CNI News
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၉
မြန်မာနိုင်ငံ၏ နှစ်ပေါင်း ၈၀ နီးပါးကြာ လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ ချုပ်ငြိမ်းရေးအတွက် ဗမာမဟုတ်သော တိုင်းရင်းသားများအားလုံးကို “ဝ” ကဲ့သို့ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ပေးသင့်သလား ဆိုသည့်အပေါ် စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေး အကဲခတ်များကြား ထောက်ပြလာကြသည်။
လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ ချုပ်ငြိမ်းရေးအတွက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသကို ခွဲပေးရုံဖြင့် မပြီးပြတ်သေး ကြောင်းလည်း စစ်ရေးနှင့်နိုင်ငံရေးအကဲခတ်များက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျန် တိုင်းရင်းသားများ၏ ရသင့်ရထိုက်သော အခွင့်အရေးများကို ပြည်မဘက်မှ ပိတ်ပင်ထား သည်မှာ အမှန်တရားဖြစ်ကြောင်း၊ သို့သော် ၎င်းတို့သည် “ဝ” နှင့် ရပ်တည်ချက်ခြင်း မတူညီသကဲ့သို့ ရောနှော လျက်ရှိကြကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ ဒေါက်တာအောင်မျိုးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

လူမျိုးစု လူငယ်များကို တွေ့ရစဉ်
ထို့ကြောင့် ၁၉၅၈ ခုနှစ် မတိုင်ခင်က ရရှိခဲ့သည့် အနေအထားမျိုး ရသင့်ကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။
ဒေါက်တာအောင်မျိုးက “ “ဝ” လိုကတော့ ပေးမှာမဟုတ်ဘူး။ “ဝ” အစဉ်အလာနဲ့ကလည်း မတူဘူး။ “ဝ” က အစ ကတည်းက အင်္ဂလိပ်အစိုးရတောင်မှ ၁၉၃၆ ကြမှ “ဝ” နယ်ကို တက်တာလေ။ အနှစ် ၅၀ လုံးလုံး လွှတ်ထားတာ။ ကျန်တဲ့လူတွေနဲ့ “ဝ” ရဲ့ ရပ်တည်ချက်ကလည်း မတူဘူး။ သူ့သမိုင်း အစဉ်အလာပဲ ကြည့်ကြည့်။ ကျန်တာတွေက ရောနေတာဆိုတော့ အဲဒီလောက်ကြီးကတော့ မရဘူး။ သို့သော်လည်းပဲ ကျနော် ဒီဘက်ကနေပြီးတော့ ဗဟိုအစိုးရ ပေါ့။ ပြည်မ ဘက်ကနေပြီးတော့ သိပ်ပြီးတော့ သူတို့ရသင့်ရထိုက်တဲ့ အခွင့်အရေးတွေကို ဒီဘက်ကနေပြီးတော့ ကျနော်တို့ ပိတ်ပင်ထားတယ် ဆိုတာကလည်း အမှန်တရားပါပဲ။ အဲဒါလည်း ငြင်းလို့မရဘူးပေါ့။ အဲဒီတော့ ၁၉၅၈ ခုနှစ် မတိုင်မီက သူတို့ရခဲ့တဲ့ အနေအထားမျိုးလောက်ကတော့ ရသင့်တယ်။ သို့သော်လည်းပဲ ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် တရားစီရင်ပြီးတော့ လူသတ်ချင်သလိုသတ် လုပ်နေတဲ့ ဟာမျိုးကတော့ ဒါမျိုးကတော့ လက်မခံဘူးပေါ့။ သဘော ကတော့ ဖက်ဒရယ်ဟာ ဖက်ဒရယ် ပီပီသသတော့ ရမယ်။ ကွန်ဖက်ဒရိတ်ပုံစံ “ဝ” လုပ်သလိုမျိုးကတော့ သူတို့ ရမှာ မဟုတ်ဘူး။ “ဝ” ကလည်း ဒါက ကျနော်တို့က ပြောရမယ်ဆိုရင် အထဲထဲမှာ ပြိုကွဲနေသလို ဖြစ်နေတာကို။ တကယ်တော့ “ဝ” လုပ်တဲ့ လုပ်ရပ်တွေကလည်း တချို့နေရာတွေမှာ ကျနော်တို့ လက်ခံနိုင်စရာ မရှိဘူးပေါ့။ သူ့ အခွင့်အရေးတွေကိုသူ သိပ်ပြီးတော့ ပိုယူနေတယ်လို့ ကျနော်တို့ ခံစားရတယ်” ဟု ပြောသည်။
၁၉၅၈ ခုနှစ် မတိုင်ခင်က ၁၉၄၇ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ အခြေခံဥပဒေအရ ရှမ်း၊ ကချင်၊ ကယား (ကရင်နီ) ပြည်နယ်နှင့် ကရင်ပြည်နယ်တို့သည် သီးခြားပြည်နယ် အဆင့်အတန်း ရရှိထားကြပြီး ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များ အား သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ်လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းပြီး အုပ်ချုပ်ရေး အာဏာအချို့ကို ကိုယ်တိုင်ကျင့်သုံးခွင့် ရှိခဲ့သည်။
ထိုခေတ်က လွှတ်တော်နှစ်ရပ် စနစ်ကို ကျင့်သုံးခြင်းဖြစ်ကာ ဗမာမဟုတ်သော တိုင်းရင်းသားများအတွက် လူမျိုးစု လွှတ်တော်ဆို၍ရှိခဲ့ပြီး ထိုလွှတ်တော်၌ ဗမာမဟုတ်သော တိုင်းရင်းသား ကိုယ်စားလှယ်များသည် လူဦးရေ အချိုးအစားအလိုက် မဟုတ်ဘဲ ပြည်နယ်အလိုက် သတ်မှတ်ထားသည့် အခွင့်အရေးများအရ နေရာရရှိကြခြင်း ဖြစ်ကာ ဗမာလူမျိုးစုနှင့် တန်းတူနီးပါး အာဏာချိန်ခွင်လျှာ ညှိနှိုင်းခွင့် ရခဲ့ကြကြောင်း သိရသည်။
၁၉၅၈ ခုနှစ်မှာ တိုင်းရင်းသားများသည် ပြည်ထောင်စုထဲတွင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်နှင့် ခွဲထွက်ခွင့် ပါရှိသည့် အဆင့်မြင့် နိုင်ငံရေး အဆင့်အတန်း တစ်ခုကို ဥပဒေကြောင်းအရ ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် ကာလလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။
“ဝ” အား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် ပေးခြင်းသည် တရုတ်နယ်စပ်တွင် တည်ရှိနေခြင်း၊ ငွေအင်အား၊ လူအင်အား၊ လက်နက်အင်အားနှင့် ဒေသအား လုံခြုံစွာ ထိန်းထားနိုင်သည့် အချက်အလက်များကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း၊ ကျန် တိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များတွင် “ဝ” ကဲ့သို့ စုဖွဲ့မှု ကျစ်လျစ်မှုမျိုး မည်သူ့မှာမှ မတွေ့ရကြောင်း NCA ထိုးထားသည့် ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်(PNLO-NCA/S)မှဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်မှူးကြီး ခွန်ဥက္ကာက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

လူမျိုးစု လက်နက်ကိုင်များ၏ အလံများကို တွေ့ရစဉ်
၎င်းက “အဲဒီ ရတဲ့ဟာကလည်း ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေကနေပြီးတော့ အဲဒီလို ရပါပြီဆိုပြီးတော့ နိုင်ငံရေး အဆင့် အတန်း တစ်ခုနဲ့ ဖွဲ့ထားတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ အခြေအနေ တစ်စုံတစ်ယောက်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ သူရထား တာ ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ ကျန်တဲ့ တိုင်းတွေ၊ ပြည်နယ်တွေကိုတော့ အဲဒီလိုဖွဲ့ဖို့က အဲဒီလိုပေးဖို့က စုဖွဲ့မှု ကျစ်လျစ်မှု ဘယ်သူ့မှာမှ မရှိသေးတာ တွေ့ရပါတယ်။ ကျစ်လျစ်မှု မရှိသေးတဲ့ အခါကြတော့ “ဝ” လို ထိန်းနိုင်တဲ့ ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ရှင်သန်နေနိုင်တဲ့၊ လုံလုံလောက်လောက် လုပ်သွားနိုင်တဲ့ အရည်အချင်း မျိုးကလည်း မတွေ့ ဘူးဖြစ်ပါတယ်။ ဘဏ္ဍာရေးအရ၊ လုံခြုံရေးအရ၊ လူမျိုးတစ်မျိုး၊ အဖွဲ့တစ်ခုက အဲဒီလိုမျိုး ဒေသလေးတစ်ခုကို ကျစ်ကျစ်လျစ်လျစ် လုပ်နိုင်တဲ့ အခြေအနေမျိုးလည်း မရှိသေးတာ တွေ့ရပါတယ်။ တွေ့ရတော့ ဒီအတိုင်းကြီး ရှမ်းပြည်နယ်အထဲမှာ “ဝ” က ယူသွားတယ်။ ဒါပေမယ့် “ဝ” က သူမခွဲဘူးဆိုတော့ ရှမ်းပြည်နယ် ပဲ့ထွက်သွားဖို့ တော့ မရှိဘူး။ ဒါပေမယ့် ရှမ်းရဲ့ အုပ်ချုပ်မှုူဖြစ်စေ၊ ဗဟိုအစိုးရရဲ့ အုပ်ချုပ်မှု အာဏာကြီး ၃ ရပ်ဖြစ်စေ သက်ရောက် မှု အားနည်းသွားတာပေါ့။ ကျန်တဲ့ဒေသတွေကို အဲဒီလို ကျစ်ကျစ်လျစ်လျစ် စုဖွဲ့နိုင်ထားတာကို ဘယ်ဒေသမှ မတွေ့သေးဘူး ဖြစ်နေတာ” ဟု ပြောသည်။
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် UWSA နှင့် နဝတ အစိုးရတို့ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး လက်မှတ်ရေးထိုးပြီး နောက်ပိုင်း ထိုဒေသကို “ရှမ်းပြည်နယ် အထူးဒေသ (၂)” အဖြစ် သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ (၅၆)၊ အပိုဒ်ခွဲ (ဂ)အရ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ ဟိုပန်၊ မိုင်း မော၊ ပန်ဝိုင်၊ နားဖန်း၊ မက်မန်းနှင့် ပန်ဆန်း (ပန်ခမ်း) မြို့နယ် ၆ ခုကို စုစည်းပြီး “ဝ” ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲအပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် အစိုးရသစ် တက်လာသည့် အခါမှသာ အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရား များ စတင် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် “ဝ”သည် နိုင်ငံတော်မှ ခွဲထွက်ခြင်း၊ သီးခြား လွတ်လပ်ရေးကို ကြေညာခြင်း မရှိစေရန်မူကို အခိုင်အမာ ရပ်တည်ထားကြောင်း ထုတ်ဖော် ပြောဆိုလေ့ရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း ၁ ခုနှင့် ကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ် ခွင့်ရဒေသ ၅ ခု စုစုပေါင်း (၆) ခု သတ်မှတ်ထားကာ “ဝ” သည် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း ဖြစ်သည်။
ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများအဖြစ် ကိုးကန့်သည် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ ကုန်းကြမ်းနှင့် လောက်ကိုင် မြို့နယ် များ၊ ပလောင်သည် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ နမ့်ဆန်နှင့် မန်တုံ မြို့နယ်များ၊ ဓနုသည် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ ရွာငံ နှင့် ပင်းတယ မြို့နယ်များ၊ ပအိုဝ်းသည် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ ဟိုပုန်း၊ ဆီဆိုင်နှင့် ပင်လောင်း မြို့နယ်များ၊ နာဂ သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ လဟယ်၊ လေရှီးနှင့် နန်းယွန်း မြို့နယ်များတို့ကို ရရှိထားကြသည်။
