CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဇွန်လ ၃၀

အမေရိကန်အစိုးရသည် လက်ဘနွန်ရှိ ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့နှင့် အစ္စရေးတို့ကြား ဖြစ်ပွားနေသည့် စ-စ်ပွဲအပေါ် စိတ်ပျက်လာခဲ့ပြီးနောက် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်  (Donald Trump) က ထိုစ-စ်ပွဲကို တားဆီးရန် အခြားနည်းလမ်းများကို စဉ်းစားလာခဲ့သည်ဟု အေပီမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။

ထိုနည်းလမ်းများအနက် တစ်ခုမှာ အီရန်၏ ကျောထောက်နောက်ခံကို ရရှိထားသည့် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ကို ဆီးရီးယားနိုင်ငံက တိုက်ခိုက်ရန် အချက်ပါဝင်နေသည်။

၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလက ဆီးရီးယားအာဏာရှင် ဘာရှာ အာဆတ် (Bashar Assad) ကို ဖြုတ်ချခဲ့ပြီး အစိုးရသစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည့် အစ္စလာမ်မစ်ဝါဒီများ ဦးဆောင်သော လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များသည် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ကို အမြစ် ပြတ် ချေမှုန်းရာတွင် အစ္စရေးစစ်တပ်ထက် ပိုမိုထိရောက်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်လိမ့်မည်ဟု ထရမ့်က အရိပ်အမြွက် ပြောကြားခဲ့ဖူးသည်။

“ဟစ်ဇ်ဘိုလာတွေကို ဆီးရီးယားကပဲ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းခွင့်ပေးဖို့ ကျနော် အစ္စရေးကို အကြံပေးခဲ့ပါတယ်။ အမှန် ပြောရမယ်ဆိုရင် သူတို့ (ဆီးရီးယား) က ပိုပြီး ကောင်းကောင်း လုပ်ဆောင်နိုင်လိမ့်မယ်လို့ ကျနော်ထင်ပါတယ်” ဟု ထရမ့်က ပြောကြားခဲ့သည်။

အစ္စရေး၊ လက်ဘနွန်နဲ့ အမေရိကန် သဘောတူညီချက် လက်မှတ်ထိုးစဉ်

အာဆတ်ကို ဖြုတ်ချခဲ့သည့် လက်နက်ကိုင်သူပုန်အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့သော ဆီးရီးယားသမ္မတ အာမက် အယ်လ် ရှာရား (Ahmad al-Sharaa) ကမူ ၎င်းအနေဖြင့် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ကို တိုက်ခိုက်ရန် ဆန္ဒမရှိကြောင်း ပြောကြား ခဲ့ပြီး ထရမ့်၏ မှတ်ချက်များသည် အဓိပ္ပာယ်ကောက် လွဲမှားခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

လက်ဘနွန်စ-စ်ပွဲတွင် ဆီးရီးယား၏ အခန်းကဏ္ဍကို အမေရိကန်အစိုးရက မည်သည့် အတိုင်းအတာ တစ်ခုအထိ မျှော်လင့်ထားသည်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မသိရသေးသော်လည်း ဆီးရီးယား၏ ကျူးကျော် ဝင်ရောက်လာနိုင်မည့် အခြေအနေကို လက်ဘနွန်နိုင်ငံက စိုးရိမ်လာခဲ့သည်။

ထို့ပြင် အယ်လ် ရှာရား၏ အစ္စလာမ်မစ်ဦးဆောင်သော အစိုးရကို သံသယမျက်စိဖြင့် ကြည့်နေပြီး၊ ဆီးရီးယား၏ တောင်ပိုင်း နယ်စပ်ဒေသအချို့ကို သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားသည့် အစ္စရေးနိုင်ငံအတွင်းတွင်လည်း စိုးရိမ်မှုများ ပေါ်ပေါက်လာစေခဲ့သည်။

ဆီးရီးယားသည် အစ္စရေးနှင့် တူရကီကြား တင်းမာမှုများ မြင့်တက်စေသည့် အဓိက အကြောင်းရင်း ဖြစ်လာခဲ့ သည်။

အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် တူရကီသည် ဆီးရီးယားသမ္မတ အယ်လ်ရှာရား အစိုးရအဖွဲ့ကို အဓိက ထောက်ခံပေး ထားပြီး ဆီးရီးယားနိုင်ငံအတွင်း ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုရရှိအောင် အစ္စရေးနှင့် ပြိုင်ဆိုင်နေခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

ဆီးရီးယားသမ္မတ အယ်လ်ရှာရားကို တွေ့ရစဉ်

ယခုလ အစောပိုင်းက ပြုလုပ်ခဲ့သည့် စက်မှုထိပ်သီး ၇ နိုင်ငံ (G7) အစည်းအဝေးတွင် ထရမ့်က မီဒီယာများနှင့် သီးသန့် တွေ့ဆုံချိန်၌ အစ္စရေးနှင့် ဟစ်ဇ်ဘိုလာကြား ဖြစ်ပွားနေသည့် စ-စ်ပွဲသည် အချိန်ကာလက ကြာမြင့်လာပြီး လူပေါင်းများစွာ သေဆုံးနေရကြောင်း စိတ်ပျက်သည့်ပုံစံဖြင့် ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်က အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့က အီရန်ကို စတင်တိုက်ခိုက်ရာမှ အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် စ-စ် ပွဲ စတင် ဖြစ်ပွားလာခဲ့ပြီးနောက် မတ်လ ၂ ရက်တွင် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့သည် အစ္စရေးကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သဖြင့် လက်ဘနွန်နိုင်ငံသည်လည်း စ-စ်ပွဲအတွင်း ပါဝင်လာခဲ့သည်။

အစ္စရေးကလည်း ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့၏ တိုက်ခိုက်မှုများကို တုံ့ပြန်သည့် အနေဖြင့် လက်ဘနွန်တွင် တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် ရာနှင့်ချီသည့် အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးများ အပါအဝင် လူပေါင်း ၄၀၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့သည်။

အစ္စရေးကမူ ၎င်းတို့၏ တိုက်ခိုက်မှုများသည် ဟစ်ဇ်ဘိုလာအဖွဲ့ကိုသာ ပစ်မှတ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး အရပ်သားများကို ကာကွယ်ရန် အစီအစီအမံများ လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

 Source: အေပီ