CNI International News

ကျိုဒို၊ ဇန်နဝါရီ ၃၁

တရုတ်နှင့် အပြန်အလှန် အကျိုးရှိသည့် ဆက်ဆံရေးကို မြှင့်တင်မည်ဟု ဂျပန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ယိုကို ကာမီကာဝါ (Yoko Kamikawa) က ပြောကြားခဲ့သည်ဟု Japan Times မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

အာရှအင်အားကြီး နှစ်နိုင်ငံဖြစ်သည့် တရုတ်နှင့် ဂျပန်အကြား နယ်မြေပိုင်ဆိုင်မှု အငြင်းပွားသော  ပြဿနာများ အပါအဝင် များပြားလှသည့် အရေးကိစ္စများတွင် ထိပ်တိုက်တွေ့နေသောအချိန်၌ ဆွေးနွေးမှုများမှတဆင့် ခိုင်မာ ပြီးတည်ငြိမ်မှုရှိသော ဆက်ဆံရေးကို တည်ထောင်မည်ဟု ကာမီကာဝါက ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ထို့ပြင် တရုတ်၊ ရုရှားနှင့် မြောက်ကိုရီးယားအကြား စစ်ရေးပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများ မြင့်တက်နေမှုအပေါ် စိုးရိမ် ကြောင်း ကာမီကာဝါက လွှတ်တော်တွင် ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွက် ဂျပန်၏ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒများနှင့် ပတ်သက်သည့် မိန့်ခွန်းအတွင်း ထည့််သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။

ဂျပန်အနေနှင့် ထိုအခြေအနေကို အမေရိကန်၊ တောင်ကိုရီးယား အပါအဝင် အခြား သဘောထားချင်း တူညီသည့််  နိုင်ငံများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် တုန့်ပြန်သင့်ကြောင်း ကာမီကာဝါက ပြောသည်။

ကီရှီဒါနဲ့ ရှီကျင့်ဖျင်ကို တွေ့ရစဉ်

ဂျပန်နှင့် တရုတ်သည် ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းတွင် တည်ငြိမ်ရေးနှင့် ချမ်းသာကြွယ်ဝရေးတို့ အတွက် ကြီးမားသည့် တာဝန်ရှိကြောင်းလည်း ကာမီကာဝါက ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ် နိုဝင်ဘာလက အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကို (San Fransisco) မြို့တွင် ပြုလုပ်သည့် အာရှ-ပစိဖိတ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဖိုရမ် (APEC) အစည်းအဝေး၌ ဂျပန်ဝန်ကြီးချုပ် ဖူမီယို ကီရှီဒါ (Fumio Kishida) နှင့် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် (Xi Jingping) တို့ သီးသန့်တွေ့ဆုံခဲ့ပြီးနောက် ဂျပန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ မိန့်ခွန်း ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။

ဆန်ဖရန်စစ္စကိုတွင် တွေ့ဆုံခဲ့ချိန်က ကီရှီဒါနှင့် ရှီတို့သည် နှစ်နိုင်ငံ အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည့် မဟာဗျူဟာမြောက် ဆက်ဆံရေးကို မြှင့်တင်ရန် သဘောတူခဲ့ကြသည်။

မကြာသေးမီလများအတွင်း ဂျပန်နှင့် တရုတ်အကြား အရှေ့တရုတ်ပင်လယ်အတွင်းရှိ ကျွန်းစုများပိုင်ဆိုင်မှု၊ တောင်တရုတ်ပင်လယ်အတွင်းရှိ နယ်နိမိတ်များ ပိုင်ဆိုင်မှုများနှင့် ပတ်သက်ပြီး အငြင်းပွားမှုများ မြင့်တက်ခဲ့ သည်။ 

ထို့ပြင် ဂျပန်က ငလျင်ကြောင့် ပေါက်ကွဲခဲ့သည့် ဖူကူရှီးမား (Fukushima) နျူကလီးယားစက်ရုံမှ သန့်စင်ပြီး ရေဒီယိုဓာတ်သတ္တိကြွရေများကို ပင်လယ်အတွင်း စွန့်ထုတ်မှုကြောင့် တရုတ်နှင့် တင်းမာမှုများ ပိုမိုမြင့်တက်ခဲ့ သည်။

 ထို့နောက် တရုတ်က ဂျပန်၏ ပင်လယ်စာ တင်သွင်းမှုများကို တားမြစ်ပိတ်ပင်ခဲ့သည်။

Source: Japan Times

CNI International News

ဘန်ကောက်၊ ဇန်နဝါရီ ၃၁

ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် ဆရီသာ သာဗီဆင် (Srettha Thavisin) သည် ထိုင်းနိုင်ငံကို ဦးဆောင်ရန် မှန်ကန်သည့် အမျိုးသားတစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း ဖြူးထိုင်းပါတီခေါင်းဆောင် ပေတုန်တန် ရှင်နာဝပ် (Paetongtarn Shinawatra) က ပြောကြားခဲ့ကြောင်း Thai PBS World မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဇန်နဝါရီ ၂၆ ရက်က Nikkei Asia သတင်းဌာနနှင့် သီးသန့်ပြုလုပ်သည့် အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ပေတုန်တန်က ၎င်းတို့ပါတီ၏ ညွန့်ပေါင်းအစိုးရသည် ဆရီသာကို ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဆက်လက် ထောက်ခံနေဆဲဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖြူးထိုင်းပါတီအနေနှင့် ရွေးကောက်ပွဲ မဲဆွယ်ကာလက ကတိကဝတ်ဖြစ်သည့် ပြည်သူများကို ဒစ်ဂျစ်တယ် ငွေကြေး ထောက်ပံ့မည့် အစီအစဉ်ကို အကောင်အထည် မဖော်နိုင်ပါက ဆရီသာသည် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ဖွယ်ရှိပြီး ပေတုန်တန်သည် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာနိုင်သည်ဟု ထင်ကြေးပေးမှုများ ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။

 ပေတုန်တန်နဲ့ ဆရီသာကို တွေ့ရစဉ်

"သူဟာ အခုအချိန်မှာ ဒီနိုင်ငံကို ဦးဆောင်ဖို့အတွက် သင့်တော်တဲ့လူလို့ ကျမထင်ပါတယ်။ အစိုးရအနေနဲ့ ကြံ့ကြံ့ခံရပ်တည်နိုင်ပြီး တည်ငြိမ်မှု ပိုရှိမယ်ဆိုရင် ကျမတို့အတွက် ပြီးပြည့်စုံတဲ့ အနာဂတ် ဖြစ်လာပါလိမ့်မယ်။ သူဟာ ကျမယုံကြည်ရတဲ့သူပါ။ အဲဒါကြောင့် သူနဲ့ အများကြီး ဆွေးနွေးတိုင်ပင်လေ့ရှိပါတယ်"ဟု ပေတုန်တန်က ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖြူးထိုင်းပါတီ၏ ဒစ်ဂျစ်တယ်ငွေကြေး ထောက်ပံ့ရေးအစီအစဉ်ကို ထိုင်းဗဟိုဘဏ်နှင့် အမျိုးသားအကျင့်ပျက် ခြစားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်တို့က သံသယရှိနေပြီး များပြားသည့် စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။

ထို့ကြောင့် အစိုးရသည် ယခုနှစ် မေလတွင် စတင် အကောင်အထည်ဖော်ရန် ရည်ရွယ်ထားသည့် ထိုအစီအစဉ်ကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့ရသည်။

 ပေတုန်တန်နဲ့ သက်ဆင်ကို တွေ့ရစဉ်

၎င်း၏ ဖခင်ဖြစ်သည့် ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း သက်ဆင်ရှင်နာဝပ် (Thaksin Shinawatra) အကြောင်းကို မေးမြန်း သည့်အခါတွင် ပေတုန်တန်က သူ့ဖခင်သည် ရဲတပ်ဖွဲ့ အထွေထွေဆေးရုံတွင် ဆေးဝါးကုသမှု ခံယူနေကြောင်း ဖြေကြားခဲ့သည်။ 

သူသည် ဖခင်ဖြစ်သူ သက်ဆင်နှင့် မကြာခဏ ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ခဲ့ပြီး သက်ဆင်ကို ဖြူးထိုင်းပါတီဝင် အားလုံးက လေးစားကြောင်း၊ သို့သော် သက်ဆင်သည် ပါတီတွင် မည်သည့် ရာထူးကိုမှ ယူလိမ့်မည် မဟုတ်ကြောင်း ပေတုန်တန်က ပြောသည်။ 

ထို့ပြင် ဖြူးထိုင်းပါတီသည် ဘုရင့်မိသားစုအား အကာအကွယ်ပေးထားသည့် ဥပဒေကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲလိုသည့် Move Forward(MFP)ပါတီနှင့် ညွန့်ပေါင်းပြန်ဖွဲ့ရန် အစီအစဉ် မရှိကြောင်းလည်း ပေတုန်တန်က ပြောကြားခဲ့ သည်။

Source: Thai PBS World

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဇန်နဝါရီ ၃၁

အမေရိကန်စစ်သားများ သေဆုံးခဲ့သည့် ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်စဉ်အတွက် အီရန်ကို လက်တုန့်ပြန်ရန် အမေရိကန် သမ္မတ ဂျိုးဘိုင်ဒန် (Joe Biden) အပေါ် ကြီးမားသည့် နိုင်ငံရေးဖိအားများ ကျရောက်နေသည်ဟု CNA မှ ဖော်ပြခဲ့ သည်။

ထိုဖြစ်စဉ်သည် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည့်နှစ်တွင် ဒီမိုကရက်သမ္မတ ဘိုင်ဒန်အတွက် ကြီးမားသည့် စိန်ခေါ်မှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ 

အီရန်ကို တိုက်ခိုက်ခြင်းသည် အမေရိကန်အတွက် ပိုမိုကြီးမားကျယ်ပြန့်သည့် စစ်ပွဲတစ်ခုဖြစ်ပွားမည့် အခြေအနေ သို့ ရောက်ရှိစေမည်ဖြစ်သည်။

ဘိုင်ဒန်ကမူ ရွေးကောက်ပွဲမတိုင်မီ လပိုင်းအလိုတွင် အမေရိကန်စစ်သားများ သေဆုံးနိုင်ခြေရှိသည့် အလားအလာ ကို ထည့်သွင်း ပြောကြားခြင်းမရှိဘဲ ထိုစစ်ပွဲအား ရှောင်လွှဲရန် ကြိုးပမ်းနေသည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

သို့သော် ရီပတ်ဘလစ်ကန်များကမူ အီရန်ကို တိုက်ရိုက်တိုက်ခိုက်ရန် အသက် ၈၁ နှစ်အရွယ်ရှိ ဘိုင်ဒန်ကို တိုက်တွန်းနေသည်။

ဒေါ်နယ်ထရမ့်ကို တွေ့ရစဉ်

ဘိုင်ဒန်သည် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် ၎င်း၏ ပြိုင်ဘက် ဖြစ်လာနိုင်ခြေရှိသည့် ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက လူထုထောက်ခံမှုနှုန်း ကျဆင်းနေချိန်၌ အီရန်အရေးသည် ၎င်းအတွက် အားနည်းချက်တစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်သည်။

" ဘိုင်ဒန်ဟာ အရမ်းကြီးမားတဲ့ ဖိအားတွေအောက်ကို ရောက်နေပါတယ်။ သူ့အစိုးရအဖွဲ့ဟာ အဆုံးအရှုံးများမယ့် ကျဉ်းထဲကျပ်ထဲကို ရောက်နေပါတယ်"ဟု နယူးယောက် (New York) မြို့ရှိ Soufan Center မှ သုတေသန ညွှန်ကြားရေးမှူး ကောလင်း ကလာ့ခ် (Colin Clarke) က ပြောကြားခဲ့သည်။

" လူတွေက ဘိုင်ဒန်ကို ပျော့ညံ့တယ်၊ အတွေးများလွန်းတယ်လို့ ပြောဆိုနေကြတာတွေဟာ ဘိုင်ဒန်အတွက် အထိနာစေပါတယ်။ သူ့အတွက်ကတော့ ဆုပ်လည်းဆူး၊ စားလည်းရူး ဆိုတဲ့ အခြေအနေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်" ဟု ကလာ့ခ်က ပြောသည်။

ဇန်နဝါရီ ၂၈ ရက်က ဂျော်ဒန်နိုင်ငံရှိ စစ်စခန်းတစ်ခုကို အီရန်က ကျောထောက်နောက်ခံ ပေးထားသည်ဟု စွပ်စွဲ ထားသည့် စစ်သွေးကြွများက ဒရုန်းဖြင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် အမေရိကန်စစ်သား ၃ ဦးသေဆုံးခဲ့သည်။

အီရန် ကျောထောက်နောက်ခံပေးထားတဲ့ လက်နက်ကိုင်တစ်ဦးကိုတွေ့ရစဉ်

ထိုဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်ပြီး နောက်ဆက်တွဲ အခြေအနေများအတွက် လုပ်ဆောင်စရာများကို ဘိုင်ဒန်က သတိ ထားပြီး စဉ်းစားနေသည်ဟု အိမ်ဖြူတော်က ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ 

အဆိုပါ စစ်စခန်း တိုက်ခိုက်ခံရမှုသည် အောက်တိုဘာလက အစ္စရေး-ဟားမာ့စ်စစ်ပွဲ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ သေဆုံးမှုအများဆုံး တိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်သည်။

ဘိုင်ဒန်ကမူ ထိုတိုက်ခိုက်မှုကို အီရန်က ကျောထောက်နောက်ခံ ပေးထားသည့် စစ်သွေးကြွများက ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်ပြီး တုန့်ပြန်သွားမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်ကမူ ထိုတိုက်ခိုက်မှုနှင့် ပတ်သက်ဆက်နွှယ်မှုမရှိကြောင်း ငြင်းဆိုထားသည်။

Source: CAN

CNI International News

တီဟီရန်၊ ဇန်နဝါရီ ၃၀

အီရန်တွင် အစ္စရေး၏ ထောက်လှမ်းရေး လုပ်ငန်းများနှင့် ဆက်နွှယ်မှုရှိသည့် အမျိုးသား ၄ ဦးကို သေဒဏ်စီရင် ကွပ်မျက်ခဲ့သည်ဟု အယ်လ်ဂျာဇီးယားမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

အီရန်၏ တရားရုံးချုပ်က တရားခံများ၏ အယူခံဝင်မှုကို ပယ်ချခဲ့ပြီးနောက် ထိုတရားခံ ၄ ဦးကို ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက် တွင် သေဒဏ်စီရင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု အီရန်နိုင်ငံပိုင် မီဒီယာက ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

ကွပ်မျက်ခံရသူ ၄ ဦးသည် အစ္စရေး၏ မော့ဆက် (Mossad) ထောက်လှမ်းရေးအေဂျင်စီ၏ ညွှန်ကြားချက်ဖြင့် ဗုံးဖောက်ခွဲ တိုက်ခိုက်ရန် စီစဉ်နေကြောင်း စွပ်စွဲခံခဲ့သူများဖြစ်သည်။

ထိုအမျိုးသားများသည် အီရတ်၏ မြောက်ဘက် ကာ့ဒ်ဒေသမှ အီရန်နိုင်ငံ၏ ကာကွယ်ရေးနှင့်် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနအတွက် စစ်လက်နက်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်သည့် အစ္စဖာဟန် (Isfahan) မြို့ရှိ စက်ရုံတစ်ရုံကို တိုက်ခိုက်ရန်  နိုင်ငံအတွင်းသို့ တရားမဝင် ဝင်ရောက်မှုဖြင့် စီရင်ချက် ချခံခဲ့ရ သည်။

ထိုအမျိုးသားများသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ် နွေရာသီက စစ်ဆင်ရေးကို ပြုလုပ်ရန် စီစဉ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သော်လည်း ၎င်းတို့၏ အကြံအစည်းကို အီရန်ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့က ဖော်ထုတ်သိရှိပြီး တားဆီးနိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အီရန်ခေါင်းဆောင်ကိုတွေ့ရစဉ်

"အစ္စရေး သူလျှို အဖွဲ့အစည်းနဲ့ ဆက်နွှယ်မှုရှိတဲ့ အဖွဲ့ထဲက လူ ၄ ဦးကို ချမှတ်ထားတဲ့ သေဒဏ်ကို ဒီနေ့မနက်မှာ စီရင်ခဲ့ပါတယ်" ဟု အီရန် တရားရေးဌာန၏ ဝက်ဘ်ဆိုက်ဖြစ်သည့် Mizan Online တွင် ဖော်ပြထားသည်။

အီရန်နှင့် အစ္စရေးသည် ကာလကြာရှည် ရန်ဘက်များဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် အီရန်၏ နျူကလီးယား စီမံကိန်းကြောင့် နှစ်နိုင်ငံအကြား ဆက်ဆံရေးမှာ ထိပ်တိုက်တွေ့သည့် အနေအထားတွင် ရှိနေသည်။

အစ္စရေးကမူ ၎င်းတို့နှင့် တိုက်ခိုက်နေသည့် ဟားမာ့စ်နှင့် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့များကို အီရန်က ထောက်ပံ့ပေးနေ ကြောင်း စွပ်စွဲထားသည်။  

အီရန်ကလည်း အစ္စရေးသည် အီရန်အရာရှိများ၊ သိပ္ပံပညာရှင်များကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြောင်း စွပ်စွဲခဲ့ပြီး အစ္စရေးကမူ အီရန်၏ စွပ်စွဲချက်များကို ငြင်းပယ်ခြင်း၊ အတည်ပြုခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

Source: အယ်လ်ဂျာဇီးယား

CNI International News

ဆိုးလ်၊ဇန်နဝါရီ ၃၀

အမေရိကန်သည် ခေတ်သစ် ပင်လယ်ဓားပြနိုင်ငံနှင့် ဆင်တူကြောင်း မြောက်ကိုရီးယားက ပြောကြားခဲ့သည်ဟု တာ့စ်သတင်းဌာနမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

မကြာသေးမီးက အမေရိကန်သည် အီရန်၏ ရေနံများကို သိမ်းယူခဲ့ပြီးနောက် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံပိုင် KCNA သတင်းအေဂျင်စီက ထိုကဲ့သို့ ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အီရန်သည် အမေရိကန်၏ လောင်စာတင်သင်္ဘော St Nikolas ကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခဲ့ပြီး၊ ထိုလုပ်ဆောင်မှုသည် အမေရိကန်ကို လက်တုန့်ပြန်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ အမေရိကန်၏ ရေနံ ခိုးယူမှုများကို ခွင့်ပြုပေးထားသည့် နေ့ရက် များ ကုန်ဆုံးပြီဖြစ်ကြောင်း အီရန်က ပြောကြားခဲ့သည်ဟု KCNA က ဖော်ပြခဲ့သည်။

"အခုလုပ်ဆောင်ချက်က မျက်မှောက်ခေတ် ပင်လယ်ဓားပြနိုင်ငံဖြစ်တဲ့ အမေရိကန်အတွက် သဘာဝကျတဲ့ အပြစ်ပေးမှု တစ်ခုလို့ ယူဆနိုင်ပါတယ်။ အမေရိကန်ဟာ တခြားနိုင်ငံတွေရဲ့ သယံဇာတတွေကို လုယူတဲ့ ရာဇတ်ဝတ်မှုကို ကျူးလွန်ဖို့ တုန့်ဆိုင်းနေခြင်းမရှိပါဘူး" ဟု အီရန်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

အမေရိကန်နိုင်ငံ အိမ်ဖြူတော်ကို တွေ့ရစဉ်

၂၀၂၀ ပြည့််နှစ်က ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံသို့ ဦးတည်မောင်းနှင်နေသည့် အီရန်ရေနံတင်သင်္ဘောနှင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်က ယူအေအီးနိုင်ငံ၏ ရေပြင်များတွင် မောင်းနှင်နေသည့် အီရန်ရေနံတင် သင်္ဘောတို့ကို အမေရိကန် ဖမ်းဆီးခဲ့သော ဖြစ်စဉ်များအပါအဝင် အခြားဖြစ်စဉ်အချို့ကိုလည်း KCNA က ရည်ညွှန်းဖော်ပြခဲ့သည်။

ထို့ပြင် အမေရိကန်သည် ဆီးရီးယားနိုင်ငံထံမှ ရေနံများနှင့် အစားအစာများကိုလည်း ခိုးယူခဲ့ကြောင်း KCNA က ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် စွပ်စွဲခဲ့ဖူးသည်။

" ဓားပြတိုက်၊ လုယက်မှုတွေကို အမြဲတမ်းလုပ်နေတဲ့ အမေရိကန်ဟာ သူတို့ရဲ့ လုပ်ရပ်တွေအတွက် အရှက်ရ သင့်ပါတယ်။ အီရန်က အမေရိကန် သင်္ဘောကို ပြန်လည် ဖမ်းဆီးတာဟာ သဘာဝကျတဲ့ လက်တုန့်ပြန်မှုဖြစ်ပါ တယ်" ဟု ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်က အိုမန် ပင်လယ်ကွေ့ (Gulf of Oman) တွင် အီရန်တို့ ဖမ်းဆီးခဲ့သည့် အမေရိကန်ရေနံတင် သင်္ဘောပေါ်တွင် ဂရိ ကပ္ပတိန်တစ်ဦးနှင့် ဖိလစ်ပိုင်သင်္ဘောသား ၁၈ ဦးတို့ ပါဝင်ကြောင်း ဂရိ ပင်လယ်ရေကြောင်း ဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။ 

Source: တာ့စ်

CNI International News

လူအန် ပရာဘန်၊ ဇန်နဝါရီ ၃၀

၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်တွင် လာအိုနိုင်ငံက အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပသည့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ အသင်း (အာဆီယံ)၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဖြစ်ပွားနေသည့် ပဋိပက္ခနှင့် တောင်တရုတ်ပင်လယ်တွင် တရုတ် ၏ လှုပ်ရှားမှုများ မြင့်တက်လာသော အခြေအနေကို အဓိကထား ဆွေးနွေးခဲ့ သည်ဟု အေပီမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဆွေးနွေးမှုများအတွင်း အာဆီယံနိုင်ငံများသည် မြန်မာ့အရေးကို ဖြေရှင်းမှုနှင့် တောင်တရုတ်ပင်လယ်အရေးကို ဖြေရှင်းမှုများတွင် တိုးတက်မှုရှိနေသည့် အလားအလာအား အပြုသဘောဆောင်သည့် ရှုထောင့်မှ ဖော်ပြခဲ့ကြ ကြောင်း လာအိုနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆလေးမက်ဆေ ကိုမက်ဆစ် (Saleumxay Kommasith)က ပြောကြားခဲ့ သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့် နေအိမ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသူပေါင်း ၂ ဒသမ ၆ သန်းကျော်ကို လူသာချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများ ပိုမိုထောက်ပံ့ပေးရန် အစီအစဉ်အား ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ကိုမက်ဆစ်က ပြောသည်။

လာအိုနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ကိုမက်ဆစ်ကို တွေ့ရစဉ်

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် နိုင်ငံတော်အာဏာကို ရယူခဲ့သည့် တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်များက လာအိုနိုင်ငံ၏ သမိုင်းဝင် လူအန် ပါရာဘန် (Luang Prabang) မြို့၌ ကျင်းပနေသော အာဆီယံအစည်းအဝေးကို တက်ရောက်ရန် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ထိပ်သီးကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး စေလွှတ်ခဲ့ခြင်းသည် ကောင်းမွန်သည့် လက္ခဏာတစ်ရပ် ဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

"မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ အခြေအနေတွေကို ညတွင်းချင်းဖြေရှင်းလို့ မရဘူးဆိုတာ ကျနော်တို့ ဝန်ခံရမှာ ဖြစ်ပေမယ့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုတွေဟာ အလုပ်ဖြစ်တယ်ဆိုတာ ကောင်းတဲ့ဘက်ကနေ ခံစားသိရှိရပါတယ်" ဟု ကိုမက်ဆစ်က ပြောကြားခဲ့သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံသည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်ကုန်ပိုင်းကတည်းက အာဆီယံထိပ်သီး အစည်းအဝေးများကို နိုင်ငံရေးကိုယ်စားလှယ် သို့မဟုတ် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး စေလွှတ်ခြင်းမှ တားမြစ်ခံခဲ့ရသည်။

မည်သို့ပင်ဆိုစေ လာအိုတွင် ပြုလုပ်သည့် အစည်းအဝေးကိုမူ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနမှ ပြည်သူ့ဝန်ထမ်း တစ်ဦးကို စေလွှတ်ခဲ့ကြောင်း အာဆီယံ အမြဲတမ်းအတွင်းရေးမှူး မာလာ သန်းထိုက် (Marlar Than Htike) က ပြောကြားခဲ့သည်။

မြန်မာကိုယ်စားလှယ်ကိုတွေ့ရစဉ်

ထိုသို့ ကိုယ်စားလှယ် စေလွှတ်မှုသည် အပေါင်းလက္ခဏာ တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ကိုမက်ဆစ်က ပြောသည်။

အင်ဒိုနီးရှား၊ ထိုင်း၊ စင်္ကာပူ၊ ဖိလစ်ပိုင်၊ ဗီယက်နမ်၊ မလေးရှား၊ မြန်မာ၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ ဘရူနိုင်းနှင့် လာအိုတို့ ပါဝင်သည့် အာဆီယံ ၁၀ နိုင်ငံ၏ လူဦးရေ စုစုပေါင်းသည် သန်း ၆၅၀ နီးပါးရှိပြီး ဂျီဒီပီ စုစုပေါင်းသည် ဒေါ်လာ ၃ ထရီလျံကျော်ရှိသည်။

ကုန်းတွင်းပိတ် နိုင်ငံဖြစ်သည့် လာအိုသည် ယခုနှစ်၏ အာဆီယံအလှည့်ကျ ဥက္ကဋ္ဌနေရာကို ရရှိထားသည်။

လာအိုသည် အာဆီယံအဖွဲ့ထဲတွင် အဆင်းရဲဆုံးနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ 

Source: အေပီ

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဇန်နဝါရီ ၃၀

ဆီးရီးယားနိုင်ငံနယ်စပ်အနီး ဂျော်ဒန်နိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် အမေရိကန်စစ်စခန်းတစ်ခုကို အီရန်က ကျောထောက်နောက်ခံ ပေးထားသည့် စစ်သွေးကြွများက ဒရုန်းဖြင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် အမေရိကန်စစ်သား ၃ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၃၄ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

ထိုတိုက်ခိုက်မှုသည် အောက်တိုဘာလက အစ္စရေး-ဟားမာ့စ်စစ်ပွဲ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် ပထမဆုံးအကြိမ် အဖြစ် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ သေဆုံးမှု အများဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် တိုက်ခိုက်မှုဖြစ်ပြီး အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် စစ်မီးလောင်ကျွမ်းမည့် တင်းမာမှုများကို မြင့်တက်စေခဲ့သည်။

"ဒီတိုက်ခိုက်မှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး အချက်အလက်တွေ စုဆောင်းနေဆဲဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတိုက်ခိုက်မှုကို ဆီးရီးယားနဲ့ အီရတ်မှာ လှုပ်ရှားနေတဲ့ အီရန်က ထောက်ပံ့ပေးထားတဲ့ စစ်သွေးကြွအုပ်စုတွေက ပြုလုပ်ခဲ့တယ်ဆိုတာကို ကျနော်တို့ သိပါတယ်"ဟု အမေရိကန်သမ္မတ ဂျိုးဘိုင်ဒန် (Joe Biden) က ပြောကြားခဲ့သည်။

ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှုကို တွေ့ရစဉ်

"ဒီတိုက်ခိုက်မှုမှာ တာဝန်ရှိတဲ့သူတွေအားလုံးဟာ ကျနော်တို့ ရွေးချယ်ထားတဲ့ ပုံစံအတိုင်း တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှု ရှိရမယ်ဆိုတာ သံသယဖြစ်စရာ မလိုပါဘူး" ဟု ဘိုင်ဒန်က ဆက်လက် ပြောကြားခဲ့သည်။

ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ အီရန်၏ အထူးတာဝန်အဖွဲ့ကမူ ထိုတိုက်ခိုက်မှုတွင် အီရန်နိုင်ငံ ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း မရှိကြောင်း ဇန်နဝါရီ ၂၉ ရက်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

"အမေရိကန်စစ်စခန်းကို တိုက်ခိုက်မှုဟာ အီရန်နဲ့ ဆက်နွှယ်မှုမရှိပါဘူး။ ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဘာမှ မလုပ်ခဲ့ပါဘူး"ဟု ကုလဆိုင်ရာ အီရန်အထူးတာဝန်အဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ချက်ကို အီရန်နိုင်ငံပိုင် IRNA သတင်းအေဂျင်စီက ဖော်ပြခဲ့ သည်။

ထို့ပြင် ဒေသတွင်း အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များနှင့် တော်လှန်ရေးအုပ်စုများအကြား ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားနေကြောင်း၊ တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် လက်တုန့်ပြန်သည့် တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်နေကြောင်းလည်း အီရန်၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဘိုင်ဒန်ကိုတွေ့ရစဉ်

အမေရိကန်သမ္မတ ဘိုင်ဒန်က တောင်ကာရိုလိုင်းနား (South Carolina) ပြည်နယ်တွင် ပြုလုပ်သည့် မဲဆွယ် စည်းရုံးပွဲတစ်ခုအတွင်း ဂျော်ဒန်၌ သေဆုံးသွားသော အမေရိကန်စစ်သား ၃ ဦးအတွက် ဝမ်းနည်းကြောင်း ပြသသည့်အနေဖြင့် ခဏကြာ ငြိမ်သက်ခဲ့သလို ထိုတိုက်ခိုက်မှုကို တုန့်ပြန်သွားမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ 

အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး လွိုက်အော်စတင် (Lloyd Austin) ကလည်း ထိုဖြစ်စဉ်သည် ခြိမ်းခြောက်မှု တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့နောက် အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ဒဏ်ရာရသူ အရေအတွက်သည် အပြောင်းအလဲ ရှိနိုင်သည်ဟု အမေရိကန် ဗဟိုစစ်ဌာနချုပ် (CENTCOM) က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

နယူးယောက်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၉

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် လမ်းပျောက်နေကြောင်း အမေရိကန်သမ္မတဟောင်း ဒေါ်နယ်ထရမ့် (Donald Trump) က ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုသို့ဖြစ်ရခြင်းသည် လက်ရှိသမ္မတ ဂျိုးဘိုင်ဒန် (Joe Biden) ၏ မူဝါဒများကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြ ပြောဆိုခဲ့သည်ဟု တာ့စ် သတင်းဌာနမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

"ကျနော်တို့နိုင်ငံဟာ လမ်းပျောက်နေပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီလိုစိုးရိမ်စရာကောင်းတဲ့ အခြေအနေကို ဆက်ဖြစ်ခွင့် ပေးမှာ မဟုတ်ပါဘူး" ဟု ထရမ့်က နီဗားဒါး (Nevada) ပြည်နယ်တွင် ၎င်း၏ ထောက်ခံသူများနှင့် တွေ့ဆုံပွဲတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ဒေါ်နယ်ထရမ့် ထောက်ခံသူများကို တွေ့ရစဉ်

ထို့ပြင် ဘိုင်ဒန်အစိုးရအဖွဲ့သည် မိမိတို့နိုင်ငံကို ဖျက်ဆီးနေကြောင်း၊ ဘိုင်ဒန်သည် ဒီမိုကရေစီအတွက် ခြိမ်းခြောက် မှုဖြစ်ကြောင်းနှင့် အရည်အချင်း မပြည့်မီသူဖြစ်ကြောင်းလည်း ထရမ့်က ပြောကြားခဲ့သည်။ 

ယခင်ကလည်း ဘိုင်ဒန်အစိုးရအဖွဲ့သည် ကိုယ့်နိုင်ငံကိုယ် မုန်းတီးနေသည့် အစိုးရအဖွဲ့ဖြစ်ကြောင်း ထရမ့်က စွပ်စွဲခဲ့ဖူးသည်။

Source: တာ့စ်

CNI International News

မော်စကို၊ ဇန်နဝါရီ ၂၉

ယူကရိန်းသည် အဒေါ့ဖ် ဟစ်တလာ (Adolf Hitler) ၏ လက်မရွံ့တပ်ဖွဲ့ဖြစ်သည့် SS တပ်ဖွဲ့ကို အမွှမ်းတင်နေ ကြောင်း ရုရှားသမ္မတ ပူတင် (Vladimir Putin)က ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့နောက် နာဇီဝါဒကို အမြစ်ဖြတ် ချေမှုန်းမည်ဟု ပူတင်က ကတိပြုခဲ့ကြောင်း Moscow Times မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

ပူတင်သည် လီနင်ဂရက် (Leningrad) မြို့ ဝိုင်းဝန်ပိတ်ဆို့ခံရမှု အဆုံးသတ်သည့် နှစ်ပေါင်း ၈၀ ပြည့် အထိမ်း အမှတ် အခမ်းအနားဖွင့်ပွဲတွင် ထိုကဲ့သို့ ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

ပူတင်သည် ယူကရိန်းကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သည့် ရုရှား၏ စစ်ပွဲအား တရားမျှတကြောင်း ဖော်ပြရန်အတွက် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း နာဇီဂျာမနီတို့အပေါ် ဆိုဗီယက်ယူနီယံ၏ အောင်ပွဲဆင်နွှဲမှုကို မကြာခဏ ရည်ညွှန်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်။

ယူကရိန်းက ခေတ်သစ် နာဇီများကိုတွေ့ရစဉ်

ယူကရိန်းသည် နာဇီဝါဒ အမြစ်ဖြတ်ရန်လိုအပ်သည့် ဖက်ဆစ်နိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း ပူတင်က စွပ်စွဲခဲ့သော်လည်း ထိုစွပ်စွဲချက်များသည် မှားယွင်းနေသည်ဟု ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။ 

"ယူကရိန်းအစိုးရဟာ ဟစ်တလာရဲ့ အပေါင်းပါတွေဖြစ်တဲ့ SS တပ်ဖွဲ့ကို ချီးကျူးဂုဏ်ပြုနေပါတယ်။ ရုရှားနိုင်ငံ ကတော့ နာဇီဝါဒကို အမြစ်ဖြတ်ဖို့ ဖြစ်နိုင်ချေရှိတာမှန်သမျှ လုပ်ဆောင်သွားမှာပါ။ နာဇီ အာဏာပါးကွက်သား တွေဟာ ဒီနေ့အချိန်မှာ သူတို့ကိုယ်သူတို့ ဘယ်လိုဘဲ သုံးနှုန်းဖော်ပြနေပါစေ၊ သူတို့ဟာ ပျက်စီးခြင်းနဲ့ ကြုံတွေ့နေ ပါပြီ" ဟု ပူတင်က စိန့်ပီတာစဘတ်ချ် (Saint Petersburg) မြို့အနီးတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

လီနင်ဂရက်မြို့သည် ပူတင်၏ မွေးရပ်မြို့ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် စိန့်ပီတာစဘတ်ချ်ဟု အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည့်် မြို့ဖြစ်သည်။ 

ယူကရိန်း၊ အနောက်နိုင်ငံများနှင့် လွတ်လပ်သည့် ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များကမူ ယူကရိန်းကို နာဇီနှင့် နှိုင်းယှဉ် နေသော ပူတင်၏ ပြောကြားချက်များကို ငြင်းပယ်ထားကြသည်။ 

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက လီနင်ဂရက်မြို့ကို ဂျာမန်တပ်ဖွဲ့များက ၈၇၂ ရက်ကြာ ဝိုင်းဝန်းပိတ်ဆို့ထားသည့် အချိန်ကာလအတွင်း ထိုမြို့တွင် လူပေါင်း ၈၀၀,၀၀၀ ကျော်သည် အစာရေစာ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှု၊ ရောဂါဘယ များ ဖြစ်ပွားမှုနှင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခံရမှုတို့ကြောင်း သေဆုံးခဲ့သည်။

ယူကရိန်းအလံကိုတွေ့ရစဉ်

ပူတင်သည် ဇန်နဝါရီ ၂၇ ရက် အစောပိုင်းကလည်း လီနင်ဂရက်မြို့ ပိတ်ဆို့ခံရချိန်အတွင်း သေဆုံးခဲ့သည့်အတွက် လွမ်းသူပန်းခွေချသည့် အခမ်းအနားကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။ 

ဆိုဗီယက်တပ်နီတော်သည် ၁၉၄၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၇ ရက်တွင် လီနင်ဂရက်မြို့အား ပိတ်ဆို့ထားသည့် ဂျာမန် တပ်ဖွဲ့များ၏ ပိတ်ဆို့မှုကို ချိုးဖျက်နိုင်ခဲ့သည်။ 

ပူတင်သည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးပြီးဆုံးမှ မွေးဖွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သော်လည်း သူ့အစ်ကို အကြီးဆုံးသည် လီနင်ဂရက်မြို့ ပိတ်ဆို့ခံခဲ့ရချိန်က အစားအစာငတ်မွတ် ခေါင်းပါးပြီး သေဆုံးခဲ့သည်။

ဆိုဗီယက်ယူနီယံသည် နာဇီဂျာမနီနှင့်ဖြစ်ပွားသည့် "မဟာ မျိုးချစ် စစ်ပွဲ" (Great Patriotic War) ဟု အမည်ပေး ထားသည့် စစ်ပွဲတွင် လူပေါင်း ၂၇ သန်းကို ဆုံးရှုံးခဲ့ပြီး ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း လူသေဆုံးမှု အများဆုံးနိုင်ငံအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။

Source: Moscow Times