရီကျော်တွင် အဆိုပါ နေရာ၏ အရှေ့ဘက် မီတာ ၈၀၀ ခန့်အကွာတွင် ကွန်ပျူတာ(Laptop) ၁၁ လုံးနှင့် ကွန်ပျူတာ(Desktop) ၆ လုံး၊ Star Link ၃ လုံး၊ မူးယစ်ဆေးဝါးချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဆေးပြား ရိုက်စက် ၂ လုံး၊ ‌ဆေးမွှေစက် ၁ လုံး၊ ‌ဆေးပြားရေတွက်စက် ၁ လုံး၊ အိုက်စ် ၂ ကီလိုဂရမ်၊ ဆေးပြားရိုက်ရန် ရောစပ် ထားသည့် အနှစ် ၁၀ ကီလိုဂရမ်ပါ ပုံး ၁ ပုံး၊ Caustic Soda ၂၅ ကီလိုဂရမ်၊ Sodium Poweder ၂၅ ကီလိုဂရမ်ပါ ၃၀ လုံး၊ မော်တော်ယာဉ် ၁ စီး၊ မီးစက် ၂ လုံး၊ ဘက်ဟိုး ၁ စီး၊ SSA တံဆပ်ပါ အစိမ်းရောင် ယူနီဖောင်း ၁ စုံ၊ အပွင့် ၂ ပွင့်ပါ ပုခုံးတံဆိပ် ၁ စုံ၊ SSA တံဆိပ်ပါ အစိမ်းရောင် ဦးထုပ် ၁ လုံး၊ အဆောက်အအုံများနှင့် ဆက်စပ် ပစ္စည်းများ ကို ထပ်မံ သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်ဟု နေပြည်တော်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ထို့နောက် မိုင်းရယ်မြို့၏ အနောက်တောင်ဘက် ၂၆၀၀၀ မီတာခန့်အကွာ၊ မန်ဖြတ်ကျေးရွာအနီးမှာ မူးယစ်ဆေး ဝါး ချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုခဲ့သည့် ယာယီ ၁၄ လုံး၊ အလျား ၁၀၀ ပေ၊ အနံ ၂၅ ပေရှိ အဆောက်အအုံ ၆ လုံး၊ ပလတ်စတစ်ပေပါခွံ ၁၂၀ လုံး၊ ဓာတုဆေးရည်များ ထည့်ထားသည့် သံပေပါ ၂၀ လုံး၊ သံပေပါခွံ ၃၀ လုံး၊ ဂတ်စ်အိုး ၆၀ လုံး၊ စတီးပေါင်းအိုးကြီး ၄ လုံး၊ အင်ဂျင်ကြီး ၂ လုံး၊ အက်ဆစ်ပါ ပလတ်စတစ်ပေပါ ၆၇ လုံးနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာ၌ အသုံးပြုသည့် ဆက်စပ် ပစ္စည်းများကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက်က သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

အလားတူ မိုင်းရယ်မြို့၏ အနောက်တောင်ဘက် မီတာ ၂၀၀၀၀ ခန့်အကွာမှာလည်း မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာ တွင် အသုံးပြုသည့် အလျား ၁၅ ပေ၊ အနံ ၂၀ ပေရှိ ပလတ်စတစ်ကာ အဆောက်အအုံ ၅၀ လုံး၊ ဖျက်ဆီးထားသည့် အဆောက်အအုံ ၁၅ လုံး၊ ဂတ်စ်အိုး ၆၀၀ လုံး၊ ရေခဲသေတ္တာ ၁၀ လုံး၊ မီးစက် ၃ လုံး၊ ပေါင်းအိုးအကြီး ၃ လုံး၊ ဆေးပြားရိုက်စက် ၃ လုံး၊ ဓာတုဆေးရည် ထည့်ထားသည့် ပေပါ ၅၀၀ လုံး၊ မူးယစ်ဆေးမှုန့်များဟု ယူဆရသည့် အဖြူမှုန့်များ ထည့်ထားသော ဆာလာအိတ် ၃၀၀ အိတ်၊ ပလတ်စတစ်အိတ် အကြည် ၃၀၀ အိတ်၊ ၅ ဂါလန်ဆံ့ အက်ဆစ်ပုံး ၃၀၀ လုံး၊ စတီးဗန်းကြီး ၆ ချပ်၊ အမျိုးအစား(စိစစ်ဆဲ) အဖြူရောင်အမှုန့်များ ပါဝင်သည့် စက္ကူဖာ ၃၀ ပုံး၊ ဆာလာအိတ်ဖြင့် ထည့်ထားသည့် (စိစစ်ဆဲ) အဖြူရောင်မှုန့် ၃၀၀ ထုပ်၊ ဆိုင်ကယ် ၅ စီး၊ SSA အဖွဲ့မှ ပါဝင် ပတ်သက်နေသူများ အပါအဝင် တရားခံ ၆ ဦး အပြင် SSA တံဆပ်ပါ ယူနီဖောင်းနှင့် တံဆိပ်များ အပါအဝင် ဆက်စပ် ပစ္စည်းများကို ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်တွင် သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

ထို့ပြင် မိုင်းရယ်မြို့၏ အနောက်တောင်ဘက် မီတာ ၁၉၀၀၀ ခန့်အကွာတွင် မူးယစ်ဆေးဝါး အဓိက ချက်လုပ်သည့် နေရာဟု ယူဆရသော (၇)နေရာ ပတ်ဝန်းကျင်ကို တွေ့ရှိရကြောင်း၊ ထိုနေရာများကို ရှင်းလင်းစဉ် မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်သည့်တဲ့နှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းထားသော ဂိုဒေါင် ၃၃ လုံးအား တွေ့ရှိရကြောင်း နေပြည်တော်ဘက်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

မူးယစ်ဆေးဝါး ချက်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဂတ်စ်အိုးမျိုးစုံ ၄၄၃ လုံး၊ ဖိုင်ဘာပေပါ ၁၃၁၂ လုံး၊ သံပေပါ ၃၃၆ လုံး၊ သုံးဘီးဆိုင်ကယ် ၂ စီး၊ Caustic Soda ၈၅ အိတ်၊ Sulphonic Acid Liquid ပီပါ ၂၁ လုံး၊ တင်ဒါပီပါ ၈ လုံး၊ အမျိုးအမည်(စိစစ်ဆဲ) အညိုရောင်ပေပါ ၅ လုံး၊ ဖန်အိုး(အသေး) ၅၂၅ လုံး၊ ဖန်ပေါင်းအိုးကြီး ၁၀ လုံး၊ Ethnol ပေပါ ၄၀ လုံး၊ အဖြူရောင် အနှစ်များ ထည့်သွင်းထားသော စတီးဇလုံ ၁၅၀ လုံး၊ အခြောက်ခံ ဗန်းများနှင့် မူးယစ် ဆေးဝါးချက် လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများကိုလည်း ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်က သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ငွေကျပ် ၁၇၆၁ ဘီလီယံကျော် တန်ဖိုးရှိ မူးယစ်ဆေးဝါးများနှင့် မူးယစ်ဆေး ဝါး ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဓာတုပစ္စည်းများ ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သည်ဟု နေပြည်တော်ဘက်က သတင်းထုတ် ပြန်ခဲ့သည်။