CNI International News

ကိယက်ဗ်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၅

ရုရှားနှင့်ယူကရိန်း စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန်အတွက် နှစ်ဦးနှစ်ဖက် လက်ခံနိုင်သည့် ငြိမ်းချမ်းရေး အစီအစဉ်တစ်ခု ရရှိရန် နိုဝင်ဘာ ၂၄ ရက်က အမေရိကန်နှင့် ယူကရိန်းတို့ ဆွစ်ဇာလန်တွင် ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ရုရှားကို မျက်နှာသာ ပေးထားသည်ဟု ယူကရိန်းနှင့် ဥရောပ မဟာမိတ်များက ရှုမြင်ထားသည့် အမေရိကန်၏ ငြိမ်းချမ်းရေး အဆိုပြုချက်ကို အဆင့်မြှင့်တင်ရန် သဘောတူခဲ့ပြီးနောက် ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ၊ ဂျီနီဗာမြို့တွင် နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက်က အမေရိကန်နှင့် ယူကရိန်းကြား  ပထမဆုံး ဆွေးနွေးခဲ့ပြီး နောက် ငြိမ်းချမ်းရေးမူဘောင်ကို ပြန်လည်စိစစ် သုံးသပ်ထားသည့် မူကြမ်းတစ်ရပ်ရှိကြောင်း ပူးတွဲကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း အသေးစိတ် ပြောကြားခဲ့ခြင်းမရှိပေ။

အမေရိကန်သည် ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်က အချက် ၂၈ ချက်ပါ ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး ယူကရိန်းနှင့် ဥရောပနိုင်ငံများကို အံ့အားသင့်စေခဲ့သည်။

ယူကရိန်းအနေဖြင့် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်နောက်ပိုင်း ဥရောပ၏ လူသေဆုံးမှု အများဆုံး စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန် အတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးမူဘောင်များအား လိုက်နာရန် နိုဝင်ဘာ ၂၇ ရက်အထိ အချိန်ပေးထားသည်။

အမေရိကန်နဲ့ယူကရိန်း ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်တစ်ခု ညှိနှိုင်းကြစဉ်

နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက်က ဆွေးနွေးမှုများအပြီး အနာဂတ်တွင် ရုရှား၏ ခြိမ်းခြောက်မှုများရန်မှ ယူကရိန်း၏ လုံခြုံရေး ကို အာမခံချက်ပေးမှု၊ ယူကရိန်းနိုင်ငံ ပြန်လည်ထူထောင်ရေး၌ ငွေကြေးသုံးစွဲမှုတို့ကဲ့သို့ ဆက်လက် တည်ရှိနေ မည့် ပြဿနာများအား မည်သို့ ဖြေရှင်းသွားမည် ဆိုခြင်းကိုမူ ကြေညာချက် မထုတ်ပြန်ခဲ့ပေ။

ယူကရိန်းသမ္မတ ဇာလန်းစကီးကမူ ဆွေးနွေး ညှိနှိုင်းမှုများကို ဆက်လက် ပြုလုပ်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း ပြောကြား ခဲ့သော်လည်း ရုရှားအစိုးရကမူ ၎င်းတို့ထံ တရားဝင် အကြောင်းကြားမှု တစ်စုံတစ်ရာ မရှိသေးကြောင်း ထုတ်ပြန် ခဲ့သည်။

“ကျနော်တို့ကို အားမနည်းစေဘဲ အားကောင်းစေနိုင်မယ့် အပေးအယူတစ်ခု ရရှိဖို့အတွက် မိတ်ဖက်နိုင်ငံတွေ၊ အထူးသဖြင့် အမေရိကန်နဲ့ ဆက်လက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နေပါတယ်” ဟု ဇာလန်းစကီးက ဆွီဒင်နိုင်ငံတွင် သီးခြားပြုလုပ်နေသည့် ယူကရိန်း၏ မဟာမိတ်များ အစည်းအဝေးတွင် ဗွီဒီယိုဆက်သွယ်မှုမှတဆင့် ပြောကြား ခဲ့သည်။

ယူကရိန်းတွင် ဖြစ်ပွားနေသည့် စစ်ပွဲအတွက် ရုရှားက နစ်နာကြေး ပေးရမည်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် တားမြစ်ပိတ်ပင် ထားသည့် ရုရှား၏ ပိုင်ဆိုင်မှုများကို အသုံးပြုခြင်းသည် အရေးကြီးကြောင်း ဇာလန်းစကီးက ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

ဆာရာယေဗို၊ နိုဝင်ဘာ ၂၅

ဘော့စနီးယားနိုင်ငံ၏ ဆာ့ဘ်လူမျိုး အများစုနေထိုင်သည့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ Republika Srpska ဒေသတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ၌ ခွဲထွက်ရေး ကိုယ်စားလှယ်လောင်းဖြစ်သူ ဆီနီဆာ ကာရန် (Sinisa Karan) အနိုင်ရရှိသွားခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကာရန်သည် ယခင်သမ္မတဖြစ်သည့် ဘော့စနီးယား ဆာ့ဘ်ခေါင်းဆောင် မီလိုရက် ဒိုဒစ် (Milorad Dodik) ၏ မဟာမိတ်ဖြစ်သည်။

နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ထုတ်ပြန်သည့် ကနဦး မဲရလဒ်များအရ ကာရန်သည် မဲ စုစုပေါင်း၏ ၅၀ ဒသမ ၈၉ ရာခိုင်နှုန်းကို အနိုင်ရရှိခဲ့ကြောင်း ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ဂျိုဗန် ကာလာဘာ (Jovan Kalaba) က ပြောကြားခဲ့သည်။

ကာရန်သည် လွတ်လပ်သော ဆိုရှယ်ဒီမိုကရက်မဟာမိတ်(SNSD) ပါတီမှဖြစ်ပြီး ယခင်က Republika Srpska ဒေသ၏ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သလို ယခင်သမ္မတ ဒိုဒစ်၏ ညာလက်ရုံးတစ်ဦးအဖြစ် ယူဆခံထားရသည်။

သမ္မတဟောင်း ဒိုဒစ်နဲ့ ဆီနီဆာ ကာရန်ကို တွေ့ရစဉ် 

လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၃၀ ခန့်က ဘော့စနီးယားစစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်စေခဲ့သည့် Dayton Agreement အမည်ရှိ ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ်ကို တည်မြဲစေရန် တာဝန်ယူထားရသည့် နိုင်ငံတကာသံတမန်တစ်ဦးဖြစ်သည့် ခရစ္စတီယန် ရှမစ် (Christian Schmidt) ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ဒိုဒစ်က မထီမဲ့မြင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ဒိုဒစ်သည် ဆာ့ဘ်သမ္မတနိုင်ငံ ( Serb Republic) ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် Republika Srpska ဒေသကို ဘော့စနီးယားနိုင်ငံမှ အလုံးစုံခွဲထွက်မည်ဟု ထပ်တလဲလဲ ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်။

ထိုခြိမ်းခြောက်မှုများကြောင့် လူပေါင်း ၁၀၀,၀၀၀ ခန့်သေဆုံးပြီး လူပေါင်းသန်းချီ အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့သည့် ၁၉၉၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၅ ခုနှစ်အထိ စစ်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သော ဘော့စနီးယားနိုင်ငံတွင် စိုးရိမ်မှုများကို နောက်တစ်ကြိမ် ပေါ်ပေါက် စေခဲ့သည်။

 ဘော့စနီးယား ရွေးကောက်ပွဲ မဲထည့်နေကြစဉ်

ဒိုဒစ်သည် အနောက်နိုင်ငံများ၏ ထောက်ခံမှုဖြင့် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် အာဏာရလာခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်း၌ သူသည် ဆာ့ဘ်အမျိုးသားရေး သဘောထားများကို ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့ကာ ရုရှားကို လိုလားသည့် သဘောထားကိုလည်း ပြသခဲ့သည်။

Dayton Agreement သဘောတူညီချက်အရ ဘော့စနီးယားနိုင်ငံကို ဖက်ဒရယ်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ၂ ခု ခွဲထား ကြောင်း၊ ထိုဒေသ ၂ ခုအနက် တစ်ခုမှာ ဘော့စနီးယားနှင့် ဟာဇီဂိုဗီးနား ပြည်ထောင်စု(FBiH) ဖြစ်ပြီး နောက် တစ်ခုမှာ Republika Srpska (RS) ဖြစ်သည်။ 

ထို့ပြင် ၎င်းဒေသ ၂ ခု အာဏာခွဲဝေအုပ်ချုပ်သည့် ဒေသတစ်ခုကိုလည်း Brčko District ဟု အမည်ပေးထားသည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၄

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်(Donald Trump)၏ ရွှေ့ပြေင်းနေထိုင်သူများအား နေထိုင်ခွင့် သက်တမ်း တိုးမှုကို ဆိုင်းငံ့ခဲ့သော မူဝါဒကြောင့် ယူကရိန်းနိုင်ငံသား ၂ သိန်းနီးပါးသည် တရားဝင်နေထိုင်ခွင့်ကို ဆုံးရှုံး ရနိုင်သည့် အန္တရာယ်နှင့် ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

အဆိုပါ ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများသည် ရုရှား၏ ကျူးကျော်မှုကြောင့် ယူကရိန်းမှ ထွက်ပြေးလာခဲ့ပြီး  အမေရိကန် တွင် အခြေချနေထိုင် နေခြင်းဖြစ်သည်။

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလက အမေရိကန်သမ္မတ ဂျိုးဘိုင်ဒန် (Joe Biden) လက်ထက်တွင် အကောင်အထည် ဖော်ပေးခဲ့ သည့် လူသားချင်း စာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အစီအစဉ် တစ်ခုအောက်၌ ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများသည် အမေရိကန်တွင် နေထိုင်နေခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအစီအစဉ်အရ အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ဖြစ်ခဲ့သည့် ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများကို အမေရိကန်တွင် ၂ နှစ်ကြာ နေထိုင်ခွင့်နှင့် အလုပ်လုပ်ခွင့် တရားဝင် ခွင့်ပြုပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအစီအစဉ်အောက်တွင် ယူကရိန်းနိုင်ငံသား ၂၆၀,၀၀၀ ကျော် နေထိုင်လျက်ရှိသော်လည်း ၎င်းတို့အား အမြဲတမ်း နေထိုင်ခွင့် ပြုထားခြင်း မရှိပေ။

ယူကရိန်းနိုင်ငံသား ပတ်စပို့စ်ကို တွေ့ရစဉ်

ထိုအစီအစဉ်ကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် သက်တမ်း တိုးရမည်ဖြစ်သော်လည်း လက်ရှိ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်သည် လုံခြုံရေးအား အကြောင်းပြပြီး ထိုအစီအစဉ်အား သက်တမ်းတိုးရေးကို ဆိုင်းငံ့ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် အမေရိကန်ရှိ သိန်းနှင့်ချီသည့် ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများသည် ၎င်းတို့၏ တရားဝင် နေထိုင်ခွင့်နှင့် အလုပ် လုပ်ကိုင်ခွင့်တို့ကို ဆုံးရှုံးရမည့် အခြေအနေများနှင့် ရင်ဆိုင်လာရခြင်းဖြစ်သည်။

ဖက်ဒရယ်တရားသူကြီးတစ်ဦးကမူ ထိုအစီအစဉ်ကို မေလတွင် ပြန်လည်စတင်ရန် လူဝင်မှု အာဏာပိုင်များကို အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း လုပ်ငန်းစဉ်မှာ အကန့်အသတ်နှင့်သာ ဖြစ်သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်ကုန်ပိုင်းအထိ အာဏာပိုင်များသည် ယူကရိန်းနိုင်ငံသား ၁၉၀၀ ခန့်ကိုသာ နေထိုင်ခွင့်နှင့် အလုပ် လုပ်ကိုင်ခွင့်များကို သက်တမ်းတိုးပေးခဲ့သည်။

အချို့ ယူကရိန်းနိုင်ငံသားများသည် ၎င်းတို့၏ အလုပ်အကိုင်များကို ဆုံးရှုံးခဲ့ရပြီးဖြစ်ကာ အချို့ကလည်း ဖမ်းဆီးခံ ရမည့် အရေးကို စိုးရိမ်ထိတ်လန့်နေကြသည်ဟု သတင်းတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

နယူးဒေလီ၊ နိုဝင်ဘာ ၂၄

အိန္ဒိယသည် တရုတ်နှင့် ပိုင်ဆိုင်မှု အငြင်းပွားနေသည့် နယ်စပ်ဒေသအနီးရှိ အလွန်မြင့်မားသည့် တောင်ပေါ်တွင် လေတပ်စခန်းတစ်ခု ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနားကို ယခုလ အစောပိုင်းက ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း South China Morning Post မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုလေတပ်စခန်းသည် တရုတ်ကို ခြိမ်းခြောက်ခြင်းထက် အိန္ဒိယ၏ အခြေခံ အဆောက်အအုံများကို အဆင့် မြှင့်တင် မွမ်းမံသည့် ရေရည်စီမံကိန်း၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယမီဒီယာများ၏ ဖော်ပြချက်အရ Mudh-Nyoma Air Force Station အမည်ရှိ ထိုလေတပ်စခန်းသည် အမြင့် ပေ ၁၃,၇၀၀ (၄၁၇၆ မီတာ) တွင် ဆောက်လုပ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယကြား ပိုင်းခြားထားသည့် နယ်စပ်စည်းဖြစ်သော Line of Actual Control နှင့် ၃၀ ကီလိုမီတာ (၁၉ မိုင်) အကွာတွင် တည်ရှိကြောင်း သိရ သည်။

ထိုလေတပ်စခန်းသို့ C-130J သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လေယာဉ်တစ်စင်း ဆင်းသက်ခဲ့ကြောင်း အိန္ဒိယ လေတပ်၏ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး အမ်မာ ပရိ ဆင်း (Amar Preet Singh) က နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယစစ်သား တစ်ဦးကို တွေ့ရစဉ် 

ထိုဖြစ်စဉ်သည် အိန္ဒိယလေတပ်က Mudh-Nyoma လေတပ်စခန်း၌ လေယာဉ်တစ်စင်း ဆင်းသက်ကြောင်း ပထမဆုံးအကြိမ် လူသိရှင်ကြား ထုတ်ပြန်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။

ထိုလေတပ်စခန်းသည် မဟာဗျူဟာအရ အရေးပါနေသည်မှာ သိသာထင်ရှားနေသော်လည်း တရုတ်သည် ထိုလေတပ်စခန်းကို တိုက်ရိုက် ရင်ဆိုင်တွေ့မှု၏ သင်္ကေတတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ခြင်းမရှိဘဲ အိန္ဒိယ၏ နယ်စပ် အခြေခံ အဆောက်အအုံများကို အဆင့်မြှင့်တင်သည့် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုအဖြစ် ရှုမြင်ရန် ပိုပြီးဖြစ်နိုင်ခြေ ရှိသည်ဟု ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယတို့သည် နယ်စပ်ဒေသတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးကို ထိန်းသိမ်းရန်နှင့် ဆက်ဆံရေးကို မတင်းမာစေရန် ကြိုးပမ်းနေသဖြင့် ထိုလေတပ်စခန်းသည် နှစ်နိုင်ငံစလုံး၏ ချဉ်းကပ်ဆောင်ရွက်မှုများအား လမ်းလွဲသွားစေနိုင်ဖွယ် မရှိကြောင်းလည်း လေ့လာသူများက သုံးသပ်ခဲ့သည်။

တရုတ်၏ ဟိုင်နန် (Hainan) ပြည်နယ်ရှိ တောင်တရုတ်ပင်လယ်ရေးရာ လေ့လာရေး အင်စတီကျု၏ တွဲဖက် သုတေသီဖြစ်သည့် ဟီရှန်ချင် (He Xianqing) ကမူ အိန္ဒိယ၏ လေတပ်စခန်းသည် မဟာဗျူဟာအရ အရေးပါပြီး ပိုင်ဆိုင်မှု အငြင်းပွားနေသည့် ဒေသတွင် လေကြောင်းမှ ကင်းလှည့်နိုင်စွမ်းကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေနိုင်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: South China Morning Post

CNI International News

ကာရာကက်စ်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၄

ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ အနီးတစ်ဝိုက်တွင် စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများ မြင့်တက်နေပြီး အန္တရာယ်ရှိနိုင်သည့် အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်ပြီး အမေရိကန်က အဓိက လေကြောင်းလိုင်းများကို သတိပေးခဲ့ပြီးနောက် နိုင်ငံတကာ လေကြောင်း လိုင်း ၆ ခုက ဗင်နီဇွဲလားသို့ ပြေးဆွဲမည့် လေကြောင်းခရီးစဉ်များကို ဆိုင်းငံ့ခဲ့ကြောင်း အယ်လ်ဂျာဇီးယားမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုလေကြောင်းလိုင်းများမှာ စပိန်၏ Iberia ၊ ပေါ်တူဂီ၏ TAP ၊ ချီလီ၏ LATAM ၊ ကိုလံဘီယာ၏ Avianca ၊ ဘရာဇီးလ်၏ GOL ၊ ထရီနီဒက်နှင့် တိုဘာဂို၏ Caribbean လေကြောင်းလိုင်းများ ဖြစ်သည်။

ထိုလေကြောင်းလိုင်းများက ဗင်နီဇွဲလားသို့ ပြေးဆွဲမည့် လေကြောင်းခရီးစဉ် အားလုံးကို ဆိုင်းငံ့ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဗင်နီဇွဲလား လေကြောင်းလိုင်များအသင်း၏ဥက္ကဋ္ဌ မာရီဆီလာ ဒီ လိုအိုင်ဇာ (Marisela de Loaiza) ၏ ပြောကြား ချက်ကို ကိုးကားပြီး အေအက်ဖ်ပီ သတင်းဌာနက ဖော်ပြခဲ့သည်။

TAP လေကြောင်းလိုင်းက နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်မှ နိုဝင်ဘာ ၂၅ ရက်အထိ လေကြောင်း ခရီးစဉ်များကို ဆိုင်းငံ့ကြောင်း နှင့် Iberia လေကြောင်းလိုင်းက နောက်ထပ် ကြေညာချက် မထုတ်ပြန်မီ အချိန်အထိ လေကြောင်းခရီးစဉ်များကို ဆိုင်းငံ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြသည်။

ဗင်နီဇွဲလား အလံနဲ့ တိုက်လေယာဉ်ကို တွေ့ရစဉ်

လေကြောင်း လုံခြုံရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး အမေရိကန်၏ သတိပေးချက်ကြောင့် ထိုကဲ့သို့ လေကြောင်း ခရီးစဉ်များ ကို ဆိုင်းငံ့ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း TAP လေကြောင်းလိုင်းက ရိုက်တာသတင်းဌာနကို ပြောကြားခဲ့သည်။

ပနားမား၏ Copa Airlines၊ စပိန်၏ Air Europa နှင့် Plus Ultra၊ တူရကီ၏  Turkish Airlines နှင့် ဗင်နီဇွဲလား၏ LASER လေကြောင်းလိုင်းများကမူ လက်ရှိအချိန်အထိ လေကြောင်းခရီးစဉ်များကို ပြေးဆွဲနေဆဲဖြစ်သည်။

အမေရိကန်သည် ကာရစ်ဘီယံ ပင်လယ်အတွင်းသို့ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး လေယာဉ်တင်သင်္ဘော အပါအဝင် စစ် သင်္ဘောများနှင့် စစ်သားများကို ဖြန့်ကြက်ချထားခဲ့သဖြင့် အမေရိကန်နှင့် ဗင်နီဇွဲလားကြား တင်းမာမှုများ မြင့်တက်နေချိန်တွင် လေကြောင်းခရီးစဉ်များ ဆိုင်းငံ့သည့်သတင်း ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။

အမေရိကန်ကမူ ကာရစ်ဘီယံတွင် မူးယစ်ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်သည့် စစ်ဆင်ရေးအတွက် စစ်အင်အားများ ဖြန့် ကြက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သော်လည်း ဗင်နီဇွဲလား အစိုးရကမူ အမေရိကန်သည် ဗင်နီဇွဲလားသမ္မတ မာဒူရို (Nicolas Maduro) ကို ဖြုတ်ချရန် ကြိုးပမ်းနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်သည် ကာရစ်ဘီယံပင်လယ်နှင့် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခိုကူးသည်ဟု သံသယ ရှိသည့် သင်္ဘောများကို တိုက်ခိုက်မှု ၂၁ ကြိမ်ထက်မနည်း လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး လူ ၈၃ ဦးထက်မနည်း သေဆုံးခဲ့သည်။

Source: အယ်လ်ဂျာဇီးယား

CNI International News

ဘရာစီလီယာ၊ နိုဝင်ဘာ ၂၄

ဘရာဇီးလ်နိုင်ငံ၏ လက်ယာစွန်း သမ္မတဟောင်း ဘော်ဆိုနာရို (Jair Bolsonaro) အား ထွက်ပြေးမည်ကို စိုးရိမ်၍ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ကနေ အချုပ်ခန်းသို့ ပို့ဆောင် ထိန်းသိမ်းခဲ့ကြောင်း DW သတင်းဝက်ဘ်ဆိုက်မှ ဖော်ပြခဲ့ သည်။

သမ္မတဟောင်း ဘော်ဆိုနာရိုအား နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ဖြင့် ထိန်းသိမ်းထားမှုကို အဆုံးသတ်ကြောင်း တရားရုံးချုပ် က အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီးနောက် နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်တွင် ၎င်းအား ဖက်ဒရယ် ရဲတပ်ဖွဲ့၏ အချုပ်ခန်းသို့ ထည့်သွင်းပြီး ထိန်းသိမ်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ဘော်ဆိုနာရိုသည် ထွက်ပြေးနိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် ကြိုတင်ကာကွယ်သော အစီအစဉ်ဖြင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ အချုပ် ခန်းသို့ လွှဲပြောင်း ထိန်းသိမ်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း တရားသူကြီး အလက်ဇန္ဒား ဒီမိုရေးစ် (Alexandre de Moraes) က ပြောကြားခဲ့သည်။

ဘော်ဆိုနာရိုသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲက လက်ရှိသမ္မတ လူးဝစ် အင်နာစီယို လူလာ ဒါဆေးလ်ဗား (Luiz Inácio Lula da Silva) အနိုင်ရခဲ့သည့် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို ပယ်ဖျက်ရန် ပူးပေါင်းကြံစည်မှုအတွက် အယူခံ ဝင်နေဆဲဖြစ်သည်။

ဘရာဇီးလ် ရဲတပ်ဖွဲ့ရုံးကို တွေ့ရစဉ်

ရဲတပ်ဖွဲ့က ဘော်ဆိုနာရိုကို ဘရာစီလီယာမြို့တော်ရှိ ၎င်း၏ နေအိမ်မှ ဖက်ဒရယ် အဆောက်အအုံသို့ လွှဲပြောင်း ပို့ဆောင်ခဲ့သည်။

တရားရုံးချုပ်က တရားသူကြီး ဒီမိုရေးစ်၏ အမိန့်ထုတ်ပြန်မှုနှင့် ပတ်သက်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၂၄ ရက်တွင် စစ်ဆေး သုံးသပ်သွားမည်ဖြစ်သည်။

နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်ညပိုင်းတွင် ဘော်ဆိုနာရိုအား တပ်ဆင်ထားသည့် ခြေရာခံ စောင့်ကြည့်သည့် အီလက်ထရောနစ် ခြေကျင်းထံမှ အချက်ပြထုတ်လွှင့်မှုများ ပြတ်တောင်းပြတ်တောင်း ဖြစ်နေမှုကို ထောက်လှမ်းတွေ့ရှိခဲ့ကြောင်း ဒီမိုရေးစ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်တွင် တရားရုံးချုပ်က ထုတ်လွှင့်သည့် ဗွီဒီယိုထဲတွင် ဘိုဆိုနာရိုက သူသည် အီလက်ထရောနစ် ခြေကျင်းကို ပျက်စီးစေရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြောင်း ဝန်ခံထွက်ဆိုခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ဘော်ဆိုနာရိုအား တပ်ဆင်ထားသည့် ခြေကျင်းသည် မီးရှို့ခံထားရပြီး ထိခိုက်ပျက်စီးနေပုံ ပေါ်သော်လည်း ၎င်း၏ ခြေကျင်းဝတ်တွင် တပ်ဆင်ထားဆဲဖြစ်ကြောင်း ထိုဗွီဒီယိုထဲတွင် မြင်တွေ့ရသည်။

ထို့ပြင် ဘော်ဆိုနာရိုသည် ဘရာစီလီယာမြို့တော်ရှိ အာဂျင်တီးနားသံရုံးတွင် ခိုလှုံခွင့် တောင်းခံရန် စဉ်းစားနေ သည့် သတင်းများကိုလည်း ကြိုတင်ရရှိခဲ့ကြောင်း မိုရေးစ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

Source: DW

CNI International News

ကိယက်ဗ်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၂

ရုရှား-ယူကရိန်း စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရေးအတွက် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) ၏ ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်တွင် ယူကရိန်းသည် ရုရှားကို နယ်မြေများ ပေးရမည်ဖြစ်ပြီး ယူကရိန်းစစ်တပ်၏ အင်အားကို အကန့်အသတ်ဖြင့် ထားရှိရလိမ့်မည်ဖြစ်ကြောင်း ထိုအစီအစဉ်မူကြမ်းကို ရရှိခဲ့သည့် အေပီ သတင်းဌာနမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထရမ့်၏ ယူကရိန်းစစ်ပွဲ အဆုံးသတ်ရေး အစီအစဉ်မူကြမ်းတွင် ယူကရိန်းသည် ဒွန်ဘက်စ် (Donbas) ဒေသကို ရုရှားထံ အလုံးစုံ လက်လွှတ် အလျှော့ပေးရမည်ဖြစ်သည်။

ထို့ပြင် လက်ရှိ စစ်သားအင်အား ၈၈၀,၀၀၀ ရှိသည့် ယူကရိန်းစစ်တပ်ကို စစ်သားအင်အား ၆၀၀,၀၀၀ အထိ လျှော့ချရမည်ဖြစ်သည်။

အမေရိကန်နှင့် ရုရှားကြား ဆွေးနွေး ညှိနှိုင်းမှုများမှတဆင့် ပေါ်ပေါက်လာသည့် ထိုအစီအစဉ်အရ ထရမ့်သည် ရုရှားကို မျက်နှာသာပေးရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပုံရကြောင်း လေ့လာသူများက ပြောကြားခဲ့သည်။

 ယူကရိန်းတိုက်ခိုက်ခံရစဉ်

သို့သော် အတိတ်ကာလက ဖြစ်စဉ်များကို သုံးသပ်ရမည်ဆိုပါက ယူကရိန်းသမ္မတ ဇာလန်းစကီး (President Volodymyr Zelenskyy) သည် ထရမ့်၏ အစီအစဉ်ကို သဘောတူဖွယ်မရှိပေ။

ဇာလန်းစကီးသည် ယခင်ကတည်းက ရုရှားကို နယ်မြေများ အလျှော့ပေးရန် ထရမ့်၏ တောင်းဆိုမှုများကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

ထိုအစီအစဉ်တွင် ပါရှိသည့် အချက်အလက်များအရ အနာဂတ်တွင် ရုရှား၏ ကြီးမားပြီး၊ ရည်ရွယ်ချက်ရှိသည့် လက်နက်ကိုင် တိုက်ခိုက်မှုများကို မြောက်အမေရိကနှင့် ဥရောပ အသိုင်းအဝိုင်း၏ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် လုံခြုံရေး အတွက် ခြိမ်းခြောက်မှုအဖြစ် ယူဆမည်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအချက်သည် ယူကရိန်း၏ လုံခြုံရေး စိုးရိမ်မှုများကို လျှော့ချပေးရန် ရည်ရွယ်ခြင်းဖြစ်နိုင်သည်။

ယူကရိန်းစစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး ထရမ့်၏ တွန်းအားပေး ဆောင်ရွက်မှုများသည် ထရမ့်နှင့် ဥရောပ ခေါင်းဆောင်များကို သဘောထား ကွဲလွဲစေနိုင်သည်။

ဥရောပခေါင်းဆောင်များကမူ ယူကရိန်းစစ်ပွဲ အဆုံးသတ်ရေးတွင် ရုရှားသမ္မတ ပူတင် (Vladimir Putin) ကို အကျိုးရှိစေမည့် မည်သည့် သဘောတူညီချက်ကိုမဆို ကန့်ကွက်ဖွယ်ရှိနေသည်။

Source: အေပီ

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၂

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) သည် ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ၏ Cartel de los Soles အမည်ရှိ မူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းကို ပြည်ပအကြမ်းဖက်အဖွဲ့များ စာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုမူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းသည် ဗင်နီဇွဲလားသမ္မတ နီကိုလက်စ် မာဒူရို (Nicolas Maduro) နှင့် အဆက်အသွယ်ရှိ ကြောင်း အမေရိကန်က စွပ်စွဲထားသည်။

လက်ရှိတွင် ထိုမူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းကို ပြည်ပအကြမ်းဖက်အဖွဲ့ စာရင်းတွင် ထည့်သွင်းလိုက်ပြီဖြစ်၍ အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန အနေဖြင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်အသစ်များ ရရှိလာခဲ့ကြောင်း အမေရိကန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ပိ ဟက်ဆက် (Pete Hegseth) က ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်သည် Cartel de los Soles မူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းကို အကြမ်းဖက်စာရင်း သွင်းမည်ဖြစ်၍ အမေရိကန် တွင် နေထိုင်သူများ အနေဖြင့် ထိုဂိုဏ်းနှင့် ပတ်သက်ခဲ့မည်ဆိုပါက ရာဇဝတ်မှု မြောက်လိမ့်မည်ဖြစ်ကြောင်း အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကို ရူဘီယို (Marco Rubio)က နိုဝင်ဘာ ၁၆ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ဝါရှင်တန်ဒီစီရှိ အိမ်ဖြူတော်အပြင်ဘက်တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်က ဆန္ဒပြနေကြစဉ် 

ထို့ပြင် မာဒူရိုသည် ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံ၏ တရားဝင်မှုရှိစွာ ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသည့် ခေါင်ဆောင် မဟုတ်ကြောင်း၊ မာဒူရိုသည် မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခိုကူးမှုတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်းလည်း ဟက်ဆက်က One America News သတင်းဌာနကို ပြေကြားခဲ့သည်။

မာဒူရိုကမူ မူးယစ်ဆေးဝါး မှောင်ခိုကူးမှုတွင် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း မရှိကြောင်း ငြင်းဆိုခဲ့သည်။

Cartel de los Soles မူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းသည် ဗင်နီဇွဲလား၏ လူဆိုးဂိုဏ်းဖြစ်သည့် Tren de Aragua ဂိုဏ်းနှင့် လက်တွဲပြီး မူးယစ်ဆေးဝါးများကို အမေရိကန်နိုင်ငံအတွင်းသို့ မှောင်ခို သွင်းနေသည်ဟုလည်း အမေရိကန် အရာရှိများက စွပ်စွဲခဲ့သည်။

အမေရိကန်သည် Tren de Aragua လူဆိုးဂိုဏ်းကိုလည်း ယခင်ကတည်းက ပြည်ပအကြမ်းဖက်အဖွဲ့ စာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခဲ့သည်။

Cartel de los Soles မူးယစ်ဆေးဝါးဂိုဏ်းကို ပြည်ပအကြမ်းဖက်အဖွဲ့ စာရင်းသွင်းမှုသည် နိုဝင်ဘာ ၂၄ ရက်တွင် စတင် အကျုံးဝင် သက်ရောက်မည်ဖြစ်သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၁

အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံကို ဒေါ်လာ ၉၃ သန်းတန်ဖိုးရှိ Javelin တင့်ကားဖျက် ဒုံးကျည်စနစ်နှင့် Excalibur ပဲ့ထိန်း လက်နက်ကြီးကျည်များ ရောင်းချရေးကို အတည်ပြုခဲ့သည်ဟု အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုအေဂျင်စီ (DSCA) က နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည် ဟု ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) က အိန္ဒိယကို ရုရှားထံမှ ရေနံများ ဝယ်ယူမှုအတွက် အရေး ယူသည့် အနေဖြင့် အိန္ဒိယ၏ ပို့ကုန်များအပေါ် ကုန်သွယ်ခွန် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း တိုးမြှင့်ခဲ့ပြီးနောက် ဩဂုတ်လအတွင်း နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး တင်းမာခဲ့သည်။

ယခု လက်နက်များ ရောင်းဝယ်မှုသည် နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး တင်းမာခဲ့သည့် ဩဂုတ်လနောက်ပိုင်း အမေရိကန်၏ လက်နက်များကို အိန္ဒိယက ပထမဆုံးအကြိမ် ဝယ်ယူမှုဖြစ်လာခဲ့သည်။

အိန္ဒိယသည် ပြည်တွင်းလုပ် Tejas တိုက်လေယာဉ်များအတွက် အမေရိကန်၏ General Electric ကုမ္ပဏီက ထုတ်လုပ်သည့် ဂျက်လေယာဉ် အင်ဂျင်များကိုလည်း ယခုလအတွင်း ထပ်မံအော်ဒါ မှာယူခဲ့သည်။

အမေရိကန်နဲ့အိန္ဒိယ အလံကို တွေ့ရစဉ်

“အဆိုပြုထားတဲ့ လက်နက်ရောင်းချရေး အစီအစဉ်ဟာ အမေရိကန်-အိန္ဒိယ မဟာဗျူဟာမြောက် ဆက်ဆံရေးကို မြင့်တင်ရာမှာ အထောက်အကူဖြစ်စေပြီး အမေရိကန်ရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒနဲ့ အမျိုးသားလုံခြုံရေး ရည်မှန်းချက် တွေကိုလည်း အထောက်အကူ ဖြစ်စေပါလိမ့်မယ်။ အင်ဒို-ပစိဖိတ်နဲ့ တောင်အာရှဒေသတွေရဲ့ နိုင်ငံရေးတည်ငြိမ်မှု၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ စီးပွားရေး အလားအလာတွေအတွက် အရေးကြီးတဲ့ အင်အားတစ်ခုကို ဆက်ရှိစေနိုင်မယ့် နှစ်နိုင်ငံ ကာကွယ်ရေး မိတ်ဖက်ဆက်ဆံမှုကိုလည်း မြင့်တက်စေပါလိမ့်မယ်” ဟု DSCA က ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ပြောကြားခဲ့ သည်။

အိန္ဒိယအစိုးရသည် Excalibur နည်းဗျူဟာမြောက် လက်နက်ထိပ်ဖူး ၂၁၆ ခုနှင့် Javelin စနစ် ၁၀၀ ယူနစ်ကို ဝယ်ယူရန် တောင်းဆိုထားကြောင်း DSCA  က ပြောကြားခဲ့သည်။

အိန္ဒိယသည် ၎င်း၏ M-777 ဟောင်ဝဇ္ဇာများတွင်လည်း Excalibur လက်နက်ထိပ်ဖူးများကို ယခင်ကတည်းက အသုံးပြုခဲ့ဖူးသည်။

ထိုလက်နက် ရောင်းချမှုများတွင် Excalibur လက်နက်ထိပ်ဖူးများအတွက် RTX Corp ကုမ္ပဏီက ကန်ထရိုက် ရယူမည်ဖြစ်ပြီး Javelin စနစ်များအတွက် RTX Corp နှင့် Lockheed Martin ကုမ္ပဏီတို့က အကျိုးတူပူးပေါင်းပြီး ကန်ထရိုက်ယူမည်ဖြစ်သည်။

Source: ရိုက်တာ