CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁
စက်သုံးဆီ ချွေတာသုံးစွဲရေးအတွက် မော်တော်ယာဥ်များကို “စုံ”ရက် နှင့် “မ” ရက်ခွဲခြားကာ ကန့်သတ် မောင်းနှင် စေသည့် စနစ်ကြောင့် ဥပဒေကို လက်တစ်လုံးကြား လုပ်မည့်လူပုဂ္ဂိုလ်များ ပေါ်လာနိုင်သည်ဟု နိုင်ငံရေး လေ့လာသူများနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များက ပြောသည်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၇ ရက်နေ့မှ စတင်ကာ စက်သုံးဆီချွေတာ သုံးစွဲရေးအတွက် မော်တော်ကားများနှင့် မော်တော် ဆိုင်ကယ်များကို စုံ/မ ခွဲခြားပြီး မောင်းနှင်အသုံးပြုရန် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီက မတ်လ ၃ ရက်တွင် ထုတ်ပြန် ကြေညာခဲ့သည်။
စက်သုံးဆီ ချွေတာသုံးစွဲရေးအတွက် မတ်လ (၇) ရက်နေ့မှ စတင် သတ်မှတ်လိုက်သည့် “စုံ” ရက် “မ”ရက် ခွဲခြားကာ မော်တော်ယာဥ် ကန့်သတ်မောင်းနှင်သည့် စနစ်ကို ချိုးဖောက်မှု ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးရာတွင် (One Stop Service) စနစ်ဖြင့် အရေးယူ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့မှ သိရသည်။
အဆိုပါ အမိန့်စာထဲတွင် (One Stop Service) ဖွဲ့စည်းရာ၌ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန(ဒုတိယ မြို့နယ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး-၁ ဦး)၊ နယ်မြေခံရဲတပ်ဖွဲ့၊ တရားရေးဌာန (ဒုတိယမြို့နယ်တရားသူကြီး- ၁ ဦး)၊ ဥပဒေဌာန( ဒုတိယမြို့နယ်ဥပဒေအရာရှိ- ၁ ဦး)၊ ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေးညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန၊ စည်ပင်သာယာရေးကော်မတီ၊ ရပ်ကွက်/ကျေးရွာ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့မှ ကိုယ်စားလှယ်များ ပါရှိရမည်ဟု သိရသည်။
လက်ရှိ မြေပြင်တွင်မှု စုံ/မ စနစ်ကို ချိုးဖောက်မှု ရှိ/မရှိ မော်တော်ယာဥ်များကို စစ်ဆေးရာ၌ အဖွဲ့အစည်းအစုံ ပါဝင်ခြင်းမျိုး သိပ်မတွေ့ရဘူးဟု စီးပွားရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဦးဋ္ဌေးအောင်ကြည်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
စုံ/မ စနစ် ချိုးဖောက်မှု ရှိ/မရှိ ဖမ်းဆီး စစ်ဆေးရာမှာ ပါဝင်ရမယ့် အဖွဲ့စုံကိုတွေ့ရစဉ်
၎င်းက “စီစဉ်ထားတာက ကောင်းပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တစ်ဖက်က ကြည့်တဲ့အခါကျတော့ သူက အင်အားသုံးဖို့ ကျတော့ ခက်မှာပေါ့နော်။ ဆိုကြပါစို့ မြို့နယ်ထွေ/အုပ်ဆို လူအင်အား ဘယ်လောက်ရှိမလဲ သဘောက။ တကယ် လုပ်ရမယ့် သူတို့ (Main Job) တွေလည်း ရှိသေးတယ်လေ။ တစ်ခုရှိတာက ဒီကိစ္စမှာတော့ (Main actor) ကတော့ မော်တော်ပီကယ်ပေါ့။ (Support Actor) ကတော့ ခုနကပြောတဲ့ တခြား အဖွဲ့အစည်းတွေပေါ့။ ဥပဒေမှာတော့ သူတို့ ညွှန်ကြားချက် ထုတ်တုန်းကတော့ အဲဒီလို ရေးထားတာပေါ့လေ။ လက်တွေ့မှာတော့ မှန်ပါတယ် ပါတဲ့ အဖွဲ့အစည်းအစုံ ပါတာ သိပ်မတွေ့ရဘူးပေါ့နော်။ လက်တစ်လုံးကြား မလုပ်တာလား။ မလုပ်နိုင်တာလားဆိုတာ ကွဲဖို့လိုတာပေါ့ဗျာ” ဟု ပြောသည်။
စုံ/မ သတ်မှတ်ချက် စည်းကမ်း ချိုးဖောက်ပါက ဖမ်းဆီး၍ ဒဏ်ငွေ ၃၀,၀၀၀ ကျပ် ပေးဆောင်ခိုင်းလျက်ရှိကြောင်း၊ သို့သော် ဖမ်းဆီးရေးတွင် အဖွဲ့အစည်းအစုံ ပါမှသာလျှင် တရားဝင်မည်ဖြစ်ပြီး ယာဉ်ထိန်းရဲများသာ ဖမ်းဆီးနေခြင်း က ဥပဒေအရ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာကြောင်း ပြည်သူလူထုများက ထောက်ပြကြသည်။
ညွှန်ကြားချက် အတိုင်းဆိုလျှင် မော်တော်ယာဥ်များကို အဖွဲ့အစည်းနှင့်သာ စစ်ဆေး၍ ရနိုင်ကြောင်း၊ ထိုအဖွဲ့ အစည်းများထဲတွင် ထွေ/အုပ်က အဓိကကျသည်ဟု သိရကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဦးထက်အောင် ကျော်က CNI သတင်းဌာနသို့ပြောသည်။
၎င်းက “သူ့ရဲ့ ညွှန်ကြားချက်ကတော့ အဓိက,က အုပ်စုလိုက်ပါမှ ဖမ်းလို့ရတာပေါ့နော်။ အဲဒီမှာတောင်မှ မော်တော်ပီကယ်တွေပြောတဲ့ အရဆိုလို့ရှိရင် ထွေ/အုပ်က အဓိကပဲပေါ့။ ထွေ/အုပ်က ဖမ်းဆိုတဲ့ ဟာကိုပဲ သူတို့က တားပေးရတဲ့ ဟိုဟာပဲရှိတယ်ပေါ့။ ကျန်တဲ့ဟာတွေ လုပ်ရတဲ့ဟာကတော့ ထွေ/အုပ်ကပဲ ဦးစီးပြီးလုပ်တာပေါ့” ဟု ပြောသည်။
စုံ/မ စနစ် ချိုးဖောက်မှု ရှိ/မရှိ ဖမ်းဆီး စစ်ဆေးနေစဉ်
စုံ/မ စနစ်နှင့် ပတ်သက်၍ စစ်ဆေးရာတွင် ညွှန်ကြားချက် ရှိသည်ဆိုပါက ညွှန်ကြားချက်အတိုင်းသာ ဆောင်ရွက် သင့်ကြောင်း၊ မော်တော်ပီကယ် တစ်ဦးတည်းကသာ စုံ/မ ကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ မော်တော်ယာဥ်များကို ဖမ်းဆီး စစ်ဆေးခြင်းမျိုး မမြင်တွေ့မိဘူးဟု ရန်ကုန်စောင့်ကြည့်အဖွဲ့တည်ထောင်သူ ဒေါက်တာညိုညိုသင်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
၎င်းက “ညွှန်ကြားချက် ရှိတယ်ဆိုရင် ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း လုပ်သင့်တာပေါ့နော်။ မြေပြင်မှာ မော်တော်ပီကယ် တစ်ဦးတည်းက ဒါမျိုးတွေကို လုပ်တာမျိုးကလည်း ပြည်သူကို ပညာပေး အစီအစဥ်ထက် ကျော်လွန်သွားတဲ့ မလို လားအပ်တဲ့ ကိစ္စတွေ ဖြစ်လာနိုင်တယ်။ အန်တီရဲ့ မျက်စိရှေ့မှာတော့ အဲဒါမျိုးတွေ အန်တီမတွေ့ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် လိုင်းပေါ်တွေမှာတော့ တွေ့နေရတယ်။ သိနေရတယ်ပေါ့နော်။ သက်ဆိုင်ရာ မော်တော်ပီကယ်တွေကလည်း ဥပဒေနဲ့အညီ သူတို့ လုပ်ရိုးလုပ်စဥ်အတိုင်း လုပ်သွားမယ်လို့တော့ အန်တီတို့ ယုံကြည်တယ်။ ဘာလို့ အဲဒီလို ပြော ရတာလဲဆိုတော့ နေရာ တော်တော်များများမှာ ဘယ်နေရာတွေ ဖြစ်နေလဲတော့ မသိဘူး။ ဒါပေမယ့် အန်တီတို့နဲ့ လက်လှမ်းမှီတဲ့ နေရာတွေမှာတော့ မော်တော်ပီကယ် တစ်ယောက်တည်းက ဖမ်းတာတွေ၊ ဆီးတာတွေ မော်တော် ပီကယ် တစ်ယောက်တည်း လုပ်တာတွေ အန်တီတို့ မတွေ့ပါဘူး” ဟု ပြောသည်။
လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စက်သုံးဆီ အခက်အခဲများကြောင့် ပြည်သူများအကြား အခက်အခဲများစွာ ရှိနေကြသလို စုံ/မ စနစ်ကြောင့် ကုန်ထုတ်ကဏ္ဍ၊ ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားကဏ္ဍ၊ စီးပွားရေးကဏ္ဍများတွင် ထိခိုက်မှုများရှိနေသည် ဟု ပြည်သူများက ထောက်ပြကြသည်။
ထို့ကြောင့် လက်ရှိ စုံ/မ သတ်မှတ်ချက်ကို အာဏာပိုင် အဖွဲ့အစည်းများ အနေဖြင့် ပြန်လည် ပယ်ဖျက်သိမ်းရန် အားလုံးက တောင်းဆိုနေကြသည်။
ထို့နောက် စက်သုံးဆီ ချွေတာရေး အတွက်ဆိုပါက အင်ဂျင်ပါဝါအပေါ် မူတည်၍ တစ်ပတ်လျှင် တစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် နှစ်ကြိမ် ရောင်းချပေးခြင်း စနစ်ကို ထောက်ခံကြောင်း ပြည်သူလူထုများက ပြောသည်။
