CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၈
မြန်မာနိုင်ငံတွင် တိုင်းရင်းသားများသည် ခွဲထွက်ရေးအတွက် တော်လှန်နေကြခြင်း မဟုတ်ကြောင်း တအာင်း အမျိုးသမီးအဖွဲ့အစည်း(TWO) ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူတစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အားနည်းချက်ကြောင့် ပြည်နယ်များ ခွဲထွက်ခွင့် များ ဖြစ်ပေါ်လာရာမှ နိုင်ငံရေးပဋိပက္ခများ ပိုမိုကြီးမားလာခဲ့ကြောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၆ ရက်တွင် ကျင်းပသည့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေးမှာ ပြောကြားခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း၌ အတူတကွနေထိုင်ပြီး၊ မိမိကံကြမ္မာကို လွပ်လပ်စွာ ဖန်တီးခွင့်၊ ပြဋ္ဌာန်းခွင့်တို့ ဖန်တီးချင် သည့်အတွက် တော်လှန်နေကြခြင်းဖြစ်ကြောင်း တအာင်းအမျိုးသမီးအဖွဲ့အစည်း(TWO)၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ တစ်ဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
၎င်းက “ဒါ ကျမတို့က ခွဲထွက်ရေးဆိုတဲ့ စကားလုံးကိုတော့ မသုံးချင်ဘူးပေါ့နော်။ ဒါသည် ကျမတို့က ခွဲထွက်နေ တာ မဟုတ်ဘူး။ ပြည်ထောင်စုကနေပြီး ခွဲထွက်နေတာ မဟုတ်ဘူးပေါ့နော်။ ပြည်ထောင်စုအတွင်းမှာပဲ ကိုယ့်ရဲ့ တန်းတူရေး၊ လူမျိုးတန်းတူရေး၊ ဒီတိုင်းရင်းသားအခွင့်အရေး၊ ကိုယ့်ရဲ့ကံကြမ္မာကို လွတ်လပ်စွာ ဖန်တီးခွင့်၊ ပြဋ္ဌာန်း ခွင့်တွေနဲ့ပေါ့နော် ဖန်တီးချင်တာ ဖြစ်တယ်။ ပြည်ထောင်စုနဲ့အတူပဲ အဲဒီကိစ္စတွေ၊ တန်းတူရေးကိစ္စတွေ၊ ကိုယ်ပိုင် ပြဋ္ဌာန်းခွင့်၊ ကိုယ့်ရဲ့ ဒီတန်းတူညီမျှခွင့်တွေ ဖန်တီးချင်တာ ဖြစ်ပါတယ်ပေါ့နော်။ ဒီခွဲထွက်ရေးဆိုတဲ့ စကားလုံး သုံးဆိုတာထက် ဘယ်တိုင်းရင်းသားမှ ခွဲထွက်သွားမယ်၊ ပြည်ထောင်စုကနေ ခွဲထွက်သွားမယ်ဆိုတဲ့ အနေအထား မျိုး၊ ရပ်တည်သွားတာမျိုးကလည်း သိပ်မရှိတာ တွေ့ရတယ်ပေါ့နော်။ အကုန်လုံးက ခုနတုန်းက ပြောသလို ကိုယ့် ရဲ့ လူမျိုးကို ကာကွယ်ဖို့အတွက်၊ ကိုယ့်ရဲ့လူထုရဲ့ အခွင့်အရေး အပြည့်အဝ ရရှိဖို့အတွက်၊ ကိုယ့်ရဲ့ လူထုအတွက် တရားမျှတမှုရ ရှိဖို့အတွက်၊ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် ရရှိဖို့အတွက် တော်လှန်နေကြတာလို့တော့ မြင်တယ်ပေါ့နော်။ အခု တိုင်းရင်းသားတွေ တော်လှန်ရေး ဝင်နေကြတာက ခွဲထွက်ရေး မဟုတ်ဘူးပေါ့နော်။ ပြည်ထောင်စု မြန်မာ နိုင်ငံ အတွင်းမှာပဲ အတူတကွ နေထိုင်ကြပြီးတော့ ကိုယ့်လူထု၊ ကိုယ့်ရဲ့လူမျိုးအတွက် အမျိုးသားတန်းတူရေး၊ နိုင်ငံရေးအရ တန်းတူရေး၊ ကိုယ့်ရဲ့ကံကြမ္မာကို လွပ်လပ်စွာ ဖန်တီးခွင့်၊ ပြဋ္ဌာန်းခွင့်၊ ဒီတရားမျှတခွင့်၊ ကိုယ့်ရဲ့ လူမျိုးကို ကာကွယ်ရေးပေါ့နော် အဲဒီဟာတွေကို ဖန်တီးချင်လို့ တော်လှန်နေကြတာ ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။ အကုန် လုံးက ခွဲထွက်ရေးအတွက် တော်လှန်နေကြတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတဲ့ဟာကိုတော့ ပြောချင်ပါတယ်”ဟု ပြောသည်။
KIA ခေါင်းဆောင် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးဂွမ်မော်နဲ့ အိန္ဒိယ-တရုတ် ကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်
တိုင်းရင်းသားများ၏ တော်လှန်ရေးသည် တိုင်းပြည်ကို အပိုင်းပိုင်း ခွဲထုတ်ရန် သို့မဟုတ် ခွဲထွက်ရန် ရည်ရွယ်ချက် မဟုတ်ကြောင်း၊ အဓိကအားဖြင့် အာဏာရှင်စနစ်ကို အမြစ်ဖြတ်ပြီး တိုင်းရင်းသား လူမျိုးပေါင်းစုံ တန်းတူညီမျှ ရေး၊ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်နှင့် အာဏာခွဲဝေမှုများ ပါဝင်သည့် စစ်မှန်သော ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စုကို တည်ဆောက်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူများက ထောက်ပြကြသည်။
၁၉၄၇ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အားနည်းချက်မှာ ပြည်နယ်များအား စစ်မှန်သော ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့် နှင့် တန်းတူအခွင့်အရေးများ အပြည့်အဝ မပေးဘဲ ဗဟိုအာဏာချုပ်ကိုင်မှု များလွန်းခြင်း၊ လူမျိုးစုလွှတ်တော် (အထက်လွှတ်တော်)တွင် တိုင်းရင်းသားများအတွက် တန်းတူကိုယ်စားပြုခွင့် ကန့်သတ်ထားခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူများက ထောက်ပြကြသည်။
ထိုအားနည်းချက်များကြောင့် တိုင်းရင်းသားများအကြား စိတ်ဝမ်းကွဲမှုနှင့် မကျေနပ်မှုများဖြစ်ပေါ်ကာ ပြည်ထောင် စုမှ ခွဲထွက်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများနှင့် လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ ပေါ်ပေါက်လာရခြင်း ဖြစ်ကြောင်းလည်း ၎င်းတို့က ထောက်ပြကြသည်။
တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း အကုန်လုံး၏ သဘောထား ကြေညာစာတမ်းတွင် မည်သူကမျှ၊ မည် သည့် အဖွဲ့အစည်းကမျှ နိုင်ငံသစ် ခွဲထောင်မည်ဆိုသည့် ရည်မှန်းချက် မရှိကြောင်း ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ် စားလှယ် ဒေါက်တာကျော်ဆွေက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များနဲ့ နိုင်ငံတကာကိုယ်စားလှယ်များကို တွေ့ရစဉ်
၎င်းက “တိုင်းရင်းသားအများစုက သူတို့က ဟိုပင်လုံ သဘောတူညီချက်မှာ သူက အခွင့်အရေးတွေ အဆိုပြုခဲ့တာ ရှိတယ်။ အဲဒီ ပင်လုံအခွင့်အရေးတွေ သူက အပြည့်အဝ မရဘူးလို့ သူတို့က ခံယူပြီးတဲ့နောက်မှာ အဲဒီအခွင့်အရေး တွေမရလို့ ခွဲထွက်ရေးဆိုတဲ့ လမ်းစဥ်ကို လျှောက်ခဲ့တယ်။ သူတို့အခွင့်အရေးတွေ လက်နက်ကိုင် တောင်းမှရမယ် ဆိုတဲ့ အစွဲနဲ့ လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ်ကို ကျင့်သုံးသွားကြတာ။ ၁၉၄၇ အခြေခံဥပဒေက ၁၉၅၈၊ ၁၉၆၀ မှာ ပျက် သွားပြီပေါ့ဗျာ။ ပင်လုံ သဘောတူညီချက်မှာပါတဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ကျနော်တို့က ပေးနိုင်ဖို့ ပြန်ပြင်ဆင်ရမှာပေါ့ နော်။ အဲဒီတော့ ၁၉၇၄ အခြေခံဥပဒေတို့ အဲဒီမှာ ပြည်နယ်တွေ အများကြီး တိုးလာခဲ့တယ်လေ။ ဒီအပေါ်မှာ တိုင်း ရင်းသားတွေက သူတို့အခွင့်အရေးရဖို့ လိုသေးတယ်၊ နည်းသေးတယ်ဆိုတဲ့ အမြင်ဖြစ်နေတာပေါ့။ အဲဒါကြောင့်ပဲ သူတို့က လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ်ကို ကျင့်သုံးတယ်လို့ ဖြစ်နေတာပါ။ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း အကုန်လုံးရဲ့ သူတို့သဘောထား ကြေညာစာတမ်းတွေ ကြေညာချက်တွေ ရှိတယ်။ အဲဒီကြေညာချက်မှာ ဘယ်သူ ကမှ၊ ဘယ်အဖွဲ့အစည်းကမှ နိုင်ငံသစ် ခွဲထောင်မယ်ဆိုတဲ့ ရည်မှန်းချက် မရှိဘူး။ သူတို့ တိုင်းရင်းသားတွေရဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ဒီထက် တိုးရဖို့အတွက် အဲဒီအခွင့်အရေးတွေ အာမခံရှိနေဖို့အတွက် လက်နက်ကိုင်လမ်းစဥ်ကို ကျင့်သုံးရတာ ပါဆိုတာမျိုးတွေ ဖြစ်တယ်။ အဲဒီတော့ ကျနော်တို့က ဒီတိုင်းရင်းသား အခွင့်အရေးတွေကို အခြေခံ ဥပဒေမှာ ဒီထက် ခိုင်မာအောင် ဒီထက် တိုင်းရင်းသားတွေ သွားချင်တဲ့ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီဆိုတာကို အခြေခံ ဥပဒေ အာမခံတဲ့အဆင့်ကို သွားချင်တာပေါ့ဗျာ တိုင်းရင်းသားအများစုက” ဟု ပြောသည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း (EAO) အများစု၏ သဘောထားသည် ပြည်ထောင်စုမှ ခွဲထွက်၍ သီးခြားနိုင်ငံသစ်ထောင်ရန် မဟုတ်ဘဲ၊ တန်းတူရေး၊ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်နှင့် ဒီမိုကရေစီ အရေးတို့ကို အာမခံချက်ပေးနိုင်သည့် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးသာဖြစ်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေးလေ့လာ သူများက ထောက်ပြကြသည်။
သို့သော် AA က ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်း သို့မဟုတ် နိုင်ငံသစ်ထူထောင်ရေး ရည်မှန်း၍ တော်လှန်ရေး လုပ်နေသည်။
အလားတူ KIA ခေါင်းဆောင် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးဂွမ်မော်ကလည်း တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် ကို ကျော်လွန်လာပါက ဖက်ဒရယ်ထက် ကျော်လွန် သည့် စဉ်းစားချက်များ ရှိလာမည်ဟု ပြောကြားထားသည်။
