CNI News

၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈

မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းမှာ ဖြစ်ပွားနေသော စစ်ရေး အပြောင်းအလဲမှာ ပိုမိုပြင်းထန်လာနိုင်ကြောင်း ရခိုင်နိုင်ငံရေး သမား ဦးဖေသန်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

မြန်မာ့တပ်မတော် အနေဖြင့် နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးတာဝန်ကိုယူကာ နိုင်ငံရေးလောကမှ ထွက်ခွာ ပါက ဂုဏ်သိက္ခာရှိသည့် အဖွဲ့အစည်း ဖြစ်လာမည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ဦးဖေသန်းက “မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အလဲအပြောင်းကတော့ ဒီအချိန်မှာတော့ အကုန်လုံးက အနှေးနဲ့အမြန် ဖြစ်လာ မယ်လို့ ကျနော်တို့ ထင်တာပေ့ါနော်၊ စစ်ကောင်စီက နိုင်ငံရေးအရရော၊ စစ်ရေးအရရော ထွက်ပေါက်ကျဉ်းလာ တယ်ပေါ့၊ တဖြည်းဖြည်း အဲဒါလည်း ကိုယ့်ထွက်‌ပေါက် ကိုယ်ပိတ်နေတာပေါ့နော်၊ သူ့အနေနဲ့ အမှန်က ကိုယ့်ရဲ့ မူလ တာဝန်ဖြစ်တဲ့ နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေးနဲ့ လုံခြုံရေးတာဝန်ကို ယူပြီးတော့ နိုင်ငံရေးလောက-က သူ့အနေနဲ့ စွန့်ခွာလိုက်မယ်ဆိုရင် မြန်မာစစ်တပ်အနေနဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာရှိပြီးတော့ ပြည်သူချစ်ခင်တဲ့ တပ်မတော် ပြန်ဖြစ်လာ မယ်၊ အဲဒီလို မဟုတ်ဘဲနဲ့ သူ့အနေနဲ့ နိုင်ငံရေးထဲကို စွတ်အတင်းပါဝင်ဖို့ ကြိုးစားနေတယ်ဆိုတာကိုက သူ့အနေနဲ့ ကိုယ့်ရဲ့ထွက်ပေါက်ကို ကိုယ်ပိတ်နေတာပေါ့နော်၊ ကိုယ့်ရဲ့သံသရာပေါ့၊ စစ်ရေးသံသရာ၊ နိုင်ငံရေးသံသရာထဲမှာ သူကျင်လည်ဖို့ ပိုပြီးတော့ ကိုယ့်ဟာကို အချိန်ဇယားဆွဲပြီး‌တော့ ကိုယ့်ဟာကို အကွက်ရှာပြီးတော့ ဖန်တီးနေသလို ဖြစ်တာပေါ့၊ အဲဒါကြောင့် ဒီစစ်ရေး အလဲအပြောင်းကတော့ တဖြည်းဖြည်း ပိုပြီးပြင်းထန်လာမယ်၊ တပ်မတော် အနေနဲ့လည်း တဖြည်းဖြည်း ဒီနိုင်ငံရေးလောက-က၊ စစ်ရေးလောက-က မထွက်တော့ဘဲနဲ့ ပိုပိုပြီးတော့ တွယ်ကပ် လာမှာပေါ့၊ ပိုပိုပြီး‌တော့ တွယ်ကပ်လာမယ်၊ ပြည်သူကိုလည်း ပိုပိုပြီးတော့ ဖိနှိပ်လာမယ်ပေါ့” ဟု CNI သတင်း ဌာနသို့ ပြောသည်။

တောင်ပိုင်းစစ်ဒေသ တပ်ဖွဲ့က ရဲဘော်များ စစ်ရေးလေ့ကျင့်နေစဉ်

၂၀၂၃ ခုနှစ်သည် နွေဦးတော်လှန်ရေး၏ အဆုံးသတ် တိုက်ပွဲအတွက် အဆုံးအဖြတ်နှစ် ဖြစ်ကြောင်း အမျိုးသား ညီညွတ်ရေးအစိုးရ(NUG)က ပြောကြားထားသည်။

လက်ရှိမှာလည်း မြန်မာ့တပ်မ‌တော်နှင့် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU)၊ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ် (PDF) တို့အကြား တိုက်ပွဲများ ပိုမိုပြင်းထန်လာနေသည်။ ထိုတိုက်ပွဲသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အလှည့်အပြောင်းကို တစ်စုံ တစ်ရာ အကျိုးသက်ရောက်လာနိုင် သလားဆိုပြီး သုံးသပ်မှုများလည်း ရှိနေသည်။

တိုက်ပွဲအရှိန် မြင့်လာသည့်အတွက် နိုင်ငံရေးဆွေး‌နွေးရန် အခွင့်အလမ်း နည်းပါးသွားကြောင်း သေနင်္ဂမဟာဗျူ ဟာ လေ့လာရေးအဖွဲ့မှာ ဒါရိုက်တာ ဦးသိန်းထွန်းဦးက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “အဲဒါက‌တော့ သာမန်အားဖြင့် တွေးရင်‌‌တော့ တိုက်ပွဲအရှိန် မြင့်လာလေလေ၊ ဒီနိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးဖို့ အတွက်က အခွင့်အလမ်း နည်းနည်းတော့ အခက်အခဲ ရှိနေတာပေါ့နော်၊ အရင်က ဆွေး‌နွေးနေကြ ပုံမှန် လမ်း ကြောင်း ထက်‌တော့ နည်းနည်းလေး ပိုကျပ်သွားတဲ့ ဟာမျိုး‌တော့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ တကယ်တမ်းက ဒီကရင်တို့ ဘာတို့ဘက်မှာလည်း သူက အဖွဲ့တွေက သဘောထားတွေက အကုန်လုံးအတူတူ ရှိကြတာ မဟုတ် ဘူးဆို‌တော့ တကယ်တမ်း ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် မှန်မှန်ကန်ကန်သွားမယ်၊ တကယ်ကို ငြိမ်းချမ်းရေး လိုချင်တယ် ဆိုတဲ့ အဖွဲ့တွေ အတွက်က‌တော့ အခွင့်အလမ်းက ရှိနေမှာပါ၊ လက်နက်ကိုင် လမ်းစဉ်ကို ပိုရွေးချယ်ပြီး သဘော ထား တင်းမာတဲ့ အဖွဲ့တွေ အတွက်ကတော့ နည်းနည်း ဆွေးနွေးဖို့ ပိုခက်မယ်လို့ ထင်ပါတယ်၊ အခွင့်အလမ်း လုံးဝ ပျောက်သွားတာတော့ မဟုတ်နိုင်ဘူး၊ ဒါပေမဲ့ အရင်ကထက် စာရင်‌တော့ နည်းနည်းလေး ပိုအေးစက်သွားတဲ့ ပုံစံ မျိုးတော့ ရှိမှာပေါ့၊ KNU ကိုယ်တိုင်ကိုယ်က ဒီငြိမ်းချမ်းရေးဘက်သွားချင်တဲ့ လမ်းကြောင်းနဲ့ ဒီလက်နက်ကိုင် လမ်း စဉ်ဘက်ကို ပိုပြီးတော့ အားသာတဲ့ဘက်က သူတို့ဆီမှာလည်း နှစ်ဖက်က ကွဲနေတာကိုး၊ အဲဒီတော့ ငြိမ်းချမ်းရေး သမားတွေ အတွက်ကတော့ အခွင့်အရေးကတော့ ရှိနေဦးမှာပါ၊ အဓိကတော့ ဘယ်လောက်အထိ ကျနော်တို့ ပူး‌ပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုတွေ လုပ်နိုင်မလဲ၊ ဆွေးနွေးမှုတွေ လုပ်နိုင်မလဲ ဒီအပေါ်မှာပဲ မူတည်ပြီးတော့ ရလဒ်တွေ ထွက်လာပါလိမ့်မယ်” ဟု ပြောသည်။

ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ယွက်စစ်နဲ့ နစကရဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးရေးအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် တွေ့ဆုံစဉ်  

လက်ရှိတွင် မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် KIA၊ KNU၊ KNPP၊ CNF၊ PDF ပူးပေါင်းတပ်တို့အကြား ကရင်ပြည်နယ်၊ ကယား (ကရင်နီ) ပြည်နယ်၊ ချင်းပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးနှင့် မကွေးတိုင်းဒေသကြီးတို့တွင် တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွား လျက်ရှိသည်။

တခြားတစ်ဖက်မှာတော့ နစကနှင့် RCSS၊ ALP၊ PNLO၊ LDU၊ NMSP၊ DKBA၊ KNU/KNLA-PC၊ UWSA၊ NDAA၊ SSPP တို့ကြား ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းများနှင့် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေများကို တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးလျက်ရှိနေကြ သည်။

CNI International News

ဝါရှင်တန်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၈

ဆိုမာလီးယား နိုင်ငံမြောက်ပိုင်းတွင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သော အမေရိကန်စစ်တပ်၏ စစ်ဆင်ရေးတစ်ခုတွင် ISIS အဖွဲ့၏ ထိပ်တန်း ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးကို သုတ်သင်ရှင်းလင်း နိုင်ခဲ့သည်ဟု အမေရိကန်အရာရှိများက ပြောကြောင်း အယ်ဂျာဇီးယား သတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ဘီလယ်လ် အယ်လ် ဆူဒါနီ (Bilal al-Sudani) ဟုခေါ်သော ဆိုမာလီးယားရှိ ISIS ခေါင်းဆောင်ဟု အမေရိကန်က သတ်မှတ်ထားသူမှာ စစ်ဆင်ရေးအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်ဟု အမေရိကန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး လွိုက် အော်စတင် (Lloyd Austin) က ပြောသည်။

၎င်းသည် ISIS အဖွဲ့၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ကွန်ယက်တွင် အရေးပါသူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ စစ်ဆင်ရေး ကို သမ္မတ ဂျိုးဘိုင်ဒန်က ယခုသီတင်းပတ် အစောပိုင်းတွင် အတည်ပြုပေးခဲ့ပြီးနောက် ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နေ့တွင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

အယ်လ်ဆူဒါနီသည် အာဖရိကတွင် ISIS အဖွဲ့ဝင်များ တိုးပွားလာစေရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သူဖြစ်ကာ ၎င်းသည် အာဖဂန်နစ္စတန် အပါအဝင် ကမ္ဘာတစ်လွှားရှိ အဖွဲ့၏ စစ်ဆင်ရေးများအတွက် ရံပုံငွေ ထောက်ပံ့ခဲ့သူဟု အော်စတင်က ပြောသည်။

ဆိုမာလီးယားရှိ အယ်လ်ရှာဘတ်အဖွဲ့ကိုတွေ့ရစဉ်(GETTY IMAGES)

လက်ရှိ အချိန်အထိ အဆိုပါ စစ်ဆင်ရေးတွင် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များ မည်သို့မည်ပုံ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည် သို့မဟုတ် တပ်ဖွဲ့ဝင် အရေအတွက် မည်မျှ ပါဝင်သည် စသည့် အခြေအနေများနှင့် ပတ်သက်သော အသေးစိတ် အချက် အလက်များကို ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပေ။

ထိုစစ်ဆင်ရေးတွင် အယ်လ်ဆူဒါနီနှင့် ပတ်သက်သူ ၁၀ ဦးခန့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟုလည်း အမည်မဖော်လိုသည့် အမေရိကန် အရာရှိတစ်ဦးက ရိုက်တာသတင်းသို့ ပြောသည်။

အယ်လ်ရှာဘတ် (al-Shabab) အဖွဲ့ လေ့ကျင့်ရေး စခန်းတစ်ခုသို့ နိုင်ငံခြား တိုက်ခိုက်ရေး သမားများ သွားရောက် နိုင်ရန် ငွေကြေး ထောက်ပံ့ပေးမှုအတွက် အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဌာနက ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် အယ်လ်ဆူဒါနီကို အရေး ယူပိတ်ဆို့မှု လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ဟက်ဆန် ရှိတ်မိုဟာမက် (Hassan Sheik Mohamud) အား ရွေးချယ်ခဲ့ပြီးနောက် အယ်လ်ရှာဘတ် အဖွဲ့အပေါ် ဆိုမာလီးယားအစိုးရ၏ ထိုးစစ်ဆင်မှုများတွင်လည်း သိသိသာသာ အောင်မြင်မှု ရရှိခဲ့သည်။

အယ်လ်ရှာဘတ် အဖွဲ့သည် ဆိုမာလီယားနိုင်ငံတွင် အစိုးရကိုဖြုတ်ချကာ တင်းကြပ်သော အစ္စလာမ္မစ် ဥပဒေများ ချမှတ်ရေးအတွက် ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်။

Source: အယ်ဂျာဇီးယား

CNI International News

ဒူဘိုင်း၊ဇန်နဝါရီ ၂၈

အီရန်မြို့တော်ရှိ အဇာဘိုင်ဂျန်သံရုံးကို သောကြာနေ့တွင် သေနတ်သမားတစ်ဦးက ဝင်ရောက်ပစ်ခတ်ခဲ့ရာ လုံခြုံရေးအရာရှိတစ်ဦး သေဆုံးပြီး လုံခြုံရေးဝန်ထမ်းနှစ်ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်ဟု AP သတင်းတွင်ဖော်ပြသည်။

ယခုတိုက်ခိုက်မှုက အိမ်နီးချင်းနှစ်နိုင်ငံကြားကာလရှည် တင်းမာမှုများကိုလည်း မြင့်တက်စေခဲ့သည်။

သံတမန်များကို ဘေးလွှတ်ရာသို့ ရွေ့ပြောင်းပေးခဲ့ကာ အီရန်သည် အတိတ်တွင်လည်း ၎င်းတို့နှင့်ပတ်သက်သော ခြိမ်းခြောက်မှုများအပေါ် အလေးအနက်ထားဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းမရှိဟု အဇာဘိုင်ဂျန်နိုင်ငံခြားရေးဌာနက စွပ်စွဲ ခဲ့သည်။ သံရုံးပစ်ခတ်မှုသည် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးနှင့်မိသားစုအရေးကိစ္စသာဖြစ်သည်ဟု တီဟီရန်ရဲချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဟိုးစိမ်း ရာဟီမီ(Hossein Rahimi) က အစောပိုင်းတွင် အပြစ်တင်ခဲ့ကာ ယင်းကို အီရန်နိုင်ငံပိုင်သတင်းများက ထပ်ဖန်တလဲလဲ အသုံးပြုခဲ့သည်။ သို့သော် လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးက တိုက်ခိုက်မှုကို တားဆီးရန် မကြိုးစား ခဲ့သည့် ဗီဒီယိုဖိုင်တစ်ခု ထွက်ပေါ် လာခဲ့ပြီးနောက် ၎င်းသည် ရာထူးမှ ဖယ်ရှားခံခဲ့ရသည်။

အဇာဘိုင်ဂျန်သံရုံးပစ်ခတ်ခံရမှုတွင် တွေ့မြင်ရသည့် ကျည်ဆန်အပေါက်ရာများ(ဓါတ်ပုံ-အေပီ)

အီရန်ရှိ အဇာဘိုင်ဂျန်သံအဖွဲ့ကို ခြိမ်းခြောက်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများနှင့်ပတ်သက်၍ တားဆီးအရေးယူရေးနှင့် သံအဖွဲ့ ၏ ဘေးကင်းရေးကို သေချာစေရေးတို့အတွက် ယခင်ကတည်းက အီရန်အစိုးရကို တောင်းဆိုခဲ့ဖူးကြောင်း၊ အဆိုပါ တောင်းဆိုချက်အပေါ် အီရန်ဘက်က အလေးအနက်ထားဆောင်ရွက်ရန် ပျက်ကွက်မှုကြောင့် ယခုကဲ့သို့ စိတ် မချမ်းမြေ့ဖွယ် အကျိုးဆက်နှင့်ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်ဟု အဇာဘိုင်ဂျန် နိုင်ငံခြားရေးဌာနက ပြောသည်။

အဇာဘိုင်ဂျန်သမ္မတ အီဟမ်အလီယတ်ဗ်(Ilham Aliyev) ကလည်း ယခု တိုက်ခိုက်မှုသည် အကြမ်းဖက် တိုက်ခိုက်မှုဖြစ်သည်ဟုပြောကာ သေဆုံးခဲ့သူသည် မည်သူမည်ဝါဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

အီရန်နိုင်ငံရှိ အဇာဘိုင်ဂျန်သံရုံး(ဓါတ်ပုံ-အေပီ)

အကြမ်းဖက်မှုကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရန်နှင့်အကြမ်းဖက်သမားကို အပြစ်ပေးရန် ၎င်းက ဆက်လက်ပြောဆိုခဲ့ပြီး သံတမန်များအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုကို လုံးဝလက်ခံနိုင်စရာမရှိဟုလည်း ဆိုသည်။ အဇာဘိုင်ဂျန်ဘက်တွင် ပျံ့နှံ့ နေသော လုံခြုံရေးမှတ်တမ်းဗီဒီယိုတစ်ခုတွင် အမျိုးသားတစ်ဦးသည် သံရုံးရှေ့သို့ ကားဖြင့်ရောက်လာပြီး ယခင်က တည်းက ရပ်ထားသောကားကို ဝင်တိုက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Kalashnilov(ကလက်ရှ်နီလို့ဖ်) ပုံစံမျိုး ရိုင်ဖယ် တစ်လက်ကို ကိုင်ဆောင်ကာ ကားပေါ်မှ ဆင်းလာခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်။ သို့သော် အဆိုပါမှတ်တမ်း ဗီဒီယိုပါ အကြောင်းအရာများသည် အီရန်နိုင်ငံပိုင်သတင်းတွင် ထုတ်ပြန်သည်များနှင့် ကွဲလွဲမှုများစွာရှိသည်။ ရာဟီမီ၏ အဆိုကို ကိုးကား၍ အီရန်မီဒီယာတွင် သေနတ်သမားသည် ကလေးနှစ်ဦးနှင့်အတူ သံရုံးအတွင်းသို့ ဝင်လာသည် ဟု ဖော်ပြသည်။

သံရုံးအတွင်းရှိ မှတ်တမ်းဗီဒီယိုကမူ အဇာဘိုင်ဂျန်နိုင်ငံခြားရေးဌာနမှ ထုတ်ပြန်ချက်နှင့်ကိုက်ညီမှုရှိကြောင်း တွေ့ခဲ့ရပြီးသေနတ်သမားသည် သံရုံးအတွင်းသို့ တစ်ကိုယ်တည်းဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ သံရုံးအပြင်ဘက်တွင် တပ်ဆင်ထားသော လုံခြုံရေးကင်မရာမှ ရိုက်ကူးချက်တွင်လည်း သံရုံးအတွင်းပိုင်းမှ ရိုက်ကူးချက်အတိုင်း သေနတ်သမားကို တစ်ကိုယ်တည်းမြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။

အဆိုပါ ဗီဒီယိုတွင် သေနတ်သမားက သံရုံးအတွင်းဝင်ရောက်ပစ်ခတ်နေသည်ကို မည်သည့်တုန့်ပြန်မှုမှ မလုပ်ဆောင်ဘဲ ဒီအတိုင်းရပ်ကြည့်နေခဲ့သော အီရန်ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်ဟု ယူဆရသည့် လူတစ်ဦးကိုလည်း မြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။

Source:AP

CNI International News

ဘန်ကောက်၊ဇန်နဝါရီ ၂၈

ထိုင်းနိုင်ငံမှ ထွက်ပြေးနေရသည့် ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း သက်ဆင်ရှင်နာဝပ် (Thaksin Shinawatra)သည် ၎င်း ကိုယ်တိုင် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ပြန်လာနိုင်မည့် နည်းလမ်းကို ရှာဖွေသွားနေကြောင်း သမီးဖြစ်သူ ပေတုန်တန် (Paetongtarn)က ပြောသည်ဟု ဘန်ကောက်ပို့စ်သတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ထိုသို့ နည်းလမ်းရှာဖွေရာမှာ ဖြူးထိုင်းပါတီ၏ အကူအညီကို လိုအပ်လိမ့်မည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ၎င်းက ပြောသည်။

ပေတုန်တန်သည် လာမည့် ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရန် မဲဆွယ်နေသူလည်း ဖြစ်သည်။

သောကြာနေ့က လွိုင်(Loei)ပြည်နယ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော ရွေးကောက်ပွဲအကြို ကမ်ပိန်းတစ်ခုတွင် သက်ဆင်၏ သမီးဖြစ်သူ ပေတုန်တန်က ထိုသို့ ပြောဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ပြန်လာရန် အဆင်သင့် ဖြစ်နေပြီဖြစ်ကြောင်းနှင့် ပြန်လာမည့်နေ့ကို သမီးဖြစ်သူကို ကြေညာစေခိုင်းဟု သက်ဆင်က အစောပိုင်းတွင် ပြောထားသည်။

သက်ဆင်နဲ့ ပေတုန်တန်ကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

သက်ဆင် ထိုင်းသို့ ပြန်လာမည့်ရက်ကို မပြောကြောင်း၊ နိုင်ငံရပ်ခြားတွင် နှစ်များစွာ နေထိုင်ပြီးနောက် အမိမြေသို့ ပြန်လာမည့် နည်းလမ်းကို စဉ်းစားနေနိုင်ကြောင်း၊ အပြန်ခရီးနှင့် ပတ်သက်၍ ဖြူးထိုင်းပါတီကို မပါဝင်စေချင် သည့် သူ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို လေးစားကြောင်း အသက် ၃၆ နှစ်အရွယ် ပေတုန်တန်က ပြောသည်။

သူမသည် ဖြူးထိုင်းပါတီတွင် ပြည်သူ့ပါဝင်မှုနှင့် ဆန်းသစ် ပြောင်းလဲမှုဆိုင်ရာ အကြံပေးအဖြစ် ဆောင်ရွက်နေသူ ဖြစ်သည်။

သူမနှင့် ဖြူးထိုင်းပါတီသည် သက်ဆင် ပြည်တော်ပြန်ရေး ကိစ္စထက် ရွေးကောက်ပွဲ ကမ်ပိန်းများကိုသာ အာရုံစိုက် ထားကြောင်း ပေတုန်တန်က ဆက်လက် ပြောကြားခဲ့သည်။

ထို့နောက် သက်ဆင်အား ပြန်ခေါ်ရေး အာဏာရ PPRP ပါတီနှင့် အပေးအယူ ပြုလုပ်သွားမည်ဆိုသည့် သတင်း များကိုလည်း ၎င်းက ငြင်းဆိုခဲ့သည်။

ကြာသပတေးနေ့က သက်ဆင်ကို ClubHouse အစီအစဉ်တွင် မြင်တွေ့ခဲ့ရပြီး ယင်းတွင် ၎င်းက ပရိတ်သတ်များ မေးမြန်းသမျှကို ပြန်လည် ဖြေကြားခဲ့သည်။

အာဏာရ PPRP ပါတီကို ခေါင်းဆောင်ကိုတွေ့ရစဉ် (GETTY IMAGES)

မည်သည့် အချိန်တွင် ထိုင်းသို့ ပြန်လာမည်လဲဆိုသည့် မေးမြန်းမှုအပေါ် အသက် ၇၄ နှစ်အရွယ် သက်ဆင်က မကြာမီ ပြန်လာမည်ဟု ဖြေကြားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် လွန်ခဲ့သည့် ၁၄ နှစ်ကတည်းက ထိုကဲ့သို့ ဖြေကြားမှုမျိုးကို ပုံမှန် လုပ်ဆောင်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။

ပြည်တော်ပြန် ခရီးစဉ်အတွက် ၎င်းသည် ပါတီတစ်ခုက ၎င်းအတွက် လွတ်ငြိမ်းခွင့် လုပ်ဆောင်ပေးခြင်း သို့မဟုတ် PPRP နှင့် ဖြူးထိုင်းပါတီတို့ မဟာမိတ်ဖွဲ့ခြင်း စသည်တို့ကို စောင့်ဆိုင်းနေမည် မဟုတ်ဟုလည်း ဝန်ကြီးချုပ် ဟောင်း သက်ဆင်က ပြန်လည် ဖြေကြားခဲ့သည်။

သက်ဆင်သည် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံမှ ထွက်ပြေးခဲ့ရသူ ဖြစ်သည်။

ထိုင်းဗဟိုတရားရုံး၏ နိုင်ငံရေးသမားများဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်မှုဌာနခွဲက သက်ဆင်၏ ဇနီးဟောင်းသည် မြေယာဝယ် ယူမှု တစ်ခုလုပ်စဉ်က လျှော့ဈေး အမြောက်အများ ရယူခဲ့ကြောင်း၊ ထိုလုပ်ရပ်သည် ဝန်ကြီးချုပ် အာဏာကို အလွဲ သုံးစားလုပ်ခြင်းဟု ကောက်ချက်ချခဲ့သည်။
ထို့နောက် သက်ဆင်အား ထောင်ဒဏ် နှစ်နှစ် ချမှတ်ခဲ့ရာ မကြာခင်မှာဘဲ ၎င်းသည် ထိုင်းနိုင်ငံမှ ထွက်ပြေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

Source: ဘန်ကောက်ပို့စ်

CNI News

၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၇

နိုင်ငံရေးပါတီများ ပြန်လည် မှတ်ပုံတင်ရန် နစက-က ထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) အနေဖြင့် မှတ်ပုံတင် ပြန်တင်နိုင်ခြေ မရှိကြောင်း မြန်မာ့နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ တရားလွှတ်‌တော် ရှေ့နေ ဦးကြီးမြင့်က CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

လာမည့် ဩဂုတ်လအတွင်း ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပသွားရန် ပြင်ဆင်နေသည့်အတွက် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင် ဥပဒေကို ဇန်နဝါရီ ၂၆ ရက်မှာ နစကဥက္ကဋ္ဌ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က လက်မှတ်ရေးထိုး၍ ထုတ်ပြန် ကြေညာ သွားခဲ့သည်။

ဦးကြီးမြင့်က “ကျနော်က‌တော့ မှတ်ပုံတင် ပြန်တင်နိုင်မယ့် အနေအထား မရှိဘူးလို့ ဒီလိုယုံကြည်ပါတယ်၊ ဘာလို့လဲဆိုလို့ရှိရင် သူတို့ တစ်ခါတည်း တင်ပြီးပြီလေ၊ ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲကို ဦးသိန်းစိန် လက်ထက်မှာ ဝင်မယ် လုပ်တော့ ပါတီတွေ မှတ်ပုံတင် ပြန်တင်ရမယ်ဆိုတာမျိုး လုပ်တယ်၊ နောက်တစ်ခါကြတော့ သူတို့ ကြားဖြတ် ရွေးကောက်ပွဲဝင်ဖို့ ဦးသိန်းစိန်က ဖွင့်ပေးလိုက်တော့ သူတို့ကို ဒီအတိုင်းတော့ လုပ်လို့မရဘူး။ ပါတီကို မှတ်ပုံတင် ပြန်တင်ရမယ်ဆိုတော့ သူတို့ ပြန်တင်ရတယ်၊ NLD အဲဒီတုန်းက အဲတုန်းကတော့ ပုံစံတစ်မျိုးပေါ့၊ ရှင်းရှင်းပြောရ ရင်တော့ နိုင်ငံရေးသမားတွေက‌‌တော့ ပြောတာပဲလေ၊ ပါတီဆိုတာ ဘာမှအရေးမကြီးဘူး။ ပြည်သူတွေ ထောက်ခံ နေသမျှ ဘယ်အချိန် ပြန်ဖွဲ့ဖွဲ့ ရတယ်ဆိုတဲ့ စကားရှိတယ်၊ ဒါကြောင့်မို့ ဦးဝင်းတင်တို့က အဲဒီသဘောထားကို ပြောတယ်၊ ဒါကြောင့်မို့လို့ ဦးဝင်းတင် သဘောထားကို ဒေါ်စုတို့က နောက်ပိုင်းမှာ အစဉ်တစိုက် မလိုက်နာ‌တော့ ဦးဝင်းတင်လည်းပဲ အငြင်းမပွားတော့ဘူးပေါ့နော်၊ အဲဒီလိုပဲ အသာပဲ နေလိုက်ကြတယ်၊ အဲတုန်းက တစ်ခါပြန်တင် တယ်၊ ဒီတစ်ခါတော့ လုံးဝတင်တော့မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒီတစ်ခါတင်လို့ကတော့ ခွေးဖြစ်တော့မှာပဲလေ၊ ဒါကြောင့်မို့လို့ တင်စရာအကြောင်း လုံးဝမရှိဘူးလို့ မြင်ပါတယ်” ဟု‌ CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

 ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကိုတွေ့ရစဉ်

လက်ရှိတွင် NLD အနေဖြင့် ၎င်းတို့၏ ခေါင်းဆောင်အများစု ထောင်ထဲမှာ ရှိနေကြောင်း၊ သို့သော်လည်း နစကနှင့် သင့်မြတ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်များ NLD အမည်ခံကာ မှတ်ပုံတင် ပြန်တင်မလားဆိုသည်ကို မပြောနိုင်ကြောင်း ရခိုင် နိုင်ငံရေးသမား ဦးဖေသန်းက CNI သတင်းဌာနသို့ ပြောသည်။

၎င်းက “NLD ကတော့ ခေါင်းဆောင် အများစုကတော့ ထောင်ထဲမှာ ရှိတယ်၊ တချို့တောင်မှ ကြိုးပေးကွပ်မျက် ခံရတာရှိတယ်၊ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အများအပြား ဖမ်းခံရတာရှိတယ်၊ CRPH တို့၊ NUG တို့ ဆိုတာလည်း ဒီစစ်ကောင်စီကို တော်လှန်တိုက်ခိုက်နေတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေ ဖြစ်နေတယ်၊ ဆို‌‌တော့ သူ့အနေနဲ့တော့ ပြောလည်း ပြောထားပြီးပြီပေါ့၊ ရွေးကောက်ပွဲ အသိအမှတ်မပြုဘူး။ ရွေးကောက်ပွဲလည်း မဝင်ဘူးပေါ့၊ ဒါပေမဲ့ သူတို့ထဲက အဲဒီလို စုန်းပြူးတွေများ ရှိမလားတော့ မပြောတတ်ဘူးပေါ့နော်၊ NLD အမည်ခံပေါ့၊ စစ်ကောင်စီက ပလဲနံပသင့်တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေနဲ့ NLD အမည်ခံပြီး ဝင်မလားပေါ့၊ ဒါက‌တော့ နိုင်ငံရေးနဲ့ ဆိုင်သွားပြီပေါ့နော်၊ ဘယ်သူပဲဝင်ဝင်ပေါ့၊ NLD ပဲ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်၊ NLD ဆိုတဲ့ နာမည်‌တော့ ရပါလိမ့်မယ်၊ ဒါပေမဲ့ ပြည်သူက အသိအမှတ်ပြုဖို့က ခက်တယ်၊ ဒါမှမဟုတ် တခြားနာမည်နဲ့ ပြောင်းဝင်မလားပေါ့၊ ဒါတွေလည်း ကျနော်တို့တော့ စဉ်းစားနေတာပေါ့၊ စဉ်းစား ကြည့်တာပေါ့နော်၊ ဘယ်လိုပဲဝင်ဝင် ဒီပါတီတွေရဲ့ သမိုင်းက ကောင်းစရာ မရှိဘူး။ ဒီအချိန်မှာ ဒီတော့ NLD နောက်တစ်ပါတီ ပြိုင်မလားဆိုတော့ ပြိုင်နိုင်တယ်၊ NLD နာမည်နဲ့ ဖြစ်စေ၊ တခြားနာမည်နဲ့ ဖြစ်စေ၊ NLD ထဲက တချို့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေက ပြိုင်နိုင်တယ်ပေါ့နော်၊ အရင်လည်း အဲဒီလို လုပ်ခဲ့တာတွေ ရှိတယ်” ဟု ပြောသည်။

ပြည်ထောင်စု တစ်ဝန်းလုံး၌ စည်းရုံးမည့် ပါတီဖြစ်ပါက ပါတီရန်ပုံငွေ သိန်း ၁၀၀၀ ကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ် တစ်ခုခုတွင် ငွေစာရင်းဖွင့်လှစ်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့အတူ ပါတီဝင်ဦးရေ ၁၀၀၀၀၀ ကို နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် မှတ်ပုံတင်ခွင့် ပြုသည့်နေ့မှစ၍ ရက်ပေါင်း ၉၀ အတွင်း စည်းရုံးရမည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ပါရှိသည်။
NLD ပါတီဝင် အချို့မှ မှတ်ပုံတင်ပြီး ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်လာနိုင်ကြောင်း သို့သော်လည်း ပါတီဝင် အင်အား ၁ သိန်း ရရှိရန် ခက်ခဲကြောင်း ဦးကြီးမြင့်က ပြောသည်။

NLD ပါတီ ထောက်ခံသူများကိုတွေ့ရစဉ်(ဖရွန်းတီးယားမြန်မာ)

၎င်းက “ဒါပေမဲ့ တစ်ခုရှိတာက အန္တရာယ်ရှိတာက NLD က အဟောင်းတွေက မဝင်တော့ဘူးဆိုရင် NLD ထဲမှာ ဖောက်ပြန်နေတဲ့ အုပ်စုတွေရှိတယ်လေ၊ ပါတီထောင်နိုင်တယ်၊ NLD အနေနဲ့ ပါတီထောင်သွားနိုင်တယ်၊ ထောင် သွားပြီးတော့ ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်သွားနိုင်တာတော့ ရှိတယ်၊ ဘာလို့ဆို ပင်မပါတီကြီးက မတင်တော့ဘူးလေ၊ ပင်မ ပါတီကြီးက မှတ်ပုံမတင်တော့ဘူးဆိုရင် သူတို့က သူတို့ဟာ သူတို့ အနေနဲ့ မှတ်ပုံတင် သွားနိုင်တယ်၊ ရန်ပုံငွေ တစ်ထောင်ဆိုတာလဲ သူတို့အတွက် ဘာမှမခက်ဘူးလေ၊ ဒါပေမဲ့ တစ်ခုတော့ ရှိတယ်၊ ပါတီဝင် အင်အား ၁ သိန်း ရှိရမယ်ဆိုတာတော့ သူတို့ ဘယ်လိုကျော်ဖြတ်မလဲ အဲဒါ။ NLD ကို ဘယ်သူမှ ဝင်မှာ မဟုတ်တော့ဘူးလေ၊ အဲဒီ ၁ သိန်းကို ဘယ်လိုလုပ်လို့ ပြမှာလဲ၊ NLD ပါတီ အဟောင်းကလည်း တင်မှာ မဟုတ်ဘူး။ NLD ပါတီ အသစ်အနေနဲ့ ထည့်ရင်လည်း လူတစ်သိန်းရဖို့ မလွယ်ဘူး။ NLD ကတော့ ဒီရွေးကောက်ပွဲကို ဝင်ဖို့ မလွယ်ဘူးထင်တယ်” ဟု ပြောသည်။

လက်ရှိတွင် NLD ပါတီ၏ ထိပ်ပိုင်း ခေါင်းဆောင်များဖြစ်သည့် ‌ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဦးဝင်းမြင့်၊ ဒေါက်တာ ဇော်မြင့်မောင်တို့ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခြင်း ခံထားရသည်။

တခြားသော NLD ၏ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်ကော်မတီ အဝင်ဖွဲ့ဝင် ဦးဟံသာမြင့်၊ ဒေါက်တာမျိုးညွန့်တို့ ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာပြီး ဖြစ်သော်လည်း နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုကို မတွေ့ရသလို တခြား အဖွဲ့ဝင်များဖြစ်သည့် ဒေါ်မေဝင်းမြင့်နှင့် ဦးအောင်ကြည်ညွန့်တို့ကတော့ နွေဦးတော်လှန်ရေးကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိနေသည်။

CNI International News

ပဲရစ်၊ဇန်နဝါရီ ၂၇

ဆွေးနွေးမှုများ လုပ်ဆောင်ရန်အတွက် ဘာကီနာဖာဆိုနိုင်ငံရှိ သံအမတ်ကို ပြန်ခေါ်ခဲ့သည်ဟု ပြင်သစ် နိုင်ငံခြားရေးဌာနက ကြာသပတေးနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်ဟု အေပီသတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

အာဖရိကနိုင်ငံ၏ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အုပ်ချုပ်သူများ၏ တောင်းဆိုမှုကြောင့် ပြင်သစ်အစိုးရက ၎င်းတို့ တပ်ဖွဲ့ဝင်များကို ရုတ်သိမ်းလိုက်ပြီး နောက်တစ်နေ့တွင် ထိုသို့ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

သံအမတ် လက်ဟယ်လ်လာဒီနှင့် အခြေအနေများ၊ အပြန်အလှန် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ရှုထောင့်များအရ ဆွေးနွေးမှုများ လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် ဘာကီနာဖာဆိုနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အခြေအနေများနှင့် ဆက်စပ်၍ ယခုကဲ့သို့ ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်ဟု ပြင်သစ်နိုင်ငံခြားရေးဌာနမှ အမည်မဖော်လိုသူ အရာရှိတစ်ဦးက ပြောသည်။

ပြင်သစ်သံအမတ်ကို ပြန်ခေါ်ရန် ဘာကီနာဖာဆို အာဏာသိမ်း စစ်ခေါင်းဆောင်များက ယခုလ အစောပိုင်းတွင် တောင်းဆိုခဲ့သည်။

နိုင်ငံတွင်း ပြင်သစ်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ထားရှိရေး ၂၀၁၈ ခုနှစ် သဘောတူညီချက်ကို ဖျက်သိမ်းကြောင်း ဘာကီနာဖာဆို ဘက်မှ အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်းကြောင့် ဘာကီနာဖာဆို နိုင်ငံတွင်ရှိသည့် ပြင်သစ်တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် တစ်လ အတွင်း အနောက်အာဖရိကနိုင်ငံမှ ထွက်ခွာမည်ဟု ပြင်သစ်နိုင်ငံခြားရေးဌာနက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ပြောခဲ့သည်။

ပြင်သစ်ကိုထွက်သွားဖို့ ဘာကီနာဖာဆို ပြည်သူများတောင်းဆိုနေစဉ်(AP)

အာဖရိက ဆာဟာရဒေသ (Africa’s Sahel) ရှိ အစွန်းရောက်များကို တိုက်ခိုက်ရန် ရည်ရွယ်သည့် ကျယ်ပြန့်သော စစ်တပ်ဖြန့်ကျက်ရေး အစီအစဉ် အစိတ်အပိုင်း တစ်ခုအဖြစ် ပြင်သစ်အထူးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၄၀၀ ခန့်သည် ဘာကီနာဖာ ဆိုတွင် အခြေစိုက်ခဲ့သည်။

အနောက်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် စစ်ခေါင်းဆောင် အီဗရာဟင် ထရာအိုရေး (Ibrahim Traore)က စက်တင်ဘာလတွင် အာဏာသိမ်းခဲ့သည်။

ထိုအချိန်မှ စတင်ကာ ဘာကီနာဖာဆိုတွင် ပြင်သစ်ဆန့်ကျင်ရေး သဘောထားများ ကြီးထွားလာခဲ့သည်။ ထရာအို ရေးသည် တခြားသော နိုင်ငံများ အထူးသဖြင့် ရုရှားနှင့် လက်တွဲရန်လိုကြောင်း ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပြသထားသည်။

ပြင်သစ်တပ်ဖွဲ့များ မာလီနိုင်ငံမှ အပြီးသတ် ထွက်ခွာလာခဲ့ပြီး ငါးလအကြာတွင် ဘာကီနာဖာဆို အာဏာပိုင်များ က ပြင်သစ်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ ထွက်ခွာရန် တောင်းဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

ပြင်သစ်စစ်သားများသည် ဒေသခံတပ်ဖွဲ့များနှင့်အတူ မာလီတွင် ကိုးနှစ်ကြာ အစ္စလာမ္မစ် အစွန်းရောက်များကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ဆာဟာရဒေသတွင် ပြင်သစ်စစ်သား ၃၀၀၀ နီးပါး ဖြန့်ကျက်ထားကာ အများစုမှာ ချက်ဒ်နှင့် နိုင်ဂျာတို့တွင် အခြေစိုက်သည်။

Source: AP

CNI International News

မော်စကို၊ဇန်နဝါရီ ၂၇

ယူကရိန်းသို့ တင့်ကားများ ထောက်ပံ့မည့် အနောက်အုပ်စု၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဝါရှင်တန်မှသည် ဘာလင်နှင့် ကိယက်ဗ်အထိ သောင်းသောင်းဖြဖြ ကြိုဆိုခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက်တွင် ယူကရိန်းသို့ တိုက်ခိုက်မှု အသစ်ပေါင်းများစွာကို ရုရှားက လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ဟု အေပီသတင်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။

တင့်ကားများ ထောက်ပံ့ခြင်းသည် ယူကရိန်းပဋိပက္ခကို အန္တရာယ်များသော တင်းမာမှုများ ရှိလာနိုင်သည်ဟု ရုရှားဘက်က ကနဦးတွင် သတိပေးခဲ့ပြီး ဂျာမနီနှင့် အမေရိကန်တို့၏ လုပ်ရပ်ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ရှုတ်ချခဲ့သည်။

သို့သော် ထိုသို့ စစ်ဘက် အကူအညီသစ်များ ပေးသည့်တိုင် ယူကရိန်းတွင် ရုရှားတို့၏ ရည်ရွယ်ချက်များ အောင်မြင်အောင် ကြိုးပမ်းမှုကို တားဆီးနိုင်မည် မဟုတ်ဟု ရုရှားဘက်က အခိုင်အမာ ပြောကြားခဲ့သည်။

အသစ်ရောက်လာသည့် တင့်ကားများသည်လည်း ယခင်က ထောက်ပံ့ပေးခဲ့သော တင့်ကားများလို မီးရှို့ခံရ လိမ့်မည်ဟု ရုရှားအစိုးရပြောခွင့်ရပုဂ္ဂိုလ် ဒီမီထရီ ပတ်စ်ကော့ဗ် (Dmitry Peskov) က ပြောသည်။

 ပူတင်နဲ့ ဒီမီထရီ ပတ်စ်ကော့ဗ်ကိုတွေ့ရစဉ်(GETTY IMAGES)

အနောက်အုပ်စုက ယူကရိန်းကို ထောက်ပံ့မှု မြှင့်တင်လိုက်ကြောင်း ပေါ်ထွက်လာပြီးမှာပဲ ရုရှားဘက်က ၎င်းတို့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိန်းသိမ်းရန် ထိုကိစ္စအပေါ် အရေးမစိုက်သည့် ပုံစံမျိုး ပြုမှုခဲ့သည်။

အနောက်အုပ်စု၏ တင့်ကားများ ကူညီခြင်းသည် အကန့်အသတ်ရှိကြောင်းနှင့် ယင်းတို့ကို ရှေ့တန်း စစ်မျက်နှာသို့ ပို့ရန် အချိန်ယူရမည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း ရုရှားဘက်မှ ကျွမ်းကျင်သူများက အလေးအနက်ထား ပြောဆိုခဲ့သည်။

ကြာသပတေးနေ့က ယူကရိန်းနိုင်ငံ တစ်ဝန်းလုံးကို ရုရှားဘက်မှ ဒုံးကျည်များ၊ ဖောက်ခွဲရေး ဒရုန်းများ အသုံးပြု ကာ တိုက်ခိုက်မှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုအများစုမှာ ဓာတ်အားပေးစက်ရုံနှင့် တခြားအရေးပါသည့် ပင်မအခြေခံ အဆောက်အဦများကို ပစ်မှတ်ထားခဲ့သည်။ ထိုတိုက်ခိုက်မှုများကို ယခင်ကတည်းက ပြင်ဆင်ထားကြောင်းနှင့် ယင်းတို့သည် ယူကရိန်း သို့ တင့်ကားများ ထောက်ပံ့ရေး ကြေညာချက်နှင့် ဆက်စပ်မှု မရှိကြောင်းလည်း ရုရှားစစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ဘလော့ဂါ များနှင့် လေ့လာသုံးသပ်သူများက ပြောသည်။

 တင့်ကားများကိုတွေ့ရစဉ် (AP)

အနောက်အုပ်စု၏ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့မှုများက ရုရှားကို ဒေါသူပုန်ထ စေသည့်တိုင် ယင်းတို့က ရုရှားကို ရပ်တန့်ရန် လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း မရှိဟု နိုင်ငံတကာမဟာဗျူဟာ လေ့လာမှုပညာရှင်များအဖွဲ့မှ အဖွဲ့ဝင် တစ်ဦးက ပြောသည်။

တင့်ကားများထက် ယခင်က ထောက်ပံ့ခဲ့သော လေကြောင်း ကာကွယ်ရေး စနစ်များက ရုရှားတို့အတွက် စိုးရိမ်မှု ပိုများစေခဲ့သည်ဟုလည်း ၎င်းက သုံးသပ်သည်။

အနောက်အုပ်စု အနေဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံထိ ရောက်အောင် ပစ်နိုင်သော တာဝေးပစ် လက်နက်များကို ယူကရိန်းသို့ ထောက်ပံ့ခြင်းသည် သည်းမခံနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ကာ ကြီးမားသော တုန့်ပြန်မှုကို ဖြစ်စေမည်ဟု ရုရှား သမ္မတ အပြင် ရုရှားသံတမန်များနှင့် စစ်ဘက်ခေါင်းဆောင်များက ထပ်ခါထပ်ခါ သတိပေးထားသည်။

သို့သော် တင့်ကားများနှင့် လေကြောင်းကာကွယ်ရေးစနစ်တို့လို လက်နက်များကို ထောက်ပံ့ခြင်းအား ရုရှား အာဏာပိုင်များက မသေချာမရေရာသော စကားလုံးများကိုသုံး၍ သတိပေးခဲ့ခြင်းကြောင့် ရုရှားတွင် ထိုသို့သော လက်နက်များနှင့် ပတ်သက်၍ ကြီးမားသော စိုးရိမ်မှုမရှိသည့် အနေအထားမျိုးဟု ယူဆရမည်လည်း ဖြစ်သည်။

Source: AP