CNI International News

မော်စကို၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀

ရုရှား၏ ထိပ်သီးစစ်ဘက် ထောက်လှမ်းရေး အရာရှိကြီးတစ်ဦးကို ပစ်ခတ်ခဲ့သူများက ၎င်းတို့သည် ယူကရိန်း ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့(SBU)၏ အမိန့်ကို နာခံဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဝန်ခံခဲ့သည်ဟု ရုရှားထောက်လှမ်း ရေးအဖွဲ့ (FSB) က ဖေဖော်ဝါရီ ၉ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်က ရုရှားစစ်ဘက် ထောက်လှမ်းရေးဌာန(GRU)၏ ဒုတိယအကြီးအကဲဖြစ်သည့် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဗလာဒီမာ အလက်ဆီယက်ဗ် (Vladimir Alexeyev) ပစ်ခတ်ခံရမှုတွင် ၎င်းတို့နှင့် ပတ်သက်မှု မရှိကြောင်း ယူကရိန်းဘက်က ငြင်းဆိုထားသည်။

သေနတ်ဖြင့် အချက်ပေါင်းများစွာ ပစ်ခတ်ခံခဲ့ရသည့် အလက်ဆီယက်ဗ်သည် ခွဲစိတ်ကုသမှု ခံယူပြီးနောက် သတိ ပြန်ရလာပြီဖြစ်သည်။

အလက်ဆီယက်ဗ်ကို ပစ်ခတ်ခဲ့သည်ဟု သံသယရှိသူ ယူကရိန်းနွယ်ဖွား ရုရှားနိုင်ငံသားတစ်ဦးကို ဒူဘိုင်းတွင် ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ပြီးနောက် ရုရှားသို့ ပြန်လည် လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ကာ စစ်ဆေးမေးမြန်းမှုများ ပြုလုပ်နေခြင်းဖြစ်သည်။

ထို့ပြင် ၎င်းနှင့်အတူ ပူးပေါင်းကြံစည်သူဟု သံသယရှိသူ ဗစ်တာ ဗာဆင် (Viktor Vasin) ကိုလည်း ရုရှားအာဏာ ပိုင်များက စစ်ဆေး မေးမြန်းလျက်ရှိသည်။

ရုရှားထောက်လှမ်းရေးက သံသယရှိသူကို ဖမ်းဆီးစဉ်

ကော်ဘာနှင့် ဗာဆင်တို့ နှစ်ဦးစလုံးသည် ၎င်းတို့၏ ပြစ်မှုကျူးလွန်မှုကို ဝန်ခံခဲ့ကြပြီး၊ ထိုပစ်ခတ်မှုသည် ယူကရိန်း ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့ကိုယ်စား ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း အသေးစိတ် အချက်အလက်များကိုလည်း ထွက်ဆို ခဲ့ကြသည်ဟု FSB က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ကော်ဘာကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လတွင် ယူကရိန်းအနောက်ပိုင်း တာနိုပီလ် (Ternopil) မြို့၌ SBU က လူသစ် စုဆောင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ကိယက်ဗ် (Kyiv) မြို့တွင် လေ့ကျင့်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကာ လစာကို ခရစ်ပတိုငွေကြေး (Crypto-currency) ဖြင့် ရရှိခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက်၌ ဖော်ပြထားသည်။

အလက်ဆီယက်ဗ်ကို သတ်ဖြတ်နိုင်ပါက SBU က ကော်ဘာကို အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၀,၀၀၀ ပေးမည်ဟု ကတိပြုခဲ့ကြောင်းလည်း FSB က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ကော်ဘာကို စည်းရုံးသိမ်းသွင်းရာတွင် ပိုလန်ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့လည်း ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း FSB က ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုစွပ်စွဲချက်နှင့် ပတ်သက်ပြီး ပိုလန်နိုင်ငံက တစ်စုံတစ်ရာ တုန့်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပေ။

Source: ရိုက်တာ

CNI Internatioanl News

နာဂလန်း၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၉

အိန္ဒိယအစိုးရ၊ နာဂလန်း (Nagaland) ပြည်နယ်အစိုးရနှင့် ENPO ကိုယ်စားလှယ်များအကြား နယူးဒေလီ မြို့တော်တွင် လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့သော သမိုင်းဝင် သဘောတူညီချက်သည် ငြိမ်းချမ်းပြီး ချမ်းသာကြွယ်ဝသည့် အရှေ့မြောက်ဒေသ ဖြစ်ပေါ်လာစေရေးဆိုသည့် ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ(Shri Narendra Modi)၏ မျှော်မှန်းချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာ၌ နောက်ထပ် ထူးခြားသည့် ခြေလှမ်းသစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

နာဂလန်းပြည်နယ်ရှိ ခရိုင် ၆ ခုအတွက် Frontier Nagaland Territorial Authority (FNTA) ကို ဖွဲ့စည်းထူထောင် နိုင်ရန် ယခုသဘောတူညီချက်က လမ်းခင်းပေးလိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

ထိုအစီအစဉ်အောက်တွင် လုပ်ငန်းကဏ္ဍ ၄၆ ခုနှင့် သက်ဆိုင်သော လုပ်ပိုင်ခွင့်များကို FNTA ထံသို့ လွှဲပြောင်းပေး အပ်သွားမည် ဖြစ်သည်။

မိုဒီ ဦးဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့သည် အငြင်းပွားမှုတိုင်းအတွက် အဖြေရှာပေးရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချထားသည်။

ယခင်အစိုးရများသည် သဘောတူညီချက်များကို လက်မှတ်ရေးထိုးရုံသာ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း မိုဒီ အစိုးရသည် ထိုသဘောတူညီချက်များကို စာတွေ့ရော လက်တွေ့ပါ ထိရောက်စွာ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။

အိန္ဒိယအစိုးရသည် အရှေ့ နာဂလန်းဒေသ (Eastern Nagaland) ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် ကူညီပံ့ပိုးပေးသွား မည်ဖြစ်ပြီး အစိုးရ၏ တာဝန်ဝတ္တရားများကိုလည်း လုပ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်သည်။

နှစ်စဉ် ပုံသေရန်ပုံငွေ ပမာဏတစ်ခုကို ခွဲဝေ ချထားပေးသွားမည်ဖြစ်ပြီး ကနဦး အသုံးစရိတ်များကိုလည်း ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ကျခံပေးသွားမည် ဖြစ်သည်။

ယခုအခါတွင် အရှေ့နာဂလန်းဒေသ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး လမ်းခရီးတွင် မည်သည့် အတားအဆီးမျှ ရှိတော့မည် မဟုတ်ပေ။

ထိုသဘောတူညီချက်သည် ပြည်သူလူထု၏ စစ်မှန်သော မျှော်လင့်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်း ပေးနိုင်ရန်အတွက် အငြင်းပွားဖွယ် ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းပေးမည်ဆိုသည့် မိမိတို့အစိုးရ၏ ကတိကဝတ်ကို ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်သည်။

အိန္ဒိယ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး ရှရီ အမစ်ရှားနဲ့ ENPO ကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်

ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ၏ ငြိမ်းချမ်းသာယာသော အရှေ့မြောက်ဒေသ ဖြစ်ပေါ်လာစေရေး မျှော်မှန်းချက်ကို အကောင် အထည် ဖော်ရာတွင် နောက်ထပ် ထူးခြားသည့် မှတ်တိုင်တစ်ခု အနေဖြင့် အိန္ဒိယအစိုးရ၊ နာဂလန်းပြည်နယ် အစိုးရနှင့် နာဂလန်းအရှေ့ပိုင်းခရိုင် ၆ ခုရှိ အသိအမှတ်ပြု နာဂမျိုးနွယ်စု ၈ စုကို ကိုယ်စားပြုသည့် ထိပ်သီး အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော အရှေ့နာဂလန်း ပြည်သူ့အဖွဲ့ (Eastern Nagaland Peoples’ Organisation -ENPO) တို့အကြား သမိုင်းဝင် သဘောတူညီချက် တစ်ရပ်ကို ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်တွင် နယူးဒေလီမြို့၌ လက်မှတ် ရေးထိုး ခဲ့ကြသည်။

ထိုသဘောတူညီချက်ကို အိန္ဒိယ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး ရှရီ အမစ်ရှား (Shri Amit Shah) နှင့် နာဂလန်းပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ် Shri Neiphiu Rio တို့၏ ရှေ့မှောက်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ထိုသဘောတူညီချက်သည် နာဂလန်းပြည်နယ်ရှိ Tuensang၊ Mon၊ Kiphire၊ လောင်လင်း ၊ Noklak နှင့် Shamator အမည်ရှိ ခရိုင် ၆ ခုအတွက် Frontier Nagaland Territorial Authority (FNTA) ကို ဖွဲ့စည်း ထူထောင်ရန် လမ်းခင်းပေးမည်ဖြစ်ပြီး လုပ်ငန်းကဏ္ဍ ၄၆ ခုနှင့် သက်ဆိုင်သော လုပ်ပိုင်ခွင့်များကိုလည်း FNTA ထံသို့ လွှဲပြောင်းအပ်နှင်းသွားမည် ဖြစ်သည်။

ယနေ့သည် အငြင်းပွားမှု ကင်းစင်သော အရှေ့မြောက်ဒေသအတွက် အလွန်အရေးကြီးသော နေ့တစ်နေ့ ဖြစ်ကြောင်း ထိုအခမ်းအနားတွင် အမစ်ရှားက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီသည် လက်နက်ကိုင် ပုန်ကန်မှု၊ အကြမ်းဖက်မှုနှင့် အငြင်းပွားမှုများ ကင်းဝေးပြီး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် သော အရှေ့မြောက်ဒေသ ဖြစ်လာရန် မျှော်မှန်းထားကြောင်း၊ ယနေ့တွင် ထိုမျှော်မှန်းချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်ရန် နောက်ထပ် ခြေလှမ်းတစ်လှမ်းကို လှမ်းတက်နိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သော ၁၁ နှစ်ခန့်က အရှေ့မြောက်ဒေသရှိ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အငြင်းပွားမှုများသည် ဒေသကို အစိတ်စိတ် အမွှာမွှာ ကွဲထွက်စေရန် တွန်းပို့နေပြီး ငြိမ်းချမ်းရေးကို ပျက်ပြားစေခဲ့ကြောင်း၊ တစ်ချိန် တည်းမှာပင် ပြည်နယ် အချင်းချင်းကြား အငြင်းပွားမှုများစွာသည်လည်း ပြည်နယ်များ၏ အေးချမ်းသာယာမှုကို အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေခဲ့ကြောင်း အမစ်ရှားက ထည့်သွင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ ဦးဆောင်သော အစိုးရသည် အငြင်းပွားမှုတိုင်းအတွက် အဖြေရှာပေးရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချထားကြောင်း၊ ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှစပြီး မိုဒီအစိုးရသည် အရှေ့မြောက်ဒေသတွင် အရေးကြီးသော သဘောတူညီချက် ၁၂ ချက်ကို လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

ယခင်အစိုးရများသည် သဘောတူညီချက်များကို လက်မှတ်ရေးထိုးရုံသာ ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း မိုဒီအစိုးရသည် စာတွေ့ရော လက်တွေ့ပါ ထိရောက်စွာ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ထည့်သွင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယအစိုးရအနေဖြင့် နာဂလန်း အရှေ့ပိုင်းဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် ကူညီပံ့ပိုးပေးသွားမည်ဖြစ်ပြီး မိမိတို့၏ တာဝန်ဝတ္တရားများကိုလည်း အပြည့်အဝ တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ENPO ကိုယ်စားလှယ်များကို အာမခံသည်ဟု ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးက ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့ပြင် နှစ်စဉ် ပုံသေရန်ပုံငွေ ပမာဏတစ်ခုကို သတ်မှတ် ခွဲဝေပေးသွားမည်ဖြစ်ပြီး၊ အဖွဲ့အစည်း စတင် တည်ထောင်မှုဆိုင်ရာ အသုံးစရိတ်များကိုလည်း ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ကျခံပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အမစ်ရှားက ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဝန်ကြီး ရှရီ အမစ်ရှားနဲ့ ENPO ကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်

မိုဒီ ဦးဆောင်သော အစိုးရသည် အငြင်းပွားမှုတိုင်းအတွက် အဖြေရှာပေးရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချထားကြောင်း ၂၀၂၁-၂၂ ခုနှစ်ကတည်းက ENPO ကိုယ်စားလှယ်များကို ပြောကြားခဲ့ဖူးကြောင်း၊ အစိုးရအပေါ် ယုံကြည်မှု ထားရှိရန်နှင့် ဒီမိုကရေစီနည်းကျ လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် ပါဝင်ကြရန်နှင့် ထိုသို့ ဆောင်ရွက်ပါက တရားမျှတသည့် ဆုံးဖြတ် ချက်နှင့် ထိုက်တန်သည့် လေးစားမှုတို့ကို မလွဲမသွေ ရရှိမည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း အမစ်ရှားက ပြောကြားခဲ့သည်။

ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနမှ အရာရှိများသည် ENPO နှင့် နာဂလန်းအစိုးရတို့အကြား ပေါင်းကူးတံတားသဖွယ် အချိန်အတော်ကြာအောင် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ပေးခဲ့ပြီးနောက် ယနေ့တွင် အငြင်းပွားမှုကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်ခဲ့ပြီ ဖြစ်၍ မိမိအနေဖြင့် အလွန်တရာ ဝမ်းမြောက်မိကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

မိမိတို့ အားလုံးသည် ENPO ဒေသနှင့် ၎င်း၏ မဟာဗျူဟာမြောက် အရေးပါပုံကို ကောင်းစွာ သိရှိထားကြကြောင်း၊ နာဂလန်းပြည်နယ်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည့် အချိန်မှစ၍ နာဂလန်းအရှေ့ပိုင်းဒေသမှ နိုင်ငံသားများသည် တရားမျှတမှု မရရှိခဲ့သလို ခံစားခဲ့ရကြောင်း၊ ၎င်းအနေဖြင့် နာဂလန်းပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ် Shri Neiphiu Rio နှင့် စကားပြောဆိုခဲ့ကြောင်း၊ Shri Neiphiu Rio ကလည်း ENPO ၏ တောင်းဆိုချက်အားလုံးကို အကြွင်းမဲ့ နားထောင် မည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ပြီး လက်ခံသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ပြောကြားခဲ့ သည်ဟု အမစ်ရှားက ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ် Shri Neiphiu Rio အား ကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်း၊ နာဂလန်း ပြည်နယ်အစိုးရ၊ ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးများနှင့် ပြည်နယ် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များသည် မွန်မြတ်သော စိတ်ထားဖြင့် ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးမှုကို အောင်မြင်စွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

ယနေ့တွင် ကာလရှည်ကြာ ဖြစ်ပွားနေခဲ့သော အငြင်းပွားမှု တစ်ခုသည် ပျော်ရွှင်စရာကောင်းသော အဆုံးသတ်သို့ ရောက်ရှိသွားပြီဖြစ်ကြောင်း၊ နာဂလန်း အရှေ့ပိုင်းဒေသရှိ ပြည်သူများ၊ ENPO အဖွဲ့အစည်း အသီးသီး၊ နာဂလန်း ပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များ၊ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များအားလုံးကို ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက် ကြောင်းနှင့် နာဂလန်း ပြည်နယ်အတွင်းရှိ အငြင်းပွားမှု အားလုံးကို အဆုံးသတ် နိုင်ရေးအတွက် ယနေ့တွင် နောက်ထပ် ခြေလှမ်းတစ်လှမ်းကို လှမ်းတက်နိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်ကြောင်း အမစ်ရှားက ပြောသည်။

ယခုအခါတွင် နာဂလန်း အရှေ့ပိုင်းဒေသ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး လမ်းခရီးအစတွင် မည်သည့် အတားအဆီးမျှ ရှိတော့မည် မဟုတ်ကြောင်း၊ ထိုသဘောတူညီချက်သည် ပြည်သူလူထု၏ စစ်မှန်သော မျှော်လင့်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်း ပေးနိုင်ရန်အတွက် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ပြဿနာအရပ်ရပ်ကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်လိမ့်မည်ဆိုသည့် မိမိတို့ အစိုးရ၏ ကတိကဝတ်ကို ထင်ဟပ် ဖော်ပြနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ အိန္ဒိယအစိုးရနှင့် နာဂလန်းပြည်နယ် အစိုးရ တို့သည် နာဂလန်းအရှေ့ပိုင်းဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုသဘောတူညီချက်တွင် FNTA အတွက် အတွင်းဝန်ရုံးခွဲတစ်ခု ထားရှိရန် ပါဝင်ပြီး ထိုရုံးကို အထူးအရာရှိကြီး တစ်ဦးက ဦးဆောင်မည်ဖြစ်သည်။

ထို့ပြင် နာဂလန်းအရှေ့ပိုင်း ဒေသအတွက် ဖွံ့ဖြိုးရေး အသုံးစရိတ်ကို လူဦးရေနှင့် ဧရိယာ အကျယ်အဝန်းအပေါ် မူတည်၍ အချိုးကျ ခွဲဝေပေးသွားမည် ဖြစ်သည်။ 

သို့သော် ထိုသဘောတူညီချက်သည် အိန္ဒိယဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၃၇၁ (က) ပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်များကို ထိခိုက်စေမည် မဟုတ်ပေ။

ထိုကဲ့သို့ စီမံဆောင်ရွက်မှုသည် ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်၊ ဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ်ပိုင်ခွင့်ကို မြှင့်တင် ပေးခြင်းတို့မှတဆင့် အခြေခံ အဆောက်အအုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို အရှိန်အဟုန်မြှင့်တင်ရန်၊ စီးပွားရေးအရ လုပ်ပိုင်ခွင့်များ ရရှိစေရန်နှင့် အရင်းအမြစ်များကို အကောင်းဆုံး အသုံးချနိုင်ရန် ရည်ရွယ်ပြီး နာဂလန်း အရှေ့ပိုင်း ဒေသ တစ်ခုလုံး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာစေရန် မျှော်မှန်းထားခြင်း ဖြစ်သည်။

ယခုသဘောတူညီချက်သည် အရှေ့မြောက်ဒေသရှိ ပြည်သူလူထု၏ စစ်မှန်သော မျှော်လင့်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်း ပေးနိုင်ရန်အတွက် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ပြဿနာ အရပ်ရပ်ကို ဆွေးနွေး ညှိနှိုင်းမှုများမှတဆင့် ဖြေရှင်းပေးမည် ဟူသော အိန္ဒိယအစိုးရ၏ ကတိကဝတ်ကို ပြသရာရောက်ပြီး အငြင်းပွားမှုများကို အဖြေရှာရာတွင် အကြမ်းဖက်မှု နှင့် လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများအစား အပြန်အလှန် လေးစားမှုနှင့် ဆွေးနွေးမှုများအပေါ် အခြေခံသည့် ညှိနှိုင်း မှုများဖြင့်သာ အောင်မြင်နိုင်သည်ဆိုသည့် ဒီမိုကရေစီ၏ အခြေခံ သဘောတရားကိုလည်း သက်သေပြနေခြင်း ဖြစ်သည်။

လက်မှတ်ရေးထိုးပွဲ အခမ်းအနားကို နာဂလန်းပြည်နယ် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် Shri Yanthungo Patton ၊ ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးများနှင့် အခြား အရာရှိကြီးများ၊ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် နာဂလန်းအစိုးရတို့မှ အဆင့်မြင့် အရာရှိကြီးများလည်း တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။

Source: Ministry of Home Affairs

CNI International News

အင်ဖာ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၉

အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မဏိပူရပြည်နယ်ရှိ တောင်တန်းဒေသ ခရိုင်များတွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်က ဆန္ဒပြပွဲများ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့တွင် ကူကီး-ဇို (Kuki-Zo) မျိုးနွယ်စုမှ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၃ ဦး ပါဝင်နေမှုကို ထောင်နှင့်ချီသည့် ဆန္ဒပြသူများက ကန့်ကွက်ခဲ့ကြကြောင်း India Today သတင်းဝက်ဘ်ဆိုက်၌ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဆန္ဒပြသူများသည် ကူကီး-ဇို လူမျိုးများဖြစ်သည့် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် မစ္စမ်နမ်ချာ ကစ်ပ်ဂျန်(Nemcha Kipgen) နှင့် အခြားသော လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၂ ဦးဖြစ်သည့် အယ်လ်အမ် ခေါ့တေး(LM Khaute) နှင့် အန် ဆားနတေး( N Sanate) တို့၏ ပုံတူရုပ်များကို မီးရှို့ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။

ချူရာချန်ပူရ် (Churachandpur)ခရိုင်တွင်မူ ကူကီး အမျိုးသမီး လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့နှင့် ဌာနေမျိုးနွယ်စု ခေါင်းဆောင်များဖိုရမ် (ITLF) ၏ အမျိုးသမီးအဖွဲ့တို့ ပူးပေါင်းပြီး လူပေါင်းများစွာ ပါဝင်သည့် လမ်းလျှောက် ချီတက်ဆန္ဒပြပွဲတစ်ခုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ဆန္ဒပြသူများက ဝန်ကြီး ကစ်ပ်ဂျန်( Kipgen) အား ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြပြီး သီးခြားအုပ်ချုပ်ရေးဒေသ ဖော်ဆောင်ပေးရန် ထပ်မံတောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။

မဏိပူရပြည်နယ် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် မစ္စမ်နမ်ချာ ကစ်ပ်ဂျန်ကို ဆန္ဒပြနေကြစဉ်

“လူပြိန်းကြိုက် အစိုးရမျိုးကို အလိုမရှိ” ၊ “ကျုပ်တို့ရဲ့ သွေးတွေနဲ့ မကစားပါနဲ့” ဟူသော ကြွေးကြော်သံများ ကိုလည်း ဆန္ဒပြသူများက ဟစ်ကြွေးခဲ့ကြသည်။

ဆန္ဒပြမှု၏ အမှတ်အသားတစ်ခု အနေဖြင့် အာဏာရ BJP ပါတီမှ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ ဖြစ်ကြသည့် ကစ်ပ်ဂျန်၊ အယ်လ်အမ် ခေါ့တေးနှင့် အန် ဆားနတေးတို့၏ ပုံတူ အရုပ်များကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက် ကူကီးမျိုးနွယ်စုများ အဓိက နေထိုင်ရာ ဒေသများတွင် ၂၄ နာရီကြာ ပိတ်ဆို့ထားသည့် အမိန့်ကို ဆန္ဒပြ ချီတက်ပွဲ ပြုလုပ်နိုင်ရန်အတွက် ယာယီဖြေလျှော့ပေးခဲ့သည်။

ကူကီး-ဇို လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များသည် မဏိပူရပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့တွင် ပါဝင်ခြင်းဖြင့် ပြည်သူလူထု၏ မျှော်လင့်ချက်များကို သစ္စာဖောက်ခဲ့ကြောင်း ဆန္ဒပြသူတစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့ပြီး ကစ်ပ်ဂျန်ကို ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့မှုကို ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ကန့်ကွက်ခဲ့သည်။

ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် မစ္စမ်နမ်ချာ ကစ်ပ်ဂျန်နဲ့ သုံးဦးကို ဆန္ဒပြနေကြစဉ်

အလားတူ ဆန္ဒပြပွဲများကို ကန်ပေါ့ကပီ(Kangpokpi) ခရိုင်ရှိ ဆိုင်ကူးလ်(Saikul)နှင့် တန်နိုပါလ်(Tengnoupal) ခရိုင်ရှိ မိုရေး(Moreh) မြို့တို့တွင်လည်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ထိုနေရာများတွင်လည်း ဆန္ဒပြသူများသည် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် သုံးဦး၏ ပုံတူရုပ်များကို မီးရှို့ခဲ့ကြပြီး ဝန်ကြီး ကစ်ပ်ဂျန်အား ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။

ချူရာချန်ပူရ်၊ ကန်ပေါ့ကပီနှင့် ဖဲရ်ဇောလ်(Pherzawl)ခရိုင်များရှိ ထိုလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် သုံးဦး၏ နေအိမ် များနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်တွင် လုံခြုံရေးကို တိုးမြှင့်ချထားကြောင်း တာဝန်ရှိသူများက ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: India Today

CNI International News

တီဟီရန်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၉

အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ရောက်ရှိနေသည့် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များ၏ တိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံရပါက ဒေသတွင်းရှိ အမေရိကန်အခြေစိုက် စခန်းများကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက် သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အာဘတ်စ် အာရက်ချီ (Abbas Araqchi) က ဖေဖော်ဝါရီ ၇ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်ဟု ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့ သည်။

ထိုကဲ့သို့ တိုက်ခိုက်ခြင်းသည် အမေရိကန်အခြေစိုက် စခန်းများကို လက်ခံထားသော နိုင်ငံများကို တိုက်ခိုက်ခြင်း ဟု မယူဆသင့်ဘဲ အမေရိကန်အခြေစိုက် စခန်းများကိုသာ သီးသန့်တိုက်ခိုက်ခြင်းဟု ယူဆသင့်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်က အိုမန်နိုင်ငံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော အမေရိကန်-အီရန် ဆွေးနွေးမှုများသည် အပြုသဘော ဆောင်ကြောင်း နှစ်နိုင်ငံစလုံးက ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အာဘတ်စ် အာရက်ချီကို တွေ့ရစဉ်

နျူကလီးယားဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲများကို ဆက်လက် ပြုလုပ်ရန် ကတိပြုခဲ့ကြပြီးနောက် တစ်ရက်အကြာတွင် အာရက်ချီက ကာတာအခြေစိုက် အယ်လ်ဂျာဇီးယား ရုပ်သံကို ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

“အမေရိကန်ရဲ့ ကုန်းမြေကို တိုက်ခိုက်ဖို့ကတော့ မဖြစ်နိုင်ပေမယ့် ဒေသတွင်းမှာရှိတဲ့ သူတို့ရဲ့ အခြေစိုက် စခန်း တွေကိုတော့ ကျနော်တို့ ပစ်မှတ်ထားသွားမှာပါ။ ကျနော်တို့ အနေနဲ့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေကို တိုက်ခိုက်မှာ မဟုတ် ပါဘူး။ အဲဒီနိုင်ငံတွေမှာ တပ်စွဲထားတဲ့ အမေရိကန် အခြေစိုက် စခန်းတွေကိုပဲ ပစ်မှတ်ထားမှာပါ။ ဒီနှစ်ခုကြားမှာ ကြီးမားတဲ့ ကွာခြားချက်ရှိပါတယ်”ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဒေသတွင်း အမေရိကန် ရေတပ်အင်အား တိုးမြှင့်ချထားပြီးနောက် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) က အီရန်ကို တိုက်ခိုက်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်။

အီရန်အနေဖြင့် နျူကလီးယားဗုံး ထုတ်လုပ်ရန် လိုအပ်သည့် ယူရေနီယံ သန့်စင်မှုကို စွန့်လွှတ်ရန် ထရမ့်က တောင်းဆိုထားပြီး ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည် ထုတ်လုပ်မှု၊ ဒေသတွင်း လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များကို ထောက်ပံ့နေမှုများ ကိုလည်း ရပ်တန့်ရန် တောင်းဆိုထားသည်။

အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အာဘတ်စ် အာရက်ချီကို တွေ့ရစဉ်

အီရန်ကမူ ၎င်းတို့၏ နျူကလီးယား လောင်စာ ထုတ်လုပ်မှုသည် လက်နက် ထုတ်လုပ်ရန် ရည်ရွယ်ချက် မဟုတ် ကြောင်း ငြင်းဆိုထားသည်။

အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ဖြစ်ပွားနေသော နျူကလီးယား အငြင်းပွားမှုကို ဖြေရှင်းရန် နှစ်ဖက်စလုံးက သံတမန် နည်းလမ်းဖြင့် ပြန်လည်စတင်ရန် အသင့်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သော်လည်း ဆွေးနွေးပွဲတွင် ထည့်သွင်း ဆွေးနွေး မည့် အကြောင်းအရာများကို ပိုမိုချဲ့ထွင်ရန် တောင်းဆိုမှုများကိုမူ အာရက်ချီက ငြင်းဆန်ခဲ့သည်။

“ဘယ်လို ဆွေးနွေးမှု မျိုးမှာမဆို ခြိမ်းခြောက်မှုတွေနဲ့ ဖိအားပေးမှုတွေကို ရှောင်ကြဉ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အီရန် အနေနဲ့ နျူကလီးယားကိစ္စ တစ်ခုတည်းကိုပဲ ဆွေးနွေးမှာဖြစ်ပြီး တခြားကိစ္စတွေကို ဆွေးနွေးမှာ မဟုတ်ပါဘူး” ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ် ဇွန်လတွင် အမေရိကန်သည် အစ္စရေးနှင့် အီရန်ကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ၁၂ ရက်ကြာ စစ်ပွဲအတွင်း အစ္စရေးဘက်မှာ ပူးပေါင်းပါဝင်ကာ အီရန်၏ နျူကလီးယား စက်ရုံများကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

တိုင်ပေ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇

ထိုင်ဝမ်သည် တရုတ်၏ စစ်ရေးဖိအားများကို တန်ပြန်ရန်နှင့် ဒရုန်းဖြင့် တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်းကို မြှင့်တင်ရန်အတွက် အမေရိကန်အခြေစိုက် Kratos Defense ကုမ္ပဏီနှင့် ပူးပေါင်းကာ ဂျက်အင်ဂျင်သုံး Mighty Hornet IV တိုက်ခိုက် ရေး ဒရုန်းကို အောင်မြင်စွာ စမ်းသပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

အမေရိကန်နိုင်ငံ အိုကလာဟိုးမားစီးတီး (Oklahoma City) မြို့ရှိ Kratos ၏ စက်ရုံတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော ထိုစမ်းသပ်မှုအတွင်း ထိုင်ဝမ်၏ စစ်ဆင်ရေးပစ္စည်း ကိရိယာများကို ဒရုန်း၌ အောင်မြင်စွာ တပ်ဆင်အသုံးပြု နိုင်ခဲ့ကြောင်း အတည်ပြုနိုင်ခဲ့သည်။

ထိုဒရုန်းစမ်းသပ်မှုသည် ထိုင်ဝမ်နှင့် အမေရိကန်ကြား ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အရှိန်အဟုန် မြှင့်တင်ရန်အတွက် အဓိကကျသော ခြေလှမ်းတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

Kratos နှင့် ထိုင်ဝမ်၏ အမျိုးသား ချောင်ရှန်း သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာတက္ကသိုလ် (NCSIST) တို့မှ အင်ဂျင်နီယာများ သည် မကြာသေးမီက ပြုလုပ်ခဲ့သော ထိုဒရုန်း စမ်းသပ်မှုကို အတူတကွ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုစမ်းသပ်မှုကို နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၏ မှတ်တိုင်သစ် တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း Kratos က ဖော်ပြခဲ့ သည်။

ထိုင်ဝမ်ထုတ် ဒရုန်းကို တွေ့ရစဉ်

ထိုင်ဝမ်သည် ကုန်ကျစရိတ် သက်သာပြီး အရေအတွက် အများအပြား ထုတ်လုပ်နိုင်ကာ စစ်ပွဲဖြစ်ပွားလာပါက ရန်သူကို ဟန့်တားနိုင်စွမ်းနှင့် တိုက်ခိုက်နိုင်စွမ်းရှိသည့် စစ်ဘက်သုံး စနစ်များကို ရရှိရန် ကြိုးပမ်းနေခြင်းဖြစ် သည်။

Mighty Hornet IV ဒရုန်းကို ကုန်ကျစရိတ် သက်သာပြီး ခရုစ်ဒုံးကျည်ကဲ့သို့ အသုံးပြုနိုင်သော လက်နက်တစ်ခု အဖြစ် တီထွင်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း Kratos ကုမ္ပဏီက ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်သည် ထိုင်ဝမ်ကို ၎င်း၏ နယ်မြေတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ထားပြီး ထိုင်ဝမ်ကျွန်း အနီးဝန်းကျင်ရှိ ဝေဟင်နှင့် ရေပြင်များတွင် စစ်လေယာဉ်များနှင့် စစ်သင်္ဘောများကို နေ့စဉ်နီးပါး စေလွှတ်လေ့ရှိသည်။

ထိုင်ဝမ်အနီးတွင် လှုပ်ရှားနေသော တရုတ်တိုက်လေယာဉ်များနှင့် ဒရုန်းများ အပါအဝင် တရုတ်စစ်လေယာဉ် အရေအတွက်သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ၂၀၂၄ ခုနှစ်ကထက် ၂၃ ရာခိုင်နှုန်းအထိ မြင့်တက်လာကြောင်း ထိုင်ဝမ်ကာ ကွယ်ရေးဝန်ကြီးက ယခုသီတင်းပတ်၌ ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: Reuters

CNI International News

မတ်စကတ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇

အီရန်နိုင်ငံ၏ နျူကလီးယားစီမံကိန်းနှင့် ပတ်သက်ပြီး အငြင်းပွားမှုများကို အဆုံးသတ်နိုင်ရန် အီရန်နှင့် အမေရိကန်သည် အိုမန်နိုင်ငံတွင် ဆွေးနွေးပွဲများကို ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်တွင် စတင် ပြုလုပ်နေကြပြီဖြစ်ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

သို့သော် ဆွေးနွေးမည့် အကြောင်းအရာများကို ချဲ့ထွင်လိုသည့် အငြင်းပွားမှုကြောင့် သံတမန်ရေးရာ ကြိုးပမ်း မှုများ ပျက်ပြားသွားနိုင်ပြီး အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် နောက်ထပ် ပဋိပက္ခတစ်ခု ဖြစ်ပွားလာမည့် အန္တရာယ်ရှိ နေသည်။

နှစ်ဖက်စလုံးက နျူကလီးယား အငြင်းပွားမှုနှင့် ပတ်သက်၍ သံတမန်ရေးရာ နည်းလမ်းဖြင့် ဖြေရှင်းရန် အရိပ် အယောင် ပြခဲ့ကြသော်လည်း အမေရိကန်က ထိုဆွေးနွေးပွဲများတွင် အီရန်၏ ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်များ၊ ဒေသတွင်းရှိ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကို ထောက်ပံ့မှုနှင့် အီရန်ပြည်သူများအပေါ် ဆက်ဆံမှု စသည့် အကြောင်းအရာများကိုပါ ထည့်သွင်း ဆွေးနွေးလိုကြောင်း အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကို ရူဘီယို (Marco Rubio) က ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

အိုမန်နိုင်ငံ မတ်စကတ် (Muscat) မြို့တော်တွင် ပြုလုပ်သည့် ဆွေးနွေးပွဲ၌ အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အာဘတ်စ် အာရက်ချီ (Abbas Araqchi) နှင့် အမေရိကန်၏ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အထူးသံတမန် စတိဗ် ဝစ်ကော့ဖ် (Steve Witkoff) တို့သည် နျူကလီးယားကိစ္စ တစ်ခုတည်းကိုသာ ဆွေးနွေးရန် အီရန်ဘက်က အလိုရှိနေသည်။

ဂါဇာ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ဆွေးနွေးပွဲများတွင် ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးခဲ့သည့် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) ၏ သားမက်ဖြစ်သူ ဂျာရက် ကုရှ်နာ (Jared Kushner) သည်လည်း ဆွေးနွေးပွဲများ၌ ပါဝင် တက်ရောက်မည်ဖြစ်သည်။

အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနဲ့ အိုမန်အစိုးရအကြီးအကဲကိုတွေ့ရစဉ်

“အီရန်ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်အတွင်းက ဖြစ်ရပ်တွေကို သတိတရ ရှိနေပြီး ပွင့်လင်းမြင်သာတဲ့ အမြင်တွေနဲ့ သံတမန် ရေးရာကို စတင်လိုက်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ဟာ စိတ်ရင်းမှန်နဲ့ ပါဝင်ဆောင်ရွက်နေသလို ကျနော်တို့ရဲ့ ရပိုင်ခွင့်တွေ အတွက်လည်း ခိုင်ခိုင်မာမာ ရပ်တည်သွားမှာပါ။ ကတိကဝတ် တွေကိုတော့ လေးစားလိုက်နာဖို့ လိုအပ်ပါတယ်” ဟု အာရက်ချီက ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်တွင် X လူမှုမီဒီယာ၌ ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်နိုင်ငံအနီးတွင် အမေရိကန်ရေတပ်က စစ်အင်အား တိုးမြှင့်ထားပြီးနောက် သမ္မတထရမ့် အနေဖြင့် အီရန်ကို တိုက်ခိုက်မည်ဆိုသည့် ၎င်း၏ ခြိမ်းခြောက်မှုများကို အကောင်အထည် ဖော်လာနိုင်ခြေ ရှိသည့်အပေါ် အီရန် ခေါင်းဆောင်များက အလွန် စိုးရိမ်နေကြသည်။

 “ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှုများ ပြုလုပ်နေချိန် အတွင်းမှာပဲ ကမ္ဘာ့သမိုင်းမှာ အင်အားအကြီးဆုံး စစ်တပ်ရဲ့ စစ်သေနာပတိ ချုပ်ဖြစ်တဲ့ သမ္မတကြီးထရမ့်ရဲ့ လက်ထဲမှာ သံတမန်ရေးရာ နည်းလမ်းအပြင် တခြားရွေးချယ်စရာ နည်းလမ်းများ စွာလည်း ရှိနေသေးတယ်ဆိုတာကို အီရန်အစိုးရကို သတိပေးလိုပါတယ်”ဟု အိမ်ဖြူတော် ပြန်ကြားရေးအရာရှိ ကာရိုလိုင်း လက်ဗစ် (Karoline Leavitt) က ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်တွင် သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်၏ ခြိမ်းခြောက်မှုကို ဖီဆန်ကြောင်း ပြသသည့် အနေဖြင့် အီရန်နိုင်ငံပိုင် ရုပ်သံက ဆွေးနွေးပွဲများ မစတင်မီ နာရီပိုင်းအလိုတွင် အီရန်၏ အဆင့်မြင့်ဆုံး အဝေးပစ် ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သော Khorramshahr-4 ဒုံးကျည်များကို တော်လှန်ရေး အစောင့်တပ်ဖွဲ့၏ မြေအောက် ဒုံးကျည်စခန်းတစ်ခု၌ ဖြန့်ကြက်ချထားကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

ဝယ်လင်တန်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇

နယူးဇီလန် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ဒေးဗစ် ဆေးမိုး (David Seymour) က ကိုလိုနီပြုခြင်းသည် နိုင်ငံ၏ ဌာနေ တိုင်းရင်းသားများဖြစ်သည့် မော်ရီ (Maori) လူမျိုးများအတွက် ကောင်းကျိုးများရှိခဲ့သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သဖြင့် ဝေဖန်ခံနေရကြောင်း အယ်လ်ဂျာဇီးယားမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

သို့သော် ဆေးမိုးကမူ ၎င်း၏ မှတ်ချက်စကားနှင့် ပတ်သက်ပြီး ဝေဖန် ကန့်ကွက်မှုများကို ပယ်ချခဲ့သည်။

၁၈၄၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဗြိတိသျှဘုရင်ခံ၏ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် မော်ဝါရီဌာနေ အကြီးအကဲ ၅၀၀ ကျော်တို့က နိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်မည့် သတ်မှတ်ချက်များ ထည့်သွင်းချုပ်ဆိုခဲ့သည့် ဝိုင်တန်ဂီစာချုပ် (Waitangi Treaty) ချုပ်ဆိုခဲ့သော နေရာတွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက် အရုဏ်တက်ချိန်က ဝတ်ပြုဆုတောင်းပွဲ ကျင်းပခဲ့သည်။

ထိုဆုတောင်းပွဲတွင် ဆေးမိုးလ်သည် ဆုတောင်းစကား ပြောကြားရန် ထရပ်လိုက်စဉ်မှာပင် လူပေါင်းများစွာက ၎င်းအား လှောင်ပြောင်အော်ဟစ်ပြီး ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန့်ကွက်ခဲ့ကြသည်။

ဆေးမိုးလ်သည် ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်က ကျင်းပသည့် ဝိုင်တန်ဂီနေ့ (Waitangi Day) အထိမ်းအမှတ် မိန့်ခွန်းအတွင်း ကိုလိုနီပြုခြင်းသည် ဌာနေတိုင်းရင်းသားများအတွက် ယေဘုယျအားဖြင့် အပြုသဘောဆောင်သော အတွေ့အကြုံ ဖြစ်ခဲ့သည်ဟု အငြင်းပွားဖွယ် မှတ်ချက်များကို ထည့်သွင်း ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

နယူးဇီလန် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ဒေးဗစ် ဆေးမိုးကို တွေ့ရစဉ်

ဝိုင်တန်ဂီနေ့သည် ဌာနေမျိုးနွယ်စုများက ၎င်းတို့၏ နစ်နာချက်များကို တင်ပြခွင့်ရသည့် နှစ်စဉ် ကျင်းပလေ့ရှိသော နိုင်ငံရေး လူစုလူဝေးပွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။

လက်ယာယိမ်း ACT ပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး မော်ဝါရီ လူမျိုးစုဝင် တစ်ဦးလည်းဖြစ်သူ ဆေးမိုးလ်က “ကိုလိုနီ ပြုတာနဲ့ ကျနော်တို့နိုင်ငံမှာ ဖြစ်ပျက်ခဲ့သမျှ အရာအားလုံးက ဆိုးရွားခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ အမြင်ကျဉ်းမြောင်းတဲ့ ပြောဆို သံတွေအပေါ် ကျနော် အမြဲတမ်း အံ့ဩမိပါတယ်။ အမှန်တရားကတော့ အရာရာတိုင်းဟာ အလုံးစုံ ဆိုးရွားနေတာ မျိုးက အလွန်ရှားပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့နောက် ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက် ဆုတောင်းပွဲတွင်  ၎င်းအား အော်ဟစ် ကန့်ကွက်သူများကို အမှောင်ထဲ၌ အော်ဟစ် နေသည့် လူပြိန်းတစ်စုဟု သုံးနှုန်းပြောဆိုခဲ့ပြီး “ဒီနိုင်ငံတစ်ဝန်းမှာရှိတဲ့ တိတ်ဆိတ်စွာ နေထိုင်ကြတဲ့ လူအများစု ဟာ အခုလို ဟန်ဆောင် လုပ်ရပ်မျိုးတွေကို စိတ်ကုန်နေကြပြီ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက်တွင် ဆေးမိုးလ်၏ ဝတ်ပြုဆုတောင်းစကား အပြီး၌ လက်ဝဲယိမ်း လေဘာပါတီခေါင်းဆောင် ခရစ် ဟစ်ကင်စ် (Chris Hipkins) သည်လည်း ဆုတောင်းပွဲ တက်ရောက်လာသူများ၏ လှောင်ပြောင်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။

Source: အယ်ဂျာဇီးယား

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇

အမေရိကန်စစ်တပ်သည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ အရှေ့ပိုင်းတွင် တရားမဝင် မူးယစ်ဆေးဝါးများ တင်ဆောင်လာသည်ဟု သံသယရှိသော သင်္ဘောတစ်စင်းကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သဖြင့် လူနှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်၌ DW သတင်းဝက်ဘ်ဆိုက်မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုသင်္ဘောသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ အရှေ့ပိုင်းရှိ လူသိများသော မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခို လမ်းကြောင်းများအတိုင်း မောင်းနှင်နေပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခို လုပ်ငန်းများကို လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ထောက်လှမ်းရေး သတင်းများ အရ အတည်ပြုနိုင်ခဲ့သည်ဟု အမေရိကန် တောင်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်က X လူမှုမီဒီယာတွင် ရေးသားခဲ့သည်။

ထိုစစ်ဆင်ရေးအတွင်း အမေရိကန်စစ်တပ်မှ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ မရှိခဲ့ကြောင်းလည်း အမေရိကန်တောင်ပိုင်း စစ်ဌာနချုပ် ဖော်ပြထားသည်။

သို့သော် ထိုထုတ်ပြန်ချက်တွင် သံသယဖြစ်ဖွယ် သင်္ဘောသည် တိုက်ခိုက် ဖျက်ဆီးမခံရမီ သင်္ဘောပေါ်၌ မူးယစ် ဆေးဝါးများ အမှန်တကယ် တင်ဆောင်လာခဲ့ခြင်း ရှိ၊ မရှိနှင့် ပတ်သက်၍ မည်သည့် သက်သေ အထောက်အထား ကိုမျှ ဖော်ပြထားခြင်း မရှိပေ။

ယခု တိုက်ခိုက်မှုသည် ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်က အမေရိကန်က ဗင်နီဇွဲလားခေါင်းဆောင် နီကိုလပ်စ် မာဒူရို (Nicolas Maduro) ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင် သွားခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း ဒုတိယအကြိမ်မြောက် တိုက်ခိုက်မှုဖြစ်သည်။

 အမေရိကန်စစ်သင်္ဘောကို တွေ့ရစဉ်

မာဒူရိုကို မူးယစ်ဆေးဝါး အကြမ်းဖက်မှု ပူးပေါင်းကြံစည်မှုနှင့် ကိုကင်းတင်သွင်းရန် ပူးပေါင်းကြံစည်မှု အပါအဝင် စွဲချက်များဖြင့် အမေရိကန်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ် စက်တင်ဘာလ အစောပိုင်းကတည်းက သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump)၏ အစိုးရအဖွဲ့ သည် ကာရေဘီယံပင်လယ်နှင့် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ အရှေ့ပိုင်းတို့ရှိ မှောင်ခို သင်္ဘောများဟု ယူဆရသည့် သင်္ဘော များကို ပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်ခဲ့ရှိသည်။

တရားဝင် ကိန်းဂဏန်းများအရ ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်က တိုက်ခိုက်မှု အပါအဝင် ထိုစစ်ဆင်ရေးများကြောင့် သေဆုံး သူ အရေအတွက်မှာ ၁၂၈ ဦးအထိ ရှိလာပြီဖြစ်သည်။

အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ပိ ဟက်ဆက် (Pete Hegseth) က Operation Southern Spear ဟု တရားဝင် အမည်ပေးထားသော စစ်ဆင်ရေးသည် အနောက်ကမ္ဘာခြမ်းမှ မူးယစ် အကြမ်းဖက် သမားများကို အမြစ်ပြတ် ချေမှုန်းရန်နှင့် ပြည်သူများကို သေကျေ ပျက်စီးစေနေသည့် မူးယစ်ဆေးဝါးများ၏ ရန်မှ ကာကွယ်ရန် ရည်ရွယ် ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: DW

CNI International News

ဘေဂျင်း၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၆

တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် (Xi Jinping) သည် ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာ ပူတင် (Vladimir Putin) နှင့် ဗွီဒီယို ဆက်သွယ်မှုမှတဆင့် ဆွေးနွေးပြီးနောက် နာရီပိုင်းအကြာ ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်တွင် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump)နှင့် ဖုန်းဖြင့် ဆက်သွယ် စကားပြောခဲ့ကြောင်း South China Morning Post မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုင်ဝမ်အရေးသည် တရုတ်-အမေရိကန် ဆက်ဆံရေးတွင် အရေးကြီးဆုံး ကိစ္စတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုင်ဝမ်ကျွန်း သည် တရုတ်ပိုင်နက်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ထိုင်ဝမ် ခွဲထွက်ခွင့်ကို မည်သည့်အခါမျှ ခွင့်ပြုမည် မဟုတ်ကြောင်း  ရှီက ထရမ့်ကို ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံ အနေဖြင့် အမျိုးသား အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် နယ်မြေ တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက် ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ရှီက ပြောကြားခဲ့ပြီး ထိုင်ဝမ်သို့ လက်နက်ရောင်းချမှုများကို အလွန် သတိထား ဆောင်ရွက်ရန် အမေရိကန်ကို တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

တရုတ်သည် ထိုင်ဝမ်ကို ၎င်း၏ နယ်နိမိတ် တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ထားပြီး လိုအပ်ပါက အင်အားသုံးပြီး ထိန်းချုပ်သွား မည်ဟု ပြောကြားထားသည်။

အမေရိကန် အပါအဝင် နိုင်ငံအများစုသည် ထိုင်ဝမ်ကို သီးခြားလွတ်လပ်သော နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် အသိအမှတ် မပြုသော်လည်း အမေရိကန်သည် ထိုင်ဝမ်ကျွန်းကို အင်အားသုံး သိမ်းယူမည့် မည်သည့် ကြိုးပမ်းမှုကိုမဆို ဆန့်ကျင်ကြောင်း ပြောကြားထားပြီး ထိုင်ဝမ်ကို လက်နက်များ ထောက်ပံ့ပေးမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။

ထိုင်ဝမ်သမ္မတ လိုင်ချင်တေးကို တွေ့ရစဉ်

အမေရိကန်သမ္မတ ထရမ့်ကမူ ထိုင်ဝမ်အရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး တရုတ်၏ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို အလေးထား ကြောင်းနှင့် နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး တည်ငြိမ်စေရန်အတွက် တရုတ်အစိုးရနှင့် ဆက်သွယ်ညှိနှိုင်းမှုများ ဆက်လက် လုပ်ဆောင်သွားလိုကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်ဟု တရုတ်အစိုးရက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

တရုတ်၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ထိုင်ဝမ်အရေးကို အဓိကထား ဖော်ပြခဲ့သော်လည်း ထရမ့်၏ လူမှုမီဒီယာတွင်မူ ၎င်းနှင့် ရှီတို့သည် ကာလကြာရှည် ဖြစ်ပွားနေသည့် ရုရှား-ယူကရိန်း စစ်ပွဲ အကြောင်းကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ရေးသားခဲ့သည်။

ရှီနှင့် ပူတင်တို့၏ ဗွီဒီယို ဆက်သွယ်မှုမှတဆင့် ဆွေးနွေးမှုတွင်မူ ကမ္ဘာ့အခြေအနေ မတည်မငြိမ် ဖြစ်နေချိန်တွင် နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေး ပိုမိုခိုင်မာလာမှုကို ချီးကျူးခဲ့ကြသည်ဟု ရုရှားနိုင်ငံက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ရှီနှင့် ပူတင်တို့၏ ဆွေးနွေးမှုသည် ရင်းနှီးပွင့်လင်းပြီး ယုံကြည်မှုရှိသော ဆွေးနွေးမှုဖြစ်ကာ ၁ နာရီခွဲနီးပါး ကြာမြင့် ခဲ့ကြောင်း ကရင်မလင်နန်းတော် အရာရှိတစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: South China Morning Post