CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅
မြန်မာနိုင်ငံတွင် တက်လာမည့် အစိုးရသစ် လက်ထက်၌ ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အခင်းအကျင်းများနှင့်အတူ ရှမ်းနီလူမျိုးများ အနေဖြင့် နိုင်ငံရေးနှင့်စစ်ရေးကို တိုင်ပင်ထားသင့်သည်ဟုမြင်ကြောင်း တိုင်းလိုင် (ရှမ်းနီ) အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ(TNDP)မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
၎င်းက “နိုင်ငံရေးနဲ့စစ်ရေးကတော့ ဆွေးနွေးတိုင်ပင် ထားသင့်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ အဖြေတစ်ခုပေါ့နော်။ စစ်တိုက်တာနဲ့ သူတို့အင်အားနဲ့လည်း ဒီဥစ္စာကြီးကို တည်ဆောက်လို့ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ ကျနော်တို့ လိုချင်တဲ့ ပန်းတိုင်ကြီးကို မရနိုင်ဘူး။ ဒါကြောင့်မို့လို့ နိုင်ငံရေးနဲ့ပဲ စကားပြောကြရလိမ့်မယ်။ နိုင်ငံရေးအသာစီး ရအောင် ဆိုရင်တော့ အကြိမ်ကြိမ် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပြီးမှ သူတို့ဘက်က ဘာရည်မှန်းချက်ရှိလဲ၊ ကိုယ့်ဘက်က ဘာရည်မှန်း ချက်ရှိလဲ။ ဟိုတုန်းက စာရွက်ပေါ်မှာ ပါးစပ်တွေနဲ့ ပြောတာထက်စာရင် အခု အကောင်အထည် ဖော်ရတော့မယ် ဆိုတဲ့ အခါကြတော့ နိုင်ငံရေး အခြေအနေကို ကြည့်ပြီးမှ ဒီအချိန်မှာ ငါတို့ ဘာတွေ ပြောမယ်ဆိုတာကတော့ ပြင်ဆင်ထားသင့်ပြီလို့ ကျနော်မြင်တယ်။ ကျနော်တို့ ပါတီအနေနဲ့ကတော့ လုပ်ငန်းစဉ် ၄ ရပ်ကို အကောင်အထည် ဖော်ဖို့ ပြင်ထားတယ်” ဟု ပြောသည်။
၂၀၂၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် TNDP ပါတီခေါ် ကျားနီပါတီသည် ကချင်ပြည်နယ်အတွင်းမှာ ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ရှမ်းတိုင်းရင်းသား လွှတ်တော်နေရာ တစ်နေရာအပြင် အချိုးကျ ကိုယ်စားပြုစနစ်(PR)တွင် အမျိုးသားလွှတ်တော် (၁) ဦးနှင့် ပြည်နယ်လွှတ်တော် (၂) ဦး စသဖြင့် စုစုပေါင်း ၄ ဦး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။

ကျားနီပါတီဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင်ကို တွေ့ရစဉ်
ထို့နောက် ကျားမင်းပါတီဟု ဒေသတွင်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည့် SSP ပါတီသည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး အတွင်းမှာ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ရှမ်းတိုင်းရင်းသား လွှတ်တော်နေရာ တစ်နေရာအပြင် ပြည်သူ့ လွှတ်တော်၊ အမျိုးသား လွှတ်တော်၊ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် စသဖြင့် စုစုပေါင်း ၄ ဦး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
ရှမ်းနီလူမျိုးတို့၏ အဓိကနိုင်ငံရေး ရည်မှန်းချက်မှာ "ရှမ်းနီပြည်နယ်" သီးခြားရရှိရေး သို့မဟုတ် "ရှမ်းနီကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း" ရရှိရေး ဖြစ်သည်။
ရှေးယခင်က ရှမ်းနီစော်ဘွားများ အုပ်ချုပ်ခဲ့သော စစ်ကိုင်းတိုင်းအထက်ပိုင်း (ခန္တီး၊ ဟုမ္မလင်း၊ ကလေး၊ တမူး) စသည့် ဒေသများနှင့် ကချင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ (မိုးညှင်း၊ မိုးကောင်း၊ ဗန်းမော်၊ မြစ်ကြီးနား) ဒေသများကို စုပေါင်းပြီး ကိုယ်ပိုင်ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးရန် လိုလားကြခြင်းဖြစ်သည်။
၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံဥပဒေ ပုဒ်မ ၆ အရ ရှမ်းနီဒေသများဖြစ်သည့် မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ ဗန်းမော်ခရိုင်တို့ကို ရှမ်းနီများ၏ သဘောဆန္ဒမပါဘဲ ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်နေသည့် ကြားကပင် ကချင်ပြည်နယ် အတွင်းသို့ ထည့်သွင်း ပေးလိုက်ကြောင်း သိရသည်။
အလားတူ ကျန် ရှမ်းနီဒေသများဖြစ်သည့် ကလေးခရိုင်၊ ခန္တီးခရိုင်၊ မော်လိုက်ခရိုင်၊ ကသာခရိုင်၊ တမူးခရိုင်တို့ကို လည်း ၁၉၇၄ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲအပြီး စစ်ကိုင်းတိုင်းကို ဖွဲ့စည်းစဉ် ထည့်သွင်း ခံလိုက်ရ ကြောင်း ရှမ်းနီများက ပြောသည်။
လက်ရှိတွင် ၎င်းတို့၏ နယ်မြေများသည် ကချင်ပြည်နယ်နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်း ရောနှောရောက်ရှိနေသည့် အတွက် နိုင်ငံရေးအရ ကြားညှပ်နေသော အနေအထားတွင် ရှိနေသည်ဟု စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ယူဆကြသည်။

ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသားများကို တွေ့ရစဉ်
ရှမ်းနီလူမျိုးများ၏ နိုင်ငံရေးနှင့်စစ်ရေး ရည်မှန်းချက်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် ရှမ်းနီအမျိုးသားများ တပ်မတော် (SNA) ကို ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ကာ ကချင်လွတ်လပ်တပ်မတော်(KIA) နှင့် နယ်မြေ စိုးမိုးရေး၊ လူမျိုးစုရေးရာများအပေါ် မူတည်၍ စစ်ရေးပဋိပက္ခများ မကြာခဏ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အပြောင်းအလဲများကြား၌ SNA ၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့် လာကာ နယ်မြေထိန်းချုပ်မှုများ ပိုမိုပြုလုပ်လာသည်ကိုလည်း တွေ့ရသည်။
ရှမ်းနီနိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းသည် စစ်ရေး အဆုံးအဖြတ်နှင့် သွား၍ မရသောကြောင့် နိုင်ငံရေးအားရှိအောင် ပြင်ထားသင့်ကြောင်း တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ (TNDP) မှ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းဋ္ဌေးအောင် က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
၎င်းက “စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးကတော့ နိုင်ငံရေး ရည်မှန်းချက်ကို ပြောမယ်ဆို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့ လိုအပ်တာ ပေါ့။ စစ်ရေးနဲ့ကတော့ ဘယ်နည်းနဲ့မဆို အခု SNA ထက် အင်အားကြီးတဲ့ စစ်ရေး အဆုံးအဖြတ်နဲ့ သွားလို့မှ မရတာ။ မရတဲ့အခါကြတော့ နိုင်ငံရေး အဆုံးအဖြတ်နဲ့ပဲ သွားရမယ်ဆိုတော့ နိုင်ငံရေး အားရှိအောင်တော့ ပြင် ထားသင့်တယ်ပေ့ါ။ လက်နက်ကိုင်တယ်ဆိုတာက နိုင်ငံရေး အဆုံးအဖြတ်အတွက်ကို အထောက်အပံ့ ဖြစ်ဖို့ အတွက်ပဲ လက်နက်ကိုင်ကြတာ။ အမှန်တကယ်ကြတော့ နိုင်ငံရေး အဆုံးအဖြတ် ရှိပြီးရင် ဒီလက်နက်တွေက ကိုင်စရာ မလိုတော့ဘူးလို့ ကျနော် မြင်ပါတယ်။ KIA ဆိုလည်း ထိုနည်းလည်း ကောင်းပဲလေ။ သူအင်အား ဒီလောက်ကြီးတယ်ဆိုတာ သူတိုက်ခဲ့တယ်။ တိုက်တဲ့နေရာတွေ အားလုံးမှာလည်း သူရမယ်လို့ သူမထင်ပါနဲ့။ နိုင်ငံရေး အဆုံးအဖြတ်တွေ ပေးတဲ့အခါကြရင် အစိုးရလည်း ၂၀၀၈ ကို ကိုင်ပြီးမှ ပြောတဲ့အခါကြတော့ ဒါတွေဟာ လူသေတာပဲ အဖက်တင်မှာပါ။ သူတို့ရမယ်လို့တော့ မထင်ပါနဲ့။ အခုလည်းဒီလိုပဲ SNA အနေနဲ့ကတော့ နိုင်ငံရေး ပလက်ဖောင်းပေါ်မှာ ခိုင်ခိုင်မာမာ ရှိဖို့အတွက်ကတော့ ပြင်ဆင်ထားသင့်ပြီလို့ မြင်ပါတယ်။ အခု ကျနော်တို့ ရှမ်းနီ ၂ ပါတီလည်း ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော် ရောက်ကြပြီ။ ရောက်ကြတဲ့ အခါကြတော့ ဘာလုပ်ကြ မလဲဆိုတဲ့ ကဏ္ဍလေးကိုတော့ သူတို့ဘက်က ဘာလုပ်ချင်တယ်၊ ကျနော်တို့ ဘက်ကတော့ မဲဆွယ်စည်းရုံးစဉ် အခါတုန်းက လူထုကို ပြောခဲ့တဲ့ဟာတွေကတော့ တစ်ယောက်ပဲရရ၊ နှစ်ယောက်ပဲရရ အဲဒီကိစ္စတွေကို ဖြစ်အောင် ကျနော် ကြိုးစားမှာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။

ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသားများကို တွေ့ရစဉ်
ရှမ်းနီနိုင်ငံရေးသည် မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် အလွန်အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ကြောင်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက ထောက်ပြကြသည်။
ရှမ်းနီလူမျိုးများသည် ကချင်ပြည်နယ်နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း လူဦးရေ ၁ သန်းခန့် ရှိနေပြီး ပြည်နယ် ရရှိရန် ၂၁ ရာစု ပင်လုံညီလာခံ(ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးညီလာခံ)မှာ တရားဝင် တောင်းဆိုမှုများလည်း ရှိခဲ့ သည်။
ထို့နောက် ရှမ်းနီအမျိုးသားများတပ်မတော် (SNA) သည်လည်း စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးတွင် ပါဝင်နေသည့် မော်လိုက်ခရိုင်၊ ကလေးခရိုင်၊ ခန္တီးခရိုင်၊ ကသာခရိုင်၊ တမူးခရိုင်နှင့် ကချင်ပြည်နယ်အတွင်း ပါဝင်နေသော ဗန်းမော်ခရိုင်၊ မြစ်ကြီးနားခရိုင်၊ မိုးညှင်းခရိုင်၊ မိုးကောင်း ဒေသတို့ကို စုစည်း၍ ရှမ်းနီပြည်နယ် ပြန်လည်ရရှိရေး ကြိုးပမ်းလျက်ရှိနေသည်။
