CNI International News

ကိယတ်ဗ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၈

ယူကရိန်းအနေဖြင့် ကိုယ်တိုင်လက်နက်ချလျှင်ချ မချပါက လက်နက်ချအောင်လုပ်မည်ဟု ရုရှားနိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဆာဂျီလာဗရော့ဗ် (Sergey Lavrov)က အင်္ဂါနေ့တွင် သတိပေးခဲ့သည်ဟု အေပီသတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ယူကရိန်းအနေဖြင့် စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများ မလုပ်ဆောင်ရန်၊ နာဇီဝါဒကို ဖယ်ရှားရန်နှင့် ရုရှား၏ တောင်းဆိုမှု များကို လိုက်လျောရန် လိုအပ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ထို့နောက် ရုရှားကိုစစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ခြိမ်းခြောက်မှုများ မလုပ်ဆောင်ရန်လည်း လိုအပ်သည်ဟု ရုရှားနိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဆာဂျီ လာဗရော့ဗ် (Sergey Lavrov)က ပြောသည်။

လာဗရော့ဗ်က ရုရှားကို အားနည်းစေရေးအတွက် အနောက်အုပ်စုမှ ယူကရိန်းစစ်ပွဲကို လောင်စာ ဖြည့်ပေးနေကြောင်း စွပ်စွဲခဲ့ကာ လက်ရှိပဋိပက္ခကို မည်မျှကြာစေမည်လဲဆိုသည်မှာ ယူကရိန်းနှင့် အမေရိကန်နိုင်ငံတို့ပေါ် တွင်သာ မူတည်သည်ဟုလည်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ဇာလန်းစကီးနဲ့ ဘိုင်ဒန်ကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

ပဋိပက္ခကြာမြင့်ချိန် အခြေအနေသည် ယူကရိန်းအစိုးရနှင့် ၎င်းတို့ကို နောက်ကွယ်မှ ထောက်ပံ့နေသော အမေရိကန်တို့ ပေါ်တွင်သာ မူတည်ကြောင်းနှင့် အဓိပ္ပါယ်မရှိသော ခုခံမှုများကို ယူကရိန်းအနေဖြင့် အချိန်မရွေး ရပ်တန့်နိုင် ကြောင်း လာဗရော့ဗ်က ရုရှားသတင်းဌာန တစ်ခုဖြစ်သော Tass သတင်းအေဂျင်စီကို ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါ လာဗရော့ဗ်၏ ပြောဆိုမှုများအပေါ် တုန့်ပြန်ရာတွင် ယူကရိန်းသမ္မတ အကြံပေး မီခိုင်လို ပိုဒေါ်ယတ် (Mykhailo Podoyak) က ရုရှားအနေဖြင့် အခြေအနေအမှန်ကို လက်ခံရန်လိုအပ်သည်ဟု တွစ်တာတွင် ရေးသားခဲ့သည်။

လုံးဝ တပ်ဖျက်သိမ်းခြင်း၊ လက်နက်များကို ထိပ်လန့်တကြား ရှာဖွေခြင်း၊ အီရန်နှင့်လျှို့ဝှက်စာချုပ်များ ချုပ်ဆို ခြင်းအပြင် လာဗရော့ဗ်၏ ခြိမ်းခြောက်မှုများက အလုပ်ဖြစ်မှာ မဟုတ်ကြောင်း၊ ယူကရိန်းအနေဖြင့် သိမ်းပိုက်ခံ ထားရသော နယ်မြေများမှ ကျူးကျော်သူများကို အပြီးသတ် မောင်းထုတ်ပြီးမှသာလျှင် လက်နက်ချမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အဆုံးသတ်ကို တိတ်တဆိတ် စောင့်ကြည့်ဖို့ လိုအပ်ကြောင်း ပိုဒေါ်ယတ်က ပြောသည်။

အစောပိုင်း အေပီသတင်းဌာနနှင့် အင်တာဗျူးရာတွင် ယူကရိန်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒီမီထရို ကူလီဘာ (Dmytro Kuleba)က ယူကရိန်းအစိုးရအနေဖြင့် စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရေး ညီလာခံတစ်ခု ကျင်းပလိုကြောင်း သို့သော် ထိုညီလာခံတွင် ရုရှားပါဝင်မည်ဟု မမျှော်လင့်ကြောင်း ပြောခဲ့သည်။

ကုသမဂ္ဂ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် အန်တိုနီယို ဂူတာရတ်စ်ကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

ကူလီဘာ၏ ပြောဆိုမှုတွင် ယူကရိန်းအနေဖြင့် ကုသမဂ္ဂ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် အန်တိုနီယို ဂူတာရတ်စ် ( Antonio Guterres)ကို ဖျန်ဖြေပေးသူအဖြစ် ခန့်အပ်ကာ နှစ်လအတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲ ကျင်းပလိုသည်ဟု ပါဝင်သည်။

သို့သော် ရုရှားနှင့်တိုက်ရိုက် ဆွေးနွေးမှုများ မလုပ်ဆောင်ခင် ရုရှားအနေဖြင့် စစ်ရာဇဝတ်မှုခုံရုံးတွင် တရား ရင်ဆိုင်ရမည်ဟုလည်း ၎င်းက ပြောသည်။

ထိုအခြေအနေများက ယူကရိန်းစစ်ပွဲကို ရပ်တန့်ရေးအတွက် မည်မျှရှုပ်ထွေး၊ ခက်ခဲနေသည်ကို ဖော်ပြနေသည်။

ရုရှားတပ်ဖွဲ့များ မရုပ်သိမ်းမချင်း ဆွေးနွေးမှုများ လုပ်ဆောင်မည် မဟုတ်ဟု ယူကရိန်းဘက်က ပြောဆိုထားပြီး စစ်ရေးအရ အသာစီး ရရှိမှုများနှင့် ခရိုင်းမီးယား ကျူးကျော်ထားမှုအပေါ် လျစ်လျူမရှုသင့်ဟု ရုရှားက ပြောဆို ထားသည်။

Source: AP

CNI News

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၆

ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် ဦးဆောင်အဖွဲ့(PPST)မှ အဖွဲ့ဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်း(EAO) အနည်း ဆုံး ၄ ဖွဲ့မှ ခေါင်းဆောင်များ နေပြည်တော်သို့ ရောက်ရှိလာကြောင်း သိရသည်။

အဆိုပါ အဖွဲ့များမှာ ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်(PNLO)၊ ရခိုင်ပြည်လွတ်မြောက်ရေးပါတီ(ALP)၊ လားဟူဒီမိုကရက်တစ် အစည်းအရုံး(LDU)၊ ဒီမိုကရေစီအကျိုးပြုကရင်တပ်မတော်(DKBA)၊ ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး/ ကရင်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်- ငြိမ်းချမ်းရေးကောင်စီ(KNU/KNLA-PC) တို့ဖြစ်သည်။

သို့သော် KNU/KNLA-PC ကတော့ နေပြည်တော် ဆွေးနွေးပွဲသို့ မသွားဘဲ လွတ်လပ်ရေးနေ့နှင့် ဘွဲ့များအပ်နှင်းပွဲ သို့သာ တက်ရောက်နိုင်ခြေရှိကြောင်း သိရသည်။

နေပြည်တော်ရောက်နေသော EAO တစ်ဖွဲ့မှ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးက “ဟုတ်တယ်၊ နေပြည်တော် ရောက်နေတာ တော့ ဟုတ်တယ်။ ဘယ်အဖွဲ့တွေလည်း အတိအကျ မသိရသေးဘူး၊ ဘာအကြောင်းအရာတွေ ရှိမလဲဆိုတာ တော့ နောက်မှ ပြောမယ်။ အခုမသိရသေးဘူး”ဟု CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေးကော်မတီ(NSPNC)က ရှမ်းပြည် ပြန်လည် ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)၊ မွန်ပြည်သစ်ပါတီ(NMSP) အပါအဝင် PNLO၊ LDU၊ ALP၊ DKBA၊ KNU/KNLA-PC တို့နှင့် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေး တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးလိုကြောင်း စာပို့ခဲ့သည်။

ထို့နောက် ယခု တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များ၏ နေပြည်တော် ခရီးစဉ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။

NSPNC သည် EAO ၇ ဖွဲ့ထံသို့ နံပါတ် ၁ အနေဖြင့် ဒီဇင်ဘာ ၂၇ ရက်မှ ၃၀ ရက်နေ့အထိ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဉပဒေ ပြင်ဆင်ရေး ဆွေးနွေးပွဲ တက်ရောက်ရန်၊ နံပါတ် ၂ အနေဖြင့် နစက-က အလွှာအသီးသီးကို ပေးအပ် ခဲ့သော ဘွဲ့များ ပေးအပ်ခြင်း အခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်ရန်၊ နံပါတ် ၃ လွတ်လပ်ရေးနေ့ အခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်ရန် စသဖြင့် နည်းလမ်း သုံးသွယ်ဖြင့် ဖိတ်ကြားလာခဲ့သည်ဟု သိရသည်။

ထို့နောက် RCSS နှင့် NMSP တို့ကတော့ NSPNC နှင့် တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးပွဲသို့ တက်ရောက်မည်မဟုတ်ကြောင်း၊ လွတ်လပ်ရေးနေ့ အခမ်းအနားနှင့် ဘွဲ့အပ်နှင်းပွဲများသို့ တက်ရောက်ရန်အတွက် ကိုယ်စားလှယ် စေလွှတ်မှုကို တော့ လုပ်ဆောင်သွားမည်ဟု ကြားသိရသည်။

အဆိုပါ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများသည် တစ်နိုင်ငံလုံး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုရပ်စဲရေး သဘောတူစာချုပ်(NCA) လက်မှတ်ထိုးထားသည့် အဖွဲ့အစည်းများဖြစ်သည်။

ထို EAOs များသည် လက်ရှိ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ပဋိပက္ခကို ဖြေရှင်းနိုင်ရေး ကြားဝင် ဆောင်ရွက်ပေးရန်လည်း ကြိုး ပမ်းလျက်ရှိနေသည်။

CNI International News

ဘေဂျင်း၊ဒီဇင်ဘာ ၂၆

ထိုင်ဝမ်အနီး ရေပြင်နှင့် လေပိုင်နက်အတွင်းမှာ ပစ်ခတ်လေ့ကျင့်မှုများကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ဟု တရုတ်စစ်တပ် က တနင်္ဂနွေနေ့(ဒီဇင်ဘာ ၂၅ ရက်)တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာသတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

အဆိုပါ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုက ထိုင်ဝမ်နှင့်အမေရိကန်တို့၏ ခြိမ်းခြောက်မှုအပေါ် တုန့်ပြန်မှု ဖြစ်သည်ဟု တရုတ်စစ်တပ်က ပြောသည်။

တရုတ်ဘက်က ထိုင်ဝမ်သည် ၎င်းတို့ပိုင်နက် ဖြစ်သည်ဟု ပြောကြားထားသည်။ သို့သော် တရုတ်၏ လုပ်ရပ်များ သည် ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖျက်ဆီးနေကြောင်း၊ ၎င်းတို့သည် ထိုင်ဝမ်ပြည်သူများကို ခြိမ်ခြောက် နေသည် ဟု ထိုင်ဝမ်ဘက်က ပြောသည်။

တိုင်ပေ(ထိုင်ဝမ်)ကို ထိုစဉ်က အမေရိကန်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ နန်စီပလိုစီ ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီးနောက် သြဂုတ်လတွင် တရုတ်ဘက်က ထိုင်ဝမ်အနီး၌ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့သေးသည်။

ထိုင်ဝမ်ကို စစ်ရေး အကူအညီများ မြှင့်တင်ပေးမည့် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ဥပဒေသစ်နှင့် ပတ်သက်၍လည်း တရုတ်က စနေနေ့တွင် အမေရိကန်ကို ပြစ်တင်ရှုတ်ချခဲ့သည်။

ထိုင်ဝမ် သတင်းများ ဖော်ပြထားသည်ကိုတွေ့ရစဉ်(Reuters)

ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ကြေညာချက် တစ်စောင်တွင် တရုတ်ပြည်သူ့ လွတ်မြောက်ရေးပါတီ၏ အရှေ့ပိုင်းစစ်ဌာနချုပ်မှ ပူးတွဲတိုက်ခိုက်ရေး အဆင်သင့် ဖြစ်မှုဆိုင်ရာ ကင်းလှည့်မှုနှင့် ပူးတွဲပစ်ခတ်မှုဆိုင်ရာ လေ့ကျင့်မှုတို့ကို ထိုင်ဝမ် အနီးတစ်ဝိုက်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသော်လည်း နေရာအတိအကျကို မဖော်ပြထားပေ။

၎င်းက ထိုင်ဝမ်နှင့် အမေရိကန်တို့၏ ရန်လိုမှုနှင့် ပွတ်တိုက်မှုများ မြင့်တက်လာစေခြင်းပေါ် တုန့်ပြန်မှုဟုလည်း ဖော်ပြထားပြီး အသေးစိတ်ကိုမူ မရှင်းလင်းထားပေ။

ထိုင်ဝမ်ဘက်ကလည်း ၎င်းတို့တပ်များ အနေဖြင့် အချုပ်အခြာ အာဏာကို ကာကွယ်ရန်အတွက် လိုအပ်သော ဆောင်ရွက်ချက်များ အာလုံးကို လုပ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ တရုတ်၏ လုပ်ရပ်များသည် ကွဲပြားမှုများကို အင်အားသုံး ဖြေရှင်းလိုသည့် ၎င်းတို့၏သဘောထားကို ထပ်မံဖော်ပြခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်မှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖျက်ဆီးနေကြောင်း တုန့်ပြန်ထားသည်။

ထိုင်ဝမ်-အမေရိကန် ပူးပေါင်းမှုသည် အင်ဒို-ပစိဖိတ်ဒေသအတွက် လွတ်လပ်မှု၊ ပွင့်လင်းမှု၊ ငြိမ်းချမ်းမှု နှင့် တည်ငြိမ်မှုတို့ကို ဖြစ်စေပြီး ထိုင်ဝမ်အနေဖြင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ကာကွယ်ရေး လိုအပ်ချက်၊ ရန်သူဘက်မှ ခြိမ်း ခြောက် မှုများနှင့်အညီ စစ်အင်အားကို ဆက်လက် တိုးချဲ့သွားမည်ဟု ထိုင်ဝမ်ကာကွယ်ရေးဌာနက ပြောသည်။

တရုတ်နိုင်ငံကိုတွေ့ရစဉ်(Reuters)

တရုတ်စစ်တပ်သည် ပြီးခဲ့သည့် သုံးနှစ်အတွင်း ထိုင်ဝမ်အနီး စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများကို ဆက်တိုက်လုပ်ဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် တရုတ်နိုင်ငံပိုင်အဖြစ် လက်ခံရေး တိုင်ပေကို ဖိအေားပးရန် တရုတ်ဘက်က ခြိမ်းခြောက်မှုများ လုပ် ဆောင်နေသည်ဟု ထိုင်ဝမ်ဘက်က ထုတ်ဖော် ပြောဆိုထားသည်။

နှစ်နိုင်ငံကြား သံတမန်ဆက်ဆံရေး မရှိသော်လည်း အမေရိကန်သည် ထိုင်ဝမ်၏ အရေးပါဆုံး နိုင်ငံတကာ မိတ်ဆွေ တစ်ဦးဖြစ်သလို လက်နက်ထောက်ပံ့သူလည်း ဖြစ်သည်။

တရုတ်အစိုးရသည် ထိုင်ဝမ်ကို ၎င်းတို့နိုင်ငံ ပိုက်နက်အဖြစ် သိမ်းသွင်းရေးအတွက် အင်အားသုံးမည်ဆိုခြင်းကို လုံးဝ ငြင်းပယ်ထားခြင်း မရှိပေ။

သို့သော် ထိုင်ဝမ်ဘက်မှ တရုတ်၏ ပြောဆိုချက်များကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ငြင်းဆိုထားကာ ၎င်းတို့၏ အနာဂတ်ကို ပြည်သူ ၂၃ သန်းကသာ ဆုံးဖြတ်မည်ဟု ပြောဆိုထားသည်။

Source: ရိုက်တာ

CNI International News

ကဘူးလ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၆

အဓိကကျသော နိုင်ငံတကာအကူအညီပေးရေး အဖွဲ့ကြီးသုံးခုက အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံတွင်း ၎င်းတို့၏ လုပ်ငန်း ဆောင်ရွက်မှုများကို တနင်္ဂနွေနေ့(ဒီဇင်ဘာ ၂၅ ရက်)တွင် ရပ်ဆိုင်းလိုက်သည်ဟု အေပီသတင်း၌ ဖော်ပြထားသည်။

တာလီဘန်များက အစိုးရမဟုတ်သော အဖွဲ့အစည်းများတွင် အမျိုးသမီးများ အလုပ်လုပ်ကိုင်ခြင်းကို တားမြစ် လိုက်ပြီးနောက် ယခုကဲ့သို့ ရပ်နားလိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

Save the Children၊ Norwegian Refugee Council နှင့် CARE တို့က ၎င်းတို့၏ ဝန်ထမ်းများတွင် အမျိုးသမီး များ မပါဝင်လျှင် အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံအတွင်း အမှန်တကယ် အကူအညီ လိုအပ်နေသော ကလေးများ၊ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသားများထံ ကူညီဆောင်ရွက် ပေးနိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟု ပြောသည်။

အမျိုးသမီးများကို အလုပ်လုပ်ခွင့် ပိတ်ပင်ကြောင်း ဆုံးဖြတ်ချက်အား တာလီဘန်များက စနေနေ့(ဒီဇင်ဘာ ၂၄ ရက်)တွင် စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုအဖွဲ့အစည်းများတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေသော အမျိုးသမီးများသည် အစ္စလာမ္မစ် ခေါင်းဆောင်းများကို မှန်ကန်စွာ မဝတ်ဆင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှု ရပ်ဆိုင်းထားသော အဖွဲ့သုံးဖွဲ့သည် အာဖဂန်နိုင်ငံတွင်း ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု၊ ပညာရေး၊ ကလေးသူငယ် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးနှင့် အာဟာရဝန်ဆောင်မှုတို့အပြင် ဆိုးရွားနေသော လူသားခြင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အခြေအနေများကို ကူညီရန် ထောက်ပံ့ပေးလျက်ရှိသည်။

အမျိုးသမီးများ သူတို့အခွင့်အရေးအတွက် တောင်းဆိုနေကြစဉ် (AP)

ယဉ်ကျေးမှု စံနှုန်းများအတိုင်း လိုက်နာဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။ အမှန်တကယ် အကူအညီ လိုအပ်နေသော အမျိုးသမီးများအတွက် အမျိုးသမီး ဝန်ထမ်းများ မရှိလျှင် လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရန် ဖြစ်နိုင်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟု အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံဆိုင်ရာ Norwegian Refugee Council ၏ အကြီးအကဲဖြစ်သူ နေးလ်တာနာ (Neil Turner) က ပြောသည်။

ထိုအဖွဲ့သည် နိုင်ငံတစ်ဝန်းလုံး၌ အမျိုးသမီး ဝန်ထမ်းဦးရေ ၄၆၈ ဦးကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။ တာလီဘန်တို့သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လတွင် အာဖဂန်နိုင်ငံကို ထိန်းချုပ်လိုက်သည်။

ထို့ကြောင့် တိုင်းပြည်၏ စီးပွားရေး ပျက်ယွင်းသွားခဲ့ပြီး နိုင်ငံလည်း ပြောင်းလဲသွားခဲ့ရပြီး ပြည်သူသန်းပေါင်း များ စွာသည် ဆင်းရဲမှု၊ ငတ်မွတ်မှုတို့နှင့် ရင်ဆိုင်ရလျက်ရှိသည်။

တာလီဘန်တို့ကြောင့် နိုင်ငံခြား အကူအညီများလည်း ချက်ချင်းနီးပါး ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။

ဘဏ်မှ ငွေကြေးလွဲပြောင်းခြင်းကို ရပ်တန့်ခြင်း ၊ နိုင်ငံ၏ သီးသန့်ရန်ပုံငွေ ဘီလီယံများစွာကို ထိန်းချုပ်လိုက် သည်။

Source: AP