CNI International News

ဆိုးလ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၆

မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံက ဒီဇင်ဘာ ၅ ရက်နေ့က နှစ်နိုင်ငံ၏ အနောက်နှင့်အရှေ့ဘက် ပင်လယ်နယ်စပ် ရေပြင် အနီးသို့ အမြောက်ပစ်ခတ်မှု အကြိမ်ရေ ၁၃၀ နီးပါး ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု AP သတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

အဆိုပါ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုက အိမ်နီးချင်း နှစ်နိုင်ငံကြား ဆက်ဆံရေးကို ပိုမို ဆိုးရွားလာစေခဲ့သည်။

ယခု ပစ်ခတ်မှုများသည် တောင်ကိုရီးယား၏ ချော်ဝန် (Cheorwon)ကုန်းတွင်း နယ်စပ်မြို့အနီး အမြောက် လေ့ကျင့်ရေး လုပ်ဆောင်နေမှုအပေါ် သတိပေးခြင်း ဖြစ်ကြောင်း၊ တောင်ကိုရီးယာားနိုင်ငံသည် တင်းမာမှုများကို ပိုများလာအောင် လုပ်ဆောင်နေသည်ဟုလည်း မြောက်ကိုရီးယားစစ်တပ်က စွပ်စွဲသည်။

မြောက်ကိုရီးယားသည် ဒုံးကျည်များ ပစ်လွှတ်ခြင်းကို တနင်္လာနေ့ မွန်းလွဲပိုင်းတွင် နိုင်ငံ၏ အရှေ့နှင့်အနောက် ဘက် ကမ်းရိုးတန်းဒေသများမှ ပစ်ခတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု တောင်ကိုရီးယား ပူးတွဲစစ်ဦးစီးချုပ်က ပြောသည်။

ထိုပစ်ခတ်မှုများသည် စစ်မဲ့ဇုန်၏ မြောက်ဘက်အတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့သည်ဟု သိရသော်လည်း တောင်ကိုရီးယား ပိုင်နက်တွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ခြင်း ရှိ/မရှိကိုတော့ မသိရသေးပေ။

တောင်ကိုရီးယား ပူးတွဲစစ်ဦးစီးချုပ်ကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

တောင်ကိုရီးယားစစ်ဘက်က ယခုပစ်ခတ်မှုများနှင့်ပတ်သတ်၍ မြောက်ကိုရီးယားကို နှုတ်အားဖြင့် သတိပေးမှု ပြုလုပ်ထားကာ သဘောတူညီချက်များကို လိုက်နာရန် တိုက်တွန်းထားသည်။

တောင်ကိုရီးယားနှင့် အမေရိကန်တို့က မြောက်ကိုရီးယား၏ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့် လျက်ရှိပြီး ပေါ်ပေါက် လာနိုင်သည့် အရေးပေါ် အခြေအနေများအတွက် အဆင်သင့် ပြင်ထားသည်ဟုလည်း တောင်ကိုရီးယားစစ်ဦးစီးချုပ်က ကြေညာချက် တစ်စောင် ထုတ်ပြန်ကြေညာထားသည်။

တောင်ကိုရီးယား စစ်တပ်သည် ဒုံးကျည်မျိုးစုံ ပစ်ခတ်ခြင်းစနစ်များနှင့် ဟောင်ဝစ်ဇာ (howitzer) များ အပါအဝင် အမှန်တကယ် ပစ်ခတ်လေ့ကျင့်မှုများကို တနင်္လာနေ့မှ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့အထိ ချော်ဝန်ဒေသရှိ မတူညီသော နေရာနှစ်ခု တွင် ပြုလုပ်လျက်ရှိသည်။

မြောက်ကိုရီးယားဘက်မှ ပစ်ခတ်တုန့်ပြန်မှုများ မတိုင်ခင် ရက်ပိုင်းအတွင်း အမေရိကန်၊ တောင်ကိုရီးယားနှင့် ဂျပန်တို့က မြောက်ကိုရီးယားရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် အဖွဲ့အစည်းတချို့ကို ပစ်မှတ်ထားသည့် အရေးယူ ဒဏ်ခတ်မှုများ ချမှတ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။

Source: AP

CNI International News

ခါတွန်၊ ဒီဇင်ဘာ - ၆

ဆူဒန်အာဏာသိမ်း စစ်တပ်နှင့် နိုင်ငံရေးပါတီများက ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပရေးဆိုသော အချက် ပါဝင်သည့် အသွင်ကူးပြောင်းရေးဆိုင်ရာ မူဘောင်တစ်ခုကို သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြကြောင်း  အယ်ဂျာဇီးယား သတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

အဆိုပါ သဘောတူညီချက်သည် ၂၀၂၁ အာဏာသိမ်းမှုကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာသော မတင်မကျ အခြေအနေကို အဆုံးသတ် ပေးမည်လည်း ဖြစ်သည်။

သို့သော် တနင်္လာနေ့တွင် ရေးထိုးခဲ့သော သဘောတူညီချက်ကို စစ်တပ်ဆန့်ကျင့်ရေး ဆန္ဒပြ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ခေါင်းဆောင်ဟောင်း အိုမာအယ်လ် ဘာရှား(Omar al-Bashir) ကိုထောက်ခံသည့် အဖွဲ့အစည်းများ အပါအဝင် ပင်မနိုင်ငံရေး အင်အားစုများက ကန့်ကွက်သည်။

ဆူဒန်စစ်တပ် ခေါင်းဆောင် အဘ်ဒဲလ်-ဖာတတ် ဘာဟန်ကိုတွေ့ရစဉ် (AFP)

ကနဦး သဘောတူညီချက်တွင် ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ဦးမှ ဦးဆောင်မည့် လုံခြုံရေးနှင့်ကာကွယ်ရေးကောင်စီတွင် စစ်တပ်၏ ပါဝင်မှုကို ကန့်သတ်ထားမည် ဖြစ်သည်။

သို့သော်လည်း အသွင်ကူးပြောင်းရေးဆိုင်ရာ တရားရေးနှင့် လုံခြုံရေးကဏ္ဍပြောင်းလဲမှု အပါအဝင် ထိလွယ်ရှ လွယ်သော အကြောင်းအရာများနှင့်ပတ်သတ်၍ ဆက်လက် ဆွေးနွေးရဦးမည် ဖြစ်သည်။

ယခု သဘောတူညီချက်တွင် စစ်တပ်အနေဖြင့် ဝန်ကြီးချုပ်သစ် လက်အောက်တွင် ပေါ်ပေါက်လာမည့် လုံခြုံရေး နှင့်ကာကွယ်ရေးကောင်စီ အသစ်၏ အစိတ်အပိုင်း တစ်ခုအဖြစ် ရှိနေပေးရန်လည်း တောင်းဆိုထားသည်။

ဆူဒန် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များကို စုစည်းရန်နှင့် စစ်တပ်ပိုင်ကုမ္ပဏီများအပေါ် ထိန်းချုပ်မှုများ လုပ်ဆောင်ရန် လည်း သဘောတူညီချက်တွင် တိုက်တွန်းထားသည်။

ဆူဒန်စစ်တပ် အာဏာသိမ်းမှု ဆန့်ကျင်နေကြစဉ်(GETTY IMAGES)

အဆိုပါ သဘောတူညီချက်အား ဆူဒန်နိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်နေသည့် ဗိုလ်ချုပ်နှစ်ဦးဖြစ်သော အဘ်ဒဲလ်-ဖာတတ် ဘာဟန် (Abdel-Fattah Burhan)၊ မိုဟာမက် ဟမ်ဒန် ဒါဂါလို (Mohammed Mamdan Dagalo) တို့နှင့် နိုင်ငံ၏ အကြီးမားဆုံး ဒီမိုကရေစီ လိုလားသည့်အဖွဲ့ (Forces of Freedom and Change)မှ ခေါင်းဆောင်များက ခါတွန်ရှိ ရီပတ်ပလီကန် နန်းတော်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။

သို့သော် အထက်ပါ သဘောတူညီချက်ကို ဒီမိုကရေစီလိုလားသည့် Resistance Committee မှ ခေါင်းဆောင်များ က ဆန့်ကျင်ရန် တောင်းဆိုထားသည်။

အသွင်ကူးပြောင်းမှုဆိုင်ရာ တရားရေးနှင့်လုံခြုံရေးကဏ္ဍ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများသည် မည်သည့် သဘောတူညီမှု မျိုးတွင်မဆို အစပိုင်းကတည်းက ပါဝင်ရမည်ဟုလည်း ၎င်းတို့က ယုံကြည်ထားသည်။

သမ္မတနန်းတော်တွင် အသွင်ကူးပြောင်းရေး သဘောတူညီချက် လက်မှတ်ရေးထိုးမှု မတိုင်ခင် ဆန္ဒပြသူများက ခါတွန်မြို့ရှိ ဧရိယာအနည်းဆုံး ၂ ခုခန့်၌ ဆန္ဒပြမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

သို့သော် ယခုသဘောတူညီချက်ကို ကုလသမဂ္ဂ အပါအဝင် တခြားသော နိုင်ငံများက ကြိုဆိုခဲ့ကြသည်။ ဆူဒန် စစ်တပ်သည် အာဏာသိမ်းယူပြီးနောက် ဝန်ကြီးချုပ်သစ်ကို ခန့်အပ်ခဲ့ခြင်း မရှိခဲ့သောကြောင့် စစ်တပ်နှင့် Forces of Freedom and Change အဖွဲ့တို့အကြား အာဏာခွဲဝေရေး သဘောတူညီချက် ရရှိရန် ခက်ခဲခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။

Source: Al Jazeera