CNI International News

ဘေဂျင်း၊ ဒီဇင်ဘာ - ၃၁

ရုရှားနှင့်တရုတ် နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးမှာ သမိုင်းတလျှောက် အကောင်းဆုံး အနေအထားတွင်ရှိနေပြီး စစ်ဘက် ဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုမြှင့်တင်လိုသည်ဟု ရုရှားသမ္မတဗလာဒီမာပူတင် (Vladimir Putin)က တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် (Xi Jinping)အား ပြောကြားခဲ့သည်။

ခေါင်းဆောင်နှစ်ဦးသည် သောကြာနေ့(ဒီဇင်ဘာ ၃၀ ရက်)တွင် ဗွီဒီယိုလင့်ခ်မှ တဆင့် ဆက်သွယ် ပြောဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ကာ လာမည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ရှီကျင့်ဖျင် အနေဖြင့် ရုရှားသို့ လာရောက် လည်ပတ်ရန် မျှော်လင့်သည်ဟု ပူတင်က ပြောသည်။

သို့သော် ထိုခရီးစဉ် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်လာမည်ဆိုပါက ၎င်းသည် ယူကရိန်းအရေးနှင့် ပတ်သက်၍ တရုတ် သည် ရုရှားဘက်၌ ရှိနေသည်ဆိုခြင်းကို လူသိရှင်ကြား ဖော်ထုတ်ပြသခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။

တရုတ်နိုင်ငံပိုင် ရုပ်သံမှ ထုတ်လွှင့်သော ဗွီဒီယို ဆွေးနွေးပွဲတွင် ပူတင်က“ မိတ်ဆွေကြီး လာရောက် လည်ပတ်ရန် မျှော်လင့်နေပါသည်။ လာမည့် နွေရာသီတွင် မော်စကိုသို့ နိုင်ငံတော်ခရီးစဉ်ဖြင့် လာရောက် လည်ပတ်ရန် မျှော် လင့် နေပါသည်” ဟု ပြောခဲ့သည်။

ပူတင်ကိုတွေ့ရစဉ် (Reuters)

ထိုခရီးစဉ်သည် ရုရှား-တရုတ် နှစ်နိုင်ငံအကြား နီးကပ်သော ဆက်ဆံရေးကို ကမ္ဘာကြီးသို့ ပြသခြင်းဖြစ်သည် ဟုလည်း ပူတင်က ပြောသည်။

၈ မိနစ်ကြာ စကားပြောဆိုမှုတွင် ပူတင်က ရုရှား-တရုတ် ဆက်ဆံရေး တိုးတက်လာမှုသည် တည်ငြိမ်ရေးကဏ္ဍ တစ်ခုအဖြစ် အရေးပါကြောင်းပြော၍ နှစ်နိုင်ငံကြား စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများ မြှင့်တင်သွားရန် ရည်ရွယ်ထားသည်ဟုလည်း ပြောသည်။
ရှီ၏ တုန့်ပြန်ပြောဆိုမှုတွင် တရုတ်နိုင်ငံ အနေဖြင့်လည်း ရုရှားနှင့်မဟာဗျူဟာမြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို မြှင့်တင်ရန် အဆင်သင့် ရှိနေသည်ဟု ပြောခဲ့သည်။

ယခုလ အစောပိုင်းတွင် နှစ်နိုင်ငံ ရေတပ်များသည် ပူးပေါင်းစစ်ရေး လေ့ကျင့်မှု လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းက အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင် အမေရိကန်တို့၏ ရန်လိုမှုများကို တုန့်ပြန်ရန် လုပ်ဆောင်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ရုရှားစစ်ဘက် အကြီးအကဲများက ပြောခဲ့သည်။

ရုရှားနဲ့ တရုတ် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းမှုကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

ရှီ၏ တုန့်ပြန်မှုတွင် ရုရှားနိုင်ငံသည် ပြဿနာများကို သံတမန်ရေး တွေ့ဆုံညှိနှိုင်းမှုများအရ ဖြေရှင်းရန် မည်သည့် အခါတွင်မှ နောက်မဆုတ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယင်းကို တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် အသိအမှတ် ပြုကြောင်း ပြောခဲ့သည်ဟု နိုင်ငံပိုင်မီဒီယာ CCTV တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

ယူကရိန်းအရေးနှင့် ပတ်သက်၍လည်း ရှီက ယူကရိန်းငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲလမ်းကြောင်းသည် ချောမွေ့ နေမည် မဟုတ်ကြောင်း၊ တရုတ်နိုင်ငံသည် ထိုအရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး မျှတစွာရပ်တည်ခြင်း သဘောထားကို ဆက်လက် ဆွဲကိုင်သွားမည်ဟု ပြောခဲ့သည်။

အမေရိကန် ဦးဆောင်သော အနောက်အုပ်စု၏ ဗိုလ်ကျစိုးမိုးမှုနှင့်ပတ်သက်၍ လက်မခံသော သဘောထားတွင် တရုတ်နှင့်ရုရှားတို့ကြား အတွေးအမြင်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှီးနွယ်မှုရှိသည်ဟုလည်း ရှီ၏ ပြောဆိုမှုတွင် ပါဝင်သည်။

Source: Aljazeera

CNI International News

ဘန်ကောက်၊ဒီဇင်ဘာ ၃၀

စစ်တပ်နှင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ လာဘ်စားမှုကို လုံးဝသည်းခံလိမ့်မည်မဟုတ်ဟု ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ပရာဝပ် ဝေါင်ဆူဝန် (Prawit Wongsuwon) က ပြောကြောင်း Bangkok Post သတင်းတွင် ဖော်ပြသည်။

စစ်တပ်နှင့်ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ထိပ်တန်းအရာရှိများနှင့် တွေ့ဆုံစဉ် ထိုသို့ပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နှစ်သစ်ကူး အထိမ်း အမှတ်တွေ့ဆုံပွဲအဖြစ် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ စစ်တပ်ခေါင်းဆောင်များ၊ ရဲတပ်ဖွဲ့အကြီးအကဲများက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ဘန်ကောက်မြို့ရှိ ပရာဝပ်၏ သစ်တောထိန်းသိမ်းရေးဖောင်ဒေးရှင်းတွင် သွားရောက်တွေ့ဆုံခဲ့သည်။

ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးကို ခိုးမှု စွဲချက်ဖြင့် ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ထုတ်ပယ်ခဲ့ပြီး အလားတူ ပြစ်မှုဖြင့် ပြန်လည်ဖမ်းဆီး ခဲ့စဉ်(ဓါတ်ပုံ- Sutthiwit Chayutworakan)

ယခုနှစ်တွေ့ဆုံပွဲကို အကျဉ်းချုံးသာကျင်းပခဲ့ပြီး နိုင်ငံရေးသမားများနှင့် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်အရာရှိများက ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်ကို နှစ်သစ်ကူးနှုတ်ဆက်မှုအဖြစ် လာရောက်တွေ့ဆုံခဲ့ကြသည်။ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ပရာဝပ်သည် လက်ရှိ အာဏာရ ဖလန် ပရာချာရတ်သ် (Palang Pracharath) ပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့ခေါင်းဆောင်များနှင့်အတူ တွေ့ဆုံစားသောက်ခဲ့ပြီး ထိုသူကများက လာမည့် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ပရာဝပ်ကို ဝန်ကြီးချုပ်လောင်းအဖြစ် ထောက်ခံရန်လည်း သဘောတူခဲ့ကြသည်။

ထိုင်းဘတ်ငွေကြေး(ဓါတ်ပုံ-ဘန်ကောက်ပို့စ်)

လာရောက်နှုတ်ဆက်သူများကို စကားပြောဆိုရာတွင် ပရာဝပ်က စစ်တပ်နှင့်ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် ပြည်သူများ၏ အခွန်ငွေပေါ်တွင် ရပ်တည်နေခြင်းကြောင့် မိမိတို့၏ အလုပ်ကို ရိုးသားစွာလုပ်ကိုင်ရမည်ဟု ပြောကာ တရားမဝင် ပြုလုပ်ခြင်းကို လုံးဝသည်းခံမည်မဟုတ်ဟုလည်း ဆိုသည်။

စစ်တပ်နှင့်ရဲတပ်ဖွဲ့သည် နိုင်ငံကို ထိန်းသိမ်းရေးနှင့်တိုးတက်ရေးဆီသို့လမ်းပြရန် အရေးပါသူများ ဖြစ်သည်ဟု လည်း ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားခဲ့သည်။

Source:Bangkokpost

CNI News

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၉

အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်(PR)ဖြင့် ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပ၍ ညွန့်ပေါင်းအစိုးရတစ်ရပ် ပေါ်လာနိုင်သည်ဟု ပြောနေသည့်တိုင် မြန်မာနိုင်ငံက ညွန့်ပေါင်းစနစ်ဖြင့် အလုပ်ဖြစ်နိုင်လားဆိုသည်ကိုတော့ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဆွေးနွေး ငြင်းခုံရဦးမည်ဟု မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အသိုင်းအဝိုင်းကြားမှာ သုံးသပ်နေကြသည်။

PR စနစ် ကျင့်သုံးရုံဖြင့် ညွန့်ပေါင်းအစိုးရဖွဲ့စည်းခြင်းမှာ လွယ်ကူသည်ဟု ပြော၍ မရသေးကြောင်း ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (SNLD)မှ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး စိုင်းလိတ်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ဦးစိုင်းလိတ်က "PR စနစ်လုပ်ရုံနဲ့ ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ဖွဲ့ရတာ လွယ်တယ် ခက်တယ်ဆိုတာ ချက်ချင်းပြောလို့ မရ ဘူးဗျ၊ သူတို့ ကျင့်သုံးမယ့် PR က ဘယ်လို PR စနစ်မျိုးလည်းဆိုတာ အတိအကျသိဖို့ လိုအပ်တယ်ပေါ့နော်၊ နောက် ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ဖွဲ့တယ်ဆိုတာကလည်း နိုင်ငံ‌ရေးအရ ခံယူချက်ချင်း တူရင်တော့ ပေါင်းလို့ရတာကိုး၊ ဆို တော့ ဒီမိုကရက်တစ် အင်အားစု အချင်းချင်း ပေါင်းလို့ရအောင် လုပ်ထားတဲ့ အနေအထားလား ဒါမှမဟုတ် ဒီမိုကရက်တစ် အင်အားစုတွေ လှုပ်ရှားလို့မရအောင် လုပ်ထားတဲ့ အနေအထားလားဆိုတာလည်း သုံးသပ်ဖို့လိုပါ တယ်၊ ညွန့်ပေါင်းစနစ်ဆိုတာက ဒီမိုကရေစီ အင်အားစုအချင်းချင်း ပေါင်းလို့ရတဲ့ ညွန့်ပေါင်းစနစ်မျိုး ဆိုရင်လည်း ကောင်းတာပေါ့၊ အဲဒီလိုမဟုတ်ဘဲနဲ့ အာဏာရလိုမှု တစ်ခုတည်းနဲ့ အနိုင်ရရင်ပြီးရော လုပ်ပြီးတော့မှ တရားမျှတ သည် ဖြစ်စေ၊ မမျှတသည်ဖြစ်စေ၊ ပေါင်းလို့ရရင်ပြီးရော ဆိုပြီးလုပ်တဲ့ စနစ်မျိုး ဆိုလို့ရှိရင်တော့ ဒါဘယ်သူ့ အတွက်မှ အကျိုးရှိတဲ့ ညွန့်ပေါင်းစနစ်မျိုး မဟုတ်နိုင်ဘူးလို့ ကျနော် ဒီလိုပဲ မြင်တယ်ဗျ" ဟု ပြောသည်။

လာမည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်အတွင်း PR စနစ်ဖြင့် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို ကျင်းပပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် (UEC)က ပြောကြားထားသည်။

အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်တပ်ပေါင်းစု(NDF)တွင် ပါ၀င်ကြသော တိုင်းရင်းသားများအလံကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

ညွန့်ပေါင်းအစိုးရဖွဲ့စည်းနိုင်ပါက ပါတီတစ်ခုတည်းက ထင်ရာစိုင်း၍ မရတော့ကြောင်း၊ မြန်မာပြည်တွင် လူမျိုးပေါင်းစုံ ရှိသည့်အတွက် ညွန့်ပေါင်းစနစ်က ပိုသင့်လျော်သည်ဟု ယူဆကြောင်း ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ (AFP) ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်အေးမောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

ဒေါက်တာအေးမောင်က "ညွန့်ပေါင်းရဲ့ မတူကွဲပြားတဲ့ အယူအဆလေးတွေနဲ့ နိုင်ငံကို တည်ဆောက်ကြမှာ ဖြစ်တဲ့ အခါကြတော့ တစ်မျိုးတော့ ကောင်းတာပေါ့၊ ဘာလို့လဲဆိုရင် မြန်မာနိုင်ငံက လူမျိုးပေါင်းစုံ ရှိတာမို့လို့ ညွန့်ပေါင်း နဲ့ပဲ ပိုပြီး လျော်ညီတယ်လို့ ထင်တယ်၊ တခြားနိုင်ငံတွေလို ကမ္ဘောဒီးယားဆိုရင် ကမ္ဘောဒီးယားလူမျိုး တစ်မျိုးထဲပဲ ရှိတာ၊ ဂျပန်ကလည်း ဂျပန်လူမျိုး တစ်မျိုးထဲပဲရှိတာကို၊ ကျနော်တို့ နိုင်ငံမှာ မတူကွဲပြားတဲ့ လူမျိုးပေါင်းစုံရှိတဲ့ အခါကြတော့ မတူကွဲပြားတဲ့ အယူအဆရှိတဲ့ ပါတီတွေ သူ့ပါတီရဲ့ မူဝါဒတွေကို အကောင်အထည် ဖော်ပေးတဲ့ အစိုးရ အဖွဲ့ဝင်တွေ ပါလာရင် ပိုကောင်းတာပေါ့၊ ကတ်ဘိနက်မှာ ငြင်းကြပြုကြတဲ့ အခါတောင်မှ သူ့ဒေသ၊ ကိုယ့် ဒေသလည်း ဘတ်ဂျက်ခွဲဝေမှုက အစ‌ပေါ့ဗျာ၊ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးအထိပေါ့၊ တည်ငြိမ်အေးချမ်း‌အောင် ပိုပြီး စွမ်းဆောင်နိုင်မယ်ထင်တယ်" ဟု ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့က မြန်မာ့တပ်မတော်မှ အာဏာရယူပြီးနောက် ဆန့်ကျင်ဆန္ဒပြမှုနှင့် အတူ လက်နက်ကိုင် နွေဦးတော်လှန်ရေးကို ဒီမိုကရေစီအရေး တောင်းဆိုကြသူများမှ ဆင်နွှဲလျက်ရှိသည်။

 ဒီမိုကရေစီအရေးတောင်းဆိုနေကြခြင်း (GETTY IMAGES)

လက်ရှိအချိန်တွင် အစိုးရဖွဲ့စည်းရေးကိစ္စများ လုပ်ဆောင်ရမည့် အချိန်မဟုတ်သေးကြောင်း၊ တော်လှန်ရေးကာလ ဖြစ်နေကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဦးသန်းစိုးနိုင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက "အဲဒါတွေ စဉ်းစားရမဲ့ အချိန်မဟုတ်ပါဘူးဗျာ၊ တစ်ဖွဲ့နဲ့တစ်ဖွဲ့ သူပြုတ်ကိုယ်ပြုတ်၊ သူပြတ်ကိုယ်ပြတ် တိုက်ကြမယ့် ခေတ်ပါ၊ ခင်ဗျား ညွန့်ပေါင်းအစိုးရတို့ အဖွဲ့အစည်းပေါင်းစုံ ပါဝင်တဲ့ဟာတွေက အဲဒါတွေက စဉ်းစား ရမယ့် အချိန်တွေလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ လိုလည်းမလိုပါဘူး။ တစ်ဖက်ဖက်က အနိုင်ရဖို့၊ အသာစီးရဖို့၊ ပြတ်ပြတ် သားသားနိုင်ဖို့ ကျနော်တို့ လုံးပမ်းရမယ့် အချိန်ဖြစ်တယ်လို့ ကျနော်တို့ ယူဆပါတယ်" ဟု ပြောသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် မတူကွဲပြားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၃၅ မျိုးရှိနေကြောင်း ဌာနဆိုင်ရာများ၏ ထုတ်ပြန်ချက် စာရင်းများအရ သိရသည်။

ထို့နောက် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၁၀ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲနှင့် ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲများကနေ တဆင့် ပေါ်ပေါက်လာသော အစိုးရဖွဲ့စည်းမှုများတွင် အနိုင်ရသည့် ပါတီတစ်ခုတည်းကသာ အစိုးရဖွဲ့စည်းကာ အုပ်ချုပ်ခဲ့ လွှတ်တော်တွင်းနှင့် အစိုးရအဖွဲ့အစည်းအတွင်း လွှမ်းမိုး ချုပ်ကိုင်ခဲ့ကြသည်။

ထို့ကြောင့် လူနည်းစု တိုင်းရင်းသားများက ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ဖွဲ့စည်းရန် သို့မဟုတ် အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ ဖွဲ့စည်းရန် တောင်းဆိုမှုများ ရှိခဲ့သည်။