CNI International News
ဘန်ကောက်၊ ဇွန်လ ၄
ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံနှင့် ဖြစ်ပွားနေသည့် ရေကြောင်းပိုင်နက် အငြင်းပွားမှုနှင့်ပတ်သက်ပြီး ကုလသမဂ္ဂ ကျော ထောက် နောက်ခံပြု ကြားဝင်ဖျန်ဖြေရေး လုပ်ငန်းစဉ်တွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် အပြည့်အဝ အသင့်ပြင်ထား ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟာဆက် ဖူအန်ကက်ကော (Sihasak Phuangketkeow)က ဇွန်လ ၃ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်ဟု CNA မှ ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဒေါ်လာ ၃၀၀ ဘီလျံခန့် တန်ဖိုးရှိသည့် ရေအောက် စွမ်းအင်သိုက်များ ရှိနေသော ထိုင်းပင်လယ်ကွေ့ (Gulf of Thailand) အတွင်းရှိ ပိုင်နက်နယ်မြေများနှင့် ပတ်သက်ပြီး ကုလသမဂ္ဂ ပင်လယ်ရေကြောင်း ဥပဒေဆိုင်ရာ ကွန်ဗင်းရှင်း (UNCLOS) အရ အငြင်းပွားမှု ဖြေရှင်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်ကို စတင်လိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ကမ္ဘောဒီးယား နိုင်ငံက မေလ ၂ ရက်က ပြောကြားခဲ့ပြီးနောက် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ မှတ်ချက်စကား ထွက်ပေါ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားတို့၏ ထပ်တူကျနေသော ပိုင်နက်နယ်မြေများတွင် ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့များ ပူးတွဲ ရှာဖွေရေး မူဘောင်တစ်ခုကို ချမှတ်ပေးခဲ့သည့် ၂၀၀၁ ခုနှစ် သဘောတူညီချက်ကို ပြီးခဲ့သည့်လတွင် ထိုင်းအစိုးရ က ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီးနောက် ကမ္ဘောဒီးယားဘက်က ယခုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
အဆိုပါ သဘောတူညီချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာတွင် ကာလရှည်ကြာ မတိုးသာ၊ မဆုတ်သာ ဖြစ်နေသည့် အခြေအနေကို အကြောင်းပြပြီး ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ်က ဖျက်သိမ်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
UNCLOS အောက်တွင် မဖြစ်မနေ လိုက်နာရမည့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များကို စတင်ရန် ကမ္ဘောဒီးယား၏ အလောတကြီး ဆုံးဖြတ်ချက်သည် နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး ပြန်လည် ကောင်းမွန်လာစေရန် ယုံကြည်မှု တည် ဆောက်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများကို အဟန့်အတား ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး သီဟာဆက်က ပြောကြားခဲ့သည်။
အရှေ့တောင်အာရှ အိမ်နီးချင်း နှစ်နိုင်ငံဖြစ်သည့် ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားသည် ပြင်သစ်ကိုလိုနီခေတ်၏ ဆိုးမွေ တစ်ခုဖြစ်သော ပင်လယ်ရေကြောင်းပိုင်နက် အငြင်းပွားမှုများနှင့် ၈၀၀ ကီလိုမီတာ ရှည်လျားသည့် ကုန်းတွင်း နယ်စပ်စည်း သတ်မှတ်မှုဆိုင်ရာ ပြဿနာများကို ဆယ်စုနှစ် ပေါင်းများစွာကြာ ရင်ဆိုင်နေရခြင်း ဖြစ်သည်။
ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က နယ်စပ်တိုက်ပွဲများ နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက် နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် ဒီဇင်ဘာလတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးအတွက် သဘောတူညီခဲ့ကြသော်လည်း အပစ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်ကို ချိုးဖောက် နေကြသည်ဟု တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် အပြန်အလှန် စွပ်စွဲခဲ့ကြသည်။
“ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ UNCLOS နဲ့အညီ လိုအပ်တဲ့ အရေးယူ ဆောင်ရွက်မှု အားလုံးကို လုပ်ဆောင်ဖို့ အပြည့်အဝ အဆင်သင့်ရှိနေပြီး နိုင်ငံရဲ့ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ဖို့ကို အရေးအကြီးဆုံးကိစ္စအဖြစ် ထားရှိပါ တယ်” ဟု သီဟာဆက်က ပြောကြားခဲ့သည်။
ထိုင်းနှင့် ကမ္ဘောဒီးယား နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် UNCLOS တွင် ပါဝင် လက်မှတ် ရေးထိုးထားသည့် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ ဖြစ်ကြသည်။
ထိုင်းနှင့်ကမ္ဘောဒီးယားကြား ထပ်တူကျနေသည့် ထိုင်းပင်လယ်ကွေ့အတွင်းရှိ ရေပိုင်နက်များအတွင်း ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့များမှ ရရှိလာနိုင်မည့် ဝင်ငွေမှာ ဒေါ်လာ ၃၀၀ ဘီလျံခန့် တန်ဖိုးရှိကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံ စွမ်းအင် ဝန်ကြီးဌာနက ခန့်မှန်းထားသည်။
ကမ္ဘောဒီးယား ဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်မာနက် (Hun Manet) ကမူ ၎င်းတို့ အစိုးရအနေဖြင့် နိုင်ငံတကာဥပဒေနှင့်အညီ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် ပင်လယ်ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အခွင့်အရေးများကို ကာကွယ်ရန် အတွက် ယခုကဲ့သို့ ကုလသမဂ္ဂ ကျောထောက်နောက်ခံပြု ကြားဝင်ဖျန်ဖြေရေး လုပ်ငန်းစဉ်ကို စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
Source: CAN
